Księgarnia Akademicka Publishing
type: channel
description: Ksiegarnia Akademicka Publishing is an independent scholarly publisher established in 1992 and headquartered in Kraków, Poland. We offer a wide range of academic books and journals mainly in humanities and social sciences, including digital projects and open access publications.
publisher: Księgarnia Akademicka Sp. z o.o.
language: en
publication name: Księgarnia Akademicka Publishing
items: Nowy Aliszan
items: Byt i sens najwyższy
items: Podróż do Polski oraz w inne strony zamieszkiwane przez Ormian, których przodkowie przybyli z miasta Ani
items: Śladami Armii Krajowej w Małopolsce
items: Jednostka Wojskowa NIL
items: Samorząd terytorialny na Dolnym Śląsku
items: Inwentarz rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej : nr 12841–13300
items: Ryzyko dysleksji w warunkach dwujęzyczności polsko-obcej
items: Gadki & Gądki
items: Wędrówki po buddyjskich piekłach
items: Cena życia
items: Rzeczpospolite partyzanckie – enklawy wolności
items: Chronologia, czyli roczniki kościelne
items: Bernardyni kresowi w XX wieku
items: Współczesne zmiany konstytucji w wybranych państwach europejskich
items: Maria Winowska, pisarka emigracyjna
items: Wojna o kulturę
items: Wojna, kultura, polityka
items: Religia w kulturach Azji
items: Контекстуальный словниклемківского языка
items: Контекстуальный словник лемківского языка
items: Ballada o złotym jabłku
items: Polish Aid
items: Tkaniny zabytkowe z okresu od XV do XVII wieku ze zbiorów krakowskich kościołów i klasztorów
items: Leksykon angielskich przekładów polskiej literatury dziecięcej
items: Dyplomacja otwarta
items: Seminarium nauczycielskie męskie w Starym Sączu (1903–1936)
items: Migrujące Wilno
items: Profesjonalizacja kształcenia nauczycieli języka polskiego jako obcego i drugiego

Nowy Aliszan
type: item
description: Zbiór dokumentów ilustrujących dzieje Ormian polskich od schyłku wieku XIII do schyłku wieku XVIII został zatytułowany Nowy Aliszan na cześć Ghewonda Aliszana (Ղեւոնդ Ալիշան), mnicha z ormiańskokatolickiego zakonu mechitarystów, żyjącego w latach 1820-19011. Ghewond Aliszan urodził się w Konstantynopolu, w rodzinie zamożnego kupca handlującego antykami i numizmatami. Na chrzcie otrzymał imię Kerowpē. W 1832 roku przyjechał wraz z bratem na wyspę San Lazzaro degli Armeni w Wenecji, gdzie uczył się w szkole prowadzonej przez mechitarystów, katolicki zakon męski dla Ormian, o regule zbliżonej do benedyktyńskiej i założony w 1701 roku w Konstantynopolu przez Mechitara z Sebastii. W 1840 roku Aliszan otrzymał święcenia kapłańskie i złożył śluby zakonne, przybierając imię Ghewond (potem był też znany w Europie pod odpowiednikami tego ormiańskiego imienia – Leon, w języku włoskim: Leonzio, po francusku: Léonce). Przez pierwsze dziesięciolecia swej działalności uczył w szkołach dla chłopców, prowadzonych przez mechitarystów w Wenecji i Paryżu, sporo podróżował po Europie w sprawach naukowych, kierował zakonem. Od lat 70. XIX wieku poświęcił się już niemal wyłącznie pracom pisarskim. Był historykiem, pedagogiem, poetą, tłumaczem i edytorem, oraz we wszystkich tych przedsięwzięciach – patriotą Armenii, wtedy pozostającej pod rządami dwóch tradycyjnie niechętnych jej imperiów: perskiego i tureckiego. Patriotyzm nierozerwalnie łączył z wiarą chrześcijańską. Rezydował głównie w klasztorze weneckim. Tam też zmarł i został pochowany. Aliszan wniósł wielki wkład w literaturę i naukę ormiańską swych czasów oraz w europejskie badania nad tymi zagadnieniami. Przez wiele lat redagował zakonne czasopismo naukowe „Bazmavēp”, na którego łamach ukazało się też sporo cennych przyczynków do historii diaspory ormiańskiej na ziemiach polskich. Swe prace naukowe pisał w klasycznym języku ormiańskim, co ograniczało krąg ich odbiorców, z kolei poezję – romantyczną w swej formie – tworzył także w …
subject: Pomniki Dziejowe Ormian Polskich
  topic: section
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
subject: Literary Studies
  topic: category
creator: Krzysztof Stopka
creator: Andrzej A. Zięba
creator: Monika Agopsowicz
creator: Mikołaj Walkowicz
rights: Copyright (c) 2025 Krzysztof Stopka, Andrzej A. Zięba, Monika Agopsowicz, Mikołaj Walkowicz (Volume editor)
date: 2025-12-20
publication date: 2025-12-20
doi: 10.12797/9788383684277

Byt i sens najwyższy
type: item
description: BEING AND THE HIGHEST MEANING: LOGOLOGICAL REFLECTIONS In the present work, I consider the problem of the meaningfulness of existence as such, and in particular, human existence. To summarize in the most general terms: I have come to the conclusion that the meaningfulness of the entire realm of being manifests itself as the possibility for rational beings endowed with free will to realize autotelic (“perfect”) values, which are grounded in absolute existence – in a personal God as the guarantor of the highest and ultimate meaningfulness of all existence. To a large extent, this book is a polemic against attempts at a purely humanistic (anthropocentric) and naturalistic justification of the meaning of existence, conducted from the perspective of Christian thought (religion, theology, and philosophy). Since many of the findings presented here (though not all, nor even the majority) are based on religious beliefs, and since this book is not intended to be confessional in nature, these findings should be treated as conditional truths. In these cases, the point is to draw logical conclusions from Christian thought (religion and theology).
subject: Philosophy
  topic: category
subject: being
  topic: keywords
subject: meaning
  topic: keywords
subject: ultimate meaning
  topic: keywords
subject: value
  topic: keywords
subject: purpose
  topic: keywords
subject: happiness
  topic: keywords
subject: truth
  topic: keywords
subject: good
  topic: keywords
subject: love
  topic: keywords
subject: naturalism
  topic: keywords
subject: humanism (anthropocentrism)
  topic: keywords
subject: nihilism
  topic: keywords
subject: theism
  topic: keywords
subject: absolute
  topic: keywords
subject: God
  topic: keywords
creator: Marek Łagosz
rights: Copyright (c) 2026 Marek Łagosz
date: 2026-03-13
publication date: 2026-03-13
doi: 10.12797/788383684185

Podróż do Polski oraz w inne strony zamieszkiwane przez Ormian, których przodkowie przybyli z miasta Ani
type: item
description: JOURNEY TO POLAND AND OTHER PLACES INHABITED BY ARMENIANS WHOSE ANCESTORS CAME FROM THE CITY OF ANI BY MINAS BZHSHKIANTS Minas Bzhshkiants (1777-1751) was an Armenian philologist, educator, historian, ethnographer, musicologist, and member of the Mekhitarist Order. In 1804, he was ordained as a priest in Venice and obtained the degree of vardapet, i.e., a doctorate in theology. He then worked as a teacher and educator at a monastery school for boys. During those years, he developed an interest in languages and pedagogy. He was a polyglot, fluent in Turkish, Arabic, Persian, Tatar, Latin, Italian, French, and Russian. He taught at schools in Constantinople, Trabzon, Odesa, and Karasubazar (today: Belogorsk). He wrote school textbooks and participated in the development of a new system of musical notation. For school purposes, he translated Daniel Defoe’s novel Robinson Crusoe into the Armenian vernacular (Ashkharabar). Between 1820 and 1847, he worked among Armenian Catholics in Russia. In 1830, in the printing house of the Mekhitarist monastery on the island of San Lazzaro in Venice, he published a book entitled Ճանապարհորդութիւն ի Լեհաստան և յայլ կողմանս բնակեալս ի հայկազանց սերելոց ի նախնեաց Անի քաղաքին (Journey to Poland and Other Places Inhabited by Armenians Whose Ancestors Came from the City of Ani). In the first part, he included the history of the Kingdom of Armenia under the Bagratuni dynasty (9th–11th centuries). He believed that after the fall of the capital of “a thousand and one churches,” the survivors headed for Pontus, Bulgaria, Wallachia, Moldavia, Crimea, and Poland. The myth of the origin of all Armenians in these regions from refugees from this city played an important role in Armenian historiography. In Poland, it was popularized in the 19th century by the Dominican priest and Armenian, Father Sadok Barącz.
subject: Pomniki Dziejowe Ormian Polskich
  topic: section
subject: Open Access
  topic: category
subject: Literary Studies
  topic: category
subject: Minas Bzhshkiants
  topic: keywords
subject: Mekhitarist Order
  topic: keywords
subject: Armenian diaspora in Poland
  topic: keywords
subject: Crimea
  topic: keywords
subject: Moldova
  topic: keywords
subject: Wallachia
  topic: keywords
subject: Hungary
  topic: keywords
subject: Bulgaria
  topic: keywords
subject: research expeditions
  topic: keywords
creator: Minas Bższkianc
rights: Copyright (c) 2025 Minas Bższkianc
date: 2025-12-10
publication date: 2025-12-10
doi: 10.12797/9788383684093

Śladami Armii Krajowej w Małopolsce
type: item
description: Oddawany do rąk Czytelników tom 2 książki pt. Śladami Armii Krajowej w Małopolsce. Przewodnik historyczno-krajoznawczy stanowi kontynuację inicjatywy rozpoczętej w zakresie działalności Muzeum Armii Krajowej w Krakowie im. gen. Emila Fieldorfa „Nila” w 2019 r., a zmierzającej do stworzenia w ramach pieszej turystyki regionalnej nowej gałęzi, która stanowić ma jedyne w swoim rodzaju studium historii i pamięci na terenie Małopolski. Zarówno poprzedni, jak i obecnie publikowany przewodnik mogły powstać przede wszystkim dzięki hojności Marszałka Województwa Małopolskiego, który sfinansował to przedsięwzięcie, za co Panu Marszałkowi Witoldowi Kozłowskiemu pragniemy w tym miejscu serdecznie podziękować. Tom 1 przewodnika spotkał się z życzliwym przyjęciem zarówno przez turystów, jak i osoby zawodowo z turystyką związane, z Prezesem Małopolskiej Organizacji Turystycznej – Panem Grzegorzem Biedroniem na czele. W nie mniejszym stopniu z pozytywnym zainteresowaniem odniosły się do naszej pracy szerokie grono pasjonatów historii i jej znawców oraz środowiska kombatanckie. Na terenie naszego województwa słowa uznania usłyszeliśmy od Prezesa Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Okręgu Małopolskiego – Pana Grzegorza Surdego. Niezwykle ucieszył nas fakt, że informacja o tej publikacji przekroczyła granice województwa małopolskiego – dotarła do nas bowiem bardzo pozytywna recenzja książki, wystawiona w stolicy przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych – Pana Jana Józefa Kasprzyka. W związku z tak dużym uznaniem, z jakim spotkał się przewodnik Śladami Armii Krajowej w Małopolsce, zespół autorski zdecydował się podjąć trud opracowania tomu 2.
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
creator: Arkadiusz Bąk
creator: Marek Bik
creator: Olgierd Grott
creator: Monika Karolczuk
rights: Copyright (c) 2021 Arkadiusz Bąk, Marek Bik, Olgierd Grott, Monika Karolczuk
date: 2021-12-03
publication date: 2021-12-03

Śladami Armii Krajowej w Małopolsce
type: item
description: Przewodnik skierowany jest do szerokiej i różnorodnej grupy odbiorców, poczynając od młodzieży szkolnej po seniorów, od pasjonatów historii po turystów niezorientowanych w skomplikowanych dziejach odwiedzanych terenów, od cywili po wojskowych. Jednym słowem dedykowany jest osobom w różnym wieku i o różnych zainteresowaniach. Dzięki zróżnicowanej treści, jak i przejrzystemu rozmieszczeniu tematów na stronach przewodnika można z niego korzystać w różnoraki sposób w zależności od pomysłów na spędzenie czasu w terenie.
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
creator: Arkadiusz Bąk
creator: Marek Bik
creator: Olgierd Grott
creator: Monika Karolczuk
rights: Copyright (c) 2019 Arkadiusz Bąk, Marek Bik, Olgierd Grott, Monika Karolczuk
date: 2019-12-03
publication date: 2019-12-03

Jednostka Wojskowa NIL
type: item
description: Książka Jednostka Wojskowa Nil. Współczesność – historia – tradycja realizuje kilka istotnych celów, co wpływa na strukturę niniejszego opracowania. Podstawowym z nich jest chęć zapoznania czytelników z JW NIL, jednostką wychodzącą naprzeciw zmieniającym się warunkom, a przez to i różnym zapotrzebowaniom na jej działanie. Kolejnym celem, dla którego realizacji powstała książka, jest potrzeba kompleksowego wskazania elementów, na których budowany jest etos żołnierzy służących w JW NIL. Zarówno patron gen. August Emil Fieldorf, jak i żołnierze Kedywu, do których nawiązuje swą tradycją JW NIL, stanowią doskonały punkt wyjścia do budowania ducha współczesnej jednostki Wojsk Specjalnych. Oprócz zaprezentowania działalności i tradycji tytułowej jednostki niniejsze opracowanie zachęca czytelników do dotknięcia historii zapisanej w przestrzeni geograficznej. Wskazując miejsca związane z bohaterami, na których buduje swą tożsamość JW NIL, książka bez wątpienia wzmacnia przekaz, dając odbiorcy możliwość bezpośredniego znalezienia się w miejscach opisywanych na jej stronach.
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
creator: Olgierd Grott
creator: Jarosław Michalik
creator: Monika Karolczuk
creator: Karol Kordas
creator: Tomasz Dudek
creator: Joanna Chudzicka
creator: Marek Bik
creator: Paweł Stachnik
rights: Copyright (c) 2025 Olgierd Grott (Volume editor); Jarosław Michalik, Monika Karolczuk, Karol Kordas, Tomasz Dudek, Joanna Chudzicka, Marek Bik, Paweł Stachnik
date: 2025-12-12
publication date: 2025-12-12
doi: 10.12797/9788383683362

Samorząd terytorialny na Dolnym Śląsku
type: item
description: Publikacja Samorząd terytorialny na Dolnym Śląsku. Sprawy, dylematy i wyzwania wpisuje się w tegoroczny jubileusz 35-lecia reformy samorządowej z 8 marca 1990 r. To właśnie wtedy odbudowano samorząd gminny, przywracając podmiotowość wspólnotom lokalnym i dając nowy impuls do rozwoju prawie 2500 gmin. Monografia nie tylko diagnozuje stan polskiej samorządności, lecz także wskazuje na różnorodne problemy i wyzwania stojące przed samorządem terytorialnym, takie jak wojna w Ukrainie, kryzys energetyczny, skutki pandemii, potrzeba nowego podejścia do bezpieczeństwa publicznego, procesy migracyjne, depopulacja miast i miasteczek, w tym dolnośląskich, zarządzanie oświatą i służbą zdrowia, powódź 2024 r. w regionie czy skażenie rzeki Odry (złota alga). Aby się z nimi zmierzyć, władze lokalne muszą podejmować szereg wieloaspektowych działań. Właśnie o tych kwestiach piszą Autorzy prezentowanej publikacji, oferując czytelnikowi wgląd w złożone zagadnienia dotyczące skutecznego zarządzania rozwojem regionalnym.
subject: Open Access
  topic: category
subject: Society & Culture
  topic: category
subject: Regional & Area Studies
  topic: category
subject: Politics & Political Sciences
  topic: category
creator: Grzegorz Strauchold
creator: Rafał Nowakowski
creator: Mateusz Gąssowski
creator: Aleksandra Sieradzka-Stasiak
creator: Edward Czapiewski
creator: Dorota Orlińska
creator: Izabela Delfina Klisowska
creator: Artur Łysoń
creator: Kacper Rosner-Leszczyński
rights: Copyright (c) 2025 Grzegorz Strauchold, Rafał Nowakowski (Volume editor); Mateusz Gąssowski, Aleksandra Sieradzka-Stasiak, Edward Czapiewski, Dorota Orlińska, Izabela Delfina Klisowska, Artur Łysoń, Kacper Rosner-Leszczyński
date: 2025-12-29
publication date: 2025-12-29
doi: 10.12797/9788383684222

Inwentarz rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej : nr 12841–13300
type: item
description: Kolejny tom Inwentarza rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej – w odróżnieniu od czterech poprzednich, poświęconych Archiwum Domowemu Pawlikowskich – składa się z opisów kilku archiwów rodowych i prywatnych (spuścizn), kolekcji autografów i pojedynczych rękopisów. Są to przeważnie materiały, które były rozproszone w zasobie akcesyjnym Sekcji Rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej, ponieważ wpływały do zbiorów z różnych źródeł i/lub w różnych latach. Przy wyborze braliśmy pod uwagę wartość naukową i historyczną poszczególnych obiektów oraz zainteresowanie, jakim cieszą się u naszych czytelników.
subject: Open Access
  topic: category
subject: Art and Humanities
  topic: category
subject: History
  topic: category
creator: Monika Jaglarz
creator: Urszula Klatka
rights: Copyright (c) 2025 Monika Jaglarz, Urszula Klatka (Volume editor)
date: 2025-12-30
publication date: 2025-12-30

Ryzyko dysleksji w warunkach dwujęzyczności polsko-obcej
type: item
description: THE RISK OF DYSLEXIA IN POLISH-FOREIGN BILINGUALISM The monograph “The Risk of Dyslexia in Polish-Foreign Bilingualism. Towards Humanistic Linguistics” is an interdisciplinary study devoted to the specifics of language functioning in bilingual children at risk of dyslexia. The authors combine speech therapy, linguistic, psychological, and language teaching perspectives, situating their research within the field of humanistic linguistics – a concept in which the child, as a subject of communication immersed in culture, experience, and social environment, occupies a central place. The publication is in line with the latest research trends in Polish-foreign bilingualism, language processing disorders, and the diagnosis of specific learning difficulties, while offering therapeutic solutions for speech therapy practice.
subject: Biblioteka LingVariów. Glottodydaktyka
  topic: section
subject: Language Teaching & Learning
  topic: category
subject: dyslexia
  topic: keywords
subject: risk of dyslexia
  topic: keywords
subject: bilingualism
  topic: keywords
creator: Magdalena Knapek
creator: Rafał Młyński
rights: Copyright (c) 2025 Magdalena Knapek, Rafał Młyński
date: 2025-12-05
publication date: 2025-12-05
doi: 10.12797/9788383683706

Gadki & Gądki
type: item
description: Literatura purnonsensu ma to do siebie, że jest szalenie zaraźliwa. Grzegorz Gądek zaraził się od najlepszych, jest więc ofiarą najszlachetniejszej mutacji wirusa nonsensu. Ofiarą, ale i nosicielem, zatem ostrzegam: jest wysoce prawdopodobne, że Czytelniczki i Czytelnicy tej niewinnej z pozoru książeczki niebawem sami będą próbować swoich sił w układaniu limeryków, moskalików i – nomen omen – pandemików. Ku uciesze, ale i zarazem ku utrapieniu swych bliskich. Michał Rusinek
subject: Poetry
  topic: category
creator: Grzegorz Gądek
rights: Copyright (c) 2025 Grzegorz Gądek
date: 2025-12-17
publication date: 2025-12-17

Wędrówki po buddyjskich piekłach
type: item
description: Kasuya Makoto zaprasza na niespieszną wędrówkę po wyobrażeniach buddyjskich zaświatów, gdzie przemoc splata się z pożądaniem, a cierpienie z fascynacją. Autor prowadzi czytelnika przez mityczne krajobrazy oraz piekielne przestrzenie, które odbijają to, co wyparte, lecz nie zatarte w ludzkiej duszy. Cień podziemnych światów ciągnie się za nami – wystarczy spojrzeć za siebie
subject: Society & Culture
  topic: category
subject: Buddhist hells
  topic: keywords
subject: afterlife imagery
  topic: keywords
subject: bodhisattva Jizō
  topic: keywords
subject: King Enma
  topic: keywords
subject: hellish officials
  topic: keywords
subject: Buddhist iconography
  topic: keywords
subject: visual culture
  topic: keywords
subject: Japan
  topic: keywords
creator: Kasuya Makoto
rights: Copyright (c) 2026 Kasuya Makoto
date: 2026-02-09
publication date: 2026-02-09
doi: 10.12797/9788383683621

Cena życia
type: item
description: Poruszające wspomnienia okupacyjne Stanisławy Piekarskiej z Krakowa – wdowy, matki pięciorga dzieci, właścicielki firmy, a jednocześnie członkini konspiracji zaangażowanej w działalność podziemną. Aresztowana w 1940 r. przez Niemców, przesłuchiwana w budzącym grozę więzieniu przy ul. Montelupich, cudem odzyskała wolność. Aresztowana powtórnie, brawurowo uciekła gestapowcom i musiała ukrywać się do końca wojny. Oddzielona od domu, dzieci i swojej matki, drżała o ich życie i bezpieczeństwo. Podkrakowską wieś Targowisko, w której się ukrywała, opuściła po wsypie w miejscowej konspiracji. Z Warszawy wyjechała 1 sierpnia 1944 r., tuż przed wybuchem powstania. Resztę wojny spędziła w Łysej Górze koło Brzeska. Wielokrotnie w dramatycznych okolicznościach unikała schwytania przez Niemców i niechybnej śmierci. Swoje wspomnienia spisała w latach 70. XX w. Skrupulatnie przechowane przez wnuczkę, opracowane redakcyjnie i zaopatrzone w komentarze, ukazują się drukiem. Są niezwykłym świadectwem kobiecego patriotyzmu, hartu ducha i wytrwałości, pokazują też, jak trudne były realia okupacyjnej rzeczywistości.
subject: History
  topic: category
creator: Stanisława Piekarska
rights: Copyright (c) 2026 Wydawnictwo Księgarnia Akademicka
date: 2026-02-09
publication date: 2026-02-09
doi: 10.12797/9788383684420

Rzeczpospolite partyzanckie – enklawy wolności
type: item
description: Rzeczpospolite partyzanckie to enklawy wolnej Polski, tereny opanowane przez siły własne AK i utrzymane przez dłuższy czas, zamieszkałe przez stałych mieszkańców, którzy znaleźli się pod władzą i opieką polskiego wojska. Obszary te powstawały w wyniku akcji partyzanckich oraz działań powstańczych w okresie poprzedzającym łub w toku wykonywania zadań operacji „Burza”. Realizacją powstańczej formy walki było również zdobywanie miast, samodzielne lub wespół z Armią Czerwoną. Rzeczpospolite partyzanckie i walka o miasta były najbardziej wymownymi wystąpieniami zbrojnymi, które przyniosły największe spełnienie i momenty chwały dla żołnierzy AK, jednocześnie będąc źródłem głębokich przeżyć, uniesień i radości dla umęczonego okupacją i terrorem polskiego społeczeństwa.
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
subject: Armia Krajowa
  topic: keywords
subject: operacja „Burza”
  topic: keywords
subject: Polskie Państwo Podziemne
  topic: keywords
creator: Arkadiusz Bąk
creator: Monika Karolczuk
rights: Copyright (c) 2025 Arkadiusz Bąk, Monika Karolczuk (Volume editor)
date: 2025-12-30
publication date: 2025-12-30

Chronologia, czyli roczniki kościelne
type: item
description: CHRONOLOGY OR CHURCH ANNALS BY STEFAN STEFANOWICZ ROSZKA Stefan Stefanowicz Roszka (Stepannos Stepanian Roshka) was an outstanding Armenian intellectual from Poland, liturgist, lexicographer, historian, translator, and Catholic priest, who lived from 1670 to 1739. He was born into an Armenian merchant family in Kamieniec Podolski (Kingdom of Poland, today: Kamianets-Podilskyi in Ukraine) shortly before the city was captured by Turkey in 1672. At that time, he and his family took refuge in Transylvania, where in Gyergyószentmiklós (today: Gheorgheni in Romania), he received his basic education at an Armenian church school and was ordained to the minor orders by Minas Zilifdar-oghlu, bishop of the Moldavian and Wallachian Armenians, who sympathized with Catholicism. Around 1689, he returned to Poland to study for the Armenian Catholic priesthood in Lwów (today: Lviv). At the request of archbishop Vartan Hunanian, ordinary of the Armenian Catholic diocese of Lwów, he studied theology in Rome at the Collegium Urbanum (Pontifical Urban College for the Propagation of the Faith) from 1691. It was also in Rome that he was ordained a priest by Elia (Elijah), the Armenian bishop of Bethlehem (1700), and obtained his doctorate (1701). During his studies, he met many prominent figures of the Roman and Armenian Churches, translated letters from Armenian hierarchs and secular dignitaries (including those brought by Israeal Ori, envoy of the Armenian meliks) for Pope Clement XI, and became close to the wealthiest family of Armenian merchants from Persia, the Scerimans (Shahremanians). He returned to Poland in 1701 as a seasoned expert on Armenian rites and culture; he was fluent in Armenian, Latin, Italian, and Polish, as well as Greek and Bulgarian. In 1703, archbishop Deodat Nersesowicz, who administered the diocese of Lwów, sent him to do pastoral work in Podolia and Pokuttya, the regions with the largest Armenian settlements in Poland. He was first a dean there, residing mainl…
subject: Pomniki Dziejowe Ormian Polskich
  topic: section
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
subject: Stefan Roszka
  topic: keywords
subject: Armenian Church
  topic: keywords
subject: history of Armenia
  topic: keywords
subject: Armenians in Poland
  topic: keywords
subject: Armenian historiography
  topic: keywords
creator: Stefan Stefanowicz Roszka
rights: Copyright (c) 2025 Stefan Stefanowicz Roszka
date: 2025-12-05
publication date: 2025-12-05
doi: 10.12797/9788383683997

Bernardyni kresowi w XX wieku
type: item
description: BERNARDINES IN THE FORMER EASTERN BORDERLANDS OF POLAND After many years of the degradation of communal life, the turn of the 20th century brought a reform to Bernardines that was meant to heal their conventual life in all monasteries of the province. The province encompassed conventual houses of the former Rutinian province in the East of Austro-Hungarian Lodomeria (so-called ‘Galicja’): Brzeżany, Fraga, Gwoździec, Krystynopol, Leszniów, Lwów, Sambor, Sokal and Zbaraż. The work of the renewal was taken upon by the province minister, Fr. Norbert Golichowski, and subsequently by his successors: Łukasz Dankiewicz and Apolinary Garguliński. The carrying out of the reforms coincided with an unprecedented event of the joining the Bernardine province with the province of Reformed Franciscans. Until that time, the two provinces were not in contact due to their mutual animosity. The union was doomed to fail from the start, especially seeing the vexation of the Franciscans, who were eff ectively absorbed by the Bernardines. The displeased Franciscans made eff orts to separate the provinces again, in which they succeeded in 1911. From the perspective of Bernardine monasteries in the Eastern part of Galicja, the union was symbolized by the rebuilding of the monastery in Fraga. This also meant the image of Our Lady of Fraga returning to its original home after nearly a hundred years of absence on August 14, 1904. In this period, many Eastern monasteries underwent modernization, such as in Brzeżany, Sambor, Sokal, and Leszniów. Substantial work was also done in the Zbaraż parish, particularly around filial chapels. The development of the Bernardine province was halted by the World War I. The greatest losses were sustained by the Eastern monasteries in Gwoździec, Leszniów, Sokal, and Zbaraż. Bells from several monasteries and copper from church rooftops were seized. Many fathers and brethren got conscripted.
subject: History
  topic: category
subject: Society & Culture
  topic: category
subject: Bernardine monks
  topic: keywords
subject: order
  topic: keywords
subject: historical Eastern borderlands of Poland
  topic: keywords
subject: Christian ministry
  topic: keywords
subject: persecutions
  topic: keywords
subject: genocide
  topic: keywords
creator: Dominik Knapik
rights: Copyright (c) 2025 Dominik Knapik
date: 2026-01-23
publication date: 2026-01-23
doi: 10.12797/9788383683072

Współczesne zmiany konstytucji w wybranych państwach europejskich
type: item
description: Publikacja analizuje zmiany konstytucyjne wprowadzone po 2005 roku w wybranych państwach europejskich: Bułgarii, Danii, Francji, Luksemburgu, Niemczech, Turcji, Węgrzech oraz Wielkiej Brytanii. Stanowi rezultat badań uwzględniających polityczne i społeczne uwarunkowania procesów nowelizacyjnych oraz ich szerszy kontekst ustrojowy. Celem opracowania jest odpowiedź na pytanie, czy zmiany te miały charakter przede wszystkim wewnętrzny („partykularyzm prawny”), czy też pozostawały w związku z tendencjami i doświadczeniami wspólnymi dla innych państw, zwłaszcza europejskich („wspólnota doświadczeń”). Sformułowane wnioski pozwalają ocenić, w jakim stopniu analizowane reformy konstytucyjne stanowią reakcję na krajowe wyzwania polityczne, a w jakim wpisują się w szersze procesy przemian ustrojowych w Europie i na świecie.
subject: Open Access
  topic: category
subject: Politics & Political Sciences
  topic: category
subject: Law
  topic: category
creator: Wojciech Firek
creator: Marcin Krzemiński
creator: Mikołaj Deptalski
creator: Anna Popardowska
creator: Karol Kozanecki
creator: Kamil Kumor
creator: Wojciech Stradomski
creator: Julia Jankowska
creator: Rafał S. Kowalski
creator: Mateusz Stanek
rights: Copyright (c) 2025 Wojciech Firek, Marcin Krzemiński (Volume editor)
date: 2025-12-20
publication date: 2025-12-20
doi: 10.12797/9788383684154

Maria Winowska, pisarka emigracyjna
type: item
description: MARIA WINOWSKA, AN ÉMIGRÉ WRITER: SECRET ASSISTANT TO CARDINAL WYSZYŃSKI This book discusses the life and works of Maria Winowska, writer, journalist, and catholic activist. She was born in Skałat in 1904, by the river Zbrucz, which divided Austria-Hungary and Russia, and died in 1993 in Champcueil near Paris. Since 1939 she lived and worked abroad. With her command of twelve languages, she combined literary work with social activism, brought together different communities, and was a promoter of various international projects. She was behind many important cultural, religious, and social events of the 20th century, for example, writing letters to foreign episcopates about the millennium of Polish baptism, yet she remained in the shadow of other prominent figures. For many years she worked with the Polish Primate, Cardinal Stefan Wyszyński, and with the Kraków Bishop Karol Wojtyła, the later Pope John Paul II.
subject: Literary Studies
  topic: category
subject: Maria Winowska
  topic: keywords
subject: emigration
  topic: keywords
subject: Stefan Wyszyński
  topic: keywords
subject: Primate
  topic: keywords
subject: France
  topic: keywords
subject: biography
  topic: keywords
subject: hagiography
  topic: keywords
subject: Vatican
  topic: keywords
subject: Paris
  topic: keywords
subject: communism
  topic: keywords
subject: papacy
  topic: keywords
subject: saints
  topic: keywords
subject: Maksymilian Kolbe
  topic: keywords
subject: Ukraine
  topic: keywords
subject: Skałat
  topic: keywords
subject: Lviv
  topic: keywords
subject: Laski
  topic: keywords
subject: literature
  topic: keywords
subject: literary studies
  topic: keywords
subject: dissidents
  topic: keywords
creator: Joanna Kołodziejska
rights: Copyright (c) 2025 Joanna Kołodziejska
date: 2026-01-19
publication date: 2026-01-19
doi: 10.12797/9788383683683

Wojna o kulturę
type: item
description: Książka Andrzeja Bryka to zbiór esejów przedstawiających i analizujących zapaść kulturową dzisiejszego świata zachodniego, opowiedzianych w sposób oryginalny i w wielu miejscach odkrywczy. Autor łączy głęboką erudycję uczonego z bystrym okiem obserwatora, precyzją prawnika, talentem opowiadacza oraz mądrością człowieka wysokiej kultury. Narracja jest żywa, emocjonująca, a niekiedy trafnie zjadliwa wobec negatywnych bohaterów książki. Książkę należy też czytać jako świadectwo zdrowego rozsądku oraz odwagi w myśleniu - cech, których nigdy nie było za dużo, a których deficyt w naszych czasach jest szczególnie dotkliwy. Ryszard Legutko
subject: Society & Culture
  topic: category
creator: Andrzej Bryk
rights: Copyright (c) 2025 Andrzej Bryk
date: 2026-01-16
publication date: 2026-01-16
doi: 10.12797/9788383684116

Wojna, kultura, polityka
type: item
description: Publikacja poświęcona jest trzem powiązanym fenomenom: wojnie, kulturze i polityce. Autorzy, analizując tytułową triadę w ujęciu interdyscyplinarnym, podejmują namysł nad relacjami zachodzącymi między tymi trzema obszarami ludzkiej działalności. Punktem wyjścia są pytania: w jakim stopniu (zależności) te trzy płaszczyzny wzajemnie się określają, jakim kosztem (nie tylko finansowym), jakie mogą być prognozy tegoż w kontekście trzeciej dekady XXI wieku oraz wynikające z tego możliwe (re)konfiguracje układów międzynarodowych. Prezentowane teksty w szczególności dotyczą kulturowych uwarunkowań wojny (jej różnych form), kultury politycznej, dyskursu politycznego i narracji o wojnie, obrazów wojny w tekstach kultury, niszczenia kultury jako instrumentu wojny oraz zastosowania sztucznej inteligencji w działaniach wojennych i w polityce.
subject: Society & Culture
  topic: category
subject: Politics & Political Sciences
  topic: category
creator: Monika Banaś
creator: Ewa Stasiak-Jazukiewicz
creator: Marta Jas-Koziarkiewicz
creator: Renata Hołda
creator: Juliusz Sikorski
creator: Iryna Kukharuk
creator: Yuliana Lavrysh
creator: Viktoryia Klimovich
creator: Jan Gordziejew
creator: Helena Jańczuk
creator: Jakub Polit
creator: Paweł Skorut
rights: Copyright (c) 2026 Monika Banaś (Volume editor); Ewa Stasiak-Jazukiewicz, Marta Jas-Koziarkiewicz, Renata Hołda, Juliusz Sikorski, Iryna Kukharuk, Yuliana Lavrysh, Viktoryia Klimovich, Jan Gordziejew, Helena Jańczuk, Jakub Polit, Paweł Skorut
date: 2026-01-21
publication date: 2026-01-21
doi: 10.12797/9788383684437

Religia w kulturach Azji
type: item
description: Zebrane w tomie artykuły to efekt interdyscyplinarnego namysłu zarówno nad historycznymi, jak i współczesnymi formami obecności religii w przestrzeni społecznej, ze szczególnym uwzględnieniem kultury popularnej, mediów wizualnych oraz cyfrowych form religijności. Ich Autorzy zabierają czytelnika w podróż – od shintoistycznych śladów w Godzilli, przez hinduistyczne boginie protestu, aż po islam i judaizm widziane z perspektywy Japonii – ukazując trwałość religijnych narracji w nowych kontekstach kulturowych. To książka o tym, jak sacrum przenika codzienność, popkulturę i nowe media – żywa, zaskakująca, pełna nieoczywistych spotkań tradycji z nowoczesnością.
subject: Society & Culture
  topic: category
creator: Kamila Junik
creator: Maciej Pletnia
creator: Karolina Rak
creator: Joanna M. Guzik
creator: Paweł Dybała
creator: Joanna Puchalska
creator: Renata Iwicka
creator: Agnieszka Mikrut-Żaczkiewicz
creator: Jarosław Zapart
rights: Copyright (c) 2025 Kamila Junik, Maciej Pletnia (Volume editor); Karolina Rak, Joanna M. Guzik, Kamila Junik, Paweł Dybała, Joanna Puchalska, Renata Iwicka, Agnieszka Mikrut-Żaczkiewicz, Jarosław Zapart, Maciej Pletnia
date: 2025-12-20
publication date: 2025-12-20
doi: 10.12797/9788383684055

Контекстуальный словниклемківского языка
type: item
description: CONTEXTUAL DICTIONARY OF THE LEMKO LANGUAGE Although the concept of a contextual dictionary does not generally function in lexicography, we have used it in order to emphasize the specific function of this dictionary, which is to capture the specificity of the Lemko language not only in terms of its lexical and semantic aspects, but also in terms of its entire structure of expression and verbal interaction. We are including this dictionary in the revitalization efforts undertaken for the highly endangered Lemko language, understanding its disappearance not only in quantitative terms (number of users), but also in qualitative terms (assimilation into the dominant language). The nuances of meaning of given lexemes, captured in context and meticulously activated in our dictionary, are part of an immersive revitalization method. In the case of minority languages, only this method of revitalization can be effective. On this basis, the multifunctional nature of the dictionary and the methodology of working on it are developed. The dictionary fulfills an explanatory/defining, normative, and cultural function. It strives to refer to the living, spoken language preserved in texts to the greatest extent possible. Therefore, it does not introduce highly organizing and schematizing norms for constructing dictionary entries, leaving the definition of entries to the individual choices and linguistic intuition of the authors of the basic version of these entries. This reflects the natural diversity of expression in a language that is based more on mechanisms of intra-community communication than on institutional support aimed at standardization, efficiency, and economy of communication. The dictionary was initially compiled by a team of revitalizers who were not professional lexicographers, but mostly native speakers (in the case of three people, neo-speakers) of the Lemko language. Naturally acquired linguistic forms and habits from the family environment were combined with patter…
subject: Scripta Lemkoviana
  topic: section
subject: Language and Linguistics
  topic: category
subject: contextual dictionary
  topic: keywords
subject: Lemko language
  topic: keywords
subject: Lemko vocabulary
  topic: keywords
subject: language revitalization
  topic: keywords
subject: language immersion
  topic: keywords
creator: Олена Дуць-Файфер
rights: Copyright (c) 2025 Олена Дуць-Файфер (Volume editor)
date: 2025-12-15
publication date: 2025-12-15
doi: 10.12797/9788383683812

Контекстуальный словник лемківского языка
type: item
description: CONTEXTUAL DICTIONARY OF THE LEMKO LANGUAGE Although the concept of a contextual dictionary does not generally function in lexicography, we have used it in order to emphasize the specific function of this dictionary, which is to capture the specificity of the Lemko language not only in terms of its lexical and semantic aspects, but also in terms of its entire structure of expression and verbal interaction. We are including this dictionary in the revitalization efforts undertaken for the highly endangered Lemko language, understanding its disappearance not only in quantitative terms (number of users), but also in qualitative terms (assimilation into the dominant language). The nuances of meaning of given lexemes, captured in context and meticulously activated in our dictionary, are part of an immersive revitalization method. In the case of minority languages, only this method of revitalization can be effective. On this basis, the multifunctional nature of the dictionary and the methodology of working on it are developed. The dictionary fulfills an explanatory/defining, normative, and cultural function. It strives to refer to the living, spoken language preserved in texts to the greatest extent possible. Therefore, it does not introduce highly organizing and schematizing norms for constructing dictionary entries, leaving the definition of entries to the individual choices and linguistic intuition of the authors of the basic version of these entries. This reflects the natural diversity of expression in a language that is based more on mechanisms of intra-community communication than on institutional support aimed at standardization, efficiency, and economy of communication. The dictionary was initially compiled by a team of revitalizers who were not professional lexicographers, but mostly native speakers (in the case of three people, neo-speakers) of the Lemko language. Naturally acquired linguistic forms and habits from the family environment were combined with patter…
subject: Scripta Lemkoviana
  topic: section
subject: Language and Linguistics
  topic: category
subject: contextual dictionary
  topic: keywords
subject: Lemko language
  topic: keywords
subject: Lemko vocabulary
  topic: keywords
subject: language revitalization
  topic: keywords
subject: language immersion
  topic: keywords
creator: Олена Дуць-Файфер
rights: Copyright (c) 2025 Олены Дуць-Файфер (Volume editor)
date: 2025-12-15
publication date: 2025-12-15
doi: 10.12797/9788383683799

Ballada o złotym jabłku
type: item
description: Adam Tomczyk to niezwykle utalentowany samorodek literacki obdarzony absolutnym słuchem na muzykę słów, zdanie, żywy dialog i posiadający rzadki dziś wśród pisarzy kapitał dużej wiedzy o zwykłym życiu na prowincji. Swobodnie porusza się zarówno w konwencji realistycznej, jak i groteskowej, miewa jako prozaik kapitalne poczucie humoru, czego próbkę zaprezentował np. w opowiadaniu Pociąg przyjaźni, gdzie występuje jako inżynier Adam Tomczyk, znikający literacki sobowtór. Potrafi z dużą maestrią przechodzić od poetyki realizmu do surrealizmu i prozy poetyckiej. Rekomenduję jego zbiór opowiadań nie z koleżeńskiej uprzejmości (należy do krakowskiego oddziału SPP), lecz z niekłamanym podziwem. Józef Baran U źródeł prozy Adama Tomczyka leży dziecięce pragnienie, by świat był inny od tego, który jest. Stąd jego swoiste zawieszenie między rzeczywistością a snem. Spisane losy miejsc i ludzi przepojone są nostalgią. Życie mija czule. Raz zawadiacko, raz ulegle. Barwie opowiadań sprzyja swoboda językowa. Plastyczne opisy zatrzymują czytelnika na dłużej. Jakby przesłaniem opowieści Adama Tomczyka było „zostawać na dłużej”, przyglądać się pilniej, pilniej… żyć. Krzysztof Bielecki
subject: Literature
  topic: category
creator: Adam Tomczyk
rights: Copyright (c) 2025 Adam Tomczyk
date: 2025-12-12
publication date: 2025-12-12
doi: 10.12797/

Polish Aid
type: item
description: The publication covers the twenty-year process of institutionalisation of Polish development cooperation and the importance of its socio-political environment for this process: international institutions and organisations, public administration bodies, the non-governmental sector, private enterprises, representatives of the Polish parliament, and citizens themselves, not only those involved in development aid activities. It presents a diagnosis of the state of the institution based on research, as well as an analysis of the reforms necessary for it in the context of changes taking place in the international environment, including those concerning the balance of power in the development cooperation environment, the growing need for humanitarian activities, and Poland's plan to participate in the post-war reconstruction of Ukraine. The aim of the book is to contribute to the development of research on the institution of aid from the perspective not only of the hard rules and strategies it outlines, but also of the values and behaviours associated with the culture of aid and co-created by its institutional environment. The publication also serves as a voice in the still niche scientific and expert discussion on Polish Aid, its essence for Poland's international relations as a member of the “club of the richest Western donors,” and its importance for a greater understanding of global challenges and sustainable development by citizens.
subject: Politics & Political Sciences
  topic: category
subject: Polish Aid
  topic: keywords
subject: development cooperation
  topic: keywords
subject: sociological institutionalism
  topic: keywords
creator: Katarzyna Zalas-Kamińska
rights: Copyright (c) 2025 Katarzyna Zalas-Kamińska
date: 2025-12-08
publication date: 2025-12-08
doi: 10.12797/9788383683539

Tkaniny zabytkowe z okresu od XV do XVII wieku ze zbiorów krakowskich kościołów i klasztorów
type: item
description: Obszerna publikacja na temat zabytkowych szat liturgicznych z zasobów kościołów i klasztorów krakowskich jest bardzo istotnym wkładem w poznanie i badanie nowożytnych tekstyliów zachowanych w Polsce. Jej wartość podnosi fakt ujawnienia i wielostronnego przeanalizowania prezentowanych zabytków pod kątem historycznym, stylistycznym i technologicznym. Znakomity materiał ilustracyjny pozwala doskonale zapoznać się z tak ważnym działem rzemiosła artystycznego, często jeszcze zbyt mało docenianym przez badaczy polskiej kultury i sztuki. Tom 3 poświęcony został tkaninom o pochodzeniu wschodnim ze zbiorów krakowskich kościołów. Katalog uzupełnia słownik terminologiczny oraz zbiór artykułów naukowych dotyczących barwników występujących w tkaninach, stanu zachowania zabytków przechowywanych w różnych środowiskach oraz oceny mikrobiologicznej materiałów będących przedmiotem opracowania.
subject: Upcoming
  topic: category
subject: History
  topic: category
subject: tkaniny zabytkowe
  topic: keywords
subject: XV-XVII w.
  topic: keywords
subject: historia tkanin
  topic: keywords
subject: tekstylia sakralne
  topic: keywords
subject: sztuka kościelna
  topic: keywords
creator: Natalia Krupa
creator: Beata Biedrońska Słota
creator: Maria Cybulska
creator: Ewa Orlińska-Mianowska
creator: Katarzyna Lech
creator: Tomasz Sawoszczuk
creator: Justyna Syguła-Cholewińska
creator: Tomasz Lech
rights: Copyright (c) 2025 Natalia Krupa (Volume editor)
date: 2025-12-09
publication date: 2025-12-09
doi: 10.12797/9788383684338

Leksykon angielskich przekładów polskiej literatury dziecięcej
type: item
description: Celem niniejszej publikacji jest naszkicowanie kulturowej mapy angielskich przekładów polskiej literatury dla dzieci. W centrum uwagi znajdują się tłumaczenia jako teksty, czemu służy układ haseł głównych, poświęconych konkretnym utworom, które zostały przetłumaczone na język angielski. Przekłady zostały także umieszczone w szerszym kontekście historyczno-literackim. Ważnym założeniem Leksykonu jest zwrócenie uwagi na pośredników, czyli ambasadorów kultury, którzy umożliwili ich zaistnienie w innym języku, czyli przede wszystkim na tłumaczy, a także najważniejsze wydawnictwa, stowarzyszenia oraz instytucje kultury. Hasła Leksykonu prezentują zatem historię obecności polskiej literatury dla dzieci w obszarze języka angielskiego. Niniejsza publikacja wpisuje się w model szeroko rozumianych badań przekładoznawczych, łączących ujęcia językoznawcze, krytyczno-literackie, socjologiczne i historyczne.
subject: Literary Studies
  topic: category
creator: Joanna Dybiec-Gajer
rights: Copyright (c) 2026 Individual authors
date: 2026-01-08
publication date: 2026-01-08
doi: 10.12797/9788383682679

Dyplomacja otwarta
type: item
description: Książka podejmuje refleksję nad miejscem i znaczeniem dyplomacji we współczesnym świecie, w dobie dynamicznych przemian geopolitycznych. Na licznych przykładach Arkady Rzegocki dowodzi, że Polska potrzebuje nowego modelu prowadzenia polityki zagranicznej – „dyplomacji otwartej”. Tylko dyplomacja angażująca nie tylko rząd i służbę zagraniczną, lecz także obywateli, Polonię, organizacje społeczne, instytucje kultury, nauki i biznesu może skutecznie realizować polską rację stanu. Autor podkreśla, że tradycyjny model dyplomacji, praktykowanej za zamkniętymi drzwiami gabinetów, nie odpowiada wyzwaniom współczesności. Globalizacja, nowe technologie, dezinformacja, a także agresywna polityka mocarstw – zwłaszcza Rosji i Chin – sprawiają, że skuteczna polityka zagraniczna musi być czytelna, przejrzysta i włączająca. Tylko w ten sposób można budować wiarygodny i atrakcyjny wizerunek państwa na arenie międzynarodowej. Polska, ze względu na położenie i doświadczenia historyczne, ma szczególną misję jako rzeczniczka wolności, solidarności i demokracji w Europie Środkowo-Wschodniej. Książka ukazuje ewolucję polskiej dyplomacji – od czasów zaborów, przez II wojnę światową i okres komunizmu, aż po III RP oraz integrację z NATO i Unią Europejską. Autor zwraca uwagę, że mimo wielu sukcesów – takich jak bezprecedensowa pomoc udzielona Ukrainie, dynamiczny wzrost gospodarczy czy aktywność w regionie – Polska nadal nie w pełni wykorzystuje swój potencjał. Zbyt słabo promuje swoje osiągnięcia i zbyt rzadko jasno komunikuje własne racje. Głównym elementem koncepcji „dyplomacji otwartej” jest włączenie obywateli w promocję Polski. Oznacza to m.in. rozwój edukacji dyplomatycznej, dyplomacji akademickiej i kulturalnej, wzmocnienie więzi z Polonią, pielęgnowanie rzetelnego wizerunku kraju na świecie oraz skuteczną walkę z dezinformacją. Rzegocki akcentuje także konieczność profesjonalizacji służby zagranicznej i stworzenia nowoczesnej akademii dyplomatycznej. Odwołując się do przykładów zagr…
subject: Dyplomacja Otwarta. Biblioteka
  topic: section
subject: Politics & Political Sciences
  topic: category
subject: dyplomacja otwarta
  topic: keywords
subject: polityka zagraniczna Polski
  topic: keywords
subject: udział obywateli
  topic: keywords
subject: globalizacja
  topic: keywords
subject: wizerunek państwa
  topic: keywords
subject: doświadczenia historyczne
  topic: keywords
creator: Arkady Rzegocki
rights: Copyright (c) 2025 Arkady Rzegocki
date: 2025-12-05
publication date: 2025-12-05
doi: 10.12797/9788383683768

Seminarium nauczycielskie męskie w Starym Sączu (1903–1936)
type: item
description: MEN’S TEACHERS’ SEMINARY IN STARY SĄCZ (1903–1936): STUDENTS, GRADUATES, AND STAFF This book is a pioneering monograph of one of the best-known educational institutions in the Sądecki region. It traces the history and operation of the Men’s Teachers’ Seminary (Seminarium Nauczycielskie Męskie) in Stary Sącz from its establishment to its dissolution, addressing both socio-political conditions and the everyday life of the school. Particular attention is devoted to the profiles of pupils and alumni – their social origins, periods of attendance, subsequent professional trajectories, and the roles they played in local communities as teachers, civic activists, and soldiers. Given the breadth of material and the large number of biographical entries, the work has been divided into two volumes. Volume I brings together entries on pupils and alumni – i.e., the school’s own attendees – from A to Ł; Volume II covers M to Ż, and additionally includes school staff and a register of external secondary-school candidates who sat the final examination (matura) at the Men’s Teachers’ Seminary in Stary Sącz without having been enrolled there. The monograph rests on a rich evidentiary base—above all archival records and printed primary sources—supplemented by extensive secondary literature. The publication aligns with current scholarship on the history of education in Poland and constitutes a significant contribution to the study of education in the Sądecczyzna region, within Austro-Hungarian Galicia and the Second Polish Republic.
subject: Historia, Hereditas, Ecclesia
  topic: section
subject: Open Access
  topic: category
subject: History
  topic: category
creator: Grzegorz Chajko
rights: Copyright (c) 2025 Grzegorz Chajko
date: 2025-12-30
publication date: 2025-12-30
doi: 10.12797/9788383683669

Migrujące Wilno
type: item
description: MIGRATION IN VILNIUS: 1915–1994 For centuries, migration processes have played a significant role in the life of Vilnius. Even the first mention of Vilnius in 1323 refers to the importance of the movement of people for the city and looks forward to the arrival of new Vilniusites. Migration processes in the city intensified in times of political change (wars, uprisings, revolutions, etc.) or social cataclysms (fires, famines, disease out- breaks, etc.). With each passing century, the importance and significance of migration has increased. It was perhaps in the twentieth century that this had the strongest impact on the city’s community. That was when not just thousands but tens and even hundreds of thousands of people were caught up in the whirl of migration. At the center of this maelstrom were the inhabitants of Vilnius who more than once were in the focus of interest for several countries. These interests led to the deformation and re-creation of the identity of the Vilniusites. The most drastic changes took place during the Second World War and the early post-war years, when the city lost almost all of its former inhabitants. Paradoxically, it was migration that facilitated the growth of the city and its social environment. In the twentieth century, Vilnius went through several major transformations: first it was a city of a guberniya of the tsarist empire, then it became a city on the outskirts of Poland (with much higher ambitions to be seen as the country’s cultural capital), and, finally, the actual capital. For some groups of the residents of Vilnius, for example, Jews, Vilnius was a world-class city of special significance. It was also equally special or unique for Lithuanians, Poles, and Belarusians.
subject: Upcoming
  topic: category
subject: History
  topic: category
creator: Vitalija Stravinskienė
rights: Copyright (c) 2025 Vitalija Stravinskienė
date: 2025-12-30
publication date: 2025-12-30
doi: 10.12797/9788383684079

Profesjonalizacja kształcenia nauczycieli języka polskiego jako obcego i drugiego
type: item
description: PROFESSIONALIZING THE EDUCATION OF POLISH AS FOREIGN AND SECOND LANGUAGE TEACHERS: DIDACTIC-METHODICAL COMPETENCES AND AWARENESS OF PERSONAL DEVELOPMENT AMONG REFLECTIVE PRACTITIONERS The dissertation Professionalizing the Education of Polish as Foreign and Second Language Teachers: Didactic-Methodical Competences and Awareness of Personal Development among Reflective Practitioners is a contribution to the discussion and scholarly reflection on the evolution of Polish language glottodidactics and, in particular, Polish language pedeutology, which is an important element determining further directions of development for the whole space of learning and teaching Polish as a foreign and second language. With the growing interest of foreigners in the Polish language, as well as with the socio-economic and cultural changes in the world, the teaching of foreign languages attracts an increasing amount of attention. In the research perspective, the representation of the course of language education has become crucial, and research usually focuses on the main actors of the glottodiadatic process: the teacher and the learner (Grucza 1978; Lewandowski 1985; Woźniewicz 1987; Pfeiffer 2001; Gębal 2008c). The present dissertation centers research on the awareness and development of the didactic and methodological competence of teachers as the key skills that constitute the teaching practice of novice teachers, and facilitate their entry into the profession.
subject: Biblioteka LingVariów. Glottodydaktyka
  topic: section
subject: Language Teaching & Learning
  topic: category
creator: Kamila Dembińska
rights: Copyright (c) 2025 Kamila Dembińska Kamila Dembińska
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
doi: 10.12797/9788383683836