Księgarnia Akademicka Publishing https://books.akademicka.pl/publishing <p>Ksiegarnia Akademicka Publishing is an independent scholarly publisher established in 1992 and headquartered in Kraków, Poland. We offer a wide range of academic books and journals mainly in humanities and social sciences, including digital projects and open access publications.</p> en-US Księgarnia Akademicka Publishing Pokolenie Solidarności. Antologia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/536 <p>Konkurs literacki „Pokolenie Solidarności” został zorganizowany przez Instytut Literatury w 2021 roku dla uczczenia 41 rocznicy powołania NSZZ „Solidarność” oraz 40 rocznicy wprowadzenia stanu wo - jennego. Do konkursu przyjmowano trzy formy literackie: opowiadania, powieści oraz utwory non-fiction (w tym dzienniki, wspomnienia, reportaże i biografie), których tematyka dotyczyła historii, działalności lub spuścizny NSZZ „Solidarność”. Do udziału w konkursie – poza kategoriami przeznaczonymi tylko dla działaczy „Solidarności” — mógł przystąpić każdy. Nadesłane prace oceniało jury w składzie: prof. dr hab. Michał Januszkiewicz, prof. dr hab. Piotr Müldner-Nieckowski, dr Paweł Nowakowski oraz dr Jarosław Szarek (przewodniczący).</p> <p>W Antologii publikujemy utwory, którym w konkursie literackim „Pokolenie Solidarności” przyznano trzy pierwsze miejsca w kategorii opowiadanie, oraz teksty wyróżnione w kategorii non-fiction.</p> - Copyright (c) 2022 Małgorzata Sochoń + et al. 2023-05-30 2023-05-30 Protokoły posiedzeń Wydziału Profesorów i Doktorów Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego (1817–1833) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/525 <p><strong>RECORDS OF MEETINGS OF THE FACULTY OF PROFESSORS AND DOCTORS OF LAW OF THE JAGIELLONIAN UNIVERSITY. OPINIONS ON THE APPLICATION OF THE NAPOLEONIC CODE BY THE COURTS IN THE FREE CITY OF CRACOW</strong></p> <p>The present volume includes the records of meetings of the Faculty of Professors and Doctors of Law of the Jagiellonian University in the years 1817–1833 and is devoted entirely to the examination of appeals against unanimous judgments of a court of first instance and the Court of Appeal. Based on Article 15 of the Constitution of the Free City of Cracow of 1815, the Faculty of Professors and Doctors of Law examined the admissibility of lodging an appeal to the Court of Third (Last) Instance against two unanimous judgments of the Court of Peace or the Tribunal of First Instance and the Court of Appeal. This was possible in civil cases, and de facto also in criminal cases, when the Faculty found that the adjudicating courts had violated the provisions of substantive law or civil procedure. It is worth noting that the reviewing by the Faculty of the application of civil law by courts was an original solution, unprecedented in other legal orders. This is because it combined the old German procedure of sending the files of a court case to a law faculty in order to make a ruling, i.e. the so-called Aktenversendung, with the institution of French cassation. The source material on which the volume is based includes the well-preserved records of meetings of the Faculty of Professors and Doctors of Law of the Jagiellonian University, kept in the Jagiellonian University Archives, as well as court records in the collection of the National Archives in Cracow (”Archives of the Free City of Cracow”). The present publication is a result of research conducted at the Faculty of Law of the Jagiellonian University and co-financed by the National Science Center, which focused on the application of the provisions of the Napoleonic Code (<em>Code civil</em>) by the courts of the Free City of Cracow. The study established that out of nearly 1,000 legal opinions issued by the Faculty Professors and Doctors of Law of the Jagiellonian University, almost 80% concerned Cracow courts’ application of substantive civil law, in which the dominant position was held by the provisions of the law of obligations, and then of property law (especially mortgage law) and inheritance law (matters regarding matrimonial law clearly played a lesser role). The present collection of opinions issued by the Faculty of Professors and Doctors of Law of the Jagiellonian University is an invaluable source for research on the history of application of the Napoleonic Code in Poland in the first half of the 19<sup>th</sup> century. The use of the collection will be facilitated by the scholarly apparatus including biographical information on the professors of the Faculty, as well as participants in court proceedings whose course and results were subject to evaluation by the Faculty of Professors and Doctors of Law of the Jagiellonian University.</p> Andrzej Dziadzio Mateusz Mataniak Copyright (c) 2022 Andrzej Dziadzio, Mateusz Mataniak (Volume editor) 2023-05-26 2023-05-26 Organizacje polskiej diaspory https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/531 <p><strong>POLISH DIASPORA ORGANISATIONS: CURRENT CONDITIONS AND FUTURE PERSPECTIVES OF DEVELOPMENT</strong></p> <p>The book presents the current conditions and the future perspectives of development of Polish diaspora organisations. To achieve this goal, a wide-ranging study in 36 countries, on six continents, was employed. The survey delivered an up-to-date information concerning a comprehensive spectrum of social, political, and cultural phenomena determining the functioning of these organisations. Still, the first goal, both explanatory and diagnostic, was to build a coherent view of Polish immigrant organisations. The organisations were presented from a global perspective, but also with a consideration of their geographic and functional differences. The second objective of the work was to examine the state of the organisations from a perspective of an explanatory model describing the state of immigrant organisations present in the source literature. In addition, another task was to verify hypotheses drawn from the analysis of the available literature on Polish immigrant organisations. A broad sample created a chance for an adequate testing environment. The obtained results showed a very complex situation of the surveyed organisations, but also shed a new light on some of the aspects of their functioning. The discussion utilizes main insights from the study of the changing Polish diaspora organisations and puts emphasis on an intra-organisational perspective of their functioning.</p> Adam Żaliński Copyright (c) 2023 Adam Żaliński 2023-05-26 2023-05-26 Katedra krakowska i archiwum kapitulne na Wawelu (szkice historyczne) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/526 <p><strong>THE CRACOW CATHEDRAL AND THE ARCHIVES OF THE WAWEL CATHEDRAL CHAPTER (SKETCHES IN HISTORY)</strong></p> <p>The early 11th-century Burgundian monk and author of <em>Historiarum libri quinque</em>, Rodulfus Glaber, wrote: “it befell almost throughout the world, but especially in Italy and Gaul, that the fabrics of churches were rebuilt, although many of these were still seemly and needed no such care; but every nation of Christendom rivaled with the other, which should worship in the seemliest buildings. So it was as though the very world had shaken herself and cast off her old age, and were clothing herself everywhere in a white garment of churches.” <br />This “white garment of churches” refers primarily to bishops’ cathedrals. Some were undergoing alterations, whereas others were newly built. It is to this period that the Wawel Cathedral dates back. Built around the year 1000, reconstructed in the Romanesque style in the 12th century and in the Gothic style in the 14th century, with further stylistic modifications to follow, it is exceptional and extraordinary. According to many it is a church one of its kind, a phenomenon: the coronation and burial church of Polish monarchs; the bishop’s cathedral; the shrine of St Stanislaus and St Jadwiga the Queen; the national pantheon. This extraordinary character of the Wawel Cathedral has been investigated by many authors, including Ludwik Łętowski (1859), Tadeusz Wojciechowski (1900), Michał Rożek (1980) or Bolesław Przybyszewski (2012). Each subsequent study concludes with the statement that the topic has not been exhausted and calls for further research.</p> Jacek Urban Copyright (c) 2023 Jacek Urban 2023-05-26 2023-05-26 Z Pasztunistanu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/530 <p>Niniejsza książka zawiera przekłady wytrawnej znawczyni przedmiotu na skalę międzynarodową, prof. Jadwigi Pstrusińskiej. Przedstawiony zbiór obejmuje rozmaite rodzaje i gatunki literatury pasztuńskiej właściwie od początku jej istnienia niemal do dzisiaj. Antologia uwzględnia zarówno to, co nazywamy literaturą „wysoką”, jak i „ludową” – poezję, prozę oraz tzw. małe formy literackie, czyli przysłowia. (...) Książka jest adresowana zarówno do badaczy Orientu, jak i studentów, a także innych Czytelników zainteresowanych literaturą powszechną. Niniejsza publikacja niewątpliwie wzbogaca polską bibliotekę orientalistyczną.</p> <p><em>Z recenzji prof. dr. hab. Marka M. Dziekana</em></p> Jadwiga Pstrusińska Copyright (c) 2023 Jadwiga Pstrusińska 2023-05-26 2023-05-26 Sufizm w polityce, polityka w sufizmie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/535 <p><strong>SUFISM IN POLITICS, POLITICS IN SUFISM. TURKEY IN THE YEARS 1958-2001</strong></p> <p>The publication<em> Sufism in Politics, Politics in Sufism. Turkey in the Years 1958-2001</em> concerns a complex phenomenon of the influence of Sufism on the modern politics, mentality and social life of the Turkish people, taking into account the influence of politics on this phenomenon. The modern Turkish politics depends on many factors – the influence of Muslim environments constitute one of them; the role of politicians from the Naqshbandi brotherhood is still very significant. This movement was favourable to assimilation of Islam with some elements of secularism, developed dynamic interactions in the society and generated new solutions. The Muslim folk religiousness, still insufficiently studied and combined with a specific traditional worldview, constitutes one of the most important variations of the Turkish political Islam.</p> Agata Maria Karbowska Copyright (c) 2022 Agata Maria Karbowska 2023-05-25 2023-05-25 Ksiądz profesor Szczepan Szydelski (1872-1967) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/534 <p><strong>REVEREND PROFESSOR SZCZEPAN SZYDELSKI (1872-1967): A POLITICIAN AND SOCIAL ACTIVIST</strong></p> <p>Rev. prof. dr hab. Szczepan Szydelski (1872-1967) was undoubtedly one of the most exceptional Roman-Catholic priests in the social and religious circles of Eastern Lesser Poland in the first half of the 20<sup>th</sup> century. His activity, still admired today, from his pastoral duties, to didactic and academic work at the Jan Kazimierz University in Lwów, to high posts in the national and Lesser Poland Province structures of the Christian Democratic Party and other political groups, Lwów City Council, Polish Parliament, social associations and charities.</p> Józef Wołczański Copyright (c) 2022 Józef Wołczański 2023-05-24 2023-05-24 Historia i charakter https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/533 <p>Pamięć historii, dawnej i nowej, pozwala nam przetrwać jako narodowi, a nie tylko jako masie etnicznej. Stąd też pomysł audycji w Radiu Wolna Europa – serii rozmów z przedstawicielami pokolenia Armii Krajowej: Janem Karskim, Jerzym Lerskim i Janem Nowakiem-Jeziorańskim, oraz – na koniec – ze Stefanem Korbońskim. Wybór nie jest przypadkowy. Trzej pierwsi rozmówcy odgrywali szczególną rolę w czasie II wojny światowej: pełnili funkcję emisariuszy krążących między podziemnymi władzami polskimi w okupowanej Polsce a rządem polskim na emigracji. […] Czwarty z rozmówców – Stefan Korboński – to z kolei ostatni Delegat Rządu na Kraj i autor zwięzłego opisu struktury Polskiego Państwa Podziemnego, którego był współtwórcą, a na koniec szefem. Wszystkie rozmowy zostały przeprowadzone na początku 1986 roku w Stanach Zjednoczonych. Z Janem Karskim w San Francisco, z pozostałymi w Waszyngtonie. Razem stworzyły one siedem odcinków audycji „Historia i charakter”. Skąd nazwa? Miała wskazywać na szczególne predyspozycje rozmówców – ludzi dzielnych, którzy swą inteligencję, zdolności i odwagę oddali na służbę Narodowi i Polsce.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> Józef Ruszar Copyright (c) 2023 Józef Ruszar (Volume editor) 2023-05-17 2023-05-17 Fizinių asmenų bankroto procesas https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/532 <p><strong>BANKRUPTCY PROCEEDINGS OF NATURAL PERSONS</strong></p> <p>This book deals with the legal issues related to bankruptcy proceedings of natural persons. The problems of indebtedness of natural persons which lead to their insolvency require complex legal assessment. <br />In Lithuania, the insolvency problems of natural persons were acknowledged on 10 May 2012 when the Law on Bankruptcy of Natural Persons (hereinafter – LBNP) was adopted which entered into force on 1 March 2013. The purpose of the LBNP was to regulate bankruptcy proceedings of a natural person, farmer, or other natural person pursuing individual activity and acting in good faith. Also, the LBNP aims to ensure that creditors’ claims are satisfied according to the procedure established by this law in order to strike a fair balance between the interests of the debtor and creditors. Until the adoption of the LBNP, the concept of the insolvency of natural persons was not established in Lithuanian insolvency law and payment of debts was carried out only using the enforcement procedures established in the Code of Civil Procedure of the Republic of Lithuania. The lack of regulation of the bankruptcy proceedings of natural persons not only caused the problem of forum shopping when a debtor would seek to commence insolvency proceedings in other countries, but also failed to secure the interests of creditors. Moreover, the adoption of the LBNP provides certain mechanisms for the social protection of debtors and their family members and requires the protection of their right to their dignity and basic needs.</p> Remigijus Jokubauskas Copyright (c) 2023 Remigijus Jokubauskas (Volume editor) 2023-05-17 2023-05-17 Obywatel w centrum działań e-administracji w Unii Europejskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/529 <p>The monograph was developed as the second in a series on e-government –<em> Krakow Jean Monnet Research Papers</em> – as part of the Jean Monnet Module project, implemented by the Chair of European Law of the Jagiellonian University entitled “E-government – European challenges for public administration in EU Member States and partner countries/eGovEU+.” The book presents an analysis of the implementation and functioning of e-government in Poland and Europe, with particular emphasis on the impact of information and communication technologies on the activities of public administration done for the benefit of citizens. The monograph also shows the threats related to the digital transformation of administration and the need to acknowledge the central place of a human in this process. The monograph addresses researchers dealing with administration, administrative and European law, and practitioners. We hope the publication will broaden the knowledge about the digitization of administration and will encourage further studies in this field.</p> Sławomir Dudzik Inga Kawka Renata Śliwa Piotr Ruczkowski Ondrej Mitaľ Jakub Kozłowski Tomasz Podleśny Marta Grabowska Agnieszka Ziółkowska Marcin Adamczyk Monika Kawczyńska Alessio Bartolacelli Jacek Jaśkiewicz Tomasz Grzybowski Aleksandra Sołtysińska Miomira Kostić Anna Rudnieva Yuliia Malovana Julia Volkova Copyright (c) 2023 Sławomir Dudzik + et al. 2023-05-12 2023-05-12 Komunikowanie polityczne w czasie wojny rosyjsko-ukraińskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/527 <p>Od 24 lutego 2022 r. ze szczególną uwagą i niepokojem decydenci polityczni oraz społeczność międzynarodowa śledzą wojnę rosyjsko-ukraińską. Konflikt ten ma nie tylko wymiar militarny, ale jest także wojną komunikacyjną, która toczy się równolegle z działaniami wojsko - wymi, dyplomatycznymi, medialnymi, w tym dezinformacyjnymi. (…) W toczącej się na wielu frontach wojnie również na polu walki informacyjnej wykorzystywane są zarówno stare, jak i nowe media. W większości służą one nie do celów informacyjnych, ale przede wszystkim perswazyjnych i propagandowych. </p> <p>Celem niniejszej publikacji jest analiza i ocena praktyk komunikacji politycznej i strategicznej stosowanych podczas toczącego się konfliktu rosyjsko-ukraińskiego. (…) Adresujemy ją przede wszystkim do politologów, medioznawców, ale także do wszystkich zainteresowanych procesami związanymi z wydarzeniami na arenie międzynarodowej oraz komunikowaniem politycznym. <br><br><em>Ze wstępu dr hab. Moniki Ślufińskiej, prof. UJ</em></p> Andrzej Ciepły Monika Ślufińska Karol Kordas Sabina Długosz Anastasiia Lukhtan Marcin Bąk Maciej Kozłowski Zuzanna Cieniawska Copyright (c) 2023 Andrzej Ciepły (Volume editor) + et al. 2023-04-28 2023-04-28 Szklany mur https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/512 <p>Oryginalność<em> Szklanego muru</em> polega na przekroczeniu granic tradycyjnej historii literatury. Wybitny krytyk literacki zamiast rejestrować nazwiska, tytuły, daty obrał perspektywę socjologiczną. <br>Obrazowym ekwiwalentem szklanego muru są w aranżowanej według mody lat siedemdziesiątych luksfery, a w sztuce niektóre instalacje Jana Berdyszaka lub Alojzego Gryta. Najpiękniejszy jest przedmiot, którego nie ma? Czy krytyk aludował do utworu Zbigniewa Herberta? Niekoniecznie. Raczej szklany mur to wyrażenie – i wyobrażenie – które nawiązuje do formuły Stendhala, zgodnie z którą powieść – to zwierciadło przechadzające się po gościńcu. Zamiast lustra polska proza narracyjna w latach 1945-1980 przypominała nieprzeniknione tafle, na których nie tylko widać niewiele, ale też nie sposób się przez nie dotknąć, czyli bezpośrednio przekazać emocje, zbliżyć się, uścisnąć dłoń. Korelacji z plastyką znajduje się tu więcej. Motyw muru niesie konotacje egzekucji lub sytuacji tragicznych, bez wyjścia. Odpowiada on doświadczeniom pokoleń, które z autopsji znają grozę wojny.</p> Zbigniew Kubikowski Dorota Heck Copyright (c) 2023 Zbigniew Zbigniew Kubikowski; Dorota Heck (Volume editor) 2023-04-24 2023-04-24 Rzeczpospolita Tłumacka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/517 <p>Tłumacz – jedno z wielu miasteczek, które zrodziła kultura dawnych Kresów – dynamiczna, wieloetniczna, owocna, intrygująca nas dziś, choć kiedyś tak często tragiczna w swym przebiegu. Wciąż czeka ona na historyków, którzy potrafiliby oddać jej rzeczywisty, to jest wielobarwny i wielowymiarowy obraz. I podobnie, miasteczka takie jak Tłumacz czekają na swoje mikrohistorie. Niniejsza książka prowadzi nas ku takiej właśnie historiografii dawnych Kresów, jakiej potrzebujemy. Uwzględniającej współtworzenie dziejów tamtych miejsc przez ludzi różnych tożsamości – Rusinów, Polaków, Ormian, Żydów, Niemców, Austriaków, Ukraińców. Ukazującej przemienność i przemijanie faz historycznych, wykreowanych przez państwowości kolejno Rusi, Królestwa Polskiego, Austrii (w postaci jej prowincji Galicji, złączonej z mityczną Lodomerią), nowoczesnej Polski (lat międzywojennych), aż po dramatyczną zagładę doby drugiej wojny światowej.</p> <p><em>z posłowia dr. hab. Andrzeja A. Zięby</em></p> Danuta Nespiak Elżbieta Niewolska Copyright (c) 2023 Elżbieta Niewolska, Danuta Nespiak 2023-04-24 2023-04-24 PRL w narracji muzealnej 1989-2017 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/524 <p><strong>THE POLISH PEOPLE’S REPUBLIC </strong><strong>IN THE MUSEUM NARRATIVE OF 1989–2017</strong></p> <p>The main goal of this dissertation is to analyse the representation of the Polish People’s Republic in the museum narrative. The dissertation is written from a narrative perspective and from the point of view of new museology with the help of research categories such as the narrative museum, communicative, cultural, and collective memory, historical representation, heritage, historical policy, etc. <br>The research method is twofold. First, a quantitative analysis is performed of statistical data, i.e. a list of temporary and permanent exhibitions devoted to the Polish People’s Republic and displayed in Polish museums between 1989 and 2017. The list was compiled on the basis of queries sent out to the Polish museums featured in the database of the National Institute for Museums and Public Collections and was verified by the author.</p> Maria Wąchała-Skindzier Copyright (c) 2023 Maria Wąchała-Skindzier 2023-04-21 2023-04-21 Litwini a litewscy Polacy, Litwa a Polska 1988-1994 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/522 <p><strong>LITHUANIANS AND LITHUANIA’S POLES, AND LITHUANIA AND POLAND IN 1988–1994</strong></p> <p>Two closely-related topics are discussed in this monograph. First of all, the author analyses the interaction of two ethnic groups – Lithuanians and Lithuania’s Poles – in the years 1988–1994. Most attention is dedicated to the Lithuanian-Polish ethnic conflict, or more precisely – the goal of Polish activists and organisations to establish national-territorial autonomy. The government of the Lithuanian SSR and later the Republic of Lithuania strictly rejected any efforts made by Poles to establish national-territorial autonomy. In essence, this kind of demand was viewed as a threat to the country’s territorial unity and its national sovereignty. Thus, this study seeks to explain what factors influenced the ethnic conflict between Lithuanians and Lithuania’s Poles, and also analyses the ethnic policy of the Lithuanian government (more specifically, of two political regimes – the LSSR and the Republic of Lithuania). The second topic discussed in this monograph is inter-state relations between Lithuania and Poland. In this study, the author seeks to answer the question of what factors determined the dynamics of relations between the two neighbouring states. Keeping in mind the fact that until March 1990 relations between the Lithuanian SSR and the People’s Republic of Poland were formal, as the nature of their relations was pre-determined and regulated by Moscow, most attention is given to the period following the reinstatement of Lithuania’s statehood. The author tries to explain the circumstances behind the signing of two of the most important inter-state agreements: the Declaration on Friendly Relations and Good-Neighbourly Cooperation (1992) and the Treaty on Friendly Relations and Good-Neighbourly Cooperation (1994). In negotiations on the regulation of inter-state relations, agreement could not be reached on two matters: <em>the guarantee</em> <em>of national minority rights</em> and the <em>so-called assessment of the past</em>. Poland’s negotiators were particularly insistent on the first matter, seeking to include as many regulations that extended minority rights as possible into the agreements, while Lithuanian diplomats focused more on the second matter, demanding recognition in one form or another of Żeligowski’s aggression against Lithuania.</p> Vladas Sirutavičius Katarzyna Korzeniewska Copyright (c) 2023 Vladas Sirutavičius; Katarzyna Korzeniewska 2023-04-20 2023-04-20 Rosja wobec wymiaru wschodniego Europejskiej Polityki Sąsiedztwa Unii Europejskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/523 <p><strong>RUSSIA’S POSITION TOWARDS THE EASTERN DIMENSION OF THE EUROPEAN UNION’S EUROPEAN NEIGHBOURHOOD POLICY</strong></p> <p>The development of cooperation between the European Union (EU) and six post-Soviet republics (Armenia, Azerbaijan, Belarus, Georgia, Moldova and Ukraine) over the last two decades has evolved from the principles and mechanisms established under the European Neighborhood Policy (ENP) to instruments and processes initiated with the inauguration of the Eastern Partnership programme. However, from the very beginning, the participation of partner countries in both of the above-mentioned EU cooperation proposals was very different. Belarus was not interested in participating in them, and the position of Armenia and Azerbaijan was ambivalent, and thus three countries (Georgia, Moldova and Ukraine) took full advantage of the EU cooperation offer. In particular, they signed Association Agreements with the European Union, including Deep and Comprehensive Free Trade Areas, while committing themselves to internal political, economic and social reforms. In 2022, the prospect of EU membership was opened to them. In reaction to the rapprochement of Georgia, Moldova and Ukraine with the EU, the Russian Federation, treating the post-Soviet area as its own sphere of influence, used instruments such as political, economic and energy pressure, a trade embargo and military force against these countries. On the one hand, the Russian authorities emphasized the sovereign right of each state to develop relations with various partners, while on the other hand, they tried to limit the presence of Western structures in the post-Soviet area. Therefore, Moscow’s position on the ENP and the Eastern Partnership was critical, although initially the EU’s neighborhood policy was treated as a “natural aspiration” of the EU to establish a “forward-looking strategy for relations with the countries surrounding it”. Nevertheless, over time, the ENP, and later also its eastern dimension in the form of the Eastern Partnership, began to be perceived by Russia as a threat to its own national interests, recognizing that their goal is to separate the aforementioned post-Soviet republics from the Russian Federation, and thus to weaken its position in international relations.</p> Olesia Tkachuk Copyright (c) 2023 Olesia Tkachuk 2023-04-20 2023-04-20 Krajobraz (po) rewolucji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/521 <p><strong>A (POST-)REVOLUTIONARY LANDSCAPE: </strong><strong>SOCIAL CHANGES AS A CONSEQUENCE </strong><strong>OF THE DEVELOPMENT OF INFORMATION </strong><strong>AND COMMUNICATION TECHNOLOGIES</strong></p> <p>The primary aim of the book is an attempt to look at the current picture of the relationship between social life and information and communication technologies (ICT), from the perspective of forecasts and assessments that were made in this regard several decades ago. At the root of this text, therefore, is a desire to determine the extent to which the hopes and fears expressed in public debate concerning the emergence and spread of the Internet and related technologies proved accurate, and the extent to which the expectations about society of the future voiced by various circles turned out incorrect. A number of related and more specific problems are clustered around this basic issue, which are also of interest. Thus, the text is definitely more of a venture into the realm of social thought, the values that underlie the democratic order and the dynamics of social development than a review of empirical studies documenting specific phenomena and processes.</p> Leszek Porębski Copyright (c) 2023 Leszek Porębski 2023-04-14 2023-04-14 Moja niepodległość https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/510 <p>Praca nad tą książką zaczęła się od próby napisania historii wydawanego w latach osiemdziesiątych XX wieku podziemnego czasopisma „Zomorządność”, w którą to działalność byłem zaangażowany osobiście. Bardzo szybko jednak stwierdziłem, że jest to niemożliwe, bo brakuje materiałów, na podstawie których mogłaby powstać. Nikt z nas ze zrozumiałych względów niczego nie zapisywał. Nie ma też żadnej korespondencji, bo wszystko omawiało się ustnie w bezpośrednich kontaktach. Poza tym każdy z nas prowadził swoją działalność do pewnego stopnia niezależnie, opierając się na własnych kontaktach. Pozbieranie tego wszystkiego w całość uznałem za rzecz niewykonalną. Ponadto taka publikacja byłaby, co tu dużo mówić, po prostu nudna.<br>Doszedłem też do wniosku, że większą wartość będzie miało ukazanie mojej działalności w szerszej perspektywie historycznej i środowiskowej. W związku z tym uznałem, że powinienem sięgnąć do swoich korzeni. Wkrótce okazało się jednak, że moje wspomnienia są niekompletne albo łączą na przykład dwa wydarzenia w jedno. Natomiast historie rodzinne, które znałem z przekazów, wymagały uściślenia i zweryfikowania. Musiałem skorzystać więc z różnych dokumentów oraz wspomnień członków mojej rodziny, znajomych, kolegów i koleżanek. <br>Największe problemy miałem z chronologią. Niestety, dokładne umiejscowienie w czasie różnych wydarzeń okazywało się często niemożliwe. Starałem się jednak zrobić to tak rzetelnie, jak tylko mogłem.<br>Dialogi odtwarzałem oczywiście z pamięci, więc na pewno różnią się trochę od toczonych przez nas rozmów, ale myślę, że wiernie oddałem ich charakter oraz używane słownictwo. Celowo jednak ich nie autoryzowałem, zdając sobie sprawę z tego, że jeżeli w ogóle ktoś te rozmowy pamięta, to najprawdopodobniej każdy inaczej niż pozostali. Uzgodnienie wspólnej wersji byłoby zatem niemożliwe. <br>Mogę w każdym razie zapewnić, że wszystkie wydarzenia opisane w niniejszej książce są prawdziwe, a ich przebieg jest zgodny z rzeczywistością.</p> Piotr Poniedziałek Copyright (c) 2022 Piotr Poniedziałek 2023-04-11 2023-04-11 Ruchome obrazy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/514 <p><em>Ruchome obrazy</em> to powieść inspirowana życiem oraz twórczością Jerzego Ridana. Wydarzenia z biografii reżysera posłużyły do stworzenia narracji o człowieku, jego wyborach oraz sztuce. Śledząc losy głównego bohatera, trudno jednak oprzeć się odczuciu, że niektóre doświadczenia wydają się uniwersalne, przez co codzienność nabiera kształtów podróży, porażka staje się początkiem czegoś nowego, przystankiem do głębszych przemyśleń bądź wstępem do rozwoju. Ruchome obrazy okazują się więc kolejnym etapem, wyzwaniem, pokonanymi przeszkodami, zdobytymi celami, poszczególnymi klatkami taśmy filmowej.<br /><br />Poza wątkami biograficznymi, ważnymi osobami oraz miejscami jak Kraków, Bydgoszcz czy Gruczno, mniej lub bardziej znanymi wydarzeniami historycznymi, można odnaleźć szereg nawiązań do dziedziny sztuki filmowej, m. in.: warsztat, język, proces powstawania i produkcji filmu.</p> <p>Podobnie jak w życiu, w literaturze niezwykle ciężko jest uchwycić granicę między światem realnym a naszą interpretacją tego świata, dlatego również w <em>Ruchomych obrazach</em> rzeczywistość mocno miesza się z fikcją. Bez względu na proporcje między nimi, książka stanowi próbę upamiętnienia pięknego człowieka, którego autorka miała przyjemność spotkać na swojej drodze.</p> Agnieszka Wiktorowska-Chmielewska Copyright (c) 2023 Agnieszka Wiktorowska-Chmielewska 2023-03-27 2023-03-27 Posesja przy ulicy Krakowskiej pod numerem 30 na krakowskim Kazimierzu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/515 <p><strong>THE PROPERTY AT 30 KRAKOWSKA STREET IN KAZIMIERZ, KRAKÓW: REVISITING HISTORICAL ISSUES AND RETRACING THE DEVELOPMENT OF THE STRUCTURES (FROM 16TH TO 18TH CENTURY)</strong></p> <p>The property at 30 Krakowska Street in Kazimierz, Kraków Revisiting historical issues and retracing the development of the structures (from 16th to 18th century)The book presents the history of and construction changes to the house at 30 Krakowska Street within the boundaries of the city of Kazimierz, currently part of Kraków. The property at 30 Krakowska St. is located in acompound delineated by streets and asquare dating back to the Middle Ages: Józefa (originally Sukiennicza, later Żydowska) Street from the north; Wolnica Square, part of the former Great Market Square in Kazimierz, from the south; Bożego Ciała Street from the east (previously an unnamed side street) and Krakowska Street from the west. It is aquadrilateral, irregular plot of land elongated along the east-west axis. It was separated out of the rear parts of the original plots adjacent to the market square, dating back to the time when the city area and its settle-ment plots were being staked out (initially from 1335). We believe that the separation of the aforementioned land as aself-contained property took place in the 15th century. Originally, it was asite for ahouse built mostly of wood, albeit with astone back room and acellar beneath. Towards the end of the 16th century and the early decades of the 17th century, when the property was owned by wealthy Kazimierz burghers, mainly Pukal and Cichoszowski families, ahouse with acomplete set of basements and adeep two-bay layout was built in lieu of the majority of the wooden house and older walls of the room and the cellar underneath were absorbed in the process. One might even say that the construction of boundary walls, which were built gradually, played akey role in the erection of the house; the wooden substance of smaller individual houses was preserved for acertain period of time. </p> Sławomir Dryja Stanisław Sławiński Copyright (c) 2023 Sławomir Dryja, Stanisław Sławiński 2023-03-27 2023-03-27 Ateistyczne korzenie ponowoczesności https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/513 <p>SŁOWEM „PONOWOCZESNOŚĆ ” określa się zwykle ten najnowszy okres kultury Zachodu, w którym teraz żyjemy, a który nastąpił po jej nowoczesnym okresie, radykalnie mu się przeciwstawiając. Albowiem główną cechą ponowoczesności jest utrata wiary w nieograniczone możliwości ludzkiego rozumu i bezgraniczny postęp, ta zaś wiara była czymś typowym dla nowoczesnej mentalności, zainspirowanej oświeceniową ideologią. <br>Okres ponowoczesności zaczął się w drugiej połowie XX wieku, gdy kręgi zachodniej lewicy uznały, że straszliwe zbrodnie sowieckich komunistów oznaczają klęskę nowoczesnego paradygmatu rewolucji, który wiązał się ze stosowaniem przemocy, terroru i doprowadził do ludobójstwa. Postawiło to przed zachodnią lewicą pytanie: w jaki sposób można by dokonać marksistowskiej rewolucji w krajach Zachodu bez przemocy i terroru? Odpowiedzi w tej kwestii udzielili zachodni marksistowscy intelektualiści, reprezentujący tzw. marksizm kulturowy. Według nich rewolucji w zachodnich krajach należy dokonywać w sposób pokojowy, zastępując stopniowo ich tradycyjną kulturę marksistowską ideologią. Od tamtego czasu szeroko rozumiana zachodnia lewica, kierując się ich wskazaniami, swoimi wieloletnimi działaniami kształtowała tę ponowoczesną postać kultury, która obecnie dominuje w krajach zachodnich.</p> Roman Rożdżeński Copyright (c) 2023 Roman Rożdżeński 2023-03-27 2023-03-27 Kolekcja medalików i krzyżyków Władysława Bartynowskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/511 <p>The aim of the book is to present a collection of medallions and crosses that belonged to Władysław Bartynowski (1832–1918). He was a collector of numismatic items, engravings, and antique books, as well as an antiquarian, a bibliophile, a book conservator and one of the earliest publishers of facsimiles of Polish antique books. He invented a method of reproducing coins and medals referred to in Poland as bartynotypia, i.e. “bartynotypy”, which makes it possible to create a copy of the original that is both a black-and-white print and a relief pressed into paper at the same time. Bartynowski bequeathed the majority of his collection to Cracow museums, namely the Czapski Museum and the National Museum, in recognition of which his name is commemorated on a donors’ plaque put up on the wall of Kraków’s Cloth Hall.</p> Krystyna Pawłowska Copyright (c) 2023 Krystyna Pawłowska 2023-03-22 2023-03-22 Lin Yutang – filozof sztuki życia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/506 <p><strong>LIN YUTANG – A PHILOSOPHER OF THE ART OF LIFE: A STUDY OF KEY THEMES</strong></p> <p>The aim of this monograph is to present an interpretation of the works of Lin Yutang (1895-1976), a C hinese writer, thinker, translator, linguist, and inventor, from a philosophical perspective, with a special emphasis on the methods of contemporary comparative philosophy. Lin Yutang was, above all, a bilingual author and thinker, raised and educated simultaneously in two cultures, i.e. the Chinese tradition and the Christian culture of the English-speaking world. His immense erudition and intellectual ability naturally marked him out as an intermediary between the Chinese tradition and 20<sup>th</sup>-century Western civilization; in both a literal and a metaphorical sense, he translated the works of Chinese culture for the Western reader. In his long life, Lin published more than sixty books, forty of which came out in English; only six of these were novels. The list of his nonfiction pieces is much longer and includes, e.g. short and long essays, monographs on ancient Chinese sages, such as Confucius, Laozi or Zhuangzi, and their translations and anthologies. Lin gained particular popularity with several highly applauded fiction books and an effort to transplant Chinese culture to the West. After the publication of <em>My Country My People</em> (1935) and <em>The Importance of Living</em> (1937), he rose to great fame as a “Chinese philosopher,” but his philosophical thought, scattered throughout his many writings, has rarely been the subject of academic research.</p> Magdalena Filipczuk Copyright (c) 2023 Magdalena Filipczuk 2023-03-21 2023-03-21 Słowa i gesty w komunikacji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/505 <p><strong>WORDS AND GESTURES IN COMMUNICATION: SELECTED WORKS</strong></p> <p>The book includes selected articles of Professor Jolanta Antas from the years 1981- 2022, published earlier in scientific journals and collective volumes. It comprises works divided into three topical chapters with 13 articles presented chronologically. <br><br></p> Jolanta Antas Copyright (c) 2023 Jolanta Antas 2023-03-14 2023-03-14 Wielka Wojna nad Dunajcem https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/500 <p>Pierwsza wojna światowa była nazywana najpierw Wielką Wojną. Przyniosła ona rzeczywiście wiele nieszczęść na niespotykaną dotąd skalę. Siała śmierć i zniszczenie w całej Europie, także w ziemi tarnowskiej, gdzie została bestialsko zamordowana Karolina Kózkówna. Warto o tym przypominać w szerszym kontekście. <br>W książce przedstawiono szczegółowo sytuację militarną, działania bojowe w okolicach Zabawy. Pokazano nadto szarą codzienność ludności, życie społeczne i gospodarcze, a także aktywne starania polskich patriotów, których efektem było odzyskanie przez Polskę niepodległości w 1918 roku. Druga część książki została poświęcona problematyce męczeństwa z perspektywy teologicznej oraz rozwojowi kultu bł. Karoliny Kózkówny. <br>To ważna lektura dla regionalistów, dla miłośników swojej „małej ojczyzny”, dla nauczycieli, wychowawców i młodzieży szkolnej nie tylko z ziemi tarnowskiej, ale z całej Polski. Jest interesującym studium przypadku, opartym na oryginalnym materiale źródłowym wydobytym z archiwów polskich, austriackich, rosyjskich i ukraińskich. Zawiera wiele nowych ustaleń i nieznanych dotąd, a istotnych i godnych zainteresowania informacji.</p> Zdzisław Noga Konrad Meus Mateusz Drozdowski Krzysztof Kloc Tomasz Woźny Wacław Szczepanik Hubert Chudzio Janusz Królikowski Łukasz Niepsuj Copyright (c) 2022 Zdzisław Noga (Volume editor) + et al. 2023-03-03 2023-03-03 Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa II https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/430 <p>W 2011 r. w serii „Biblioteka LingVariów” ukazały się <em>Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa</em>, na które złożyła się korespondencja pięciu polskich lingwistów przełomu XIX i XX w. – Jana Baudouina de Courtenay, Jana Łosia, Kazimierza Nitscha, Jana Rozwadowskiego i Henryka Ułaszyna – pochodząca ze zbiorów warszawskiego Archiwum PAN i krakowskiego Archiwum Nauki PAN i PAU, opracowana przez Annę Czelakowską i piszącego te słowa. Był to w pewnym sensie „produkt uboczny” kwerend prowadzonych w obu archiwach w innym celu. Okazało się jednak, że da się wyodrębnić spory (choć zapewne niekompletny) zbiór korespondencji grupy uczonych, w zasadniczej swej części odnoszący się do początków naukowego językoznawstwa w Polsce i przynoszący wiele interesujących informacji o ich pracy, działalności organizacyjnej, także opinii, których nie spotka się w tekstach publikowanych, czyli oficjalnych. Uznaliśmy, że takie materiały źródłowe warte są opublikowania, nawet jeśli obecnie tylko bardzo nieliczni badacze interesują się przeszłością polskiej lingwistyki, a wśród młodszych czy znacznie młodszych kolegów spotyka się często dość dziwne przekonanie, że warto czytać tylko nowe i najnowsze teksty, co czasem prowadzi do fascynacji pozornymi odkryciami… Ameryki. <br>Wydając wspomnianą edycję listów grupy krakowskiej (Łoś, Nitsch, Rozwadowski) i osób „wspomagających” (Baudouin, Ułaszyn), nie planowano kontynuacji, dlatego nie ma ona – obecnie dopiero zasadnego – numeru jeden. Dziś trzeba ją uznać za tom I, niniejszą książkę traktując jako tom II, z podtytułem<em> Jan Baudouin de Courtenay. Teksty mniej znane</em>.</p> Mirosław Skarżyński Copyright (c) 2016 Mirosław Skarżyński 2023-03-02 2023-03-02 THE WAR MUST GO ON https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/495 <p>Minął rok od brutalnej napaści zbrojnej Federacji Rosyjskiej na Ukrainę. Rosyjska agresja była ciosem w chwiejący się liberalny porządek międzynarodowy łączony z uniwersalnymi – jak się wydawało – wartościami i zasadami, takimi jak praworządność, suwerenność, pokój czy współpraca. Była również brutalnym aktem podważenia zrębów pozimnowojennego systemu bezpieczeństwa międzynarodowego, kwestionującym jego logikę oraz rewidującym mechanizmy utrzymujące go w stanie względnej równowagi.</p> <p>Wybuch wojny w Ukrainie wstrząsnął fundamentami porządku międzynarodowego i wyzwolił energię, która podsyca działania zbrojne oraz odsuwa perspektywę pokojowego zakończenia wojny w odległą przyszłość. Ma to istotne konsekwencje nie tylko dla bezpośrednich stron konfliktu, tj. Rosji i Ukrainy, lecz także dla państw graniczących z obydwoma krajami, w tym Polski.</p> <p>Niniejsza książka zawiera zestaw krótkich artykułów analityczno-prognostycznych napisanych przez naukowców z Katedry Bezpieczeństwa Narodowego, odnoszących się do zasadniczych aspektów wojny w Ukrainie i jej różnorodnych reperkusji, w szczególności skutków dla bezpieczeństwa Polski.</p> Artur Gruszczak Adrian Tyszkiewicz Paweł Frankowski Dominika Dziwisz Błażej Sajduk Marek Czajkowski Piotr Bajor Mykhailo Volokhai Piotr Orłowski Dariusz Kozerawski Bogdan Kosowski Wiktor Hebda Arkadiusz Nyzio Mateusz Kolaszyński Copyright (c) 2023 Artur Gruszczak (Volume editor) + et al. 2023-02-24 2023-02-24 Państwo wobec korupcji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/494 <p><strong>STATE VS CORRUPTION: EFFICIENCY ANALYSIS OF THE CENTRAL ANTICORRUPTION BUREAU IN THE CAPACITY OF A SPECIAL AGENCY FOUNDED TO FIGHT CORRUPTION IN POLAND</strong></p> <p>This book offers a multifaceted analysis of the efficiency of the Polish state in its fight against corruption. As the Central Anticorruption Bureau (CBA) is considered one of the crucial instruments for fighting corruption, it starts from assessing the operation of that particular agency, founded in 2006. The CBA’s status of a special agency was of fundamental importance for the research question that the book answers. All such agencies always operate within the specific reality of a given state, and it is to the state that such agencies report. It is also the state that defines the scope and instruments of their operation. Therefore, it would be impossible to investigate the efficiency of the CBA in countering corruption without a broad research horizon. It was also necessary to include references to the condition of Polish State, institutional and legal solutions adopted after 1989, and the impact of corruption on Polish economic, social, and political life, whilst offering a broad treatment of the context of international experience in investigating and combating corruption. Such a scope of research returned conclusions concerning the State’s reaction to corruption and its perpetrators. All things considered, that reaction has been shown to be in principle surprisingly delayed and lenient.</p> Jakub Purchla Copyright (c) 2023 Jakub Purchla 2023-02-22 2023-02-22 Podstawy turkologii dla bałkanistów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/490 <p><strong>BASICS OF TURKOLOGY FOR BALKANISTS </strong></p> <p><em>Basics of Turkology for Balkanists</em> offers a brief introduction to the little-known field of Rumelian studies, a discipline that concerns itself with the question of mutual influence between Turkish and the languages of the Balkans. At the same time, the author took advantage of this opportunity to present his own, hitherto unpublished views (see e.g. chapter 7).<br />Besides the <em>Introduction</em>, the work consists of seven chapters: 1) Terms, classification, and the presence of Turkish in the Balkans; 2) The most important features of the Turkish language (presented in 25 thematic subchapters); 3) Turkish dialects of Anatolia and Rumelia; 4) The Karamanlides and the Karamanli dialect; 5) The Gagauz people and language; 6) Transcription texts and rhyming dictionaries; 7) Sample problems in Rumelian studies. The whole is completed by a Turkish-Polish glossary, bibliography, and a list of abbreviations.<br />The aim of the book is to present problems in Rumelian studies in such a way as to enable the reader to independently navigate the specialist literature.</p> Marek Stachowski Copyright (c) 2023 Marek Stachowski 2023-02-20 2023-02-20 Metodyka pracy naukowej w filozofii https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/489 <p><strong>METHODOLOGIES OF DIGITAL HUMANITIES IN PHILOSOPHY. AN INTRODUCTION</strong></p> <p>The aim of the book is to present the key aspects of research methods in philosophy. Therefore, it is intended primarily for students of philosophy and doctoral students. The authors’ intention is to offer an introduction to independent philosophical work adopting the resources offered by digital humanities, a field which has recently revolutionized the humanities. Digital technologies have significantly changed the ways of working with texts. The introduction of digital tools into philosophy makes it possible to study its broader context and track distant connections between ideas, and significantly facilitates work on source material. <br>The book consists of seven chapters covering the main issues of modern methodology in philosophy. We begin by introducing how to study philosophy, how to find trustworthy texts, and how to benefit from using a library, which is the basic workplace for the humanist. Then we turn to the computer as an important tool of the contemporary philosopher, and discuss topics such as text editing, and the use of search engines for locating Internet resources. The third chapter is devoted to matters related to philosophical writing. We start with ethical issues, and then look at the main types of philosophical works. We also deal with the characteristics of the disseration as a genre. In the fourth part of the book, we discuss the formatting of lists of references and footnotes. The next chapter deals with the art of presenting one’s own research results – in this part of the book we outline the best practices in designing lectures and multimedia presentations. <br>In the last two chapters, which are mainly intended for PhD students. Firstly we address selected issues important for the management of bibliographic data and references in Zotero. Next we discuss the academic activities of a doctoral student, such as publishing academic articles, establishing one’s online academic reputation, important information about the doctoral dissertation, and the stages of the doctoral dissertation assesment process.</p> Paweł Polak Kamil Trombik Copyright (c) 2023 Paweł Polak, Kamil Trombik (Volume editor) 2023-02-08 2023-02-08 Filozofia i kultura w czasach przełomu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/486 <p><strong>PHILOSOPHY AND CULTURE AT A TURNING POINT: STUDIES AND MATERIALS FROM HISTORIOSOPHICAL RESEARCH</strong></p> <p>On the pages of this book we consider over a dozen threads from the history of philosophy, science, technology and culture, and on this basis formulate more general conclusions in each category, beyond the conventional limits of epochs and philosophical systems. This makes it possible to draw general speculative conclusions from the examined material, and allows more systemic reflection, which helps uncover in the individual topics further content hidden underneath the monographic analysis or issues visible only in a broader perspective of time and space. Such an analysis is an additional advantage of the previous work on specific issues. In addition, such considerations will be more philosophical than a mere presentation of a given problem and its source analysis. <br />Each chapter begins with the statement of a problem, followed by a discussion on the nature of the issues under consideration and the relevant historiosophical topics that can be addressed with regard to them. A given issue will be discussed at an appropriate level of generality, but always taking into account accurate historical information and details from a given field of knowledge necessary for unambiguous consideration of the issues raised. High methodological awareness, clarity of argumentation and terminological consistency should be the primary characteristics of this research.</p> Marcin Karas Copyright (c) 2023 Marcin Karas 2023-01-27 2023-01-27 Akta sejmikowe województwa bełskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/483 <p>W 2020 r. ukazały się <em>Akta sejmikowe województwa bełskiego. Lata 1572-16551</em>. Wydawnictwo to było pierwszą z zaplanowanych trzech publikacji, których celem jest kompletna i nowoczesna edycja akt sejmiku bełskiego. We wstępie do tego tomu omówiono szczegółowo zarówno dzieje akt bełskich, jak i perturbacje związane z pierwszymi próbami ich edycji w zasłużonej serii „Akta Grodzkie i Ziemskie”. Dokonano tam również szczegółowej charakterystyki spuścizny zachowanej po niedoszłym wydawcy akt, Wojciechu Hejnoszu, która to spuścizna stała się pierwszą inspiracją do podjęcia na nowo próby edycji tego wielce interesującego i bardzo potrzebnego materiału źródłowego. W 2021 r. udało się wydać kolejny tom akt sejmikowych, noszący tytuł <em>Akta sejmikowe województwa bełskiego. Lata 1696-1772 (1792)</em> . We wstępie do niego Czytelnik znajdzie krótko omówione przyczyny, które sprawiły, że jako drugi ukazał się tom obejmujący czasy saskie i stanisławowskie. Niniejszy tom jest trzecim i jednocześnie ostatnim z serii akt sejmiku bełskiego – obejmuje lata 1656-1695. Dzięki temu, że ukazuje się jako ostatni, jeszcze jesienią 2021 r. udało się wydawcom przeprowadzić uzupełniające kwerendy we Lwowie. Planowano wprawdzie dodatkowe kwerendy wiosną 2022 r., jednak na przeszkodzie stanęła bezprecedensowa i niczym nieuzasadniona napaść Rosji na Ukrainę. Dzięki pomocy i zaangażowaniu jednego z recenzentów wszystkich tomów, dr. Oleksija Winnyczenki, oraz pracowników Centralnego Państwowego Archiwum Historycznego we Lwowie udało się jednak przygotować ostateczną wersję niniejszego zbioru do druku.</p> Michał Zwierzykowski Robert Kołodziej Andrzej Kamieński Copyright (c) 2023 Michał Zwierzykowski, Robert Kołodziej, Andrzej Kamieński (Volume editor) 2023-01-13 2023-01-13 Hugo Kołłątaj jako duchowny https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/482 <p>The dissertation examines Fr. Hugo Kołłątaj’s involvement in pastoral work, and church and patriotic activity, while also tackling the question of his faithfulness to the Catholic doctrine. The author relies on extensive material which comprises 70 unpublished and 84 published primary sources. The study aims to determine the scope of Fr. Kołłątaj’s pastoral activity and his involvement in Church affairs, focusing on his struggle to obtain benefices, his care for the parishes he was responsible for, his pastoral methods, and his proposals for church reforms. The source analysis takes into account the comparative prosopographic and chronological points of view.</p> Piotr Maroszek Copyright (c) 2023 Piotr Maroszek 2023-01-05 2023-01-05 Skoworodiana polskie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/480 <p><strong>POLISH SKOVORODIANS: THE RECEPTION OF THE PHILOSOPHICAL THOUGHT AND LITERARY WORKS OF HRYHORIY SKOVORODA IN POLAND</strong></p> <p>The literary work and philosophical thought of the Ukrainian thinker Hryhorij Skov-oroda (1722-1794) aroused keen interest in his contemporaries already during his lifetime. Compared to Socrates, he devoted his work to ethical issues, and his life was a reflection of teaching. Particular attention of scholars was attracted by the symbolic, often hermetic, ambiguous style of his works. you can find there numerous biblical reminiscences, and references to the ancient Greek and Roman tradition. The reli-gious character of Skovoroda’s thought with clear mystical inclinations found itself in the sphere of scientific interest also in Poland, which was largely due to the cen-turies-long coexistence of Poles and Ukrainians within the Commonwealth. Skovo- rodian’s monograph in Polish is an attempt to outline the reception of Skovoroda’s work in Polish science initiated by Adam Honory Kirkor in Krakow in 1874. Initially, it was shaped as part of broader synthetic works on the history of Ukrainian litera-ture and polemics around the Union of Brest. Apart from Kirkor’s work, this period resulted in a Polish-language study by the outstanding Ukrainian scholar Ivan Franko, a comparison of the thoughts of Skovoroda and the Ukrainian Orthodox polemi-cist Ivan Wyszeński conducted by Józef Tretiak, and in the interwar period Bohdan Łepki’s historical and literary synthesis published in Warsaw. The interwar period is a particularly fertile period in the study of Skovoroda’s philosophical thought. Ivan Mirchuk, as part of the articles presented in Przegląd Filozoficzny, analyzed Skovoro-da’s thought in the context of the concept of Ukrainian national philosophy. Jarosław Ulwański, in his doctoral dissertation published in Kwartalnik Filozoficzny, charac-terized Skovoroda’s philosophy from the perspective of the pantheistic trend, making a critical reflection on the current scientific achievements in this field. The central place in this period is occupied by the monograph Фільсофія Г.С. Сковороди, pub-lished in Warsaw in 1934 by the Ukrainian scholar Dmytro Czyżewski. Although the national affiliation of the author and the language of the work do not give grounds for including it in the Polish scientific discourse, the place and circumstances of its publi-cation as part of the activities of the Ukrainian Scientific Institute in Warsaw and the research perspective adopted in it, which for decades defined global research in this field, demands presentation of its assumptions and main conclusions. This period ends with an extensive article by Czesław Jastrzębiec-Kozłowski analyzing Skovoroda’s thought in the light of the messianic tradition of Józef Hoene-Wroński.</p> Denys Pilipowicz Copyright (c) 2022 Denys Pilipowicz 2023-01-04 2023-01-04 Książka – Naród – Religia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/502 <p>The study presents the book culture of the Czech lands from the first appearance of writing there up to the end of the 18<sup>th</sup> century. The Czech book culture dates back to the 9<sup>th</sup> century when the territories of what is now known as Czechia belonged to the state of Great Moravia. Monks Cyril and Methodius were invited there to spread Christianity in a Slavonic language. Although their mission was not a long one, mainly due to German intrigues, it left lasting traces in the form of numerous historical records of Glagolitic literature and even more importantly, fostered the idea of recording the local tongue in writing.</p> Grzegorz Nieć Copyright (c) 2022 Grzegorz Nieć 2022-12-22 2022-12-22 Wojna, wojna, wojna! https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/493 <p>Książka powstała przy wykorzystaniu hasłowych zapisków kodowanych przeze mnie w kalendarzu z okresu stanu wojennego, obejmujących przede wszystkim lata 1981-1982. Sięgających roku 1989, choć bardzo fragmentarycznych. Dziś odczytanych. Prostych, wydawać by się mogło, dla Służby Bezpieczeństwa i raczej mało komunikatywnych. Jednak, na szczęście, nigdy przez nią nieweryfikowanych, a dla mnie całkowicie zrozumiałych. Na przykład pod hasłem „Stefan” zapisywałem obecność w redakcji „Tygodnika Solidarność” na ulicy Batorego. „Wyjazd do Ostrołęki” to spotkania z Markiem Bemem, który był szefem kolportażu w „Tygodniku Wojennym”, jak i w „Samorządnej Rzeczpospolitej”. A wspomniana miejscowość to słynna bitwa z 1831 roku, w której Józef Bem odegrał niebagatelną rolę podczas powstania listopadowego. Kolejna postać to Antonio Salieri. Nauczyciel kompozycji Franca Szuberta. Pod tym pseudonimem umieszczałem spotkania z Piotrem Szubertem, pierwszym szefem kolportażu „Tygodnika Wojennego”. A nasze rozmowy z jego żoną Anią, zwaną Anicą, notowaliśmy jako „jego żona”. Podczas spotkań z Henrykiem Wujcem używałem terminu „Wyjazd do Zamościa”. Henryk w czasie wojny był „dzieckiem Zamojszczyzny”.</p> <p><em>Fragment Wprowadzenia</em></p> Mateusz Wyrwich Copyright (c) 2022 Mateusz Wyrwich 2022-12-22 2022-12-22 Zapiski podróżne https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/498 <p><strong>TRAVEL NOTES</strong></p> <p>Simeon Mardirosowicz Lehatsi (Armenian: Սիմեոն Լեհացի) was one of the most prominent representatives of the intellectual elite of Polish Armenians in the 17th century. He was a clerk, copyist, writer and traveler who visited many countries and left valuable travel notes, due to which in historiography he is often referred to as “the Armenian Marco Polo”, He wrote a lot, mostly as a copyist to earn money, but thanks to his travel notes and colophons of the manuscripts he copied, we have a lot of precious historical data about the people of his time. Simeon’s works are valuable in many respects and constitute an important source of information for historical, religious, linguistic, ethnographic, literary and architectural studies.</p> <p>The book is accompanied by a CD with a facsimile of manuscript No. 12673 I from the collection of the National Library in Warsaw.<br /><a href="https://polona.pl/item/notatki-podrozne,MTMzMDYzNTM/4/#info:metadata">https://polona.pl/item/notatki-podrozne,MTMzMDYzNTM/4/#info:metadata</a></p> Symeon Lehacy Copyright (c) 2022 Symeon Lehacy 2022-12-21 2022-12-21 Dwuelementowe struktury normatywne w prawie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/496 <p><strong>SUMMARY OF THE BOOK </strong><strong>“TWO-ELEMENT NORMATIVE STRUCTURES </strong><strong>IN LAW”</strong></p> <p>The main goal of the book “Two-element normative structures in law” is to identify and characterize normative structures occurring in law containing two conceptually separate components. This task is accomplished by conducting a description of the concepts of legal norm found in the theory of law with emphasis on the cases in which legal norms appear in “pairs”. Presented book is mainly descriptive and reconstructive in nature, and the most frequently used method of research is a historical reconstruction of individual theoretical concepts and their criticism. The implementation of the adopted research goal is carried out through a detailed analysis of selected analytical concepts of norms, i.e.: Hans Kelsen’s theory of primary and secondary norms; recognition of the so-called “conjugated norms” that is sanctioning and sanctioned norm; the concept of primary and secondary rules of H. L.A. Hart; and distinction between the application and applicable norms by Eugenio Bulygin.</p> Oskar Pogorzelski Copyright (c) 2022 Oskar Pogorzelski 2022-12-21 2022-12-21 Wartości w językowym obrazie świata Litwinów i Polaków 3 / Vertybės lietuvių ir lenkų kalbų pasaulėvaizdyje 3 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/485 <p>Niniejszy tom zawiera teksty poświęcone konfrontacji dwóch dyscyplin: polskiej lingwistyki antropologiczno-kulturoweji rosyjskiej lingwokulturologii; omówiono sposób ujawniania się wartościowania w kulturemach oraz potrzebę wykorzystaniu źródeł gwarowych, ludowych i religijnych w badaniach nad litewskim językowym obrazem świata. Poszczególne artykuły zostały poświęcone analizie bardzo aktualnych we współczesnym świecie wartości – takich jak życzliwość, szacunek, odpowiedzialność, tolerancja – oraz opisowi pojęć określających zjawiska szkodliwe dla społeczeństwa: wojny, zagrożenia, śmierci, konfliktu, kryzysu, głupoty, kłótni, i in. Zamieściliśmy też artykuły poświęcone problematyce pogranicza polsko- -białoruskiego, analizie nazw narodowości, pojęć związanych z przyrodą i symboliką ptaków, utrwaloną w kulturze ludowej.</p> Kristina Rutkovska Stanisława Niebrzegowska-Bartmińska Jūratė Pajėdienė Jerzy Bartmiński Maciej Rak Vilija Ragaišienė Vilija Sakalauskienė Dorota Zdunkiewicz-Jedynak Asta Leskauskaitė Katarzyna Konczewska Magdalena Wołoszyn Beata Żywicka Loreta Vaičiulytė-Semėnienė Sylwia Katarzyna Gierczak Silvija Papaurėlytė-Klovienė Sara Akram Birutė Jasiūnaitė Jelena Konickaja Karolina Slotvinska Monika Łaszkiewicz Agata Bielak Violeta Švaikovskaja Copyright (c) 2022 Kristina Rutkovska, Stanisława Niebrzegowska-Bartmińska + et al. 2022-12-20 2022-12-20 Filozoficzne koncepcje własnosci https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/497 <p><strong>PHILOSOPHICAL THEORIES OF PROPERTY: FROM PLATO TO MARX</strong></p> <p>All theories of property arose in a specific place and time and were an expression of political, social, economic and religious views of the time. They were also based on a specific vision of the world and man. Plato and Aristotle considered man first and foremost as a citizen who could become virtuous only in polis. St. Thomas, Hugo Grotius and John Locke claimed, that man was a divine creature. Immanuel Kant, in turn, considered man as an entity whose greatness and dignity lie in the rationality and autonomy of the will. Georg Wilhelm Friedrich Hegel and Karl Marx held that man is an individual that realizes himself through labor. Property was considered as an element that unites community (Aquinas) or as a source of inequalities (Rousseau). Sometimes property was associated with justice (Hume) or law (Rousseau, Bentham) and sometimes with liberty (Kant). For some philosophers private property was a source of prosperity and self-realization (Locke, Hegel, Bastiat) and for others a source of oppression and alienation (Proudhon, Marx). Some philosophers considered property as a natural right (Locke, Spooner) and others as a state institution (Hobbes). Property was considered as an instrument through which man can meet God’s will or as a tool which state applies to fighting inequalities (Mill).</p> Dariusz Juruś Copyright (c) 2022 Dariusz Juruś 2022-12-19 2022-12-19 Imiona ‒ dziedzictwo kultury https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/492 <p><strong>GIVEN NAMES – A CULTURAL HERITAGE. CHANGES IN ANTHROPONYMY IN POLISH LOCAL COMMUNITIES AS REFLECTED IN THE ROMAN CATHOLIC PARISH OF JADOWNIKI (PODGÓRNE) IN MAŁOPOLSKA (1784–2005)<br /></strong></p> <p>The study analyses historical and contemporary motivation behind given names in Polish local communities as reflected in the parish of Jadowniki in Małopolska (1784–2005). The work combines historical, linguistic, anthropological and cultural issues. Part I considers given names from a linguistic and cultural point of view: their history, their motivation, the anthropological interpretation of anthroponymic customs, and the act of naming from the philosophical perspective of idealism. Part II looks at given names used in Jadowniki from a chronological and geographical angle. The discussion begins with the earliest sources, but focuses on variation in anthroponymy in the years 1784–2005 as attested in baptismal records, taking into consideration polyonymy, the characteristics of the corpus of names, and, from a wider perspective, analogies from other local communities. Part III discusses factors contributing to the variation in terms of motivation behind given names in Jadowniki: its diversity; aspects related to religion, family and microhistory; and the influence of tradition, national consciousness, stereotypes, fashion, individual needs and emotions. The issue of consistency is also discussed in relation to naming twins. The study features an etymological and motivational dictionary of names used in Jadowniki. The conclusions support the claims that names are a testimony of human existence, and a cultural symbol and heritage, while also characterizing society and its changes.</p> Sabina Jakubowska Copyright (c) 2022 Sabina Jakubowska 2022-12-18 2022-12-18 Harmonia i dysonans https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/516 <p><strong>HARMONY AND DISSONANCE: AROUND CONVERSATIONS WITH OXFORD PHILOSOPHERS<br /></strong></p> <p>This collection consists of six essays that I wrote between 2019 and 2022, and memories of two scholars to whom I owe a great deal. The idea for the book occurred to me after the outbreak of the war between Russia and Ukraine in February 2022. Several months before the invasion of Ukraine I had read John Gray’s Feline Philosophy: Cats and the Meaning of Life (2020). Though this work – like most of Gray’s writings – gave me a lot to think about, I had no intention of putting my thoughts into words. Having published a number of articles on Gray’s philosophy, and above all a substantial monograph, 1 I had decided to confine myself to reading his future publications. Waking up on that memorable morning of 24 February 2022 was like being born into a new world.<br />Trying to come to terms with what had just transpired, I felt the urge to confront it with Gray’s most recent vision of ethical life. This is how my extended essay John Gray’s ethics and the war in Ukraine, written specially for this collection (the idea for which came to me at the same time), originated.</p> Beata Polanowska-Sygulska Copyright (c) 2022 Beata Polanowska-Sygulska 2022-12-17 2022-12-17 Prawo natury https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/478 <p>Miejsca tworzą ludzi, ludzie tworzą miejsca. Wrastają w nie wraz z tradycjami i wartościami wynoszonymi z domu. Fabuła książki głównie rozgrywa się na terenie Ziem Odzyskanych. Autorka zestawia ze sobą miasto i wieś. Niespodziewane wydarzenia, historie rodzinne, nietuzinkowi bohaterowie niczym pojedyncze puzzle odsłaniają obraz dziejów tych ziem, tego jak małe tworzy większe, jak większe nie byłoby w stanie istnieć bez poszczególnych elementów. Szkłem, przez które czytelnik będzie poznawać wszystkie części układanki, są losy Stefki, jej rodziny oraz spotykanych przez nią, na różnych etapach życia, ludzi.</p> <p><em>Prawo natury</em> to książka zbudowana na styku dwóch przestrzeni: współczesnej i historycznej. Opowieści, wnikając głębiej w serce i psychikę ludzką, poruszają tematy straty, kobiecości, przemijania, próby rozliczenia się z przeszłością czy kwestie relacji między jednostką a społecznością - pozornie porozrzucane bez składu i ładu, finalnie tworzą zwartą całość.</p> Agnieszka Wiktorowska-Chmielewska Copyright (c) 2022 Agnieszka Wiktorowska-Chmielewska 2022-12-16 2022-12-16 Jak Tadeusz Żeleński stworzył Boya https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/479 <p><strong>HOW TADEUSZ ŻELEŃSKI CREATED BOY: STRATEGIES, SELF-FASHIONING, IMAGES</strong></p> <p>The book focuses on Tadeusz Boy-Żeleński (1874–1941), a Polish writer, translator and theatre critic, one of the major figures of Polish culture before World War II. The volume offers a new perspective on the evolution of the writer’s literary autobiography and image, the self-fashioning strategies that he used and the games that he played with his readers. At the same time, the book is a story of a little-known Boy-Żeleński: Boy as a publisher, Boy as a journalist and Boy as a creator. He was an excellent translator of such authors as Proust, Villon, Rabelais, or Balzac, the author of <em>Słówka</em> [Little Words], still recognized in Poland, and scripts performed by the cabaret “Zielony Balonik” [Green Balloon], a poet, a writer, and a commentator. At the same tame, he appears to be a master of self-fashioning, a public relations specialist, and a copywriter, although these concepts were most likely unknown in his time. Taking advantage of the power of the press, Boy presented himself to the readers in such a way that would meet their expectations, while protecting his privacy and guarding his most intimate secrets. He made this effort partly in rejection of the image imposed on him by his milieu, adopting and transforming selected elements of this image obtained in the process of literary communication.</p> Dominika Niedźwiedź Copyright (c) 2022 Dominika Niedźwiedź 2022-12-16 2022-12-16 Nacjonalizm świecki w Polsce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/487 <p><strong>SECULAR NATIONALISM IN POLAND</strong></p> <p>Jan Stachniuk represented a completely exceptional trend on the Polish ideological and political stage. Although he did not greatly influenced the Polish political, social and economic thought, his activity is worthy of note. Monographs concerning his person and a group called Zadruga founded by him constitute the evidence of his importance – and the term „Zadruga” meant an Old Slavonic, Old Polish ancestral and economic community: <em>Zadruga eine volkische Bewegung in Polen</em> [<em>Zadruga – the Folk Movement in Poland</em>] (Bonn 1982) and <em>Słowiański ruch Zadruga</em> [<em>Slavonic Movement Zadruga</em>] (Warszawa 2015), by Stanisław Potrzebowski, <em>Religia, cywilizacja, rozwój wokół idei Jana Stachniuka</em> [<em>Religion, Civilisation and Development Around the Idea of Jan Stachniuk</em>] (Kraków 2002) by Bogumił Grott, <em>Neognoza polska</em> [<em>Polish Neo-Gnosis</em>] (Kraków 2004) by Jan Skoczyński, and <em>Człowiek – mit – kultura. Myśl społeczno-historiozoficzna Jana Stachniuka</em> [<em>Man – Myth – Culture. Social and Historiosophical Thought of Jan Stachniuk</em>] (Toruń 2008) by Radosław Siedliński.</p> Jan Stachniuk Olgierd Grott Copyright (c) 2022 Jan Stachniuk; Olgierd Grott (Volume editor) 2022-12-14 2022-12-14 Translation https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/481 <p>The main aim of the book is not only a historical and contemporary overview of translation research models and methods but also the author’s critical analysis of the state of the art in Translation Studies and a commentary of the progress of the discipline; as indicated in the chapter titles, which are called “Reflections.” The monograph is structured around seven major areas of reflection upon translation and the field of multi-dimensional translation research, and its particular chapters concern chronologically: translation metaphors, historical perspectives on translation, translation – culture interrelations, with particular focus on ethnography of translation; translator competence, translator’s decision-making and intuition. The last chapter offers “a map of Translation Studies”, which demonstrates its dynamism, diversity, complexity, inter- and multidisciplinarity. The palimpsest metaphor that concludes translation reflections and refers back to the first chapter, defines translation as a complex sequence of experiential layers and inspirations “we live by”, as indicated in the title of the classic of cognitive linguistics by Lakoff and Johnson (1980), which the monograph title alludes to.</p> Maria Piotrowska Copyright (c) 2022 Maria Piotrowska 2022-12-13 2022-12-13 Rzeczywistość hybrydalna https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/501 <p>Współczesny świat, w którym obecny jest człowiek, tworzą dwie wzajemnie przenikające i uzupełniające się przestrzenie: klasyczna i wirtualna. Ich zróżnicowana funkcjonalnie konfiguracja, umożliwiająca wzajemną dynamiczną koegzystencję i swobodny przepływ przy zachowaniu odmienności oraz względnej niezależności, tworzy rzeczywistość hybrydalną. Ta ostatnia staje się podstawą modyfikacji otaczającej rzeczywistości, łącząc to, co tradycyjne, z elementami umożliwiającymi realizację nowych oczekiwań człowieka. Rzeczywistość hybrydalna ma charakter dynamiczny, przeobraża dotychczasowe schematy konstruowania, opisywania, analizowania i w konsekwencji transformacji świata. Ekspansywność tych przemian wyprzedziła nie tylko praktykę analiz, lecz także jej konceptualizację. Rzeczywistość hybrydalną należy poznać i zrozumieć, aby można było zainicjować procesy wspomagające rozwój człowieka. Pomimo braku jednoznacznych określeń, którymi można byłoby opisać ten nowo powstały świat połączonych i zespolonych dwóch różnych rzeczywistości, autorzy książki podjęli próbę jego zdefiniowania, a także zrozumienia zachodzących w nim procesów. Książka nie zawiera gotowych wzorów pozwalających odpowiedzieć na pytania: „Jak wykorzystać szanse, które daje powiększony wirtualnie świat?”, „Jak rozwiązać problemy, które generowane są dynamizmami rozwoju, ale i zagrożeń?”. Zawarte w niej teksty autorów reprezentujących różne dyscypliny naukowe pobudzają do refleksji nad możliwościami wykorzystania oraz kontrolowania rzeczywistości hybrydalnej. Monografia stanowi element wyjściowy do rozważań nad kondycją dzisiejszego człowieka, jego tożsamością oraz obecnością we współczesnych cywilizacji i społeczeństwie. Zawiera wskazówki pozwalające na zaprojektowanie działań edukacyjnych, ale przede wszystkim wychowawczych, które wykreują nową kulturę rzeczywistości hybrydalnej.</p> Sylwia Jaskuła Józef Łucyszyn Klaudia Śledzińska Leszek Korporowicz Ewa Chludzińska Jerzy Nikitorowicz Tadeusz Paleczny Anna Karnat Monika Surawska Anna Bartkowiak Izabela Sekścińska Agnieszka Piórkowska Dorota Cybulska Olga Modzelewska Paweł Migała Hanna Arciszewska Gennadii Stavytskyi Copyright (c) 2022 Sylwia Jaskuła (Volume editor) + et al. 2022-12-12 2022-12-12 Między Wschodem a Zachodem https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/488 <p>Monografia jest pionierską i aktualną analizą obrazu zmagań, wyzwań oraz sukcesów osób podejmujących studia w Instytucie Glottodydaktyki Polonistycznej UJ. Spojrzenie metodologiczne zakłada ogląd z wnętrza Polski, oczyma polskich filologów, którzy na co dzień przygotowują studentów do pisania prac licencjackich i są autorytetami w dziedzinie. Dla chińskiego badacza to ciekawe ujęcie poznawcze, ponieważ wnioski oraz konkluzje naukowe są czynione synchronicznie do powstałych nie tak dawno studiów polskich. To notowanie na bieżąco spostrzeżeń, porażek, wyzwań oraz dalekosiężnych efektów, które uznaję za cenną wiedzę mogącą w przyszłości być punktem wyjścia do badań w zakresie porównawczym studiów polsko-chińskich. <br />(z recenzji prof. nadzw. dr Li Yinan, Pekiński Uniwersytet Języków Obcych)</p> <p>Recenzowany tom stanowi udany wkład zespołu specjalistów Uniwersytetu Jagiellońskiego w rozwój refleksji nad nowym obszarem w glottodydaktyce polonistycznej – nauczaniem JPJO w Chinach. (…) Świadczy to nie tylko o znaczeniu wschodnioazjatyckiego partnera, lecz także o potrzebie wyspecjalizowania się w odpowiadaniu na potrzeby konkretnych grup zainteresowanych polszczyzną i polskością. (…) Publikacja przynosi starannie pomyślany i rzetelnie wykonany zbiór prac na temat nauczania polszczyzny w ważnym kraju Dalekiego Wschodu. <br />(z recenzji dr. Piotra Kajaka, Uniwersytet Warszawski)</p> <p>Tom jest efektem pracy zespołu nauczycieli oraz wykładowców Instytutu Glottodydaktyki Polonistycznej UJ, którzy w roku akademickim 2019/2020 rozpoczęli zajęcia w ramach I edycji studiów na kierunku studia polskie – język, kultura, społeczeństwo na Wydziale Polonistyki UJ. (…) Specyfika nauczania polszczyzny uczących się z odległego kręgu kulturowego to nie tylko rozwijanie działań językowych oraz przekazywanie wiedzy na temat podsystemów języka, lecz także kształcenie świadomości kulturowej i kompetencji w tym zakresie. (…) Uczący się przybywa do Polski ze specyficznym bagażem kulturowym i, poznając język, zmuszony jest wielokrotnie przekraczać granice własnego świata, modelu uczenia się oraz związanych z tym nawyków. <br />(Tamara Czerkies, Adriana Prizel-Kania, fragment <em>Wstępu</em>)</p> Tamara Czerkies Adriana Prizel-Kania Zhang Huiling Iwona Janowska Małgorzata Banach Dominika Bucko Joanna Machowska Beata Terka Piotr Horbatowski Copyright (c) 2022 Tamara Czerkies, Adriana Prizel-Kania + et al. 2022-12-10 2022-12-10 Zofia Jachimecka (1886-1973) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/477 <p><strong>ZOFIA JACHIMECKA (1886-1973): LIFE AND WORK</strong></p> <p>The study presents the life and work of Zofia Jachimecka (1886-1973), a translator, living and working in Cracow, of more than one hundred Italian and French dramas. Besides her professional activity she was a hostess of one of the most famous artistic salons in Cracow, which she led with her husband Zdzisław Jachimecki who was the head of the first university department of musicology established in Poland. <br />The study was based on a collection of documents gathered in Jachimeckis’ apartment including private and official correspondence (1901-1973), manuscripts of translations, and many other documents pertaining to her life history. The majority of the handwritten sources used in the study are being revealed for the first time. Because of the documents’ dispersal research was conducted in various libraries including PAN/PAU Library, Archive and Library of Slowacki Theater, etc. <br />The method applied in the study was based on archival research. The results are presented with a background of the cultural life and history of Cracow at that time. The full context was reconstructed using written memoirs, newspapers, and scientific reviews. </p> Maria Porębska Copyright (c) 2022 Maria Porębska 2022-12-09 2022-12-09 Information Security Policy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/475 <p>Information security is one the key aspects of modern security and its importance has been significantly increasing in contemporary international relations. This publication presents the results of studies on several key aspects related to this issue. The publication contains results of research on considerations related to information security and its implementation, as well as research on social media, analysed through the lens of the object and subject of disinformation activities.</p> Piotr Bajor Magdalena Danek Agnieszka Nitszke Michał Marek Monika Ślufińska Adrian Tyszkiewicz Copyright (c) 2022 Piotr Bajor + et al. 2022-12-09 2022-12-09 Przy(e)wracanie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/471 <p>Nie sposób zbagatelizować tego protestu przeciwko patriarchalnym posa­dom poznawalnego świata. Zbyt wiele rzeczy w naszej rzeczywistości nadal kojarzy się z wyłącznie męskim rodzajem osobowym. Nie będę tu analizował prezentowanej odmienności stylistyk, nie zamierzam porównywać różnych koncepcji poetyckich i czegokolwiek chwalić bądź cokolwiek ganić; doceniam jakość pisarską antologii, a przede wszystkim matriarchalne przesłanie, które - czego jestem pewien - boleśnie i dobitnie trafi do serc czytelników.</p> <p><em>Jarosław Jabrzemski</em></p> <p> </p> <p>Przed przeczytaniem zapoznaj się z ulotką i zaopatrz, koniecznie, w czo­kancze, bo przy lekturze Przy(e)wrocania, jak przy piciu dobrej rakiji, nie istnieje zasada „chluśniem, bo uśniem". Częste skutki uboczne: stopy podkute pinezkami, dzikie włosy kobiet, wielki wór klocków, kawałki jednorazowej mapy i trzy garście białych tabletek. Zalecane codzienne spożycie w dawkach zagrażających.</p> <p><em>Wioletta Pawlak-Ciesielska</em></p> Agnieszka Żuchowska-Arendt Ka Klakla Aga Tyman Paweł Ślusarczyk Łukasz Czarnecki Copyright (c) 2022 Agnieszka Żuchowska-Arendt, Ka Klakla, Aga Tyman, Paweł Ślusarczyk, Łukasz Czarnecki (Volume editor) 2022-12-09 2022-12-09 Krakowski Kazimierz https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/476 <p><strong>KAZIMIERZ IN KRAKOW: HISTORY AND CULTURE</strong></p> <p>Kazimierz, from the 14<sup>th</sup> century the independent town, and from the turn of the 19<sup>th</sup> century part of Krakow, is characterised by rich history. Despite unfavourable natural conditions (flood terrace of the Vistula River), the settlement of this area was developed due to the vicinity of Krakow and the Wawel Royal Castle. The oldest settlement was established here at the Saint Michael Church on Skałka, now a late Baroque monument, but at that time (11<sup>th</sup> century) a Romanesque rotunda, related in the hagiography to the murder of the bishop Saint Stanislaus (1079). Nearby, a settlement was developed – at the Saint James Church (12<sup>th</sup> century?) which does not exist now. On the eastern side, the village Bawół arouse, mentioned from the 11<sup>th</sup> century. In 1276, it was located according to the German law due to the efforts of the knight Laurence. The church which does not exist now was dedicated to his patron.</p> Bogusław Krasnowolski Copyright (c) 2022 Bogusław Krasnowolski 2022-12-09 2022-12-09 Przy(e)wracanie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/472 <p>Jakże różni to pisarze! I jakże zarazem w tej różnorodności współdzielący ten sam świat - nasz świat: ludzki i nieziemski, polski i powszechny, histo­ryczny i aktualny. Młode i średnie pokolenie adeptów literatury poszukuje własnego głosu, chce pisać sobą. I sięga do najbliższego mu, najintymniejsze­go doświadczenia współczesności, w której banalna codzienność splata się z czymś niesamowitym, groteskowym, absurdalnym, groźnym. Rzeczywistość w poczciwym, tradycyjnym rozumieniu już nie istnieje, jej realne kształty ulegają ciągłym modyfikacjom, dewiacjom, dewastacjom. Rozsadza ją pod­szyte lękiem uciekanie w matą, intymną wyobraźnię, gdzie można opowie­dzieć siebie nieco inaczej, lepiej, szczerzej.</p> <p><em>Krzysztof Zajas, redaktor naczelny „Czasu Literatury"</em></p> Karol Strzelczyk Magda Hutny Krystyna Czarnecka Marek Mżyk Jarosław Księżyk Copyright (c) 2022 Karol Strzelczyk, Magda Hutny, Krystyna Czarnecka, Marek Mżyk, Jarosław Księżyk (Volume editor) 2022-12-09 2022-12-09 Czeska republika czytelnicza https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/491 <p>This book (<em>Czech Reading Republic: Generations – Phenomena – Life-Stories</em>) deals with the Czech reading culture. It is divided into four parts. Its point of departure consists in the oral history based field work carried out between 2009 and 2015. In this time span, 138 narrative interviews among the whole spectrum of the Czech population (15 years and older) were recorded and transcribed. As for the design of these interviews, they were conducted as reading life-stories, beginning with the narrator’s family background, going on to the pre-school, early, late and post-school age and gathering all utterances concerning the subject’s reading: reading out loud by parents, the first book read, initiation into adult books, compulsory reading, reading guidelines from parents, banned books, library attendance, other mass media activities and their influence on the narrator’s reading. The last section of the interviews was devoted to reading manners and rituals.</p> <p> </p> <p><img src="https://books.akademicka.pl/public/site/images/ejamka/logo-mkidn-17390cba42978acc67b1b8168e171892.jpg" alt="" width="800" height="225" /></p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego.</p> Jiří Trávníček Copyright (c) 2022 Jiří Trávníček 2022-12-08 2022-12-08 Administracyjnoprawne instrumenty ochrony socjalnej w Galicji doby autonomicznej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/473 <p><strong>ADMINISTRATIVE AND LEGAL INSTRUMENTS OF THE SOCIAL PROTECTION IN GALICIA DURING THE AUTONOMOUS PERIOD</strong></p> <p>The inhabitants of Galicia, from the ethnic perspective, were partly Slavs, Moldovans, Germans, Armenians, Hungarians, Szeklers, Lipovans, Jews and Gypsies. Due to demographic factors, Galicia constituted a multinational, multicultural, multireligious, and – in consequence – multicoloured melting pot. This collectivity, or at least its portion, was also characterised by synonymous poverty determining life of many families. The subject of this work concerns the issue of administrative and legal instruments of the social protection of this poverty-stricken part of Galician people during the autonomous period in the years 1861-1918. The work results from source research, mainly archival, conducted for a few years, and it concentrates on a possibly broad view of the social protection within state and society frames. It focuses on material and legal aspects as well as system factors, selectively discussing trial issues. The social law is not formally distinguished among the branches of law, so the work has primarily an administrative and legal connotation which can be classified within the administrative law and its science.</p> Elżbieta A. Maj Copyright (c) 2022 Elżbieta A. Maj 2022-12-06 2022-12-06 Księga Sędziów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/446 <p>Tłumaczenie arcydzieła biblijnej prozy narracyjnej, które oddajemy do rąk czytelnika, to dalszy ciąg przedsięwzięcia translatorskiego zapoczątkowanego przekładem Księgi Rodzaju i Księgi Wyjścia. Naczelną zasadą, którą kierował się tłumacz, jest niedosłowność, miejscami przechodząca w spolszczenie. Przekład zawiera archaizmy rodem z powieści historycznych Henryka Sienkiewicza, ale również wyrażenia właściwe współczesnej polszczyźnie potocznej oraz nawiązania do polskiej literatury pięknej. Jest przeznaczony dla miłośników literatury pięknej, którzy chcą czytać opowieści o Samuelu, Saulu, Dawidzie i Jonatanie, lecz nie są wielbicielami tradycyjnego stylu biblijnego. Tłumaczeniu towarzyszy eksperyment przekładoznawczy, którego celem jest stwierdzenie, do jakiego stopnia mogą być do siebie podobne tłumaczenia tego samego oryginału, powstałe niezależnie od siebie.</p> Marek Piela Copyright (c) 2022 Marek Piela 2022-12-05 2022-12-05 Gmina ormiańska w Stanisławowie w drugiej połowie XVII i w XVIII wieku https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/474 <p><strong>ARMENIAN COMMUNITY IN STANISŁAWÓW IN THE SECOND HALF OF THE 17<sup>TH</sup> CENT. AND THE 18<sup>TH</sup> CENT.: ORGANIZATION, ECONOMY, EVERYDAY LIFE</strong></p> <p>This book contains a description of the life of the Armenian community in Stanisławów in the second half of the 17<sup>th</sup> century and in the 18<sup>th</sup> century. The material comes mainly from Armenian court records, and its subsequent analysis concerns only one of the communities that existed in the old Polish-Lithuanian Commonwealth. The history of other Armenian centers awaits future research and elucidating. <br />Armenians were present in Stanisławów almost since the day of its foundation. As early as 1655, that is, three years after the settlement of the town, it owner, Andrzej Potocki, had a church built for Armenians. The first settlers arrived from Moldova and Hungary. The next large wave of Armenians resulted from taking over of Kamieniec Podolski by Turkey in 1672. In 1677, Andrzej Potocki established a self-governing Armenian community and gave it a separate privilege. Based on the census of Armenians, inventories, and registers of births, deaths and marriages, all preserved in the archives, it may be assumed that the Armenian population in Stanisławów exceeded 200 people, but never rose over 400 in the period analyzed.</p> Andrzej Gliński Copyright (c) 2022 Andrzej Gliński 2022-12-05 2022-12-05 Kresowego Pokucia początek. Ormianie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/467 <p><strong>BORDERLAND POKUTIA – THE ORIGINS: ARMENIANS</strong></p> <p>The book is a “prequel” to <em>Borderland Pokutia: The Armenian Commonwealth</em> published in 2014. It presents the formation and everyday life of the Armenian community in Stanisławów (now Ivano-Frankivsk in Ukraine). The military stronghold and the city were established from scratch in 1662 by the nobleman and magnate Andrzej Potocki, who invited settlers of various ethnic backgrounds. The Armenians were granted autonomy of their own local government and court of justice, as did two other communes: Polish-Ruthenian and Jewish. The book tells about the Armenians who came to Stanisławów mainly from their settlements in Wallachia and Moldavia, but also from Polish cities such as Jazłowiec and Kamieniec Podolski, which had been captured by the Ottoman Turks. Various aspects of life of the Armenian community are presented, such as the court and the Church, and aspects of personal lives of their members, such as work, traditions, conflicts and anxieties. They are shown from the perspective of individual people: initially, the Manug Giragosowicz family, and then the Agopsowicz family from the mid-18th century until the second half of the 19th century, when the book published in 2014 takes over. <em>Borderland Pokutia – the Origins: Armenians</em> consists exclusively of numerous historical sources. The book includes a foreword by Marcin Łukasz Majewski, the author’s preface, 22 tables showing family ties, a glossary, a bibliographic list and two indexes.</p> Monika Agopsowicz Copyright (c) 2022 Monika Agopsowicz 2022-12-02 2022-12-02 Pamięć i dziedzictwo kulturowe https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/470 <p>Zakres semantyczny terminu „dziedzictwo” (heritage) zarówno w języku potocznym, jak i w dyskursie naukowym jest współcześnie wciąż poszerzany. To pojęcie staje się kategorią opisu rzeczywistości przy zastosowaniu metod różnych dyscyplin. Studia nad dziedzictwem (heritology) integrują badaczy zabytków i dóbr kultury, języka, społeczeństwa, tradycji, historii, religii, pamięci społecznej, miejsc zarówno pamięci, jak i niepamięci. <br>Jako ideę wiążącą wiele perspektyw nauk humanistycznych i społecznych zaproponowano różne wymiary pamięci i dziedzictwa kulturowego – tak, by bezpośrednio lub pośrednio stanowiły przykład obecności „przeszłości w teraźniejszości”. Przedstawione ujęcie stanowi nawiązanie do jednego z ostatnich dużych interdyscyplinarnych przedsięwzięć naukowo- -badawczych zainicjowanych przez Profesora Andrzeja Pankowicza, które nosiło tytuł „Przeszłość we współczesnej narracji kulturowej” – i jego poszerzenie. <br>W niniejszym tomie znalazły się studia i szkice, które stanowią rozwinięcie badań o różnym zakresie: lokalnym, narodowym, regionalnym i globalnym, pogłębienie inspiracji powstałych do pewnego stopnia dzięki różnego rodzaju kontaktom z Profesorem: dyskusjom, seminariom, wykładom i współpracy z Nim zarówno w salach wykładowych Uniwersytetu Jagiellońskiego, jak i w ramach Związku Harcerstwa Polskiego czy Polskiego Czerwonego Krzyża.</p> Paweł Plichta Andrzej Pankowicz Bartosz Rzońca Tomasz Sikorski Irena Kozimala Adam Massalski Tadeusz Prokopiuk Janusz Wojtycza Paweł Myślik Sławomir Dorocki Barbara Konwerska Wojciech Mazur Anna Duda Tomasz Róg Marcin Marcinko Katarzyna Góralczyk Barbara Weżgowiec Copyright (c) 2022 Paweł Plichta + et al. 2022-12-01 2022-12-01 Nauka prawa a praktyka prawnicza https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/469 <p>Księga jubileuszowa stanowi zbiór artykułów naukowych i esejów opracowanych z okazji czterdziestolecia utworzenia Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie oraz powstania samorządu radców prawnych. Idea powstania publikacji narodziła się w gronie Prezydium Rady OIRP w Krakowie, gdzie zdecydowano o przygotowaniu zbioru tekstów będących owocem pracy radców prawnych krakowskiej Izby, którzy jedno cześnie z pracą w praktyce prawniczej są aktywni zawodowo w obszarze nauki prawa.</p> <p>Redaktorzy nie narzucali Autorom doboru tematów, a celem publikacji jest pokazanie intelektualnego potencjału Okręgowej Izby Radców Prawnych w Krakowie jako wszechstronnej i opiniotwórczej reprezenta cji prawników z krakowskiego ośrodka uniwersyteckiego. Dzięki temu założeniu udało się zebrać opracowania świadczące o bogactwie specjalizacji i wiedzy osób wykonujących zawód radcy prawnego. W oddanym do rąk Czytelników tomie znalazły miejsce zarówno prace teoretyczno prawne, jak i studia historycznoprawne, a także eseje z dziedzin powiązanych z prawoznawstwem oraz oczywiście opracowania z zakresu dogmatyki poszczególnych gałęzi prawa i praktyki stosowania prawa.</p> Michał Araszkiewicz Michał Krok Marcin Sala-Szczypiński Beata Baran-Wesołowska Agata Cebera Jakub G. Firlus Piotr Czarny Bogumił Naleziński Tomasz Długosz Kamil Dobosz Edyta Figura-Góralczyk Monika Florczak-Wątor Magdalena Frańczuk Nicholas Ghazal Jan Halberda Katarzyna Jasińska Kaja Kowalczewska Małgorzata Malczyk Andrzej Matlak Arkadiusz Michalak Dominika Mróz-Krysta Ewa Nowińska Zbigniew Pinkalski Małgorzata Podrecka Oskar Pogorzelski Jowita Pustuł Tomasz Regucki Dominika Rogoń Magdalena Romanowska Arkadiusz Sobczyk Tomasz Spyra Tomasz Szeląg Andrzej Światłowski Bohdan Widła Marcin Wujczyk Michał Wyrwiński Copyright (c) 2022 Michał Araszkiewicz, Michał Krok + et al. 2022-12-01 2022-12-01 W kręgu relacji międzyludzkich i intertekstualnych w literaturze romantyzmu (i wokół niej) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/468 <p>Prezentowane szkice sytuują człowieka romantyzmu pośród innych ludzi, krążą wokół nawiązywanych przez niego relacji i pochylają się nad ich literackimi konsekwencjami. Autorki nie zatrzymują się ani na tak często eksponowanej przez romantyków niemożności porozumienia z drugim człowiekiem, ani na marzeniach o „komunii dusz” – niniejsza publikacja wpisuje się w próby niuansujące myślenie o złożonej problematyce relacji międzyludzkich w epoce romantyzmu. Zawarte w niej prace dotyczą tego, co znajduje się – i co powstaje – w sferach pomiędzy.</p> Klaudia Korczyńska Agnieszka Pałucka Anna Rzepniewska-Kosińska Paulina Batkiewicz Lidia Kamińska Eliza Sasin Sara Anna Kusz Monika Budziak Copyright (c) 2022 Klaudia Korczyńska, Agnieszka Pałucka + et al. 2022-11-30 2022-11-30 Digital Syndonological Lexicon https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/228 <p>Interest in the Shroud of Turin, a canvas with an image of a man's body, seen from the front and back, with traces of torture similar to that inflicted on Jesus and described in the Gospels of the New Testament, has also found a place in world science since the 20th century. Especially after the words of Pope John Paul II in the Turin Cathedral, where the Shroud is kept. Faced with the dilemma of whether we are dealing with the burial shroud of Jesus or a medieval forgery, so ingenious that the science of the 21st century is unable to either falsify or confirm this thesis, the Pope decided that resolving this issue was not "in the Church's special competence". On the other hand, it can be undertaken by scientists, because "it is not a matter of faith", but should become the subject of studies undertaken "without prejudice that would lead to false results; (...) to act with inner freedom and caring respect, both from the point of view of scientific methodology and the sensitivity of believers. " The prepared lexicon has the ambition to present the history of syndonological research to date and to become an element of a scientific workshop that helps to get acquainted with reliable research results and to serve as a standard reference work for further research projects of a monographic nature.</p> Krzysztof Pilarczyk Copyright (c) 2022 Individual Authors https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/pl/ 2022-11-30 2022-11-30 The Image of the Iranian World in the Roman Poetry of the Republican and Augustan Ages https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/464 <p>The present book is dedicated to the image of the Iranian world emerging from the extant Roman poetry written in the Republican and Augustan Ages. The scope of the source material stretches thus from the comedies of Plautus to the Ovidian exile poetry, covering over 200 years of the great development of Latin literature. My aim is to investigate which motifs were referred to by Roman poets, which patterns could be noticed in those texts, which elements were mentioned most often, what relations can be observed between these references and historical, geographical, social or religious realities, and finally, what the function of these references is within the scope of entire poems or parts of texts extracted from the works of a greater size. I am also interested in the “genealogy” of these motifs: their origin and way of exploitation by the poets of subsequent periods. I aim at examining how consistent the overall image created from references scattered throughout the works of various authors was and how it changed in the course of time.</p> Tomasz Babnis Copyright (c) 2022 Tomasz Babnis 2022-11-29 2022-11-29 Moje życie. Pamiętnik zatorzanina https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/465 <p>Bujne życie Władysława Wichmana, które zostało uwiecznione na kartach jego pamiętnika, czyni to źródło wyjątkowym na wielu płaszczyznach. Czternaście zeszytów, które wyszły spod jego pióra, stanowi cenny materiał badawczy dla historyków zajmujących się działaniami wojennymi z lat 1914–1920, dla badaczy Krakowa początku XX wieku i lat późniejszych oraz dla historyków galicyjskiej i małopolskiej oświaty. Nieocenioną wartość wspomnienia te mają dla historyków parających się dziejami zachodnich rubieży Galicji i Małopolski ze szczególnym uwzględnieniem ziemi zatorskiej, wadowickiej i oświęcimskiej, przy czym to właśnie Zator i Zatorszczyzna ze względu na pochodzenie i powiązania zawodowo-towarzyskie Władysława Wichmana stanowią <em>clou</em> jego barwnej opowieści.<br />Uwzględniwszy specyfikę edytowanego pamiętnika, uznaliśmy za konieczne opracowanie i zredagowanie bez większych zmian objętościowych wszystkich trzynastu zeszytów wspomnień, przy czym dwa pierwsze zeszyty ze względu na zbliżoną tematykę zostały scalone w jeden rozdział. Ponadto w niniejszym wydawnictwie ujęliśmy również zeszyt czternasty, na który składają się biogramy zatorskiej gałęzi rodziny Wichmanów. <br />Zmianie nie uległ zasadniczy korpus tytułu pamiętnika, który brzmi: Moje życie. Mając jednak na względzie specyfikę niniejszego wydawnictwa, redaktorzy zadecydowali o dodaniu podtytułu Pamiętnik zatorzanina, który ma na celu podkreślić nie tylko miejsce urodzenia Władysława Wichmana seniora, ale przede wszystkim jego silne więzi emocjonalne i zawodowe z rodzinnym Zatorem i Zatorszczyzną, którym dał upust na kartach swojej autobiografii.</p> <p>(<em>fragment Wprowadzenia</em>)</p> Władysław Wichman Konrad Meus Tomasz Wichman Copyright (c) 2022 Władysław Wichman; Konrad Meus, Tomasz Wichman (Volume editor) 2022-11-28 2022-11-28 Safeguarding free will https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/443 <p>This book features an array of varied issues that made up the much-debated will problem in late medieval philosophy and theology. It discusses concepts of the will produced in the first half of the fourteenth century, whereby its special focus is on the ideas that sprang up and evolved at Oxford in the 1330s. Its aim is to shed some light on the concepts of the will hatched at that time by exploring the themes and approaches adopted by William Ockham, Walter Chatton, and Richard Kilvington.</p> Riccardo Fedriga Monika Michałowska Copyright (c) 2022 Riccardo Fedriga, Monika Michałowska 2022-11-28 2022-11-28 Wprowadzenie do Midrasza Bereszit Rabba na przykładzie rabinicznej historii Abrahama i Sary https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/463 <p><strong>INTRODUCTION TO MIDRASH BERESHIT RABBAH BASED ON THE RABBINICAL INTERPRETATION OF THE STORY OF ABRAHAM AND SARAH</strong></p> <p>The subject of this study is a critical overview of the rabbinical interpretation of the Hebrew Bible in the part regarding the story of Abraham and Sarah with use of the examples from Midrash Bereshit Rabbah (“MBR”), which include a commentary to the Genesis / Sefer Bereshit. The author, following an extensive research and detailed analysis, endeavours to respond the ensuant questions: what methods of interpretation were used in MBR, to what extent may those methods be considered similar to the rabbinical methods of biblical interpretation and how rabbinical interpretation corresponds to further methods of exegesis and interpretation regarding Peshat and Derash. The book also presents a theological role of Abraham in the Midrash, and discusses its theology in the part, which refers to the story of Abraham and Sarah. <br>The study was divided into 5 parts: (1) From Torah to Midrashim; (2) Introduction to MBR and other midrashic literature; (3) Commentary to MBR, including the story of Abraham and Sarah; (4) Methods of rabbinical interpretation on the example of MBR; (5) Theology of MBR to the Book of Bereshit with respect to patriarch Abraham.</p> Walter Richard Kaczorowski Copyright (c) 2022 Walter Richard Kaczorowski 2022-11-21 2022-11-21 Przeklęte stulecie - cudowne stulecie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/460 <p><strong>A CURSED CENTURY – A WONDERFUL CENTURY</strong></p> <p>From Zygmunt Krasiński, who was the first to notice that the poetry of his contemporaries was this kind of compensation of a historic tragedy of the nation, to other Romantics, who gave this sentiment a narrower literary expression in the form of messianism, variously understood, and further on, to positivist compensatory organic work, and to the Young Polish call for an act that would overcome spiritual incapacity – the author constructs his argument, illustrating it abundantly with examples of selected literary works. Indeed, he offers an “illustration” of the title thesis rather than providing the ultimate proof of it. Nevertheless the presented material appears sufficient to provoke substantive critique from the point of view of both literary criticism and sociology of literature, in the spirit of the current studies in the cultural history of literature and the entanglement of literary works of art in extra-literary contexts. This kind of critique also has a 19<sup>th</sup> century predecessor, Stanisław Brzozowski, whose views conclude the discussion. <br />Therefore, this is inherently a historical literary study, but its main thesis is psychoanalytic in character. From this viewpoint, after elucidating the notion of compensation, which in literature appears as sublimation, the author follows a 19<sup>th</sup>-century trail, beginning with the artists’ passive reaction to humiliation brought about by captivity, and leading to the active “pursuit of power” when captivity was coming to an end. Mythologized in this way, reality, paradoxically, found support in the ideology of sarmatism, which had been overcome a century before and now came to be seen as a positive spiritual tradition.</p> Jan Musiał Copyright (c) 2022 Jan Musiał 2022-11-15 2022-11-15 Środowisko działania służb specjalnych https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/461 <p>The modern area of international security is asymmetric, complex and unpredictable. Progressive civilisational transformations, significant re-evaluations in social life and mentality of people, as well as the growth of civilisational threats changed essentially an approach to the concept of security. This issue concerns practically all fields: political, ideological, social, cultural, scientific, technical, informational, teleinformation, ecological, demographic, economic, business, health, food, military, as well as fight against international terrorism and organised crime of cross-border character.</p> Andrzej Żebrowski Copyright (c) 2022 Andrzej Żebrowski 2022-11-15 2022-11-15 Nowa Huta w latach siedemdziesiątych XX wieku https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/462 <p><strong>NOWA HUTA IN THE 70’S: LIFE OF THE SOCIALIST CITY</strong></p> <p>In the thesis Nowa Huta in the 70’s: Life of the Socialist City the following topics were discussed: area, population, state authorities, party authorities, security apparatus, housing, employment, trade, supply, gastronomy, handcrafting, public transport, communication, health care, social services, education, upbringing, devastation and protection of the natural environment, social pathologies, recreation, tourism, sports, culture, art, social acts, parish network, sacred architecture, parish pastoral care, specialized pastoral care, the influence of Cardinal Karol Wojtyła – Pope John Paul II. The dissertation was based on archival and printable sources, studies, websites. The purpose of the thesis was to comprehensively present Nowa Huta in the 1970’s – more precisely the most important aspects of life of the socialist city. The qualitative and quantitative research method was applied. Source materials (in total around 130 items), that were located in the Kraków branches of the National Archive and in the Institute of National Remembrance, as well as owned by Archives of the Metropolitan Curia were used. In addition, they were based on printable sources (9 items), press numbers (234 items), scientific papers (145 items) and websites (14 items).</p> Jakub Krzysztonek Copyright (c) 2022 Jakub Krzysztonek 2022-11-15 2022-11-15 Лекции по истории русской литературы ХХ века (1917–1985) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/459 <p>This book is a reconstruction of the lecture course that was delivered by the author in the 2020–2021 and 2021–2022 academic years within the Russian Philology curriculum offered by the Jagiellonian University in Cracow. It focuses on the part of the literary process in Russia which chronologically coincides with the Soviet period of Russian history from the October Revolution in 1917 to March 1985, that is, before Mikhail Gorbachev came to power. This period had a dramatic impact both on literary creativity and accessibility of diverse literary products on top of the censorship and ideological prohibitions. The Soviet era is supposed to be a closed entity, which begs a monographic description, and this attempt was undertaken by the author of the book.</p> Wasilij Szczukin Copyright (c) 2022 Wasilij Szczukin 2022-11-14 2022-11-14 Biskup krakowski Jan Grotowic (ok. 1280–1347) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/458 <p><strong>JAN GROTOWIC, BISHOP OF KRAKÓW (CA. 1280–1347)</strong></p> <p>The book constitutes a biography of a 14<sup>th</sup>-century Polish bishop – one of the most intriguing and controversial representatives of the Polish episcopacy of that time. Born to an influential family, Jan Grotowic gradually developed his ecclesiastical career to finally become the second most important hierarch among Polish bishops, as well as a royal representative at the papal court in Avignon, thus becoming the most prominent member of the Rawicz family throughout the whole period of the Middle Ages. In this publication the author aimed at gathering all scattered pieces of information concerning Jan Grotowic, as well as at presenting possibly the most comprehensive picture of his life and career, but also at revisiting some widely accepted yet not verified data and beliefs concerning his biography. The source material of this book covers not only the hierarch’s lifetime, but also a few centuries after his death, following the growth and development of his posthumous cult, which flourished in the 16<sup>th</sup> and 17<sup>th</sup> centuries. </p> Dorota Żywczak Copyright (c) 2022 Dorota Żywczak 2022-11-07 2022-11-07 Internowani w Nowym Wiśniczu i Załężu k. Rzeszowa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/456 <p>W pierwszych dniach stanu wojennego 126 internowanych z Krakowa i okolic zostało skierowanych do zakładu karnego w Nowym Wiśniczu, ale ze względu na fatalne warunki bytowe, np. brak bieżącej wody i kanalizacji, po dwóch tygodniach przewieziono ich do otwartego rok wcześniej aresztu śledczego w Załężu. W ciągu dziesięciu miesięcy bramę tego więzienia przekroczyło co najmniej 817 internowanych związkowców i liderów opozycji demokratycznej z różnych stron Polski. <br>W opublikowanym wcześniej I tomie<em> Internowanych w Nowym Wiśniczu i Załężu k. Rzeszowa</em> znalazły miejsce dzienniki i relacje dziesięciu autorów, spisywane na bieżąco w stanie wojennym. W obecnej publikacji przekazujemy Czytelnikom wspomnienia 31 kolejnych osób. Oba tomy są dokumentem epoki, świadectwem oporu, cierpień, niekończących się protestów w imię zachowania własnej godności i obrony zdobyczy Sierpnia ’81, ale również – radości i nadziei. W pierwszym dniu pobytu w Załężu Adam Macedoński zmuszony był powiedzieć strażnikowi: „Tak w Oświęcimiu było, że bili i z psami witali, a tu nie jest Oświęcim”. Po ośmiu miesiącach internowani stracili cierpliwość – burzyli ściany między celami i wyważali kraty. W końcu ich wola doprowadziła również do zburzenia całego systemu PRL.</p> Andrzej Dróżdż Copyright (c) 2022 Andrzej Dróżdż (Volume editor) 2022-11-07 2022-11-07 Honor meus https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/457 <p><strong>HONOR MEUS: CARDINAL’S PUZYNA VISION OF CHURCH, STATE AND NATION</strong></p> <p>Cardinal Jan Duklan Maurycy Paweł Puzyna is one of those figures in the Polish history whose activities still arouse doubts, controversy and even emotions. His unpopular decisions were the main reason for him to become the symbol of the passing world of conservative ideas. Ideas marginalized at the turn of the 19<sup>th</sup> and 20<sup>th</sup> centuries by the development of modern political and ideological movements. Until today in the structures of the Church cardinal Puzyna is associated mainly with the last official attempt of secular authorities to directly interfere in the process of electing the pope, which took place during the memorable conclave of 1903. This study is the first attempt to look at Jan Puzyna in the widest possible context. To make it possible it was necessary to ask some additional and probing questions, as a supplementation to the known issues. The author looked for social and cultural factors which influenced the ideological formation of Jan Puzyna. Furthermore, in the study one can also find the analysis of some other aspects, such as Puzyna’s activity in Przemyśl and Lwów, as well as the reactions to his personality, decisions and views. Last but not least, the most interesting reasons for cardinal Puzyna to be remembered are predominantly negative comments. In author’s opinion, acknowledging of this phenomenon could help to understand the relations existing between different patterns of attitudes visible in Polish public life to this day.</p> Sławomir Marchel Copyright (c) 2022 Sławomir Marchel 2022-11-07 2022-11-07 Francuskie pokolenie lat 30. https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/499 <p><strong>THE FRENCH GENERATION OF THE 1930S ÉCOLE NORMALE SUPÉRIEURE 1920-1940: ARON, NIZAN, SARTRE AND MERLEAU-PONTY</strong></p> <p>This will be a story – <em>récit</em> or text (in the sense of the early structuralists) that deliberately allows the participation of banished concepts, intuitions or simply words chased away (<em>chassé</em>) from the posthumanist narratives of the last decades of the 20th and first decades of the 21<sup>st</sup> century playing, however, a not insignificant role here. The story presented here – a continuation of the long-standing interests and publications of the writer of these words – though only seemingly looser in form, by no means departs from the requirements expected of academic dissertations. But the preoccupation with French <em>esprit</em> (it is one of those exiles from the 20th century humanities) – the spirit of freedom, contrariness, spontaneity, attachment to freedom of expression, that <em>expression</em> (the term of Maurice Merleau-Ponty belonging to our circle), ideas in constant motion, confrontation in a kind of agon – goes hand in hand with a correlated theme: the domain of the descriptions, analyses and reconstructions undertaken here. For we are writing about a particular stage of an individual’s formulation, his youth, a time of struggle, hope, but also sometimes inevitable defeats and failures; we are writing about a time that is so accurately reflected in the formula of <em>rites of passage</em>.</p> Piotr Mróz Copyright (c) 2022 Piotr Mróz 2022-11-07 2022-11-07 Podróż na księżyc i w kilka miejsc https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/448 <p>Dla mnie<em> Podróż na Księżyc</em> to opowieść ponadwspółczesna. Méli s z Lumičre’em dyskutują w małym, przydworcowym sklepie z zabawkami (który kojarzy się z przytułkiem, sanatorium kultury, domem twórczej starości) o odwiecznej antynomii świata. [...] Spotkanie analitycznego, sceptycznego i sytego Lumičre’a, który dał światu kinematograf, z Méličsem – poetą, „dzieckiem” i biednym sklepikarzem – to opowieść o dwóch archipelagach, podobnie jak w wierszu o spotkaniu Fortynbrasa z Hamletem. Niemożliwa symbioza. Choć ten awers (wynalazek) i rewers (sztuka) nie mogą bez siebie istnieć.</p> <p><em> Janusz Łastowiecki, </em>e-teatr</p> <p> </p> <p>Wydana w 2018 r. świetna powieść <em>Latawiec z betonu</em> to zanurzona w poetyce realizmu magicznego, chwilami mocno satyryczna narracja o drugim najdłuższym budynku Europy (ewenemencie architektonicznym i zarazem eksperymencie społecznym). O zaskakującą fabularnie, znakomicie skonstruowaną opowieść teatr upomniał się dość szybko – już w 2018 r. w ramach projektu „Teatroteka” powstał spektakl telewizyjny Falowiec w reż. Jakuba Pączka, a rok później Wawrzyniec Kostrzewski wyreżyserował dla Polskiego Radia słuchowisko <em>Latawiec z betonu</em>.</p> <p><em>Anna Jazgarska, </em>teatralny.pl</p> <p> </p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego.</p> <p><img src="https://books.akademicka.pl/public/site/images/ejamka/logo-mkidn.jpg" alt="" width="800" height="225" /></p> Monika Milewska Copyright (c) 2022 Monika Milewska 2022-11-05 2022-11-05 Deprawator i inni https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/449 <p>Baron Münchhausen dla dorosłych napisany został w sposób charakterystyczny dla autora, z wrażliwością na paradoksy, filozoficzne pytania i efektowne puenty, w konwencji salonowej rozmowy. Wojtyszko gra z nią jednak, wprowadzając współczesny język wypowiedzi i pokazując, że nawet najstarsze pokolenie nie przestrzega jej reguł. <br /><em>Kalina Zalewska (Teatrologia.info, 10.03.2022)</em></p> <p>Jak podkreśla autor i reżyser sztuki, Dowód na istnienie drugiego nie jest próbą faktograficznego odtworzenia tych dwóch spotkań, ale jedynie fantazją na temat, jak mogły one przebiegać. Głównym bohaterem jest oczywiście Gombrowicz, wokół którego kręci się akcja. Mrożek pojawia się, żeby wybąkać kilka słów, zagrać w szachy, zmielić mięso na obiad. [...] Wojtyszko okrasił sztukę sporymi dawkami humoru, dzięki czemu nie powstał traktat filozoficzny, ale rzecz o spotkaniu żywych ludzi, którym nieobcy był śmiech, dowcip, płatanie innym figli i psikusów. <br /><em>Kama Pawlicka („Teatr dla Was", 11.04.2014)</em></p> <p>Deprawator zaczyna się rzeczywiście spokojnie, klasycznie, w pierwszych scenach poznajemy wszystkich bohaterów, zakreślają się relacje między postaciami, pojawiają się pierwsze konflikty, ale… No właśnie: to, co się dzieje między bohaterami, może przyprawić o zawrót głowy. Powiedzieć, że autor mierzy się tu z postaciami legendarnymi, to nic nie powiedzieć. Ale prawdą jest, że ich wielkość i nietuzinkowość wychodzą tutaj w każdym detalu, wyglądają zza każdego prawdziwego krzesła i wychylają się spod każdego autentycznego stołu, są w każdym przecinku wypowiedzianym na scenie.<br /><em>Sandra Szwarc (e-teatr.pl, 19.11.2018)</em></p> <p> </p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego.</p> <p><img src="https://books.akademicka.pl/public/site/images/ejamka/logo-mkidn-0bb6d25f4d6bea241b651b2893bd64bb.jpg" alt="" width="800" height="225" /></p> Maciej Wojtyszko Copyright (c) 2022 Maciej Wojtyszko 2022-11-05 2022-11-05 Kapłan Bożego miłosierdzia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/455 <p><strong>A Priest of Divine Mercy. The Reverend Father Zygmunt Golian </strong><strong>(1824-1885)</strong></p> <p>Zygmunt Golian was born in Cracow on 9 July, 1824, the son of a surgeon. He was brought up mainly in Cracow, where he graduated from St Anne’s Gymnasium (Gimnazjum św. Anny) and from seminary, which was then run by the Congregation of the Mission and was located in Stradomska Street. He was ordained a priest on 26 December, 1849. Soon afterwards, along with his friend Fr. Wincenty Popiel (later Archbishop of Warsaw), he went on to study abroad, first to Louvain in Belgium, and then to Rome. He completed his studies as a Doctor of Divinity at La Sapienzia University of Rome in 1853. Already during his theological studies, Zygmunt Golian became famous for his great talent as a preacher, which he developed even further during his studies abroad. He was a master of the word, a polymath and an outstanding scholar, and an expert on the Holy Scriptures and the philosophy of St Thomas Aquinas. After his return to Cracow he became involved in the defence of the worldly reign of Pope Pius IX and the State of the Church, which had existed for over eleven hundred years as a guarantee of political and ideological independence of the Popes. The pressure from Italian nationalism and from the enemies of the Church with links to Freemasonry, the withdrawal of Napoleon III’s support for the Pope, due to the Franco-Prussian War, and the indifference of the majority of Roman Catholics, contributed to the failure to defend the Papal States. Fr. Golian was an undoubted patriot, but at the same time he was against the idea of using the Roman Catholic Church for realizing Poland’s aspirations to independence that was implemented in the Russian-ruled Kingdom of Poland after the defeat of Russia during the Crimean War. It was for that reason that he opposed patriotic demonstrations in churches and the involvement of clergymen in conspiracy activities, and, particularly, condemned the assassination methods used by the “Red” faction. This kind of attitude required a strong character, firm beliefs and courage, and was a consequence of his conviction that Christian principles are essential and binding at all times and in any situation, including armed combat, which is supposed to be fought openly, and not in a treacherous and traitorous way. He believed that the aim never justifies the means.</p> Wojciech Baliński Copyright (c) 2022 Wojciech Baliński 2022-11-02 2022-11-02 Między obowiązkami, przywilejami a prawem Rzeczypospolitej XVI-XVIII w. https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/454 <p>Konfederacje staropolskie były ważną instytucją życia publicznego w Rzeczypospolitej Obojga Narodów, a ich znaczenie ciągle wymaga badań. W pamięci historycznej Polaków wyobrażenia na temat konfederacji zdominowane są przede wszystkim przez symboliczne wydarzenia z nimi związane, jak choćby konfederacja targowicka i rozbiory. Tego rodzaju uproszczenia łatwo można odnaleźć nie tylko w prasie, ale i w podręcznikach, tymczasem specyfika tego rodzaju aktywności społecznej była głęboko wpisana w kulturę polityczną i mentalność nie tylko stanu szlacheckiego, lecz także duchowieństwa czy mieszczaństwa. Konfederacja stanowiła przejaw troski o państwo i jego losy, choć mogła być motywowana przez interesy religijne czy ekonomiczne. Tradycja organizowania konfederacji sięgała średniowiecza, a w epoce wczesnonowożytnej funkcjonowała przez cały okres istnienia Rzeczypospolitej; trzeba jednak pamiętać, że jej charakter ulegał ewolucji i tylko pozornie możemy mówić o tym samym zjawisku w XVI i XVIII w.</p> <p>Różnorodność tematów i perspektyw podjętych przez autorów studiów zamieszczonych w niniejszym zbiorze wydaje się oferować przegląd najważniejszych zagadnień związanych z funkcjonowaniem instytucji konfederacji w państwie staropolskim, choć oczywiście nie jest i nie może być to ujęcie zamknięte.</p> Adam Perłakowski Dariusz Rolnik Filip Wolański Dariusz Makiłła Tadeusz Srogosz Edward Opaliński Artur Goszczyński Paweł Duda Mirosław Nagielski Aleksandra Skrzypietz Adam Lisek Andrzej Stroynowski Witold Filipczak Dariusz Nawrot Copyright (c) 2022 Adam Perłakowski, Dariusz Rolnik, Filip Wolański + et al. 2022-10-25 2022-10-25 „Pracujemy dla Polski” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/445 <p>The correspondence of Józef Ignacy Kraszewski kept in the Manuscript Section of the Jagiellonian Library constitutes an indispensable source for the history of Polish culture in the second half of the 19<sup>th</sup> century. The collection of Władysław Plater’s letters is remarkable among hundreds of Kraszewski’s correspondents. These letters were written in the years 1863-1887, so they include relations from almost a quarter of the century of activities characterising the founder of the Polish National Museum in Rapperswil.</p> Zdzisław Pietrzyk Copyright (c) 2022 Zdzisław Pietrzyk 2022-10-24 2022-10-24 Tożsamość (w) przestrzeni https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/453 <p>Tom jubileuszowy, który oddajemy do rąk czytelnika, stanowi wyraz najwyższego uznania wobec imponującego dorobku naukowego oraz wdzięczności za lata działalności dydaktycznej Pana Profesora Wasilija Szczukina. Publikacja jest próbą odzwierciedlenia szerokiego spektrum zainteresowań badawczych Jubilata, oscylujących wokół historii literatury i kultury rosyjskiej, metodologii badań literackich, poetyki sztuki totalitarnej, a także szeroko rozumianej geografii humanistycznej; osadza jednocześnie te pojęcia w kontekście macierzystym badacza – to jest fenomenów przestrzeni i tożsamości. Z wielką radością pragniemy podkreślić, że niniejsza księga, na którą złożyły się teksty wielu wybitnych badaczy literatury, sztuki i kultury, pragnących uhonorować Profesora Szczukina, stanowi platformę do wymiany myśli naukowców reprezentujących ośrodki naukowo-akademickie między innymi w Polsce, Izraelu, Bułgarii, Kanadzie, Stanach Zjednoczonych, Rosji, na Litwie i Białorusi, co należy uznać za jawne świadectwo swoistej niezależności nauki i jej niepodlegania różnorakim ograniczeniom, które w danym czasie i danej przestrzeni mogą hamować kontakty i zaburzać procesy konsolidacyjne na bazie twórczej wymiany.</p> Matylda Chrząszcz Ksenia Dubiel Helena Duć-Fajfer Barbara Szczukin Małgorzata Szczukin Andrzej Romanowski Magdalena Dąbrowska Kristina Vorontsova Dechka Chavdarova J. Douglas Clayton Виктор Скрунда Urszula Trojanowska Ксения Касаткина Sergei Dotsenko Валерий Мильдон Maria Malewska Arkadiy Goldenberg Ludmila Lucewicz Olga Grinevich Yurii Domanskii Tatʹâna Avtuhovič Katarzyna Syska Bogusław Żyłko Dzmitry Kliabanau Mikhail Stroganov Pavel Lavrinec Valentina Brio Nataliâ Nâgolova Mihail Timofeev Matylda Chrząszcz Michał Milczarek Aleksander Wawrzynczak Jakub Sadowski Evgeniâ Stroganova Natalia Marievskaya Nataliya Zlydneva Copyright (c) 2022 Matylda Chrząszcz, Ksenia Dubiel, Helena Duć-Fajfer + et al. 2022-10-24 2022-10-24 Buddyzm https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/444 <p>Zebrane w niniejszym tomie teksty mają charakter autorski. Różnie więc rozłożone zostały w nich akcenty. Jedyne wypowiedzi uwypuklają kwestie historyczne, inne filozoficzno-doktrynalne, a jeszcze inne zwracają uwagę na zagadnienia związane z formami buddyjskiej praktyki. Razem składają się one na bogaty obraz wielowarstwowej i wielowymiarowej buddyjskiej tradycji.</p> <p><em>Ze Wstępu</em></p> <p>Czytelnicy dysponujący zróżnicowanym zakresem wiedzy na temat buddyjskich tradycji i idei znajdą w tej książce zarówno coś, czego wcześniej nie znali, jak też inny obraz tego czegoś, co wcześniej poznali. Ten inny obraz sprawi, że ich dotychczasowe mniemanie zostanie poddane weryfikacji, a ich wiedza stanie się bardziej adekwatna. Teksty są napisane dobrym językiem literackim, dlatego przyswojenie ich treści nie powinno stanowić znaczącej trudności.</p> <p><em>Z recenzji wydawniczej prof. Krzysztofa Kosiora</em></p> Krzysztof Jakubczak Grzegorz Polak Joanna Grela Jakub Zamorski Lucy Hyekyung Jee Maciej Kanert Joanna Różycka-Tran Trần Anh Quân Jolanta Gablankowska-Kukucz Copyright (c) 2022 Krzysztof Jakubczak + et al. 2022-10-23 2022-10-23 Secretum meum / My Secret Book https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/451 <p>The research project’s aim is to translate Petrarch’s<em> Secretum meum</em> (<em>My Secret Book</em>) into Polish and publish it in an academic edition. This treatise in three books (1347-1353) is one of Petrarch’s best known prose works, but unfortunately not so well known in Poland. Our publication is its first ever Polish translation. In his introduction to the Secret, Petrarch wrote that he did not intend it for a wider audience, yet the meticulous form in which the precursor of Italian humanism couches its manifold references to the Ancient Authors, the works of St. Augustine, and his own work, and above all, his attempt to write a spiritual autobiography that oscillates between confession and literary artifice elevating personal experience to the rank of universal and objective truth – all these features suggest the very opposite. Much of Petrarch’s Secret is a reference to the conversion of St. Augustine as told in the <em>Confessions</em>, and indeed Petrarch adopts him as his interlocutor and master. From beginning to end, the Secret takes the form of a dialogue modelled on Cicero’s <em>Tusculan Disputations</em>, the source of its numerous quotes and crypto-quotes. Petrarch’s dialogue develops into an animated discussion on the moral crisis he is experiencing due to his false perception of himself and reality, with Augustine trying to bring him out of the dilemma. The dialogue assumes the form of a dispute, a clash of two lines of reasoning which may be read as an articulation of Petrarch’s inner conflict. Augustine personifies the ideals which Petrarch was endeavouring to attain, while Francesco represents the vices which had bedevilled and dashed all the efforts Petrarch had been making throughout his life.</p> Francesco Petrarka Maria Maślanka-Soro Copyright (c) 2022 Maria Maślanka-Soro 2022-10-19 2022-10-19 Intentionnalité Comme Idée https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/398 <p>The texts collected in this volume are the result of research in the field of the pressing issues of phenomenology as a “formal,” i.e., genetic-constitutional, investigation of the sense in the scientific and philosophical dialogue to which it aspires from the beginning with Edmund Husserl. <br>The hope of the editors is to offer the reader a textbook of quality and relevance, and perhaps a particular input to challenge and find what is given by revealing itself and/or oneself.</p> <p>The range of topics is very wide [...]. The choice of topics itself is extremely interesting; it makes phenomenology, broadly conceived, and its tradition, as well as its present day, a lively and passionate subject.</p> <p><em>Piotr Mróz</em></p> Piotr Janik Carla Canullo Wojciech Starzyński Agata Zielinski Jagna Brudzińska Marco Deodati Andrzej Gielarowski Robert Grzywacz Jarosław Jakubowski Maciej Jemioł Kamil Moroz Copyright (c) 2021 Piotr Janik, Carla Canullo + et al. 2022-10-18 2022-10-18 Polityka kosmiczna Unii Europejskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/452 <p>The edited book <em>Space Policy of the European Union. Legal, political and economic issues</em> deals with an important, forward-looking, and not very well-known field in Poland. The book presents the state of the art of EU programs, initiatives and competition with other powers in space exploration and use. The authors whose analyses are included in this study are respected experts who study particular aspects of EU space activity. They bring to light such issues as the functioning of the European Space Agency, the construction of the Galileo satellite navigation system and the prospect of expeditions to other celestial bodies. The book fills a gap in the Polish market caused by the previous lack of a similar multifaceted work on such a popular yet little-known issue.</p> Bartosz Smolik Paweł Turczyński Zbigniew Czachór Małgorzata Polkowska Piotr Świerczyński Krzysztof Lewandowski Maciej Cesarz Piotr Grabowiec Copyright (c) 2022 Bartosz Smolik; Paweł Turczyński + et al. 2022-10-17 2022-10-17 Niewiasty z pastorałami https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/405 <p><strong>WOMEN WITH CROSIERS: PORTRAITS OF THE ABBESSES OF THE ARMENIAN BENEDICTINE MONASTERY IN LWÓW/LVIV: HISTORY, CONTEXTS, CONSERVATION</strong></p> <p>There are two reasons why the history of the Armenian nunnery in Lwów in the Kingdom of Poland (now Lviv in Ukraine) are special. The first is the uniqueness of the forms of Armenian female monasticism, the second is the traditional role of women according to Armenian customs. Among Polish Armenians, in Kamieniec Podolski (Kamianets- Podilskyi), Jazłowiec (Yazlovets), and Lwów (Lviv), the idea of community organized by women was not easy to reconcile with the principle of male domination in family life, which was in force among Armenian immigrants to an incomparably higher degree than it was in Polish society. The first Armenian nuns in Poland were therefore completely subordinate to the authority of the elders of an ethnic commune, who even usurped the right to consent to the accession of new candidates. Even deaconesses—which the Armenian Church, unlike other Churches, retained from the times of early Christianity—did not gain an exceptional position (only two Armenian deaconesses are known from the territory of the Kingdom of Poland, both from the end of the 17<sup>th</sup> century).</p> Andrzej A. Zięba Maria Ohanowicz-Tarasiuk Joanna Sławińska Tomasz Krzyżowski Monika Agopsowicz Marcin Łukasz Majewski Marek Stasiowski Jolanta Pollesch Copyright (c) 2021 Andrzej A. Zięba + et al. 2022-10-16 2022-10-16 O miejsce książki w historii sztuki. Część III https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/450 <p>We are submitting to you a collection of articles that show Stanislaw Wyspianski's involvement in work on the aesthetic shape of the book, i.e. the design of pages, fonts, illustrations and covers; discuss his contacts with bookbinders, publishers, printers and booksellers; and indicate his European artistic inspirations in the design of editorial forms. The importance of this pioneering work in the field of typography is also highlighted in the works of his students and imitators, including contemporaries. These original, fresh and surprising works continue to prove that the Cracovian master appeals to successive generations and has moved and continued to inspire for more than 150 years.</p> Agnieszka Gronek Bartosz Haduch Agata Wójcik Monika Paś Maria Wójtowicz Piotr Hordyński Michał Seliwaczow Wsewołod Pozdniakow Людмила Соколюк Łarysa Kupczyńska Olga Lagutenko Janusz Antos Вікторія Мазур Tadeusz Łopatkiewicz Magdalena Laskowska Justyna Bajda Dorota Ogonowska Copyright (c) 2022 Agnieszka Gronek + et al. 2022-10-14 2022-10-14 Marzyli o podziemnych przejściach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/447 <p>Podmiot mówiący jawi się jako intelektualista, niespieszny przechodzień, który uważnie, empatycznie i z pewną nutą sceptycyzmu przygląda się współczesnemu światu. Zwraca uwagę język jego komentarza dookolnej rzeczywistości: dosadny, jędrny, a przy tym bardzo subtelny i czasem ironiczny.</p> <p><em>Michał Piętniewicz</em></p> Jerzy Marcinkowski Copyright (c) 2022 Jerzy Marcinkowski 2022-10-14 2022-10-14 Helena Modrzejewska https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/438 <p>Kraków lat 60., Warszawa lat 70., Londyn lat 80. XIX wieku, miasta i miasteczka Ameryki, metropolie i prowincja Stanów Zjednoczonych. Każdy z tych ośrodków i wiele innych, tutaj niewymienionych, z własnym DNA – świadomą bądź intuicyjną polityką kulturalną, historyczną i ekonomiczną, z własną cenzurą, włodarzami, kreatorami przestrzeni społecznej i towarzyskiej – miały swój udział w decyzjach i wyborach Modrzejewskiej na różnych płaszczyznach. Stosowane przez badaczy metody dotyczące szeroko pojętego społecznego kontekstu badanej postaci, oparte na analizie subiektywnych samoświadectw, dokumentów osobistych, stojących nierzadko, jak w przypadku badania plotki środowiskowej, na granicy storytellingu, analizy prasoznawczej czy ikonograficznej, tworzą szerokie tło historyczne działalności aktorki.</p> <p><em>Ze Wstępu</em></p> Alicja Kędziora Emil Orzechowski Dorota Jarząbek-Wasyl Agnieszka Wanicka Anna Kuligowska-Korzeniewska Barbara Maresz Halina Waszkiel Anna Jędrzejczyk Jan Michalik Tomasz Sobieraj Agnieszka Kowalska Anna Sobiecka Dobrochna Ratajczakowa Marta Kłak-Ambrożkiewicz Copyright (c) 2022 Alicja Kędziora; Emil Orzechowski + et al. 2022-10-06 2022-10-06 We wspólnym świecie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/440 <p><strong>IN A COMMON WORLD. STUDIES ON CYPRIAN NORWID’S THOUGHT, IMAGINATION AND SOCIAL ATTITUDE</strong></p> <p><em>We wspólnym świecie. Studia o myśli, wyobraźni i postawie społecznej Cypriana Norwida</em> [In a Common World. Studies on Cyprian Norwid’s Thought, Imagination and Social Attitude] is a monographic treatment of the notion of the common world in Cyprian Norwid’s works. This issue is reflected in the writer’s entire output, and evoked by means of various philosophical and ethical traditions, interpretations of community life, particular role models as well as the social behaviour and artistic gestures of the writer himself. Equally diverse here are the media used to transmit the sense of community. These include poetry in its different variants, artistic and journalistic prose, drama, epistolography and public addresses. From this varied source material a description of Norwid’s original understanding of the common world emerges in the course of interdisciplinary analyses taking into account the findings of the history of ideas, philosophy, sociology, theology and above all the history of literature and culture of the 19<sup>th</sup> century. The volume comprises a series of closely related studies, divided into three parts: <em>Spotkania u źródeł</em> [Encounters at the sources],<em> Norwidowska paideia</em> [Norwid’s paideia], <em>Żywe słowo</em> [Spoken word].&nbsp;</p> Agnieszka Ziołowicz Copyright (c) 2022 Agnieszka Ziołowicz 2022-10-06 2022-10-06 Santísima Virgen María https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/418 <p><strong>ON ICONOGRAPHY OF THE ORDER OF THE MOST HOLY TRINITY IN 17<sup>TH</sup>-20<sup>TH</sup> CENTURIES. OUR LADY</strong></p> <p>The presence of St. Mary in the Trinitarian iconography is significant but not dominant. The image of Our Lady del Remedio is the most popular which relates to the help that St. John de Matha got from St. Mary in two cases of redemption. Although Our Lady del Remedio was worshipped especially by the non-reformed Trinitarians and French Discalced Trinitarians, depictions of this kind can be found in all the branches of the Trinitarian Order. They usually show St. Mary handing John de Matha a purse with money; sometimes Our Lady with a purse and the Trinitarian scapular carrying the Child Jesus. The image of Our Lady del Remedio accompanied by the two Patriarchs was relatively rare. A similar type of Our Lady del Rescate was somewhat popular among the Calced Trinitarians. Both the Calced and Discalced Trinitarians worshipped the Immaculate Conception of Our Lady. This image was especially favoured by the reformed branch, but it was also popular among the Calced Trinitarians, particularly after the argument with the Mercedarians which the Trinitarians lost. The way of illustrating the Immaculate Conception is fairly traditional. The Discalced Trinitarians favoured the image of Our Lady de Gracia, which did not spread outside Spain whereas the type of Dolorosa, based on the spanish sculpture by Pedro de Mena y Medrano from the Trinitarian convent in Vienna, was exceptionally popular in the imperial province of the Order dedicated to St. Joseph. This latter image was often imitated in many paintings, graphics and sculptures. The most frequent scene was Our Lady appearing in the choir in Cerfroid at night of 7/8 September 1212. St. Felix de Valois is often pictured as pleading with St. Mary for the release of Christian slaves. This scene, after Giacinto Calandrucci’s drawing, was very popular in the 2<sup>nd</sup> half of 17<sup>th</sup> century. The iconography of St. Simon de Rojas shows reference to St. Mary, most often handing the Saint the cingulum of chastity and rosaries of Immaculate Conception.</p> Andrzej Witko Copyright (c) 2022 Andrzej Witko 2022-09-30 2022-09-30 Biblioteki pedagogiczne lokalnie – małe ojczyzny, duże perspektywy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/415 <p>Głównym zadaniem bibliotek jest dbałość o dziedzictwo kulturowe, o przechowywanie i upowszechnianie myśli ludzkiej. Bibliotekarze są ambasadorami kultury i historii w regionie – w szczególny sposób powinni dbać o promocję małej ojczyzny, na terenie której działają. Mała ojczyzna poprzez swoją wartość i unikatowy charakter ma ogromny wpływ na poczucie tożsamości i świadomości społeczeństwa lokalnego, wzmacnia potencjał więzi rodzinnych i sąsiedzkich, kształtuje społeczną odpowiedzialność, zrozumienie i wzajemny szacunek. Małe ojczyzny uczą, jak żyć w wielkiej ojczyźnie, krzewią idee współpracy i współdziałania, budują poczucie wspólnoty. <br>Podczas otwarcia V Nowego Ogólnopolskiego Forum Bibliotek Pedagogicznych Anna Piotrowska, dyrektor Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Krakowie, zauważyła, że spotkanie ma charakter symboliczny i zostało w pewnym sensie „wyreżyserowane” przez los, który sprawił, że zarówno prelegenci, jak i uczestnicy pozostali w swoich małych ojczyznach. Pandemia COVID-19 spowodowała, że nie można było spotkać się jak co roku w Krakowie, a konferencja zorganizowana została w formie zdalnej na platformie Cisco Webex Meetings. <br>Mimo zmiany formuły wydarzenia, Forum pokazało, że biblioteki pedagogiczne pełnią znaczącą rolę w propagowaniu kultury i historii swojego regionu, w budowaniu lokalnych więzi i kształtowaniu wśród mieszkańców poczucia własnej wartości, w ukazywaniu walorów i perspektyw rozwoju swoich małych ojczyzn. Konferencja była okazją do podzielenia się pomysłami i doświadczeniami w zakresie edukacji regionalnej, prowadzonej w różnorodny i twórczy sposób przez biblioteki w całej Polsce. <br>Niniejszy tom, wydany w serii Nowe Ogólnopolskie Forum Bibliotek Pedagogicznych, jest pokłosiem wydarzenia, które odbyło się w dniach 7-8 czerwca 2021 roku.</p> <p><em>(Ze Wstępu)</em></p> Marta Ślusarek Beata Janik Wanda Bukowczan Dagmara Kawoń-Noga Artur Czesak Donata Ochmann Magdalena Wójcik Iwona Kowalska Anna Zacłona Bogumiła Celer Jadwiga Picha Halina Szpak Marta Król Ewa Pronobis-Sosnowska Magdalena Kozak Anna Marcol Lilla Kołodziejczyk Anna Popławska Róża Pomiecińska Aldona Zimna Maja Wilczewska Elżbieta Żłobińska Halina Świtlicka Copyright (c) 2022 Marta Ślusarek, Beata Janik, Wanda Bukowczan + et al. 2022-09-30 2022-09-30 Dzwony i wieże wawelskiej Katedry https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/409 <p><strong>BELLS AND TOWERS OF THE WAWEL CATHEDRAL</strong></p> <p>The Wawel Cathedral of St. Wenceslaus and St. Stanislaus has been the cathedral of Kraków bishops since the year 1000. It was then in Gniezno that Emperor Otto III executed the sanction of Pope Silvester II concerning the establishment of Gniezno Metropolis with bishoprics in Wrocław, Kołobrzeg, and Kraków (along with the already existing bishopric of Poznań). Here, in 1320, Ladislaus the Short was crowned as the ruler of the Kingdom of Poland when the country was united after the almost two centuries of fragmentation. Here, on the altar of St. Stanislaus, the patron saint of Poland, king Ladislaus made an offering of the standards gained from the Teutonic Knights, and it is here that he was buried. From the times of Ladislaus the Short, the cathedral started to serve four extraordinary functions: it was the venue of royal coronations and funerals as well as the place where victorious commanders made votive offerings of war trophies, and the temple of thanksgiving (<em>templum gratiae</em>). Here are located the tombs of kings, bishops, military commanders, and spiritual leaders of the nation. Today, together with the Clarus Mons (Jasna Góra) monastery in Częstochowa, it continues to be the most important Polish church, a reliquary and a repository of the Polish history. For over a thousand years, this temple has reverberated with the sounds of bells. The oldest of them are long gone now. They melted in flames of fires, got cracked and were replaced with newer ones.</p> Mieczysław Rokosz Copyright (c) 2022 Mieczysław Rokosz 2022-09-20 2022-09-20 Детерминанты и перспективы политики европейской интеграции Республики Молдова https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/429 <p>Представляем вниманию читателей книгу, являющуюся собранием научных статей, посвященных актуальной теме, которой является процесс европейской интеграции Молдовы. Издание книги является частью реализуемого Ягеллонским университетом в Кракове и Европейским университетом Виадрина в 2014-2015 г.г. международного научно-ис-следовательского проекта «Геополитические дилеммы. Польша и Гер- мания, а также процессы и вызовы евроинтеграции в Восточной Европе и на Кавказе». Реализация проекта стала возможна благодаря грантам Фонда польско-немецкого сотрудничества, Фонда Боша и Фонда Брат-няк, предоставленным вузам на развитие деятельности международного исследовательского консорциума, в состав которого, помимо польских и немецких вузов, вошли также университеты из отдельных государств «Восточного Партнерства». В связи с этим заявители хотели бы еще раз выразить искреннюю благодарность.</p> Piotr Bajor Василий Андриеш Светлана Чеботарь Наталья Стеркул Виталий Сыли Марчел Бенкеч Диана Бенкеч Марианна Яцко Галина Ульян Маргарета Браду Юлия Горинчой Виктор Сака Игорь Букатару Марианна Яцко Татьяна Турко Родика Светличный Светлана Чеботарь Наталья Стеркул Валерий Мошняга Валентин Цуркан Петр Байор Александр Роман Кристина Морарь Наталья Колесник Валентина Теоса Copyright (c) 2015 Петр Байор + et al. 2022-09-16 2022-09-16 Cyberbezpieczeństwo w Polsce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/416 <p>The dissertation focuses on the social construction of dangers resulting from increasing dependence on the continuous functioning of information and communication technologies. The author’s aim is to analyze the social processes of constructing cybersecurity issues in the Polish public debate between 2017 and 2021. This is carried out by identifying the main cybersecurity discourses in Poland. The results suggest that threats related to the functioning of information and communication technologies were perceived through the prism of five types of cybersecurity discourse: technological, civic, international, economic and discourse on national security. The most widespread and influential types of discourse, also in terms of shaping public policies, turned out to be technological and national security discourses.</p> Robert Siudak Copyright (c) 2022 Robert Siudak 2022-09-14 2022-09-14 “I” and “Other” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/403 <p>The book addresses one of the fundamental questions posed in both the social sciences and the humanities, namely the question of identity and the role played by the “Other” in its construction. The issues analysed in the book are also very topical. Nowadays, when as a result of a number of processes it is more and more difficult to answer the question of identity, both in the individual and collective aspect, such questions become especially actual, and answers to them are provided by particular authors in their erudite articles, referring to canonical texts for Western culture. What makes this publication particularly relevant is the fact that the discussion concerns the figure of the “Other” and its role in identity formation. Admittedly, such analyses have a long academic tradition, the issue seems particularly topical today. The contemporary world is characterised by high mobility, as a consequence of which contacts with the “Other” are now more common and everyday than ever before.</p> <p><em>Paweł Kubicki</em></p> Marcin Rebes Marie-Anne Lescourret Hans Rainer Sepp Thomas Keller Rafał Godoń Grzegorz Pożarlik Copyright (c) 2022 Marcin Rebes + et al. 2022-09-09 2022-09-09 Karol Wojtyła wobec reformy liturgicznej w archidiecezji krakowskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/318 <p>Publikacja ukazuje Karola Wojtyłę – najpierw kapłana realizującego odnowę liturgii zaproponowaną przez działający wówczas ruch liturgiczny, a później biskupa, który po zakończeniu Vaticanum II doprowadził do wdrożenia reformy liturgicznej w Kościele krakowskim. Zasadniczym celem publikacji jest odpowiedź na pytanie o stosunek abp. Wojtyły do posoborowej reformy liturgicznej. Czy metropolita krakowski był w pełni oddanym entuzjastą soborowych zmian, czy raczej ostrożnym ich obserwatorem i posłusznym realizatorem?</p> <p>***</p> <p>Dzięki dysertacji pióra ks. P. Kummera uzyskaliśmy portret Kościoła w archidiecezji krakowskiej i wypełnianego przez niego posłannictwa w sferze nadprzyrodzonej w II połowie XX stulecia. Wyczuwa się, że dla Autora omawiane realia Krakowa i archidiecezji (...) jawią się bardzo plastycznie i przekonująco, a liczne konkretne kwestie są dobrze znane z autopsji, więc domniemywać można niemal z absolutną pewnością, że posiadana znajomość opisywanych czy poruszanych w dysertacji realiów, mających wpływ na rozwijanie wątku badawczego, pozwala pozytywnie ocenić wrażliwość i kompetencje Autora, co znacząco podnosi stopień wiarygodności umieszczonych informacji.</p> <p>Przez całą dysertację przejawia się dyskretnie podziw dla osoby Kard. Karola Wojtyły, uczucie wdzięczności za Jego determinację i odwagę w animowanie odnowy liturgicznej w Kościele na ziemi krakowskiej.</p> <p><em>z recenzji bp. prof. dr. hab. Jana Kopca</em></p> <p>Pracę sytuować należy na pograniczu biografistyki i historii Kościoła lokalnego, ujętych w konkretnej liturgicznej perspektywie. Niezwykle cenne jest - w kontekście analizowanego problemu - powiązanie kilku wzajemnie oddziałujących i zachodzących na siebie płaszczyzn: Kościoła powszechnego, Kościoła w Polsce i Kościoła krakowskiego. Praca ma właściwie charakter pionierski; jest dziełem oryginalnym, które zawiera wiele nowych i cennych ustaleń. Ze względu na walory poznawcze, nowatorskie ujęcie poruszanej problematyki, szerokie wykorzystanie źródeł, dobre opanowanie warsztatu badawczego, nade wszystko rangę samego zagadnienia wnoszę o wyróżnienie recenzowanej pracy doktorskiej.</p> <p><em>z recenzji dr. hab. Michała Białkowskiego, prof. UMK</em></p> <p> </p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury - państwowego funduszu celowego.</p> <p><img src="https://books.akademicka.pl/public/site/images/ejamka/logo-mkidn-7e31463d0f098a8bfdd40e3f994eb1f9.jpg" alt="" width="800" height="225" /></p> <p> </p> Paweł Kummer Copyright (c) 2022 Paweł Kummer 2022-09-06 2022-09-06 Raport. Pierwsza fala pandemii COVID-19 w Polsce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/417 <p><strong>REPORT. THE FIRST WAVE OF THE COVID-19 PANDEMIC IN POLAND: RESTRICTIONS AND AID ADDRESSED TO ENTREPRENEURS</strong></p> <p>The report presents a review of legal norms and a questionnaire study of the first wave of the COVID-19 pandemic in Poland (March to June 2020). The authors analysed legal regulations for four business industries: catering, tourism, transportation, and construction, both in terms of laws restricting the operation of these businesses due to the pandemic and aid regulations. The main objective of the research was to check whether the constitutionally established mechanism of determining the addressee’s relevant feature in formulating the aid solutions remains valid in the case of aid provided by the state to entrepreneurs affected by the pandemic crisis. The publication also contains observations and analyses concerning historical crises caused by forces of nature that occurred in Poland when the current Constitution was in force, and the methods of fighting the resulting damage at that time, with particular emphasis on the legal mechanisms that were applied in these situations. The summary of the report contains postulates of de lege ferenda character, whose introduction to the Polish legal order would result in a much higher than now level of preparedness of the state authorities for systemic, organised assistance in predefined forms to entities affected by natural disasters, with particular consideration of possible future events bearing traits of a pandemic.</p> Kacper Koman Ziemowit Syta Copyright (c) 2022 Kacper Koman, Ziemowit Syta 2022-09-05 2022-09-05 Edytorstwo muzyczne w Krakowie w latach 1850-1918 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/322 <p>The thesis deals with the activity and the output of music publishers active in Krakow in years 1850–1918, with regard to 40 institutions. The work was divided into three parts and twelve chapters, with an appendix. The first part contains an overview of Krakow’s music publishers and describes the extent of their activities. Production, distribution and advertising of musical prints was characterised by following criteria: editorial form and graphic design, relations composer-editor, accommodation of a musical manuscript for printing, printing techniques, print run size, sheet music vending, activity of sheet music lending libraries, ways and forms to disseminate information on sheet music publishing. The second part contains multi-aspect analysis of the music repertoire published in Krakow. The following aspects were characterised: composers, dedicatees, performing cast members and musical genres. Songbooks and instrumental methods were given a separate insight. The third part presents the role of Krakow’s music publishing in a music life of Krakow. The examples for the presence of published sheet music in programs of contemporary concerts and in scholarly practice were given and commented. This part characterises a publishers’ role in the propagation of wide-ranged composers’ output; Krakow’s music publishers were assessed and confronted with other publishing centres. The appendix contains a detailed catalogue of 1735 Krakow’s musical publications from years 1850–1918, that together with 109 Stichvorlage manuscripts and other manuscripts as well as prints constitute a source documentation for the dissertation.</p> Michał Lewicki Copyright (c) 2021 Michał Lewicki 2022-08-31 2022-08-31 „Mimo, że jestem chory i jak ocet kwaśny, ale chwytam za pióro” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/391 <p>The paper is an edited compilation of letters exchanged between Karol Estreicher and Józef Ignacy Kraszewski in the years 1867-1886. While Estreicher’s handwritten letters were relatively clear and explicit, Kraszewski’s autographs caused many problems in their deciphering because of his illegible handwriting. Due to the rich subject matter of the correspondence, it was necessary to prepare a critical apparatus. Bibliographic, factual and dictionary information and explanations were provided in footnotes. The correspondence reveals the daily lives of the authors, their friends and relatives, including family and health issues, as well as recreational travels. The letters also helps discover how Kraszewski and Estreicher obtained and exchanged information, and how they supported each other in conducting research for their literary works. Finally, the correspondence is an excellent point of departure to learn more about the culture and the customs of the 19th century. The autographs come from two sources: the Jagiellonian Library (23 letters from Estreicher to Kraszewski), and the Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie/ the Kraków Society of Friends of Fine Arts (132 letters exchanged between Estreicher and Kraszewski).</p> Beata Kurek Copyright (c) 2022 Beata Kurek 2022-08-31 2022-08-31 Katalog krakowskich druków muzycznych z lat 1850-1918 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/323 <p>Niniejszy katalog powstał w wyniku badań nad krakowskim edytorstwem muzycznym w II połowie XIX wieku, których rezultatem jest monografia <em>Edytorstwo muzyczne w Krakowie w latach 1850–1918</em>. Dokumentuje on dorobek krakowskich wydawców w zakresie edytorstwa muzycznego, odtworzony na podstawie obszernych kwerend bibliotecznych i badań źródłowych. W katalogu odnotowanych zostało 1366 tytułów druków muzycznych w przeszło 1730 nakładach. Z konieczności zidentyfikowania poszczególnych nadkładów nut, różniących się nierzadko jedynie drobnymi szczegółami, opisy katalogowe opatrzono szczegółowymi odpisami stron tytułowych i innych elementów publikacji nutowych, inspirowanymi metodą opisu przyjętą przez J. Rinka i Ch. Grabowskiego w katalogu pierwodruków Fryderyka Chopina. Całość została opatrzona dziewięcioma indeksami.</p> Michał Lewicki Copyright (c) 2021 Michał Lewicki 2022-08-31 2022-08-31 Bezdomnieć https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/408 <p>Tytułowe słowo „bezdomnieć” to autorski neologizm Iwony Mickiewicz, czasownik odpowiadajacy słowu „odejść”. Ale „bezdomnieć” jest czasownikiem niedokonanym, procesualnym, a „odejść” – dokonanym, definitywnym. To wybór znaczący. Bezdomność jako kondycja ludzka jest wprawdzie doswiadczeniem tragicznym, ale jest też drogą, wolnoscią, otwarciem – nie zamknięciem. […] Tekst <em>Bezdomnieć</em> w szczególny sposób upomina się o wolność dla słów, wolność dla poezji – tej zazdrosnej dziewczynki-tricksterki, kreatywnej anarchistki, wrażliwej i delikatnej, narażonej na przemoc, manipulacje i wykorzystanie, a zarazem wiecznie młodej, nieustannie się odradzającej, niedającej się nigdy uciszyc, otruć, zabić. Nie istnieją dla niej mury między codzienną rzeczywistoscią a enklawą deklarowanej nierzeczywistosci. Warto dołaczyć do Iwony Mickiewicz i jej bohaterki, żeby pozwolić im się przeprowadzić przez granice czasu i przestrzeni, słowa i obrazu, poezji i teatru.</p> <p><em>z posłowia Anny R. Burzynskiej</em></p> Iwona Mickiewicz Copyright (c) 2022 Iwona Mickiewicz 2022-08-31 2022-08-31 Kliszczacy – gwara i kultura https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/402 <p>Kliszczaki, czyli Górale od Łętowni, osiedli pomniejszą kotlinę rzeki Raby poniżej osad Zagórzan. Siedziby ich są na znacznej przestrzeni oddzielone od siedzib Zagórzan wyłomem Raby, a na północ za jej biegiem przeciągnęły się aż do wsi Stróży. Czternaście tylko wsi należy do tego małego rodu, który dla różnicy w stroju przez szyderstwo<em> Kliszczakami</em> bywa nazywany (nosi bowiem w <em>kliszcz</em> ściągłe spodnie), sam siebie nazywa on jednakowoż <em>Góralem</em>, od zachodu graniczy ten ród z Babigórcami, od południa i wschodu z Zagórzanami, na północ z Lachami, bo wszystkie osady poniżej północnej granicy góralszczyzny położone nazywają się Lackiemi osadami, a granice zewnętrzne Górali zdają się odpowiadać historycznym granicom Starej Chrobacyi. Wsie przez Kliszczaków zamieszkałe legły w małej kępie obok siebie otoczone wyniosłemi działami około, a złączone tylko za biegiem rzeki Raby. Wsie te są następujące: Trzebinia, Stróża, Pścim, Więciórka, Więcierza, Zawada, Bogdanówka, Tokarnia, Krzeczonów, Skomielna Czarna, Lubień, Łętownia, Krzeczów, Tęczyn.</p> <p>Wincenty Pol,<em> Rzut oka na północne stoki Karpat</em>, Kraków 1851, s. 123.</p> Maciej Rak Monika Brytan-Ciepielak Józef Kąś Barbara Batko-Tokarz Monika Brytan-Ciepielak Katarzyna Ceklarz Gabriela Gacek Jakub Skałka Klaudia Rams Paulina Karpeta Olga Radziszewska Bartłomiej Dyrcz Copyright (c) 2022 Maciej Rak, Monika Brytan-Ciepielak + et al. 2022-08-24 2022-08-24 Od Wielicka do Woli Suchożebrskiej albo historia jednego pytania https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/399 <p>Powstanie tej książki wiąże się z historią pewnego pytania, które nie tylko zapoczątkowało całą serię następnych, ale w rezultacie doprowadziło do wywiadów z licznymi świadkami dramatycznych wydarzeń i ‒ tym samym ‒ do opowiedzenia ich losów.</p> <p>Wydarzenia koncentrują się wokół ziemiańskiego rodu Makowieckich, którego losy zaczynamy śledzić od XIX wieku. Jego przedstawicielami i jednocześnie głównymi bohaterami są Stanisław i Zofia Makowieccy. Panorama ich dziejów została nakreślona od sielankowego życia we dworze w Wielicku na Wołyniu do kupna nowego dworu w Woli Suchożebrskiej pod Siedlcami tuż przed wybuchem II wojny światowej. Wędrując z nimi poprzez przedwojenny Wołyń i srogie lata okupacji na wojennym Podlasiu, docieramy aż do wydarzeń wplecionych w historię powojennej Polski i Warszawy, czyli do komunistycznych lat PRL-u, a z ich potomkami rozstajemy się już w wolnej, współczesnej Polsce.</p> <p>Najwięcej uwagi poświęcono pobytowi i działalności Makowieckich w Woli Suchożebrskiej. Z tym dworem i tym etapem ich życia los związał różnych wojennych uciekinierów. Wśród nich znalazł się znany lekarz i jednocześnie wielki bohater, któremu udało się zdobyć wiadomości o tajnym programie budowy rakiet V-2, a także ukrywający się żołnierze z Armii Krajowej i Rosjanie z obozu jeńców. Tutaj na przechowanie w wiejskim środowisku trafiają dzieci z RGO, w tym pochodzenia żydowskiego, pojawiają się księża jezuici, były komisarz i wojewoda siedlecki oraz była więźniarka z Ravensbrūck.</p> <p>Wywiady przeprowadzone z uczestnikami wydarzeń i głosy świadków, zebrane w unikatowe opowiadania, wzbogacają i przybliżają Czytelnikowi nie tylko wydarzenia Wielkiej Historii, ale i realia ówczesnego codziennego życia. Niepublikowane do tej pory liczne fotografie doskonale ilustrują chwytaną przeszłość. Polifonię tych świadectw dopełniają nieznane dotąd materiały archiwalne i źródła prywatne, często intymne, np. listy. Dzięki tym relacjom i archiwaliom zwykła rodzinna historia przestaje być monografią tylko jednej rodziny. Przybliżając sprawy ważne lokalnie i fakty historyczne, staje się uniwersalnym przyczynkiem ożywiającym narodową przeszłość.</p> Maria Hanna Makowiecka Copyright (c) 2022 Maria Hanna Makowiecka 2022-08-18 2022-08-18 Karol Wojtyła na tle kultury epoki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/390 <p>The book presents the life of Karol Wojtyła in the so-called Kraków period before he became a pope. The beginning caesura is the year 1938 – when a young man, after passing a matura exam in Wadowice, comes to Kraków in order to study Polish philology at the Jagiellonian University. The closing caesura is marked by the second conclave in 1978, during which a cardinal form Kraków became a pope and accepted the name of John Paul II. <br>The author describes the diverse vicissitudes of the Wojtyła’s fate, which were under the influence of experience of two totalitarian systems. He elaborates on Wojtyła’s personality, outlines character traits of this person. The author considers Wojtyła as one of the actors of underground theatre, a poet, dramatist, and writer of mystery plays. He presents Wojtyła’s philosophical achievements and affirmation of personalism, and shows commonness of Wojtyła’s life as a scholar. Separately, the relations created by this clergyman in a touristic Christian ministry and his attitude towards laymen have been considered. The largest part of the book concerns the basic social role of Wojtyła, i.e. his priesthood. The author presents how Catholic social science and the decisions of Vatican Council II inspired Wołtyła. The book also includes an interpretation of the clergyman’s approach to the priesthood of other people. The author links Wojtyła’s priestly practices to the context of communism, and elaborates on the forms of new evangelisation (advisory service for families, oases, Apostolic Groups, Sacrosong festivals, new post-conciliar liturgy, democratisation in structures of the Church subordinate to Wojtyła, Synod of Kraków Archdiocese). The last part of the publication includes considerations about Wojtyła’s attitude towards the dominant model of the then religiousness, i.e. “folk religiousness”.</p> Bartłomiej Gapiński Copyright (c) 2022 Bartłomiej Gapiński 2022-08-17 2022-08-17 Collaborative Platforms in the European Union from the Standpoint of Sustainable Development https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/401 <p>This publication addresses the issue of the collaborative economy in the European Union from the perspective of sustainable development. From the simple idea of renting, lending, reselling, or swapping underutilised resources (e.g., tools, space, time, and skills), the collaborative economy developed into a complex, novel, and innovative economic sector which has completely revolutionised traditional markets and shifted consumer preferences and lifestyles. Today’s collaborative economy consists of a wide array of business models which vary significantly in their ideological roots, values, technological resources, size, and legal forms. This multifaceted socio-economic phenomenon has become a subject of fierce debate in both media and academic discourses. While supporters of the collaborative economy firmly believe that it is a promising opportunity for individual activism, sustainable development and environmental progress, opponents call it a misleading mystification of an unruly and unjustly idealised “low cost” access economy. Whether collaborative platforms should be seen as profit-driven corporations which hide their disruptive business model under greenwashing slogans, or as pioneers in transforming commercial business models into sustainable and environmentally friendly companies, is highly disputed.</p> Anna Moskal Copyright (c) 2022 Anna Moskal 2022-08-16 2022-08-16 Kipczacki materiał leksykalny w słowniku Petera Simona Pallasa (1787-1789) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/400 <p><strong>KIPCHAK LEXICAL MATERIAL IN THE DICTIONARY BY PETER SIMON PALLAS (1787</strong><strong>–</strong><strong>1789)</strong></p> <p>The dissertation focuses on Peter Simon Pallas’s dictionary <em>Linguarum totius orbis vocabularia comparativa; augustissimae cura collecta</em> (1787–1789) (<em>Sravnitelʹnye slovari vsekh iazykov i narechii</em>). Pallas, an outstanding natural scientist, was the creator of the first comparative dictionary, which is a valuable source on the naming and distribution of Turkic languages and dialects spoken in the territory of the Russian Empire in the 18th century. A semantic and grammatical analysis is undertaken of the Kipchak lexical material recorded by Pallas, which is the most abundant among the Turkic vocabularies contained in his dictionary. The lexis of nine Kipchak languages includes a total of 285 dictionary entries and 3,287 lexical units. The detailed study of selected semantic fields and grammatical classes has identified semantic changes and phonetic features typical of Kipchak languages. The comprehensive approach to the topic adopted in the dissertation opens further research avenues, especially as regards languages which do not have a rich lexicographical tradition.</p> Izabela Kozera-Sławomirska Copyright (c) 2022 Izabela Kozera-Sławomirska 2022-08-16 2022-08-16 Udział parlamentów narodowych w wykonywaniu orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/381 <p><strong>PARTICIPATION OF NATIONAL PARLIAMENTS IN THE IMPLEMENTATION OF JUDGMENTS OF THE EUROPEAN COURT OF HUMAN RIGHTS: COMPARATIVE ANALYSIS OF LEGAL REGULATIONS AND POLITICAL PRACTICE IN POLAND, GERMANY AND THE UNITED KINGDOM</strong></p> <p>For several years, the bodies of the Council of Europe have been pointing out the need for greater involvement of national parliaments in the implementation of ECtHR judgments and the application of Convention standards, raising this issue in their resolutions and recommendations. According to the Parliamentary Assembly of the Council of Europe, there is a risk that the Convention system of human rights protection will be endangered if the involvement of the parliament in this area is not increased. The application of the mentioned recommendations could contribute to reducing the number of cases pending at the ECtHR and the number of unexecuted ECtHR judgments.</p> <p>For many years the potential of national parliaments in the implementation of ECtHR judgments was unduly underestimated. Not all member states of the Council of Europe have created appropriate organizational structures in their parliaments enabling them to systematically monitor the compliance of draft laws with ECtHR judgments. Meanwhile, national parliaments should play a key role in the effective implementation of international human rights protection standards at national level. Therefore, the objective of the research summarized in this paper is to determine how national parliaments can contribute to the implementation of the standards of the Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms and the judgments of the European Court of Human Rights.</p> Angelika Ciżyńska-Pałosz Copyright (c) 2022 Angelika Ciżyńska-Pałosz 2022-08-03 2022-08-03 Listy pasterskie z lat 1923-1939 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/389 <p><strong>PASTORAL LETTERS FROM 1923-1939</strong></p> <p>The research on the history of the Archdiocese of Lviv in the Latin rite and the South-Eastern Borderlands of the Second Polish Republic has scarcely analysed the message of the pastoral letters of Lviv Archbishop Bolesław Twardowski (1923-1944). This little attention results probably from the fact that the letters were usually published in small editions, which made them dispersed and often barely available. Little popularity does not nullify their high quality and contents, as they show the whole spectrum of social and religious problems which characterised the local Church in the interwar period. Many descriptions and issues discussed within them are not only historical in their character but also timeless, universal, so they can be explicitly referred to modern times. This publication constitutes a first source edition of the pastoral letters of Archbishop Twardowski, which gathers them in one collection. In this way, it fills a clear gap in the bibliography, facilitate access to the hierarch’s heritage and opens the possibility for popularisation of this message. Furthermore, it contributes to better recognition of social and religious context in the Eastern Borderlands of the Second Polish Republic. The elaboration does not constitute only a reprint of original pre-war editions, as it is equipped with scientific apparatus and substantive introduction. The edited collection contains a total of 26 pastoral letters in their fullest versions along with attachments.</p> Bolesław Twardowski Grzegorz Chajko Copyright (c) 2022 Bolesław Twardowski; Grzegorz Chajko 2022-08-03 2022-08-03 Realizacja charyzmatu trynitarskiego w Polsce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/383 <p><strong>REALISATION OF TRINITARIAN CHARISM IN POLAND</strong></p> <p>The publication presents the ways of realisation of Trinitarian charism in Poland on the basis of analysis of Church documents concerning charism and the basic elements of Trinitarian charism. The research also included source material on the history and symptoms of Trinitarian charism, including in particular documents testifying to the history and activity of Trinitarians in Poland. <br>In the treatise, the following methods have been used: analytical, historical and comparative. Furthermore, the author’s considerations are divided into four chapters. In the first chapter, the notion of monastic life charism as well as the genesis and development of Trinitarian charism, especially in Polish lands, have been discussed. The next three chapters present two essential elements of Trinitarian charism, i.e. the worship of the Holy Trinity and the service of redemption and mercy, as well as the idea of a community based on equality and brotherhood, in which this charism is manifested. According to the accepted methodology, a starting point for these considerations included each time a reference to the teachings of the Church on a given subject, and later the discussion concerned the development of particular elements of Trinitarian charism over the centuries was presented. The forms of their realisation in Poland are discussed as well.</p> Maciej J. Kowalski Copyright (c) 2022 Maciej J. Kowalski 2022-08-03 2022-08-03 Interdyscyplinarny wymiar tożsamości konstytucyjnej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/397 <p>Praca zbiorowa <em>Interdyscyplinarny wymiar tożsamości konstytucyjnej</em> powstała jako efekt projektu badawczo- dydaktycznego o takim samym tytule, zrealizowanego ze środków Priorytetowego Obszaru Badawczego Heritage w ramach Programu Strategicznego Inicjatywa Doskonałości w Uniwersytecie Jagiellońskim. Celem tego projektu w jego warstwie naukowej było zainicjowanie interdyscyplinarnych badań nad problemem tożsamości konstytucyjnej, a w warstwie dydaktycznej – zaangażowanie w te badania, obok konstytucjonalistów, również studentów różnych kierunków (prawa, socjologii, psychologii i filozofii).</p> <p>„Zwrócenie uwagi na interdyscyplinarny wymiar tożsamości konstytucyjnej wydaje się jak najbardziej zasadne, ponieważ nie jest ona prostym, łatwym do zdefiniowania pojęciem, lecz właśnie «kategorią» lub «strukturą». Dlatego też spojrzenie na tożsamość konstytucyjną z perspektywy kliku dyscyplin (filozofii, psychologii, politologii, socjologii czy prawa) zasługuje na docenienie”.</p> <p><em>z recenzji wydawniczej prof. Mirosława Granata, UKSW</em></p> Monika Florczak-Wątor Marcin Krzemiński Krystyna Mokrzycka Adam Demczuk Agata Niżnik-Mucha Aleksandra Dębowska Piotr Tuleja Michał Ziółkowski Bartosz Kielan Lena Helińska Paulina Jabłońska Kacper Nowina-Konopka Kamil A. Zyzik Filip Oszczyk Karolina Mardausz Copyright (c) 2022 Monika Florczak-Wątor, Marcin Krzemiński + et al. 2022-07-29 2022-07-29 Ożeż ty!, polszczyzno https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/382 <p><strong>OH YOU!, POLISH LANGUAGE: DOUBTS OF POLISH LANGUAGE USERS, LINGUISTIC EXPLANATIONS</strong></p> <p>This is an academic publication, which is a selection of specially written, elaborated (footnotes, a bibliography, a list of online sources, and a word index) and edited texts, then subjected to academic review, which appeared in a popular-science column on various aspects of correctness in Polish in the nationwide weekly <em>Angora</em> from 2019 to the first half of 2022.</p> <p>All the author’s considerations and reflections on the most important lexical and grammatical phenomena in contemporary Polish were inspired by readers’ questions. These posed a considerable intellectual challenge for the author, sometimes forcing him to explore the deepest layers of earlier and more recent Polish.</p> <p>The author takes great care to address every linguistic issue raised earlier by the readers in its explanation, referring to scholarly literature and dictionaries, and, when necessary, citing the opinions of lexicographers and linguistic experts on a given topic.</p> <p>At the same time, he firmly believes that linguistic prescription makes sense only when the solution to a given linguistic dilemma is presented against a broader background revealing the mechanisms governing the Polish language. It may happen, after all, that a verdict of prescriptivists from years ago does not fit the contemporary reality. And is it then really necessary to insist that something is correct or not, while language use, or established linguistic custom, contradicts it?</p> <p>Worthy of note is the title of the publication. It features the word <em>ożeż</em> written jointly and twice with <em>ż</em>. This is because, either alone or in combination with the pronoun<em> ty</em> ‘you’, it creates an expressive exclamation, that is, one in which there are two emphatic particles, although the second of them appears in a form reduced to <em>ż</em>, without <em>e</em>, because it stands after the vowel. Unfortunately, most of those who write about this orthographic norm do not know and have never heard of this, and therefore misspell the expression as <em>o żesz</em>.</p> Maciej Malinowski Copyright (c) 2022 Maciej Malinowski 2022-07-07 2022-07-07 Finanse publiczne w sytuacjach kryzysowych https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/372 <p>Zagadnienia omawiane przez poszczególnych Autorów są ważne i aktualne, a wielowątkowość podjętych tematów oraz spojrzenie na nie zarówno przez prawników, jak i ekonomistów wyróżniają tę publikację spośród innych. Należy podkreślić, że obowiązujące w Polsce przepisy prawa finansowego są bardzo złożone, często niespójne i niejasne, a ich mnogość oraz duży stopień skomplikowania utrudniają funkcjonowanie wszystkim podmiotom, których dotyczą, i stają się źródłem ryzyka dla uczestników stosunków prawno-finansowych, zwłaszcza podatników. Rozwiązania zastosowane w sytuacji aktualnego kryzysu związanego z pandemią wymagają udoskonalenia, na co zwracają uwagę wszyscy Autorzy poszczególnych opracowań.</p> <p><em>Z recenzji prof. dr hab. Jadwigi Glumińskiej-Pawlic</em></p> Grzegorz Kuca Jan Czekaj Piotr Ruczkowski Paweł Marek Woroniecki Urszula K. Zawadzka-Pąk Marcin Grzybowski Radosław T. Skowron Maciej Serowaniec Robert Rybski Piotr Łasak Copyright (c) 2022 Grzegorz Kuca + et al. 2022-06-30 2022-06-30 Bezpieczeństwo Rzeczypospolitej Polskiej w aspekcie transportu drogowego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/367 <p><strong>SECURITY OF THE REPUBLIC OF POLAND IN THE SCOPE OF ROAD TRANSPORT: POLAND AND THE EUROPEAN UNION</strong></p> <p>All countries implement their own policies in the scope of protection from threats, both external and internal. The policies include the security of transport, including road transport. The development of road transport is a necessary condition of every country’s economic and civilizational growth. Security depends, in particular, on securing stability and internal harmony of a state by means of protecting and multiplying goods that constitute the greatest value for the country and its citizens. It refers to the following: population, territory, system of power. The transport and road traffic security system is developed by all entities, institutions and organizations, as well as services operating in various fields of the transport sector of the economy. Following Poland’s accession to the European Union, the country has obtained financial support which has enabled effective growth of the road transport sector and modernization of road infrastructure. Although the development of road transport in Poland is optimistic, it carries certain threats connected with loss of live or health. The said threats constitute a priority challenge for the policies of individual countries, the European Union and the modern world.</p> Lech Hyb Copyright (c) 2022 Lech Hyb 2022-06-13 2022-06-13 Matka Katarzyna z Kłobucka (1552-1620) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/359 <p><strong>MOTHER KATHERINE FROM KŁOBUCK (1552-1620): CO-FOUNDER OF THE ORDER OF AUGUSTINIAN NUNS IN POLAND</strong></p> <p>The book includes articles describing the life of Mother Katherine from Kłobuck and the environment in which she grew, matured, and later on – through founding a monastic community – served the others. Papers delivered at the conference organised in Krakow on the occasion of the 400th anniversary of Mother Katherine’s death were chronologically arranged. In the first text, concerning Kłobuck, some hypotheses on the origin of Mother Katherine have been discussed. The next articles present, on the basis of detailed analysis covering historical sources, the biography of Mother Katherine and the environment in which she lived after her husband’s death: the town of Kazimierz, the Church of St Margaret and St Katherine. One can also read about the religious climate in which she founded a new community. The article concerning the possibility of the beatification and canonisation process is here an interesting summary. The publication constitutes a huge contribution to spreading knowledge about one of the oldest monastic orders in Poland and circumstances of its creation.</p> Krystyna Abramczuk Dorota Kowalewska Kazimierz Łatak Janusz Zbudniewek Bogusław Krasnowolski Waldemar Rozynkowski Wiesław Dawidowski Andrzej Bruździński Andrzej Scąber Copyright (c) 2022 Krystyna Abramczuk, Dorota Kowalewska + et al. 2022-06-08 2022-06-08 Dorobek pisarski i misja kulturalna polskich emigrantów w Stanach Zjednoczonych Ameryki w latach 1831-1842 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/357 <p><strong>THE LITERARY OUTPUT AND CULTURAL MISSION OF POLISH EMIGRANTS IN THE UNITED STATES OF AMERICA IN THE YEARS 1831-1842</strong></p> <p>Although the history of Polish emigration in the United States in the nineteenth century did receive scientific coverage, mostly of a historical nature, the works produced by emigrants in the years 1831-1842 have not yet become the subject of synthetic literary studies. The exiles of this period, who, due to the post-November Uprising repressions, ended up in the United States, were the ones who took the first attempts to familiarise Americans with Polish literature. However, their literary output has not been discussed from a holistic perspective nor has it even been collected, which has indicated a need to conduct through studies of source materials, alongside historical and literary research.</p> <p>The present book entitled: <em>The Literary Output and Cultural Mission of Polish Emigrants in the United States of America in the Years 1831-1842</em> is an attempt to bridge the indicated cognitive lacuna. The purpose of this work is to reconstruct and analyze the literary output of the emigrants, who greatly contributed to the development of the American culture, and today are almost forgotten. A particular emphasis has been placed on showing manifestations of a cultural mission, fulfilled in many various ways, and present not only in the output of the refugees, but also in their public activities.</p> Ewa Modzelewska-Opara Copyright (c) 2022 Ewa Modzelewska-Opara 2022-06-08 2022-06-08 Reklama handlowa w dawnym Krakowie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/371 <p><strong>TRADE ADVERTISEMENT IN OLD KRAKOW: COMMUNICATION PRACTICES<br></strong></p> <p>The main objective of the article is describing communication practices of the community of trading and advertising discourse against the background of the historic, economic and social reality which surrounded Krakow inhabitants in the 19th century and in the interwar period (1850–1939). These practices are related to the ways of both understanding and writing about the phenomenon of advertisement (shaping specialist language concerning advertisement), and to identification of Krakow companies, expressing linguistic politeness and using various communication patterns depending on the channel and form of communication. <br>The sources used to write this work include many different materials that constitute a large collection of texts representing different forms of advertisement, such as press adverts, leaflets, postcards, posters, placards and notices, packaging materials, labels, folders, company catalogues and information brochures, price lists, company papers (forms, envelopes, notes, bills), other promotional printed materials (e. g. invitations, letters, thematic cook books), as well as radio and film advertisements. Moreover, the linguistic material includes the first Krakow advertising guidebooks and articles about advertisement.<br>The method used in this paper is discourse analysis taking into account the approach that integrates various methodologies related to pragmalinguistics, including the theory of speech acts or the grammar of politeness, as well as text linguistics, multimodality, onomastics, semantics, lexicology, and corpus linguistics.</p> Patrycja Pałka Copyright (c) 2022 Patrycja Pałka 2022-06-08 2022-06-08 Ateizm oraz jego konsekwencje https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/370 <p>CZYM JEST ATEIZM? Wszystko wskazuje na to, że to swoista, stanowcza wiara w nieistnienie Boga. Ateizm jest wiarą tego rodzaju, ponieważ ateiści nie są w stanie wykazać słuszności swojego stanowiska w sposób niebudzący żadnych racjonalnie uzasadnionych zastrzeżeń. Wskutek tego nie mają oni podstaw, by stanowczo utrzymywać: „Skoro Boga nie ma, to wszystko nam wolno – wszystko jest nam dozwolone”.<br>Natomiast racjonalnie uzasadnione byłoby stwierdzenie warunkowe, które brzmi: „Jeśli Boga nie ma, to wszystko wolno – wszystko jest nam dozwolone”. Uważne przemyślenie tego warunkowego stwierdzenia prowadzi jednakże do wniosku, że stanowi ono jedynie pierwszą połowę złożonego warunkowego stwierdzenia, które głosi: „Jeśli Boga nie ma, to wszystko wolno – wszystko jest nam dozwolone; jeśli jednak Bóg istnieje, to nie wszystko wolno – nie wszystko jest nam dozwolone”. Otóż wszelkie próby rozstrzygnięcia tej podstawowej alternatywy, o którą chodzi w tym złożonym warunkowym stwierdzeniu, zawsze mają charakter wiary: bądź to „wiary pozytywnej”, czyli afirmującej istnienie Boga, bądź też „wiary negatywnej”, czyli zaprzeczającej Jego istnieniu. Z tego zaś złożonego stanu rzeczy, o który chodzi w owym warunkowym stwierdzeniu, zdaje się wypływać – między innymi – podstawowa zasada ogólnoludzkiego humanitaryzmu, która głosi: Skoro każdy światopogląd opiera się na jakiejś określonej wierze, to nikogo nie wolno przymuszać – przemocą fizyczną, presją psychiczną bądź zwodniczą propagandą – by wyrzekł się przyjętego przez siebie sposobu rozstrzygnięcia kwestii istnienia bądź nieistnienia Boga.</p> Roman Rożdżeński Copyright (c) 2022 Roman Rożdżeński 2022-05-26 2022-05-26 European Cities in the Process of Constructing and Transmitting European Cultural Heritage https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/341 <p>The publication, which is the culmination of a European project carried out under the Erasmus Plus Programme, presents the city as a place of culture, heritage and sustainable development, a place where tradition and modernity mingle and where heritage is integrated with new forms. It is a place where cultures meet, but also a place where the inhabitants draw vitality, which is a source of identity; finally, it is a place where new generations are raised. The book shows life in the city as a composition of places of memory, which binds the past, the present and the future into a coherent whole (…). This book not only stimulates the reader's reflection on the city, inspiring them to their own reflections and cultural explorations, but it can also be an excellent textbook for students exploring the mysteries of cultural studies, anthropology, sociology or urban planning.</p> <p><em>prof. Marcin Rebes</em></p> Elżbieta M. Mach Paweł Kubicki Viera Krešáková Jana Pecníková Joanna Sondel-Cedarmas Paola Rizzi Federico D’Ascanio Grzegorz Pożarlik Łucja Piekarska Geana de Miranda Leschko Nerea Aranbarri Kortabarria Anartz Madariaga Hernani Roberto San Salvador del Valle June Calvo-Soraluce María Jesús Monteagudo Sánchez Copyright (c) 2022 Elżbieta M. Mach, Paweł Kubicki + et al. 2022-05-11 2022-05-11 Wykład anatomii szczególnej ciała ludzkiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/368 <p>Wstęp, opracowanie i transkrypcja Agnieszka Krawczuk</p> <p><strong>LECTURE ON THE ANATOMY OF THE HUMAN BODY</strong></p> <p>An unpublished source, Ludwik Bierkowski’s <em>Lecture on the anatomy of the human body</em>, was most probably written around 1837. It contains <em>Passive organs of movement</em>, that is, a description of the bones found in the human body. The author goes from the spine through the skull, thorax and pelvis one by one, describing the type of bones and the connections between them. He also pays attention to the bones of the face. It describes the shapes and types of bones, when they develop in the human body, and the degeneration they can undergo. Ludwik Bierkowski (1801-1860), professor of surgery at the Jagiellonian University in Krakow, known for his organizational, teaching and research activities. He reorganized the Surgical Clinic in Krakow and established a surgical outpatient clinic, very popular with the local population. He was the founder of the anatomo-pathological museum, gymnastic school and orthopedic clinic. He was the first in Poland to perform an operation using ether as an anesthetic. A proficient surgeon, an excellent teacher, educated many students. Decorated with the Virtuti Militari Order for his participation in the November Uprising. He is buried at the Rakowicki Cemetery in Kraków.</p> Ludwik Bierkowski Copyright (c) 2022 Ludwik Bierkowski 2022-04-29 2022-04-29 Między światami https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/365 <p>W 2022 roku Uniwersytet Witolda Wielkiego w Kownie (Vytauto Didžiojo Universitetas) świętuje jubileusz 100-lecia swojego istnienia. Z tej okazji do rąk Czytelników oddajemy antologię&nbsp; tekstów filozofów litewskich, których nazwiska łączą się z powstaniem tego Uniwersytetu i pierwszym okresem jego istnienia. […] Osoby, których teksty postanowiliśmy zamieścić w niniejszej antologii, kładły podwaliny pod nowoczesne filozofię i kulturę Litwy ‒ wypełniając je treścią, tworząc instytucjonalne ramy ich istnienia i wychowując kolejne pokolenia litewskich myślicieli. Prezentujemy tu kanon filozofii litewskiej pierwszej połowy XX wieku i jej koryfeuszy.</p> Kamil Pecela Paweł Plichta Bogdan Szlachta Tomasz Błaszczak Mantas Antanas Davidavičius Stasys Šalkauskis Vosylius Sezemanas Pranas Dovydaitis Vydūnas Izidorius Tamošaitis Pranas Kuraitis Vladimiras Šilkarskis Pranas Mantvydas Juozas Girnius Antanas Maceina Levas Karsavinas Copyright (c) 2022 Kamil Pecela, Paweł Plichta, Bogdan Szlachta + et al. 2022-04-25 2022-04-25 Polsko-rosyjskie spotkania w przestrzeni kultury muzycznej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/352 <p><strong>POLISH-RUSSIAN ENCOUNTERS IN THE SPACE OF MUSICAL CULTURE: THE 19</strong><strong>TH </strong><strong>AND EARLY 20</strong><strong>TH </strong><strong>CENTURIES</strong></p> <p>Musicians travel: in their youth, to learn and perfect their <em>métier</em>; later, to gain fame and recognition, secure artistic and financial satisfaction. Circulating music prints reach various recipients at home and abroad, while the production and distribution of such publications depend mainly on the needs and tastes of consumers. Musical instruments provided by the music industry also find their way to many customers. This industry is an integral part of culture as it provides the material basis for creating and performing music. Musical culture emerges ‘in movement’: through encounters and the exchange of people, compositions, ideas, and physical goods. It has its own dynamics and channels of expansion; it relies on extensive and ever changing networks on personal, professional, institutional, and commercial levels. This musical exchange happens across state borders; it is not blocked by geography or politics, although both may affect it to an extent. The present collective work<em> Polsko-rosyjskie spotkania w przestrzeni kultury muzycznej (XIX wiek i początek XX stulecia)</em> [Polish-Russian Encounters in the Space of Musical Culture: The 19th and Early 20th Centuries] attempts to show this exchange through the testimony of historical sources: autographs, music prints, records of social life (concert programmes), and press materials. The main focus of the articles is on the presence of Polish music and Polish musicians in Russian culture; however, there is also a discussion of the opposite perspective, of Russian music and musicians in Polish culture.<strong><br></strong></p> Renata Suchowiejko Irina Bogłaczewa Semyon Zaborin Jelena Szabszajewicz Viktoria Nechepurenko Аnna Petrova Małgorzata Sułek Rafał Ciesielski Marlena Ochońska Natalia Firsova Аłła Semenyuk Irina Savchenko Marta Walkusz Beniamin Vogel Jolanta Byczkowska-Sztaba Copyright (c) 2022 Renata Suchowiejko + et al. 2022-04-11 2022-04-11 E-administracja https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/353 <p>Książka powstała w ramach realizowanego przez Katedrę Prawa Europejskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego i koordynowanego przez prof. Sławomira Dudzika i dr hab. Ingę Kawkę projektu Jean Monnet Module pt. „E-administracja – europejskie wyzwania dla administracji publicznej w państwach członkowskich UE i krajach partnerskich/eGovEU+”. <br>Zebrane w monografii artykuły naukowe dotyczą szerokiego spektrum zagadnień związanych z cyfrową transformacją administracji publicznej w Europie. Pierwsza część książki została poświęcona analizie e-administracji z perspektywy prawa europejskiego. Następnie cyfryzację administracji przedstawiono jako katalizator transformacji administracji otwartej, odpowiedzialnej i świadczącej e-usługi dla obywateli. Książka ukazuje również wspływ digitalizacji na funkcjonowanie polskiej administracji publicznej. Ostatnia część opracowania dotyczy e-administracji jako czynnika zwiększającego potencjał administracji w państwach członkowskich UE i państwach stowarzyszonych oraz na szczeblu międzynarodowym. <br>Monografia adresowana jest do badaczy zajmujących się administracją, prawem administracyjnym i europejskim, praktyków: sędziów, prokuratorów, urzędników państwowych, adwokatów i radców prawnych oraz studentów i doktorantów prawa, administracji i ekonomii. Mamy nadzieję, że publikacja poszerzy wiedzę na temat cyfryzacji administracji w Polsce i Europie oraz zachęci do dalszych studiów w tej dziedzinie.</p> Sławomir Dudzik Inga Kawka Renata Śliwa Magdalena Fedorowicz Monika Niedźwiedź Damian Szulc Adam J. Jarosz Alicja Sikora Aleksandra Sołtysińska Renata Śliwa Mariusz Godlewski Tomasz Grzybowski Małgorzata Kożuch Elżbieta Małecka Piotr Ruczkowski Itai Apter Miomira P. Kostić Christine Mengès-Le Pape Ondrej Mitaľ Copyright (c) 2021 Sławomir Dudzik, Inga Kawka, Renata Śliwa + et al. 2022-03-31 2022-03-31 Cracovia Medica https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/350 <p>Przeszłość i kultura Krakowa zawsze wzbudzały zainteresowanie tak wśród krakowskich uczonych, jak i wśród miłośników Krakowa, czyli odbiorców ich osiągnięć. Nie żałowali oni ani czasu, ani możliwości, by dostarczyć nam, krakowianom, interesującej lektury. Dzięki nim nie jesteśmy „nieślubnymi dziećmi" naszych czasów, lecz dziedzicami licznych osiągnięć poprzednich pokoleń. Chwała im za ich wysiłek ( ... ). A medycyna jest również częścią naszej kultury. Piszę to w celu uzasadnienia, dlaczego chwyciłem za pióro, by dopełnić w popularnym przekazie wiedzę o medycynie w Krakowie.</p> <p>(<em>z przedmowy</em>)</p> Zdzisław Gajda Copyright (c) 2022 Zdzisław Gajda 2022-03-11 2022-03-11 Administracinio teismo istorija Lietuvoje 1918-1940 m. https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/346 <p>The book is comprised of three parts: the first one reviews the institutions that were similar to an administrative court in their competence; the second one analyzes legal acts and draft laws in which the control of the legality of administrative acts had been established or was intended to be established; and in the third one the scientific doctrine of administrative justice in interwar Lithuania is researched, as well as the journalistic articles of practitioners, mostly civil servants, and the attitude of students to the administrative court are reviewed. The analysis of these three aspects – institutions, legal acts, and doctrine – helped to achieve the goal of the research: to comprehensively reveal the history of the administrative court in interwar Lithuania.</p> Ieva Deviatnikovaitė Copyright (c) 2021 Ieva Deviatnikovaitė 2022-03-11 2022-03-11 Pan Tadeusz i Kresy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/330 <p><strong>PAN TADEUSZ AND THE BORDERLANDS: LINGUISTIC STUDIES</strong></p> <p>The book presents chosen articles of Monika Szpiczakowska, habilitated doctor and professor of the Jagiellonian University in the years 1993–2018. This material had been already published in scientific journals and collective volumes. It consists of two parts: <em>From the past and present of the Polish language in the Northern Borderlands</em> and <em>About the language of </em>Pan Tadeusz. Altogether, it contains fourteen texts.</p> Monika Szpiczakowska Copyright (c) 2021 Monika Szpiczakowska 2022-03-04 2022-03-04 Juridinių asmenų nemokumo procesas https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/339 <p>This book focuses on the issues related to effectiveness of corporate insolvency proceedings. In Lithuania the latest reform of corporate insolvency proceedings was implemented in 2019 following the adoption of the Law on Insolvency of Enterprises (thereinafter – LIE) which reformed restructuring and bankruptcy proceedings and replaced the Law on Bankruptcy proceedings of Enterprises (thereinafter – LBE) and the Law on Restructuring of Enterprises (thereinafter – LRE). Therefore, the legislator repealed two laws governing insolvency proceedings and established single insolvency proceedings for bankruptcy and restructuring. According to the regulation of insolvency proceedings established in Lithuania, only judicial methods of resolving insolvency disputes are recognized, since both restructuring and bankruptcy (except for the out-of-court bankruptcy of a company) cases are heard in the court. Also, the recent case law of Lithuanian courts shows that in insolvency disputes the courts shall ensure, by available means, efficiency of the proceedings and, in exceptional circumstances, intervene in matters falling within the competence of creditors.</p> Remigijus Jokubauskas Copyright (c) 2021 Remigijus Jokubauskas 2022-02-22 2022-02-22 Dylematy badaczy wiedzy o przeszłości https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/319 <p>The work familiarises participants of historical seminars and enthusiasts of history with historical research. The opening chapter of the work contains the presentation of informational structures of the source, in accordance with a proposal of Jerzy Topolski, and methods of their implementation – a way from the source fact through the historical fact to the historiographic fact. In this scope, the questions of authenticity, source reliability and possibilities of acting for researches are very important – the authentic source is not automatically reliable, the falsified source remains potentially useful. The second chapter discusses these issues. The author indicates that one can observe quite common practice, not only among enthusiasts of history, but also among professional researchers, i.e. organising source information according to dates included in texts, and not according to dates of the creation of texts. Search for ways which lead to filling the informational emptiness bothering historians, especially medievalists, is one of the consequences of such an attitude – as it was already in the past. The author describes a few strategies chosen by great masters of the Polish historiography, who in a sophisticated way – more or less sophisticated – tried to fill the gap in the source information. The analysis reveals the deliberate violation of professional rules for different reasons.</p> Jerzy Maroń Copyright (c) 2021 Jerzy Maroń 2022-02-13 2022-02-13 Polska Nowa Zelandia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/278 <p>A brief history of Polish emigration to New Zealand until the end of the World War 2 is presented first, setting a background to the main topic of the book. Then in the next chapter, all attention is given to the post-war period. Each wave of newcomers, beginning with groups of ex-soldiers arriving to join with members of their family and ending with a recent group of mostly young professionals aiming at making a successful career on the antipodes, has been analysed with considerable detail. The following chapter looks at the stance the Polish immigrants took towards the Polish communist Government in Warsaw including its diplomatic post in Wellington. This has been thoroughly analysed. It shows the patriotism of the Polish communities. With admirable determination they felt allegiance to and strongly supported the Polish Government in London – in exile until 1990. <br>The final chapter deals with the attitude of Polish immigrants toward the host country and the local government in Wellington. Legal matters regarding residency, citizenship, work and so on, together with motives of coming and settling in this country, becoming a loyal citizen, are all presented in attempt to determine the national consciousness of the immigrants – are they still Polish or more New Zealanders by now? Although there is no one answer to that question, it seems certain that regardless of the opinion one or another individual holds toward their home country, in times of trouble or glory, they do remember their Polish roots. The source of the wide material presented in this book came from extensive queries done in New Zealand, Great Britain, Switzerland, Austria and Poland. Most valuable were numerous interviews with ‘Polish Kiwis’ living in various places in New Zealand. They were conducted while the author was on his New Zealand leg of his research.</p> Dariusz Zdziech Copyright (c) 2022 Dariusz Zdziech 2022-02-02 2022-02-02 Bez kontroli uboli https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/298 <div class="value"> <p>Polska historia ostatnich stu lat została naznaczona ogromnym wysiłkiem pokoleń – najpierw tego, które wywalczyło dla kraju niepodległość, składając ogromną daninę krwi. Generacja urodzona w Drugiej Rzeczpospolitej zaznała szczęścia wolności i wielkiej goryczy klęski, tym dotkliwszej, że ofiara z milionów hitlerowskich i sowieckich ofiar nie zaowocowała upragnioną wolnością. <br>Na tym tle pokolenie „Solidarności” wydaje się szczególnie uprzywilejowane, skoro tym razem wysiłek odzyskania suwerenności nie pociągnął za sobą aż tak wielu istnień, a cierpienia były relatywnie mniejsze. Ofiar śmiertelnych było niewiele w porównaniu z okresem stalinizmu. Tysiące więzionych, wyrzuconych z pracy lub relegowanych z uczelni, milion osób zmuszonych do emigracji albo pozbawionych środków do życia – to ofiary poddane wybiórczej represji komunistycznej przemocy lat 80. Pozostała ogromna część społeczeństwa – zepchniętego do poziomu ubóstwa, pozbawionego praw pracowniczych, gospodarczych i elementarnej wolności, a także możliwości rozwoju czy dostępu do niekomunistycznej kultury – to rzesza pokrzywdzonych przez system, w który było wpisane zbiorowe pozbawianie obywateli podstawowych praw człowieka. <br>Przemoc militarno-policyjna, powszechna bieda i upośledzenie cywilizacyjne, a także zwyczajne upodlenie bezczelnym kłamstwem w życiu publicznym – spotkały się z szerokim oporem społecznym. Ten świat powinien zostać przedstawiony w całej swojej grozie, ale też głupocie i śmieszności – totalitaryzm był straszny, ale jednocześnie w wielu przejawach groteskowy i pokraczny. Z oczywistych powodów demograficznych wśród członków „Solidarności” dominowali ludzie urodzeni w pierwszym dziesięcioleciu tzw. Polski Ludowej, choć liderów i szeregowych działaczy nie brakowało również wśród starszych Polaków. Dlatego, przywołując doświadczenia, przeżycia i osobliwości tamtych czasów, sięgamy do pamięci i opowieści wszystkich uczestników ówczesnej walki o wolność.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> </div> Ewa Bukojemska Michał Bukojemski Copyright (c) 2021 Ewa Bukojemska, Michał Bukojemski 2022-01-10 2022-01-10 Beatus vir https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/279 <p><strong>BEATUS VIR. THE CHRISTOLOGICAL PSALTER IN THE UNIVERSITY LIBRARY IN WROCLAW (IF 440), TOWARDS BIBLICAL EXEGESIS AND CISTERCIAN SPIRITUALITY OF 13TH CENTURY</strong></p> <p>The psalter of Trzebnica (Trebnitz) (Wroclaw, University Library IF 440) has been kept since 1810 in the collection of manuscripts in the University Library of Wroclaw. It has been registered in two catalogues – catalog of J. Ch. Friedriech and catalog of W. Goeber. This codex was an object of researches and studies of many scholars. The first of them was Artur Haseloff, who collocated this manuscript in the Thuringian-Saxon school of book painting of 13th century. Many other scholars contributed to the knowledge about this book. Władysław Podlacha, Feliks Kopera, Erich Kloss, Reiner Maria Libor, Michał Walicki, Alicja Karlowska-Kamzowa, Konstanty Klemens Jażdżewski, Andrzej Wałkówski, Sergiusz Michalski, Gude Suckale Redlefsen, Dariusz Tabor, Romuald Kaczmarek, Anna Sutowicz – these were the researchers, who have taken the study on our psalter. Their research touched especially upon styles of the illuminations, problem of provenance of style, connections with miniature of Saxon-Thuringian school, dependence on the cultural center of Bamberg and connections with the family of Andechs Meranier. Only two researchers studied the paleography of scripture. Dariusz Tabor studied the meaning of miniature and its exegetical and spiritual context.</p> Dariusz Tabor Copyright (c) 2020 Dariusz Tabor 2022-01-05 2022-01-05 Wokół liryki i liryczności doby romantyzmu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/334 <p>The volume presents the research of Czesław Zgorzelski (1908-1996) on poetic art and aesthetics of lyricism in the Romantic period. However, the first two studies concern diversity of stylish phenomena in the Stanisław Enlightenment (<em>Among the Stars of Stanisław Lyric Poetry</em>) and works of the most significant poet of Pre-Romanticism (<em>The Creative Way of Kazimierz Brodziński</em>). The chapter <em>The Romantic Breakthrough in the History of the Polish Lyric Poetry</em> presents the most general factors of the romantic transformation in lyric poetry, and this change has been shown in a close relation with the state of lyric poetry in the years 1795-1820. <em>The Lyricism of Poetry in Romanticism</em> is a small, aesthetic and genological monograph which includes sequentially: characteristics of lyricism (as a aesthetic category connected with the subjectivity of utterances and present in diverse intensity regardless of the type or genre of the work), lyricism in lyric and dramatic constructions, principal genres of romantic lyric poetry, poetics of this lyric poetry, and lyric achievements of Mickiewicz, Słowacki, Norwid.</p> Czesław Zgorzelski Copyright (c) 2021 Czesław Zgorzelski 2021-12-28 2021-12-28 „Kolebka Polskiej Marynarki” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/291 <p><strong>„THE CRADLE OF POLISH NAVAL FORCES” MODLIN MILITARY PORT IN THE YEARS 1918-1921</strong></p> <p>From December 1918 to April 1920, the headquarters of the Vistula Flotilla and more generally the Naval Forces were based at the Modlin Military Port. The Flotilla was established as a result of efforts to regain Poland’s access to the sea. The location was chosen due to, for example, a real threat to the existence of the state coming from the north-west, a small distance from the capital, and earlier Russian and German investments. Decisions of empires to create the Free City of Danzig had a serious influence on the history of the Modlin Military Port. <br>The area covered by the Modlin Military Port during the period 1918-1921 was subject to changes. The territory managed by the Port Commander was diversified in terms of buildings, topography or even the ethnic groups of civilians living nearby. In 1919 the Commander supervised, among other things, the School for Naval Specialists in Kazuń (on the opposite bank of the Vistula River), the Modlin railway station and a huge granary. At the same time, a harbour “for loading coal in the Narew River” functioned within the Military Port (or in a small distance therefrom). <br>After April 1920, the area of the port was reduced. According to the data for 1921 and 1922, the Port covered the following areas: shipyard, winter port, motorboat harbour, adjacent capes, harbour next to barracks, area of the following streets: Portowa, Jana z Kolna, Admirała Sierpnika and Kapitana F. Dunin-Wąsowicza (up to the corner of aleja Marynarzy and Kaszubska Street), aleja Marynarzy; area of the Armoury; area around the Central Technical Depots; area between the Kazuń road, Kaszubska Street and aleja Marynarzy; area between the Kazuń road, the railway track and aleja Marynarzy; the areas in the triangle between the navy garrison – Kaszubska Street and the Vistula River, and the Vistula River harbour with neighbouring areas. <br>The Port had difficult beginnings. Depots and barracks were in a very bad condition. There were poor supplies and poor sanitary conditions, difficulties in relations between Port managers and the commanders of the Modlin Fortress, and problems paying soldier’s pay. The definite majority of Polish marines soon left the Naval Forces. This was the reason why the Modlin Military Port played an important role in training the coming marine volunteers for service in sea and river vessels.</p> Tomasz Skrzyński Copyright (c) 2021 Tomasz Skrzyński 2021-12-27 2021-12-27 Dziennik grodkowski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/343 <div class="value"> <p>Polska historia ostatnich stu lat została naznaczona ogromnym wysiłkiem pokoleń – najpierw tego, które wywalczyło dla kraju niepodległość, składając ogromną daninę krwi. Generacja urodzona w Drugiej Rzeczpospolitej zaznała szczęścia wolności i wielkiej goryczy klęski, tym dotkliwszej, że ofiara z milionów hitlerowskich i sowieckich ofiar nie zaowocowała upragnioną wolnością. <br>Na tym tle pokolenie „Solidarności” wydaje się szczególnie uprzywilejowane, skoro tym razem wysiłek odzyskania suwerenności nie pociągnął za sobą aż tak wielu istnień, a cierpienia były relatywnie mniejsze. Ofiar śmiertelnych było niewiele w porównaniu z okresem stalinizmu. Tysiące więzionych, wyrzuconych z pracy lub relegowanych z uczelni, milion osób zmuszonych do emigracji albo pozbawionych środków do życia – to ofiary poddane wybiórczej represji komunistycznej przemocy lat 80. Pozostała ogromna część społeczeństwa – zepchniętego do poziomu ubóstwa, pozbawionego praw pracowniczych, gospodarczych i elementarnej wolności, a także możliwości rozwoju czy dostępu do niekomunistycznej kultury – to rzesza pokrzywdzonych przez system, w który było wpisane zbiorowe pozbawianie obywateli podstawowych praw człowieka. <br>Przemoc militarno-policyjna, powszechna bieda i upośledzenie cywilizacyjne, a także zwyczajne upodlenie bezczelnym kłamstwem w życiu publicznym – spotkały się z szerokim oporem społecznym. Ten świat powinien zostać przedstawiony w całej swojej grozie, ale też głupocie i śmieszności – totalitaryzm był straszny, ale jednocześnie w wielu przejawach groteskowy i pokraczny. Z oczywistych powodów demograficznych wśród członków „Solidarności” dominowali ludzie urodzeni w pierwszym dziesięcioleciu tzw. Polski Ludowej, choć liderów i szeregowych działaczy nie brakowało również wśród starszych Polaków. Dlatego, przywołując doświadczenia, przeżycia i osobliwości tamtych czasów, sięgamy do pamięci i opowieści wszystkich uczestników ówczesnej walki o wolność.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> </div> Piotr Stanisław Załuski Copyright (c) 2021 Piotr Stanisław Załuski 2021-12-27 2021-12-27 Stan zachowania wybranych starych druków przechowywanych w Bibliotece Jagiellońskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/300 <p>The work presents results of research on preservation state of three chosen book collections kept in the Jagiellonian Library in Krakow, i.e. the book collections of the Camaldolese Hermits from Bieniszew, princes of the Sanguszko family, and Francis- can Reformates from Biecz. The studies were made with instruments of the methodology of mixed research on the basis of quantitative data obtained by the scoring system method according to a scale. The results were used as a basis for creating the general librarianship model of the evaluation of preservation state of old prints kept in different institutions (public and cloister libraries, private collections). For this model, the following components were defined: structure, list of parameters of book destructions for the assessment in two modes (extended and simplified), as well as significance of the whole list. Furthermore, an optimal scheme of the processing of data, their interpretation and visualisation was proposed. The librarianship model of the evaluation of preservation state of old prints may be used for the determination of conservation work priorities in libraries, assessment of expenditures and obtaining funds for conservation. In this way, it can be used for preservation of the future of cultural property.</p> Ekaterina Baumann Copyright (c) 2021 Ekaterina Baumann 2021-12-26 2021-12-26 Związek Strzelecki na Zatorszczyźnie (1913-1914) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/296 <p>Autor sam w sobie mógłby stać się tematem osobnego opracowania. Ten wybitny społecznik i patriota niewątpliwie zasługuje na upamiętnienie nie tylko poprzez wydanie jego pracy. Tekst jego autorstwa stanowi cenny przyczynek do dziejów zarówno Zatora, jak i polskich organizacji paramilitarnych tego okresu. Obszerne wprowadzenie do tekstu obejmuje informacje na temat tekstu źródłowego, odnalezionego w zespole Towarzystwo Sportowe „Strzelec” zasobu Archiwum Narodowego w Krakowie. Następnie redaktor prezentuje sylwetkę autora, niezmiernie interesującej postaci, o czym już wspomniano. Z kolei charakteryzuje Zator i Zatorszczyznę okresu sprzed wybuchu I wojny światowej jako środowisko działalności Związku Strzeleckiego, zwracając szczególną uwagę na organizacje społeczne, tzw. niepolityczne. Istotne dane zilustrował tabelami. Natomiast w ostatniej części wprowadzenia przedstawia dzieje zatorskiego „Strzelca” na tle rozwoju tej organizacji w Galicji. Zwraca uwagę wnikliwa kwerenda, którą przeprowadził redaktor, obejmująca szereg archiwów, w tym Archiwum Narodowe w Krakowie, archiwa UP, IPN, Muzeum AK i prywatne, jak również Centralne Państwowe Archiwum Historyczne Ukrainy we Lwowie i Centralne Archiwum Syjonistyczne w Jerozolimie, źródła drukowane (także obcojęzyczne), prasę i czasopisma z epoki, opracowania, w tym także niepublikowane, oraz internet.</p> <p><em>Z recenzji prof. nadzw. dr. hab. Janusza Wojtyczy</em></p> Władysław Wichman Konrad Meus Copyright (c) 2021 Władysław Wichman; Konrad Meus 2021-12-26 2021-12-26 Józef Muczkowski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/299 <p>The purpose of the presented thesis is to show a figure of one of the directors of the Jagiellonian Library in the 19th century, a professor at the Jagiellonian University and historian – Józef Muczkowski. In the thesis, the Professor’s personal life has been presented in chronological order, as well as his achievements in the professional field and his scientific accomplishments. The thesis consists of seven chapters, each dealing with issues related to the individual stages of the Professor’s life. Special attention has been focused on the process of intellectual and scientific development of Józef Muczkowski from his birth, through youth, to the period of holding office of the director of the Jagiellonian Library, and finally up to the last days of his life. Large part of the work is devoted to changes that were implemented by the Professor during the period when he was the Jagiellonian Library director. It concerns, among others, the organisation of library collections and complete reconstruction of the library building which is located within the Collegium Maius edifice. The thesis also introduces a broad spectrum of activities undertaken by the Professor in the political field. Presentation of profiles of his loved ones and relationships that connected him with his family and other people of science constitutes important part of the work because it connects all chapters. The thesis is based largely on unpublished sources, such as manuscripts, numerous fragments of official letters and the Professor’s correspondence. Analysis and interpretation of many types of information sources, followed by their elaboration and organisation, allow to fill the “information gap” regarding the person of Józef Muczkowski. As a result, by recreating Józef Muczkowski’s professional path, the thesis also supplements the information resource of history of the Jagiellonian Library in the first half of the 19th century.</p> Barbara Krawczyk Copyright (c) 2021 Barbara Krawczyk 2021-12-26 2021-12-26 O literaturze i życiu literackim Wolnego Miasta Krakowa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/302 <p>The book presents literary phenomena of the Free City of Krakow, a political formation created by the Congress of Vienna, remaining under the protectorate of the Holly Alliance. The time frames of the historical and literary narration of the work correspond to the period which marks the existence of the Free City of Krakow (the Republic of Krakow). In 1816-1846, a change of literary epochs occurred in the Krakow region and the most valuable part of the Krakow literature of the Romanticism was created. The book arose from the need of systematising of knowledge about this literature, correction of false information, obliterating of unknown areas, reconsideration of a prevailing opinion about importance of the Krakow centre in the literature of the Late Enlightenment and Romanticism in the Polish culture. A literary process within the discussed period has been divided by the author into four phases (1816-1828, 1828-1830, 1831-1840, 1841-1846). This periodisation functions as a compositional factor of the book. Beside literature, the author presents broadly literary life of the city (periodicals and printing, institutions, literary communication, as well as literary tradition and awareness, social circles of literature reception), and set of conditions and circumstances from the scope of social culture, customs, politics, accompanying the literary life.</p> Zenon Jagoda Copyright (c) 2021 Zenon Jagoda 2021-12-26 2021-12-26 Z dziejów literatury i kultury https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/335 <p>The volume presents studies and treatises of Julian Maślanka (1930-2020) within the scope of literature, folklore and cultural traditions. The treatise <em>Tradycje cyrylo-metodiańskie w polskiej literaturze romantycznej</em> <em>[Cyril and Methodius Traditions in the Polish Romantic Literature</em>] discusses relations between the traditions of Slavdom apostles and the chronicle message about Piast. At the turn of the 19th century, these relations found their place in historical writing and literature. The chapter <em>Mity historyczne w okresie baroku i oświecenia</em> [<em>Historical Myths in the Ages of Baroque and Enlightenment</em>] concerns manifestations of “mythical thinking” about the oldest national past, contained in messages of mediaeval chroniclers, later transformed (often enriched) and popularised in Polish historiography until the times of the Enlightenment. <em>Mityzacja folkloru w pierwszej połowie XIX wieku</em> [<em>Mythisation of Folklore in the First Half of the 19th Century</em>] resulted from the expectations of the then folklorists and collectors of folk oral works, which assumed that the primary state of the nation, mystery of its primary identity (national spirit) or values and symbolical meanings of primaeval epochs were encoded in folk culture.</p> Julian Maślanka Copyright (c) 2021 Julian Maślanka 2021-12-23 2021-12-23 Adam Józef Potocki (1822-1872) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/344 <p>The dissertation describes the life and activities of the Polish aristocrat Adam Józef Potocki (1822-1872). The research were based here on manuscripts and printed sources, literature, and iconographic materials. The objective of this work is to present a new approach to the figure of this politician from Galicia, and a critical evaluation of his activities, with special consideration given to the scope of his acts and all the initiatives he undertook. The main value of the dissertation is determined by improved knowledge about Adam Potocki’s life and activities, which has provided a new perspective of known historical events through measures taken by this politician. The dissertation can also act as a guideline for researchers dealing with the history of the 19th century. The focus here is to present Adam Józef Potocki against the background of the major events of the 19th century: the transformation of the Habsburg monarchy, and the impact of Polish politicians on such changes. The research has also attempted to capture transformations in the attitude of Adam Potocki, his involvement in state matters, and response to crisis situations. The politician’s characteristics made on the basis of available sources serves to show Potocki’s important role in the nineteenth-century Galicia. The research method applied in the work involved the synthetic and analytic analysis of sources. The query was performed in 20 archives and libraries, both in Poland and abroad, and included: 165 archival sources, 222 printed sources, 3 academic dissertations, 247 elaborations, 5 web documents.</p> Albert Konrad Sendor Copyright (c) 2021 Albert Konrad Sendor 2021-12-23 2021-12-23 Działaniowo-zadaniowe nauczanie języków obcych w ujęciu neuropedagogicznym https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/305 <p>The action-task approach is a modern approach to language learning and teaching, offering more opportunities for active participation in the class and greater engagement in the learning process than traditional approaches, which include for example the communicative approach. The aim of this publication is to show the action-task approach from multiple perspectives: pedagogical, glottodidactic and neurobiological. In the pedagogical dimension, it refers to the issues of the new culture of learning and teaching and to the constructivist model of learning. In practice, this means that learners acquire knowledge and skills actively through their own actions. This method implies that classes are oriented towards shaping learners‘ independence and their gradual acquisition of autonomy. In the modern school, the learner acquires, apart from knowledge, which is no longer the priority of teaching, the competences needed for future work. In the modern knowledge society, these competences are becoming increasingly important, as they are more difficult to acquire than generally available knowledge. Therefore, during the modern learning process the student is provided with conditions for the development of social, methodological as well as personal competences, which play a very important role in achieving individual well-being. The action-task approach is not only a constructivist way of learning and teaching languages, but also a philosophy, referring to considerations of learning, teaching, perception of reality, communication and interaction with fellow learners, and formation of attitudes and values needed in human life.</p> Sławomira Kołsut Copyright (c) 2021 Sławomira Kołsut 2021-12-22 2021-12-22 Działania mediacyjne w uczeniu się i nauczaniu języków obcych od teorii do praktyki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/345 <p><strong>MEDIATION ACTIVITIES IN LEARNING AND TEACHING FOREIGN LANGUAGES: FROM THEORY TO PRACTICE</strong></p> <p>Mediation is present in various areas of social life, and the meaning of this concept depends on the field in which it is applied. Generally, it is defined as a process aimed at maintaining social ties, mitigating disputes, and resolving conflicts. Its primary function is therefore to establish and maintain communication. The concept of mediation officially entered the area of language education with the publication of the Common European Framework of Reference for Languages by the Council of Europe in 2001. In this document, all linguistic activities are divided into four categories: reception, production, interaction and mediation. However, the latter one was treated marginally – it was reduced almost exclusively to the translation of texts, and no descriptors regarding this category have been developed. Due to the fact that in contemporary multilingual and multicultural societies mediation has begun to attract more and more interest, work began on a new project of the language description system, i.e. a volume supplementing and extending the content of the first version of the document from 2001. It was released in 2020 and it is entitled CEFR – Companion volume. In this volume, mediation is presented in a very extensive way. It presents three types of mediation activities: mediation of texts, concepts and communication, and the newly created descriptors are listed in 19 tables and additional five tables include mediation strategies. There may be be intra- or interlinguistic mediation, and all text mediation descriptors require the combined use of reception and production activities. In the process of learning and teaching foreign languages, the main goal of mediation is to facilitate, establish and maintain linguistic communication. The popularity of mediation goes hand in hand with the need for mediators, both linguistic and (inter) cultural. Educating competent mediators has become one of the priorities of language education. To meet this challenge, mediation had to find its rightful place in curricula, modern textbooks, certification tests, etc. In teaching practice, an effective method of developing mediation competence is teaching based on performing mediation tasks, mainly comprehensive ones, requiring the cooperation of team members, because it is only such tasks that create conditions enabling the use of the types of mediation proposed in CEFR-CV by the Council of Europe.</p> Iwona Janowska Marta Plak Copyright (c) 2021 Iwona Janowska, Marta Plak 2021-12-22 2021-12-22 Empirische Studien und didaktische Implikationen der modernen Fremdsprachenforschung https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/316 <p>Mehrsprachigkeit und Multikulturalität in Europa sind Tatsachen, denen die moderne Sprachforschung Rechnung tragen muss. Auch der Fremdsprachenunterricht sollte die soziokulturellen Veränderungen wahrnehmen und ihnen begegnen. Zu den Trends, die die zeitgenössische Sprachforschung kennzeichnen, gehören: der Fokus auf die Kompetenzorientierung, die zunehmend über das Wissen dominiert, der Fokus auf die Pragmatik der Sprache, die Interdisziplinarität der Forschung und der Einsatz von mobilen Geräten sowohl in der Kommunikation als auch im Prozess des Sprachlehrens und -lernens. Alle diese Richtungen sind in den in diesem Band vorgestellten Reflexionen und Studien präsent.</p> Sławomira Kołsut Przemysław Gębal Eleni Peleki Petra Besedová Karolína Soukupová Kristýna Štočková Eva Polášková Viktoria Ilse Jana Ondráková Vít Kučera Kristýna Štočková Markéta Vránová Věra Tauchmanová Milan Pišl Petr Pytlík Jana Veličková Vojtěch Štilec Alice Brychová Paweł Moskała Alena Ďuricová Copyright (c) 2021 Sławomira Kołsut, Przemysław Gębal + et al. 2021-12-22 2021-12-22 Omamienie – cudowność – afekt https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/309 <p>The book consists of four parts, concerning the magic drama, opera libretto as well as the romantic opera and tradition of the Old Polish drama in inter-uprising criticism. In this context, the analysis includes the forms and artistic phenomena which status is perfectly defined by the formula “between”: genres, styles, social circulations, different kinds of aesthetics, arts, etc. The cognitive horizon of the book is determined also by three components of the title, which are derived from the language of the epoch describing with them its own self-awareness. “Befuddlement” (illusion), affect and marvelousness defined at that time the needs and expectations of recipients of literature and theatre. Furthermore, these elements constituted the categories of interpretation and evaluation of particular artistic phenomena, literary genres and single works.</p> Elżbieta Nowicka Copyright (c) 2021 Elżbieta Nowicka 2021-12-22 2021-12-22 The Discursive Construction of Foreign Language Pedagogy at the University Level in Poland against the Background of the European Qualifications Framework https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/317 <p>Katarzyna Nosidlak’s book focuses on the theory and practice of foreign language pedagogy construed on a national scale for the needs of higher education systems in Poland under the pressures of international requirements. It raises contemporary issues of official educational discourses on language policy in Europe, which are significant for shaping the vision of the world shared by humans in interindividual communication in general and English as a second language in particular. Approaching the European Qualifications Framework and the Polish Qualifications Framework as tools for coordinating and comparing the content and results of education in the EU Member States at all levels, from basic to post-secondary, the book essentially enriches the knowledge of foreign language teaching and learning in the era of unification of laws on education. The notable achievements of Katarzyna Nosidlak’s book lie in its emphasis on the role of discourses and discursive practices in social life, including the formation of the Polish education system on the example of language pedagogy, its revelation of the consequences of the application of the perspective of social constructivism for communicative practices in foreign language teaching, and its provision of a comprehensive overview of legal acts and publications on the qualifications framework for lifelong learning.</p> Katarzyna Nosidlak Copyright (c) 2021 Katarzyna Nosidlak 2021-12-21 2021-12-21 Zasięgi polskich grup etnograficznych https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/349 <p><strong>RANGES OF THE POLISH ETHNOGRAPHIC</strong></p> <p>Many authors tried to elaborate a map of the Polish ethnographic groups – the most known is Ugrupowanie etniczne ludu polskiego [“The Ethnic Grouping of the Polish Folk”] of Jan Bystroń, published in 1925. The progress of research in 95 years, publication of many monographs – “Atlas Polskich Strojów Ludowych” [The Atlas of the Polish Folk Costumes] above all – caused that the work of Bystroń is already of archival value. Janusz Kamocki made an effort to elaborate a current range of the Polish ethnographic groups – as he writes at the end of his work “current in 2020”. Among Polish ethnographers, he has probably the greatest experience in research on this issue – he already published his elaborations in 1965 and 1991. Furthermore, he is the author of two issues of Atlas Polskich Strojów Ludowych. In principle, it is accepted that the Polish nation was created due to combining of six basic Lechitic tribes: Małopolanie, Wielkopolanie, Mazowszanie, Sieradzanie, Ślązacy and Pomorzanie. The author determines also the large group of Kresowiacy – created as a result of historical events – and group currently creating on the so-called recovered lands, establishing from settlers of different parts of Poland which he calls tentatively the “settlement group”. He also traces here a chance of creating new ethnographic groups. Moreover, he distinguishes two subgroups: Górale [Highlanders] – separated from Małopolanie and Ślązacy, and Mazurzy Pruscy [Prussian Masurians] – separated from Mazowszanie.</p> Janusz Kamocki Copyright (c) 2021 Janusz Kamocki 2021-12-21 2021-12-21 Eschatologia i rewolucja https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/364 <p>This monograph is an attempt to reconstruct and interpret the ideas of the anarchist theocracy proposed by the Russian writer and philosopher Dmitry Merezhkovsky (1865-1941). These ideas appeared due to the youthful fascination of narodnichestvo and symbolism, and the subsequent criticism of Christianity in the spirit of modernism. <br>The analysis shows how the aesthetic and cultural concept of new religious consciousness, resulting from the Russo-Japanese War and the outbreak of the revolution, transformed into activist eschatology, adopted political, revolutionary and anti-system characteristics, to join the struggle for post-revolution order. Merezhkovsky, by declaring war against the Tsarist autocracy and Orthodoxy, postulated the realization of the theocratic anarchy – God’s Kingdom on earth, free from all forms of dependency and hierarchy, whose fundamental principle would be the love for God and neighbours. This millenarian and messianic goal should be achieved by Merezhkovsky’s cooperation with radical intelligentsia, which under the influence of the author’s Now or never ideas was to experience worldview transformation and overcome its atheism. As we show, the concept did not remain only a theoretical vision, but it was manifested in the form of Merezhkovsky’s close relations with members of the Combat Organization of Socialist Revolutionary Party, with Boris Savinkov in particular, and with whom he proceeded to work on the establishment of the community which aimed at achieving the theocratic anarchy.<br>The dissertation has three main goals. The first one is the analysis of the evolution and radicalisation of the philosopher’s worldview, under the direct influence of historical events. The second goal is to show the concept of the theocratic anarchy in the wide context of the history of this construct. Third one is the analysis of the evolution of a modernist eschatological concept into a political plan and revolutionary involvement. The structure of the dissertation was subordinated to thus defined goals and consists of five chapters.</p> Daniel Wańczyk Copyright (c) 2021 2021-12-21 2021-12-21 Veritatem esse quaerendam https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/310 <p><strong>VERITATEM ESSE QUAERENDAM: </strong><strong>TRUTH IN THE ROMAN CIVIL TRIAL</strong></p> <p>The book is an attempt to look at the basic values of court proceedings, taking into account the thought and practice of the Roman civil trial. The main research question underlying the dissertation concerns the meaning of the judiciary knowledge of truth in the perspective of the theory and practice of the Roman civil trial. The question can be reduced to whether the Roman civil trial was governed by the principle of material truth or the principle of formal truth.</p> Kamil Sorka Copyright (c) 2021 Kamil Sorka 2021-12-21 2021-12-21 Eastern Partnership https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/347 <p>The publication contains a collection of articles devoted to the most important aspects related to the process of transformation of the countries of Central and Eastern Europe and the South Caucasus under the Eastern Partnership program. The book covers the results of a research project by an international team of scientists who present their findings on the policy of European integration, the role and importance of the Eastern Partnership in the process of change, and give recommendations for its implementation and activities in the future.</p> Piotr Bajor Adrian Tyszkiewicz Olesia Tkachuk Markiyan Malskyy Roman Vovk Natalia Stercul Tatiana Turco Valeriu Mosneaga Mariam Lashkhi Vakhtang Charaia Nino Lapiashvili Narek S. Galstyan Samvel Hovhannisyan Copyright (c) 2021 Piotr Bajor 2021-12-21 2021-12-21 Konwenty żeńskie w średniowiecznym województwie krakowskim https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/360 <p><strong>CONVENTS IN THE MEDIEVAL KRAKOW PROVINCE:</strong> <strong>PROSOPOGRAPHICAL STUDY (2ND HALF OF THE 12TH CENTURY – 2ND HALF OF THE 16TH CENTURY)</strong></p> <p>This dissertation deals with the issues of female monasteries from the territory of the Krakow Voivodeship, i.e. the Norbertine nuns from Zwierzyniec and Imbramowice, the Benedictine nuns from Staniątki, the canons of Monastery of the Holy Spirit de Saxia in Kraków, Poor Clares from Kraków and Stary Sącz, as well as the convent of the Bernardine Sisters living at the Church of St. Agnieszka in Stradom. The work tries to show the personal composition of particular convents and get the knowledge about them, which will allow to look at many important issues related to monastic life.</p> Edyta Pluta-Saladra Copyright (c) 2021 Edyta Pluta-Saladra 2021-12-21 2021-12-21 Symboliczne wymiary birmańskiego nacjonalizmu i polityki w latach 1885‒2015 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/321 <p>This book focuses on the symbolic aspects of Burmese nationalism. The subject of the publication concentrates on the relationship between symbolic culture and politics on the example of political, social, religious, and cultural changes taking place in Burma in the period from 1885 to 2015. Such a long time range results from the desire to present radical changes in local culture and political and social life that took place over the hundred years separating these dates. It results from the fact that nation-building processes are always in line with the tradition of Braudel’s “long duration”. The presented analysis of changes in the years 1885–2015 is not a “trivial” and typical political history, described by Fernand Braudel as courtedurée. The conclusions result here from the awareness that only a two-sided analysis, both in the context of longedurée and courtedurée, will make it possible to grasp the full picture of the issue under study.</p> Tobiasz Targosz Copyright (c) 2021 Tobiasz Targosz 2021-12-21 2021-12-21 Niematerialne dziedzictwo kulturowe w teorii i praktyce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/327 <p>W 2021 roku minęło 10 lat od chwili ratyfikacji przez Polskę Konwencji UNESCO w sprawie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego. W ciągu ostatniej dekady zmieniło się bardzo wiele w definiowaniu, interpretowaniu i – co za tym idzie – ochronie zjawisk zaliczanych do obszaru dziedzictwa niematerialnego. Zmiany te dotyczą nie tylko rozumienia pojęcia niematerialnego dziedzictwa, lecz również relacji pomiędzy jego praktykowaniem i przeżywaniem a teoretycznym namysłem nad dziedzictwem jako skomplikowanym kulturowym i społecznym fenomenem. Pragnąc zrozumieć te relacje oraz ich dynamikę w listopadzie 2021 roku Muzeum Krakowa oraz Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Jagiellońskiego zaprosili ekspertów (teoretyków) oraz depozytariuszy (praktyków) na konferencję „Niematerialne dziedzictwo kulturowe w teorii i praktyce”. W niniejszej publikacji prezentujemy 7 artykułów nawiązujących do tematu konferencji oraz zapis fragmentów debaty, która odbyła się w pierwszym dniu obrad. Tom stanowi próbę namysłu nad szerszymi teoretycznymi kontekstami niematerialnego dziedzictwa, równocześnie przywołując konkretne przykłady i studia przypadków osadzone we współczesnej rzeczywistości kulturowej w Polsce.</p> Anna Niedźwiedź Izabela Okręglicka Joanna Dziadowiec-Greganić Kamila Baraniecka-Olszewska Marta Śmietana Łukasz Stypuła Łukasz Sochacki Justyna Łukaszewska-Haberkowa Alicja Soćko-Mucha Copyright (c) 2021 Anna Niedźwiedź, Izabela Okręglicka + et al. 2021-12-20 2021-12-20 Pomiędzy klasycznością a romantycznością https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/342 <p>”The task which I set before myself is to show the picture of the so-called Polish romantic breakthrough, not from the perspective of great actors of the then literary stage, as it has been presented until now […], but from the standpoint of less important authors […] stemming from the literary environments of pre-uprising Vilnius, Krzemieniec, Lviv and Warsaw. Basically, such a picture has not existed in the history of literature to date […] a view on the romantic breakthrough and pre-uprising literature exactly from the perspective of minor authors sets the situation of transition from the Enlightenment to Romanticism in completely different light, unknown until now.” (from <em>Introduction</em>) <br>This attitude allows, most of all, to emphasise many currents of the above-- mentioned period, and to depart thereby from viewing pre-November literature only as a series of advances of the dominant current, i.e. Romanticism – such viewing ignores everything outside of this current; everything that is “unromantic” (for example classicism, sentimentalism, proto-realism, late rococo), and considers it anachronistic, thereby not worthy of closer attention. However, most of these ”unromantic” aspirations were not anachronistic at all, as some of the current aesthetics (mainly classicistic and sentimental) underwent renewal. The legitimacy of discussing these issues results from both vagueness in the presentation of phenomena of the Enlightenment and Romanticism breakthrough in the syntheses of Polish literature, and from selectivity or anachronistic nature of source literature in this respect.</p> Monika Stankiewicz-Kopeć Copyright (c) 2021 Monika Stankiewicz-Kopeć 2021-12-20 2021-12-20 Postrzeganie i ocena dzieł sztuki europejskiej XVII i pierwszej połowy XVIII wieku w świetle literatury podróżniczej tego okresu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/315 <p>This publication belongs to the current of research concerning the reception of art in travel literature. Its purpose is to determine how European artworks of the 17th century and the first half of the 18th century were perceived and evaluated by travellers journeying during this period, i.e. contemporarily in relation to works being then created. The terms: art of that period and present-day art are treated conventionally in this work and are used for the determination of artworks being created from the beginning of the 17th century to the end of the first half of the 18th century. Basic research material comprised source texts, written and printed, from the 17th century and the first half of the 18th century, belonging to travel literature. Over fifty relations were analysed, and a criterion of their choice was primarily defined by occurrence in texts the descriptions of artworks from the 17th century and the first half of the 18th century. A method accepted in this work consisted in analysis of the fragments of texts belonging to travel literature in accounts concerning artworks from the 17th century and the first half of the 18th century, and their subsequent interpretation. Recording artworks in the relations by travellers was an important factor and it was considered as detection. Only appearance, along with naming of a work (from the field of architecture, sculpture or painting), the description and evaluative assessments constituted evidence of its conscious perception. Artworks, which turned out to be especially interesting for travellers, were characterised by these people.</p> Małgorzata Wyrzykowska Copyright (c) 2021 Małgorzata Wyrzykowska 2021-12-20 2021-12-20 Mickiewiczowski pięcioksiąg romantyczny https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/331 <p>The book, written in five chapters, presents works which played a key role in developing the romantic trend in Poland by Mickiewicz and creating increasingly complex forms of the romantic work by this artist. Such works included: mythopoetic narrations of the cycle <em>Ballady i romanse</em> (1822)<em>, Sonety krymskie</em> of the Moscow edition from the cyclical diptych<em> Sonety</em> (1826), Konrad Wallenrod (1828), poem <em>Dziady</em> as a cyclical work (1823-1832) as well as <em>Pan Tadeusz</em> (1834) in its form as a romantic universal poem.</p> Bogusław Dopart Copyright (c) 2021 Bogusław Dopart 2021-12-20 2021-12-20 Czas przeszły dokonany https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/363 <div class="value"> <p>Polska historia ostatnich stu lat została naznaczona ogromnym wysiłkiem pokoleń – najpierw tego, które wywalczyło dla kraju niepodległość, składając ogromną daninę krwi. Generacja urodzona w Drugiej Rzeczpospolitej zaznała szczęścia wolności i wielkiej goryczy klęski, tym dotkliwszej, że ofiara z milionów hitlerowskich i sowieckich ofiar nie zaowocowała upragnioną wolnością. <br>Na tym tle pokolenie „Solidarności” wydaje się szczególnie uprzywilejowane, skoro tym razem wysiłek odzyskania suwerenności nie pociągnął za sobą aż tak wielu istnień, a cierpienia były relatywnie mniejsze. Ofiar śmiertelnych było niewiele w porównaniu z okresem stalinizmu. Tysiące więzionych, wyrzuconych z pracy lub relegowanych z uczelni, milion osób zmuszonych do emigracji albo pozbawionych środków do życia – to ofiary poddane wybiórczej represji komunistycznej przemocy lat 80. Pozostała ogromna część społeczeństwa – zepchniętego do poziomu ubóstwa, pozbawionego praw pracowniczych, gospodarczych i elementarnej wolności, a także możliwości rozwoju czy dostępu do niekomunistycznej kultury – to rzesza pokrzywdzonych przez system, w który było wpisane zbiorowe pozbawianie obywateli podstawowych praw człowieka. <br>Przemoc militarno-policyjna, powszechna bieda i upośledzenie cywilizacyjne, a także zwyczajne upodlenie bezczelnym kłamstwem w życiu publicznym – spotkały się z szerokim oporem społecznym. Ten świat powinien zostać przedstawiony w całej swojej grozie, ale też głupocie i śmieszności – totalitaryzm był straszny, ale jednocześnie w wielu przejawach groteskowy i pokraczny. Z oczywistych powodów demograficznych wśród członków „Solidarności” dominowali ludzie urodzeni w pierwszym dziesięcioleciu tzw. Polski Ludowej, choć liderów i szeregowych działaczy nie brakowało również wśród starszych Polaków. Dlatego, przywołując doświadczenia, przeżycia i osobliwości tamtych czasów, sięgamy do pamięci i opowieści wszystkich uczestników ówczesnej walki o wolność.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> </div> Jacek Adamczyk Copyright (c) 2021 Jacek Adamczyk 2021-12-20 2021-12-20 Nawiązane ogniwo https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/332 <p><strong>THE BINDING LINK. STUDIES ON THE POETRY OF CYPRIAN NORWID AND ITS CONTEXTS</strong></p> <p>The studies and outlines gathered in the book have been written for the decade. In the centre of the historic – literary reflection included there are the works of Cyprian Norwid. Their reading became a point of entry for the interpretation of several various threads of the 19th century heritage, hence, the contexts in the subtitle, and a voice in the currently open discussion on the place of the writer in the tradition and on the background of the trends important in the artistic culture of last two centuries.</p> Grażyna Halkiewicz-Sojak Copyright (c) 2021 Grażyna Halkiewicz-Sojak 2021-12-19 2021-12-19 Współczesna kultura motoryzacyjna jako czynnik bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/313 <p><strong>MODERN AUTOMOTIVE CULTURE </strong><strong>AS A SAFETY FACTOR OF TRAFFIC PARTICIPANTS</strong></p> <p>The book provides globally the knowledge about the automotive culture, traffic safety, national safety and significance of institutions acting in the scope of the traffic safety. It is addressed to all traffic participants, entities and institutions dealing with the issue of the broadly understood safety of traffic participants and with the protection of life and health. It can be an academic book as well as the basis of education in the field of the traffic safety, internal national safety, transport, logistics and management. Submitting this publication, I would like to express hope that its issues will be interesting for broad circles of readers, academic communities, political elites, experts, institutions and specialists of transport economy. Finally, I would like to state that the issue presented in the book has not been investigated yet and it should constitute further inspiration and interest for scientific activity and institutions specialised and acted in this thematic scope.</p> Lech Hyb Copyright (c) 2021 Lech Hyb 2021-12-19 2021-12-19 Transfer międzyjęzykowy w tworzeniu wypowiedzi pisemnych w języku niemieckim (L3) u polskich studentów filologii angielskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/314 <p><strong>THE CROSS-LINGUISTIC TRANSFER IN THE PROCESS OF PRODUCING WRITTEN TEXTS IN GERMAN (L3) BY POLISH STUDENTS OF ENGLISH PHILOLOGY</strong></p> <p>This monograph investigates the phenomenon of cross-linguistic interactions, which are manifested during producing texts in L3 in the school context. Attention is focused here on the analysis of one example concerning manifestations of these interactions – of the cross-linguistic transfer appearing in written texts of English philology students in their second foreign language (L3) – German language.</p> Joanna Boratyńska-Sumara Copyright (c) 2021 Joanna Boratyńska-Sumara 2021-12-19 2021-12-19 Hafty krakowskie do połowy wieku XV i ich twórcy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/294 <p><strong>KRAKOW EMBROIDERIES TO THE MIDDLE OF THE 15TH CENTURY, AND THEIR CREATORS</strong></p> <p>The book constitutes a monographic study of embroideries created to the middle of 15th century in Krakow, the main artistic centre of Lesser Poland (Małopolska). The publication presents many new findings concerning Krakow embroiderers and their works. <br>It was possible to determine that over a dozen embroiderers worked in Krakow from the 1390s to the middle of the 15th century. Five of them engaged in silk embroidery (Klemens, an embroiderer at the court of Władysław Jagiełło, and town embroiderers: Michał, Wojtek, Grzegorz and Johannes). At least four of them used the golden thread (probably Johannes, an embroiderer creating works for the king Władysław Jagiełło, town embroiderers Mikołaj and Jan Hassow, as well as Jakusz working for Jan Melsztyński), and women – Małgorzata and Biesiatka – used pearls. Specialisation of four embroiderers is not well known (of two artists with the name Piotr as well as Zygmunt and Hannus Burghardt). <br>It is also not known whether embroiderers belonged in a guild before the middle of the 15th century. In the second half of this century – as sources indicate – they acted within the guild of goldsmiths. Only in 1627, they established their own association.</p> Katarzyna Moskal Copyright (c) 2021 Katarzyna Moskal 2021-12-16 2021-12-16 Rekonstrukcja i rewitalizacja zagrożonych wymarciem języków z wykorzystaniem narzędzi lingwistyki komputerowej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/304 <p><strong>RECONSTRUCTION AND REVITALISATION OF ENDANGERED LANGUAGES USING COMPUTATIONAL LINGUISTICS TOOLS</strong></p> <p>The monograph presented here consists of an introduction, six chapters and a conclusion. The first chapter briefly discusses the current linguistic situation, paying particular attention to the languages with a small number of speakers, which are threatened with extinction, and provides a thorough analysis of reasons for the disappearance of such languages.<br>In the following chapters, namely chapters two, three and four, the authors reviewed the current linguistic situation in the western part of Europe. They briefly discuss selected languages spoken in this area which are threatened with extinction and belong respectively to the Germanic (second chapter) and Romance (third chapter) language groups. The fourth chapter discusses the languages in danger of extinction in Europe which belong to other groups of the Indo-European language family, with particular emphasis on the Celtic language group.<br>The fifth chapter contains a description of the syntactic structure generator of Norwegian, developed by the authors. This kind of software may serve as a model for building analogous systems for other languages in danger of extinction. At this point, it is worth mentioning that the Norwegian language chosen by the authors exists in two official variants. One of them – New Norwegian (Nynorsk) – is currently perceived as a language potentially threatened with extinction.<br>On the other hand, the sixth chapter of the monograph presents further prospects for the development of the system elaborated by the authors. In particular, the possibilities of its evolution into Machine-Aided Human Translation software have been considered. The task of this software would be to support the process of translating texts into the endangered languages. It is important to mention here that, thanks to the use of machine learning techniques, especially deep learning artificial neural networks, the issue of computer translation has already been solved in a largely satisfactory manner in the general sense, which not so long ago seemed like a scenario from a science fiction novel.<br><br></p> Mirosław Gajer Zbigniew Handzel Copyright (c) 2021 Mirosław Gajer, Zbigniew Handzel 2021-12-16 2021-12-16 Śmierci nie udało się pokonać https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/292 <p>Niniejsza książka jest poprawionym i uzupełnionym wydaniem monografii opublikowanej w języku litewskim z 2017 r. Ukazuje historię biologicznej egzystencji rodu książąt Radziwiłłów z linii na Birżach i Dubinkach, istniejącej od końca XV do schyłku XVII w. Jak mawiali ówcześni, w imieniu Radziwiłłów poznajemy Litwę. Książęta Radziwiłłowie na Birżach i Dubinkach należeli do tych, którzy najlepiej reprezentowali Wielkie Księstwo Litewskie oraz Rzeczpospolitą Obojga Narodów. Dzieje rodu są obiektem zainteresowania i badań nie tylko historyków litewskich, lecz również polskich (zwłaszcza że opisywani magnaci używali języka polskiego) i pochodzących z innych krajów. Monografia jest kompleksowym, interdyscyplinarnym badaniem naukowym, w którym z uwzględnieniem trzech najważniejszych segmentów – historycznego, demograficznego i medycznego – zostały ukazane dane 7 pokoleń, 16 rodzin, 52 przedstawicieli rodu Radziwiłłów z linii na Birżach i Dubinkach. Zbadano wskaźniki potencjału biologicznego, poddano analizie niedomagania i choroby, stosowane sposoby leczenia i zażywane leki oraz przyczyny śmierci. Scharakteryzowano też personel medyczny, który świadczył usługi Radziwiłłom. Opracowanie kończy analiza osobowa, czyli biogramy biologiczne wszystkich ustalonych książąt na Birżach i Dubinkach, małoletnich i dorosłych, mężczyzn i kobiet. Na podstawie przeprowadzonych studiów stwierdzono, że wskaźniki historii biologicznej – zdrowie fizyczne i psychiczne, długość życia, przyczyna śmierci, struktura rodziny i jej model – są ważną częścią historii integralnej, znacznie pogłębiającą wiedzę o przeszłości społeczeństwa.</p> Raimonda Ragauskienė Copyright (c) 2020 Raimonda Ragauskienė 2021-12-16 2021-12-16 Chodźcie z nami! https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/308 <p>Wśród profesjonalnych historyków często spotykana jest opinia, że nie należy opisywać – a zwłaszcza oceniać – wydarzeń, w których samemu się uczestniczyło. Zgadzam się z ich zdaniem. Ale niniejsza publikacja nie ma ambicji opracowania historycznego; jest raczej pracą popularyzatorską przeznaczoną dla dwóch przeciwstawnych wiekowo kręgów czytelników: ludzi młodych, znających temat Marca ’68 jedynie z opowiadań starszego pokolenia (a niektórzy z licznych, już ściśle historycznych opracowań), oraz dla uczestników studenckiej rewolty, czyli dla „pokolenia czapki studenckiej”, jak ich niegdyś określano. Dla tych pierwszych może być okazją do zapoznania się z nieznaną dotychczas tematyką i możliwością doszukania się analogii z czasami, w których przyszło im żyć obecnie; dla tych drugich – już coraz mniej licznych – zachętą do wspomnień z czasów młodości i konfrontacji swoich dawnych i obecnych opinii i poglądów. Jeśliby jednak czytelnik odnalazł jakieś elementy podobieństwa z obecną rzeczywistością, to wówczas – cytuję tu słowa Heinricha Bölla – „nie będzie to ani zamierzone, ani przypadkowe, lecz nieuniknione”. <br>A więc – CHODŹCIE Z NAMI!</p> Waldemar Czyż Copyright (c) 2021 Waldemar Czyż 2021-12-15 2021-12-15 Utopia jest sprzedawana oddzielnie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/325 <p><strong>UTOPIA IS SOLD SEPARATELY. THE POLITICS OF THE SCIENCE FICTION GENRE IN FAN RECEPTION (AS ILLUSTRATED BY STAR TREK)</strong></p> <p>The subject of Agnieszka Urbańczyk’s monograph is fan reception of political content in works of science fiction and the way of shaping subsequent texts in official circulation by the reception. Since the discussed genre presents – just like utopias do – the possibility of a change and exposes elements which are conditioned and arbitrary in our social reality, theoreticians have often described it as political by definition. The formalist tradition of science fiction studies treats the genre as counter-hegemonic and sometimes leftist by nature. The monograph focuses on the popular, politically engaged and utopian <em>Star Trek</em> series, which has been a carrier of socially progressive content since the 1960s and – at least since 1980s – anticapitalist messages. In the centre of the author’s argument, there are political metaphors. Each of them requires interpretation, but they have been established via elements named and described on the literal level of the text and thus they may be completely missed by the audience. In her analysis of the text itself, conducted from the perspective of transmedia narratology, biopolitics and political theology, the author stresses points where the literal level opens to interpretation incompatible with the intent of series creators, facilitating the recuperation of potentially subversive messages. The multi-billion dollar franchise, albeit critical towards capitalism, functions thanks to capitalism and, by engaging fans, facilitates its growth.</p> Agnieszka Urbańczyk Copyright (c) 2021 Agnieszka Urbańczyk 2021-12-14 2021-12-14 Dramat i romantyczne „Ja" https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/303 <p><strong>THE DRAMA AND ROMANTIC “I”: A STUDY OF SUBJECTIVITY IN THE POLISH DRAMATURGY OF THE ROMANTIC EPOCH</strong></p> <p>The book presents studies concerning subjectivity in the Polish dramaturgy of the romantic and postromantic epochs. Its topic comprises an issue in research on the romantic drama which has not been analysed yet, although this issue is necessary for adequate characteristics of the romantic drama. The context of detailed analyses is formed by the views of philosophers and art theoreticians as well as dramaturgists, indicating that an idea of the subject constituted, beginning from the turn of 19th century, an important and deeply strengthened element of anthropological and aesthetical discourse, which is confirmed by <em>Uwagi wstępne</em> [<em>Introductory Remarks</em>]. In this context, subjectivity has been treated in the thesis as an immanent trait of the drama, but such perception is connected with confidence that the poetics and aesthetics of the drama constitute at the same time an artistic version of anthropology of the creative individual and philosophy of the subject. <br>The book aims at tracing different manifestations of the subject presence in the romantic drama, distinct not only for particular authors but also for historically and aesthetically determined phases of the Romanticism. The centre of considerations is constituted by “I” analysed as a source of the drama creation (author’s subject) and by “I” as an object of the performance both in the subject of a hero and the holistic structure of a drama (“I” as a compositional principle of the dramatic work, performance “I” in the dramatic form, drama “I”).</p> Agnieszka Ziołowicz Copyright (c) 2021 Agnieszka Ziołowicz 2021-12-14 2021-12-14 Wizja Włoch w polskiej i francuskiej literaturze okresu romantyzmu (1800-1850) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/333 <p><strong>THE VISION OF ITALY IN THE POLISH AND FRENCH LITERATURE OF ROMANTICISM (1800-1850)</strong></p> <p><em>The Vision of Italy in the Polish and French Literature of Romanticism (1800-1850)</em> is a book devoted to the vogue for Italy which was common in 19th-century Europe. On the examples derived from literary masterpieces (written by Poles – among others by Juliusz Słowacki, Cyprian Norwid, Zygmunt Krasiński – and by French, for example Alfred de Musset, René Chateaubriand George Sand and Madame de Staël) and works <em>minorum gentium</em>, the book presents similarities and differences in the perception of Italy, which can be read from relations and notes, situated on the borderline between literature and reporting, concerning voyages on the Apennine Peninsula and Sicily (“Italian journey” turns out to be an independent literary genre in this context), as well as from works belonging to the literary fiction – artistic prose, drama and poetry. The main subject of the book concerns romantic italomania – fascination with Italy treated as a sphere characterised by certain aesthetic values, rules of life and customs.</p> Olga Płaszczewska Copyright (c) 2021 Olga Płaszczewska 2021-12-14 2021-12-14 Collecting Antiquities from the Middle Ages to the End of the Nineteenth Century https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/326 <p>The gathering of archival materials always precedes the work on the items in every collection. Unfortunately, many documents have been lost, collections have been scattered, but their impact on culture and science has remained, as a deep interest in the ancient world, including its material products. Perhaps this appeal of the ancient world comes from Italy, thanks to its history, monuments and culture. Among the greatest contributors to spreading knowledge of and fascination with antiquity were painters, especially those who wanted to surround themselves with period objects when creating scenes set in ancient times. There are also collections devoted to classical art and literature. The book I have in front of me is an excellent mirror of antiquity collecting. It presents its history, the reasons for the rise of the fascination with antiquity, the history of individual collections, as well as methods of searching for them. Moreover, almost every article outlines the political circumstances of the time that affected collectors and their actions. This book will most probably find its way to the bookshelves of archaeologists, art historians, historians, museologists, as well as numerous gatherers and collectors.</p> <p><em>From the review by dr hab. Tomasz Scholl</em></p> Agata Kubala Vinnie Nørskov Ruurd Binnert Halbertsma Aistė Paliušytė Zoltán Suba Paweł Gołyźniak Elena Santagati Dorota Gorzelany-Nowak Wojciech Nowakowski Serena D’Amico Magdalena Palica Urszula Bończuk-Dawidziuk Gaius Stern Anna Głowa Joanna Sławińska Annarita Martini Eliška Petřeková Giulia Moretti Cursi Luca Salvatelli Francesca Ceci Isabella Serafini Copyright (c) 2021 Agata Kubala + et al. 2021-12-14 2021-12-14 Język, tekst, komunikacja https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/329 <p><strong>LANGUAGE, TEXT, COMMUNICATION: STUDIES AND OUTLINES</strong></p> <p>The book presents chosen articles of Prof. Janina Labocha, written in 1981–2019, and published earlier in scientific journals and collective volumes. It consists of three parts: „Syntax, linguistic pragmatics, text linguistics”, „Polish-Czech linguistic borderland” and „Varia”. The book contains 37 texts in total.</p> Janina Labocha Copyright (c) 2021 Janina Labocha 2021-12-14 2021-12-14 Tożsamość na styku kultur https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/320 <p>Recenzowana książka stanowi niezwykle aktualną i ważną pozycję w dziedzinie badań nad problematyką pogranicza i współistniejących tam tożsamości. Pokazuje, jak wiele zagadnień jest jeszcze do odkrycia i jak wiele pojawia się nowych problemów oraz tematów wymagających opisu i opracowania. Tom podejmuje ważne wątki dotyczące tożsamości regionalnej, nauki języków i wychowania młodzieży w środowisku wielojęzycznym i wielokulturowym. Jest to dziś niezwykle istotne, ponieważ międzykulturowość powstająca na styku różnych kultur staje się doświadczeniem coraz bardziej powszechnym, zachodzącym nie tylko na „starych” pograniczach, ale ze względu na migracje i uchodźstwo pojawia się w wielu środowiskach niezależnie od położenia geograficznego.</p> <p><em>Z recenzji dr hab. Ewy Golachowskiej, prof. IS PAN</em></p> <p>W swych rozważaniach Autorzy tekstów umiejętnie i w sposób przekonujący łączą szczegółowe analizy materiału z szerszą perspektywą ujęć naukowych eksploracji literaturoznawcy, językoznawcy, kulturoznawcy, historyka i dydaktyka, kompetentnie i profesjonalnie „integrują” swe interpretacje materiału literackiego (lub językowego) z obszarem badań kulturoznawczych, wspierając je historią, dydaktyką polonistyczną, filozofią, aksjologią, etnolingwistyką, ukazując wieloaspektowy i wielopoziomowy, ale jednocześnie – pełny, spójny i syntetyczny obraz problemu postawionego w temacie opracowania.</p> <p><em>Z recenzji dr hab. Doroty Michułki, prof. UWr</em></p> Irena Masojć Henryka Sokołowska Zofia Sawaniewska-Mochowa Maria Kwiatkowska-Ratajczak Maria Sienko Katarzyna Maria Pławecka Jiří Muryc Paweł Sporek Anita Gis Danuta Łazarska Piotr Kołodziej Hanna Burkhardt Włodzimierz Moch Ałła Krawczuk Lesia Korol Maria Zielińska Barbara Dwilewicz Copyright (c) 2021 Irena Masojć, Henryka Sokołowska + et al. 2021-12-13 2021-12-13 Bez prawa powrotu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/293 <p>Polska historia ostatnich stu lat została naznaczona ogromnym wysiłkiem pokoleń – najpierw tego, które wywalczyło dla kraju niepodległość, składając ogromną daninę krwi. Generacja urodzona w Drugiej Rzeczpospolitej zaznała szczęścia wolności i wielkiej goryczy klęski, tym dotkliwszej, że ofiara z milionów hitlerowskich i sowieckich ofiar nie zaowocowała upragnioną wolnością. <br>Na tym tle pokolenie „Solidarności” wydaje się szczególnie uprzywilejowane, skoro tym razem wysiłek odzyskania suwerenności nie pociągnął za sobą aż tak wielu istnień, a cierpienia były relatywnie mniejsze. Ofiar śmiertelnych było niewiele w porównaniu z okresem stalinizmu. Tysiące więzionych, wyrzuconych z pracy lub relegowanych z uczelni, milion osób zmuszonych do emigracji albo pozbawionych środków do życia – to ofiary poddane wybiórczej represji komunistycznej przemocy lat 80. Pozostała ogromna część społeczeństwa – zepchniętego do poziomu ubóstwa, pozbawionego praw pracowniczych, gospodarczych i elementarnej wolności, a także możliwości rozwoju czy dostępu do niekomunistycznej kultury – to rzesza pokrzywdzonych przez system, w który było wpisane zbiorowe pozbawianie obywateli podstawowych praw człowieka. <br>Przemoc militarno-policyjna, powszechna bieda i upośledzenie cywilizacyjne, a także zwyczajne upodlenie bezczelnym kłamstwem w życiu publicznym – spotkały się z szerokim oporem społecznym. Ten świat powinien zostać przedstawiony w całej swojej grozie, ale też głupocie i śmieszności – totalitaryzm był straszny, ale jednocześnie w wielu przejawach groteskowy i pokraczny. Z oczywistych powodów demograficznych wśród członków „Solidarności” dominowali ludzie urodzeni w pierwszym dziesięcioleciu tzw. Polski Ludowej, choć liderów i szeregowych działaczy nie brakowało również wśród starszych Polaków. Dlatego, przywołując doświadczenia, przeżycia i osobliwości tamtych czasów, sięgamy do pamięci i opowieści wszystkich uczestników ówczesnej walki o wolność.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> Ewa Kubasiewicz-Houée Copyright (c) 2021 Ewa Kubasiewicz-Houée 2021-12-13 2021-12-13 Communis Consensus – Unanimus Consensus https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/311 <p><strong>KOMUNIS KONSENSUS – JEDNOLITY KONSENSUS. </strong><span class="highlight" style="background-color: #ffffff;"><span class="font" style="font-family: 'Noto Serif', -apple-system, BlinkMacSystemFont, 'Segoe UI', Roboto, Oxygen-Sans, Ubuntu, Cantarell, 'Helvetica Neue', sans-serif;"><span class="size" style="font-size: 14px;"><strong><span class="colour" style="color: rgba(0, 0, 0, 0.87);">SEJM WALNY RZECZYPOSPOLITEJ POLSKO-LITEWSKIEJ W LATACH 1586-1668</span></strong></span></span></span></p> <p style="box-sizing: border-box; line-height: 25px; margin: 20px 0px; font-style: normal; font-variant-ligatures: normal; font-variant-caps: normal; font-weight: 400; letter-spacing: normal; orphans: 2; text-align: start; text-indent: 0px; text-transform: none; white-space: normal; widows: 2; word-spacing: 0px; -webkit-text-stroke-width: 0px; text-decoration-thickness: initial; text-decoration-style: initial; text-decoration-color: initial;"><span class="highlight" style="background-color: #ffffff;"><span class="font" style="font-family: 'Noto Serif', -apple-system, BlinkMacSystemFont, 'Segoe UI', Roboto, Oxygen-Sans, Ubuntu, Cantarell, 'Helvetica Neue', sans-serif;"><span class="size" style="font-size: 14px;"><span class="colour" style="color: rgba(0, 0, 0, 0.87);">W XVI wieku w Europie, w nawiązaniu do idei antycznych, podjęto próby stworzenia państwa „dobrze rządzonego”, które nazwano „wspólnotą”.&nbsp;Te aspiracje zmierzały w różnych kierunkach.&nbsp;O ile Francja stała się kolebką absolutyzmu monarchii, o tyle Królestwo Polskie charakteryzowało się wzmocnieniem szlachty, która w konfrontacji z królem, w oparciu o forsowany program egzekucji praw i mienia, doprowadziła do powstania szczególnej hybrydy politycznej.&nbsp;</span><span class="colour" style="color: rgba(0, 0, 0, 0.87);">Przejmując część uprawnień władcy, na tej podstawie powstała wspólnota – jako połączenie oligarchii reprezentowanej przez „rody</span><span class="colour" style="color: rgba(0, 0, 0, 0.87);"> senatorskie” i demokracji ze szlachtą jako „narodem politycznym”. W ten sposób powstała monarchia mieszana, zmieszana</span> <span class="colour" style="color: rgba(0, 0, 0, 0.87);">podwójnie jako monarchia i wspólnota, aw jej ramach – oligarchia z demokracją.&nbsp;W Rzeczypospolitej władzą naczelną była szlachta, bo senatorowie wywodzili się przecież z kręgu „braci”, a monarcha był suwerenem w królestwie.&nbsp;Porządek wewnętrzny miał być zagwarantowany dzięki równowadze między tymi formami politycznymi.&nbsp;Pod koniec lat 60. XVI w. zasady te wprowadzono także w Wielkim Księstwie Litewskim, a na mocy unii lubelskiej powstało państwo polsko-litewskie zwane Rzeczpospolitą Obojga Narodów.</span></span></span></span></p> Izabela Lewandowska-Malec Copyright (c) 2021 Izabela Lewandowska-Malec 2021-12-13 2021-12-13 W kręgu badań języka i stylu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/324 <p><strong>IN THE CIRCLE OF RESEARCH OF THE LANGUAGE AND STYLE</strong></p> <p>The book presents selected works of the Krakow linguist Prof. Władysław Śliwiński, PhD, from 1977–2017, published earlier in scientific journals and collective volumes. The book consists of two parts: “Polszczyzna ogólna i style użytkowe” [“General Polish and Utility Styles”] and “Szyk wyrazów, składnia i słownictwo w języku artystycznym” [“Word Order, Syntax and Vocabulary in the Artistic Language”. Overall, it comprises 21 articles.</p> Władysław Śliwiński Copyright (c) 2021 Władysław Śliwiński 2021-12-13 2021-12-13 Internowani w Nowym Wiśniczu i Załężu k. Rzeszowa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/356 <div class="value"> <p>Polska historia ostatnich stu lat została naznaczona ogromnym wysiłkiem pokoleń – najpierw tego, które wywalczyło dla kraju niepodległość, składając ogromną daninę krwi. Generacja urodzona w Drugiej Rzeczpospolitej zaznała szczęścia wolności i wielkiej goryczy klęski, tym dotkliwszej, że ofiara z milionów hitlerowskich i sowieckich ofiar nie zaowocowała upragnioną wolnością. <br>Na tym tle pokolenie „Solidarności” wydaje się szczególnie uprzywilejowane, skoro tym razem wysiłek odzyskania suwerenności nie pociągnął za sobą aż tak wielu istnień, a cierpienia były relatywnie mniejsze. Ofiar śmiertelnych było niewiele w porównaniu z okresem stalinizmu. Tysiące więzionych, wyrzuconych z pracy lub relegowanych z uczelni, milion osób zmuszonych do emigracji albo pozbawionych środków do życia – to ofiary poddane wybiórczej represji komunistycznej przemocy lat 80. Pozostała ogromna część społeczeństwa – zepchniętego do poziomu ubóstwa, pozbawionego praw pracowniczych, gospodarczych i elementarnej wolności, a także możliwości rozwoju czy dostępu do niekomunistycznej kultury – to rzesza pokrzywdzonych przez system, w który było wpisane zbiorowe pozbawianie obywateli podstawowych praw człowieka. <br>Przemoc militarno-policyjna, powszechna bieda i upośledzenie cywilizacyjne, a także zwyczajne upodlenie bezczelnym kłamstwem w życiu publicznym – spotkały się z szerokim oporem społecznym. Ten świat powinien zostać przedstawiony w całej swojej grozie, ale też głupocie i śmieszności – totalitaryzm był straszny, ale jednocześnie w wielu przejawach groteskowy i pokraczny. Z oczywistych powodów demograficznych wśród członków „Solidarności” dominowali ludzie urodzeni w pierwszym dziesięcioleciu tzw. Polski Ludowej, choć liderów i szeregowych działaczy nie brakowało również wśród starszych Polaków. Dlatego, przywołując doświadczenia, przeżycia i osobliwości tamtych czasów, sięgamy do pamięci i opowieści wszystkich uczestników ówczesnej walki o wolność.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> </div> Andrzej Dróżdż Bogusław Sonik Zbigniew Adam Solak Jacek Baluch Piotr M. Boroń Waldemar Mikulec Edward Julian Antończyk Emil Mastej Bogusław Duchań Józef Kula Wiktor Kowalski [N.N. internowany] Wiesław Mazurkiewicz Copyright (c) 2021 Andrzej Dróżdż + et al. 2021-12-13 2021-12-13 Inwentarz rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/297 <p>Obecny tom <em>Inwentarza rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej</em> to czwarta i ostatnia część poświęcona Archiwum Domowemu Pawlikowskich. W poprzednich latach ukazały się: w 2008 r. część pierwsza – opisująca najstarsze dokumenty rodzinne oraz spuścizny rękopiśmienne Pawlikowskich z linii medyckiej od Józefa Benedykta do Jana Gwalberta Henryka, a także papiery powinowatych: Dzieduszyckich i Abramowiczów; w r. 2012 część druga – zawierająca opisy archiwaliów rodzin spokrewnionych z Pawlikowskimi (Wolskich, Trojackich, Paszkowskich) oraz tzw. materiały obce pozyskane do Archiwum Domowego Pawlikowskich; wreszcie w r. 2016 część trzecia – poświęcona w całości Michałowi Pawlikowskiemu, twórcy Archiwum Domowego Pawlikowskich. Niniejsza część zawiera opisy spuścizn Anieli (Leli) z Wolskich Michałowej Pawlikowskiej i jej siostry, Beaty z Wolskich Obertyńskiej wraz z papierami rodzinnymi, głównie Wolskich i Obertyńskich oraz materiałami należącymi do archiwaliów opracowanych w częściach I–III Archiwum Domowego Pawlikowskich, a nieumieszczonych tam, ponieważ trafiły do Biblioteki Jagiellońskiej, kiedy praca nad poprzednimi tomami była już ukończona.</p> Monika Jaglarz Urszula Klatka Copyright (c) 2022 Monika Jaglarz, Urszula Klatka 2021-12-13 2021-12-13 Kształtowanie się polskiego języka literackiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/351 <p><strong>FORMATION OF THE POLISH LITERARY LANGUAGE</strong></p> <p>The book is devoted to formation of the Polish literary language. It consists of four parts: I. <em>History of research</em>, II. <em>Theoretical issues</em>, III. <em>Analysis of material</em> and IV. <em>Final conclusions</em>. <br>The origin of the Polish literary language has been analysed by researchers for almost 150 years. In this long period, one can distinguish four stages of research: 1. Prehistory of research (1864-1910); 2. Attempts of scientific justification of the Wielkopolska hypothesis (1910-1941); 3. Period of the most intense discussions and disputes (1947-1961); 4. Declining of discussions and appearing new (after 1961 until today).<br>The second chapter presents theoretical issues which have been analysed in works written so far. They can be captured in the form of the following questions: 1. Which dialect constituted the foundation of the literary language? 2. Did the literary language appear originally in a spoken or written variation? 3. When did the literary language appear? 4. What factors determined the triumph of a given dialectal variant? 5. Could other languages influence the process of formation of the Polish literary language? <br>The third chapter constitutes the basic part of the book. It is devoted to the analysis of the material and includes the detailed discussion of dialectal variants: 1. Created as a result of the phonetic and phonological processes, 2. Dialectal differentiations within the inflection, 3. Regional variants in the word formation, 4. Dialectal differentiations within the lexis.</p> Bogusław Dunaj Copyright (c) 2021 Bogusław Dunaj 2021-12-12 2021-12-12 Akta sejmikowe województwa bełskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/295 <p>W 2020 r. ukazał się pierwszy tom akt sejmiku bełskiego zatytułowany „Akta sejmikowe województwa bełskiego. Lata 1572-1655”. We Wstępie do tego tomu wydawcy szczegółowo omówili dzieje akt bełskich oraz pierwsze plany i próby ich opublikowania w serii wydawniczej „Akta Grodzkie i Ziemskie”. Scharakteryzowano tam również pozostałą po tych planach spuściznę Wojciecha Hejnosza, która była dla wydawców pierwszą inspiracją do podjęcia wysiłku edycji tych materiałów. Wydając kolejny tom zawierający akta sejmikowe województwa bełskiego czujemy się więc zwolnieni z obowiązku powtarzania informacji zawartych we wcześniejszej publikacji. Podkreślić należy jedynie, że podobnie jak w przypadku tomu obejmującego lata 1572-1655, także w niniejszym, udostępnianym czytelnikowi, materiały zgromadzone przez Wojciecha Hejnosza stały się jedynie wstępną podstawą do dalszych prac. Wszystkie poczynione przez niego odpisy zostały zweryfikowane w księgach grodzkich bełskich, poprawiono omyłki i uzupełniono opuszczenia. Przy okazji udało się odnaleźć szereg nowych materiałów, albo to przeoczonych, albo celowo nie uwzględnionych przez Hejnosza (ze względu na odmienny, mocno ograniczony model edycji obowiązujący w serii „Akta Grodzkie i Ziemskie”). Same odpisy, wykonane przez przedwojennego wydawcę, stały się podstawą edycji jedynie w przypadkach, gdy materiały źródłowe zaginęły lub ze względu na zły stan nie są obecnie udostępniane. Wydawcy dokonali również kwerend uzupełniających we wszystkich zachowanych i odnalezionych księgach pozostałych grodów województwa bełskiego – w Busku (Centralnij deržavnij ìstoričnij archiv Ukraїni we Lwowie), Grabowcu i Horodle (Archiwum Państwowe w Lublinie, Nacional’ny Gistaryczny Archiv Belarusi w Mińsku). Pozwoliło to na odnalezienie wielu cennych, a nie uwzględnionych przez Hejnosza materiałów. Wreszcie kwerenda objęła również inne zbiory biblioteczne i archiwalne. Należą do nich zbiory Biblioteki XX. Czartoryskich, Biblioteki PAU i PAN oraz Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie, Archiwum Głównego Akt Dawnych, Biblioteki Narodowej i Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego w Warszawie, Biblioteki Ossolineum we Wrocławiu, Biblioteki PAN w Kórniku, Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. H. Łopacińskiego w Lublinie. Kwerenda objęła również szereg placówek zagranicznych: Centralnij deržavnij ìstoričnij archiv Ukraїni w Kijowie, Lviv’ska Nacional’na Naukova Bibliateka Ukrainy we Lwowie, Nacional’na Bibliateka Ukrainy w Kijowie, Nacianal’ny Gistaryczny Archiu Belarusi w Mińsku, Hauptstaatsarchiv w Dreźnie.<br>Krótkiego wyjaśnienia wymaga fakt, że jako drugi w kolejności wydany zostanie tom obejmujący akta powstałe w latach 1696-1772 (1792). Wydawcy prowadzili początkowo prace nad tomem obejmującym lata 1656-1695. Okazało się jednak, że wiele odpisanych wcześniej materiałów wymaga ponownej konfrontacji z oryginałami, a to wiązało się z kwerendami uzupełniającymi we Lwowie. Niestety, z powodu pandemii COVID okazały się one przez dłuższy czas niemożliwe. Z tego względu podjęto decyzję, aby w pierwszej kolejności wydać niniejszy tom, obejmujący czasy saskie i stanisławowskie, natomiast jako trzeci i ostatni do rąk czytelników trafi tom obejmujący drugą połowę XVII w. Jego wydanie zaplanowane jest na 2022 r.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> Michał Zwierzykowski Robert Kołodziej Copyright (c) 2021 Michał Zwierzykowski, Robert Kołodziej 2021-12-11 2021-12-11 Duchowe korzenie błogosławionego Michała Giedroycia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/340 <p>Autorzy rozpraw nie tylko postawili interesujące hipotezy odnoszące się do postaci samego Błogosławionego, lecz również poddali krytyce pewne zakorzenione w literaturze poglądy i opinie. [… ] Do bezdyskusyjnych zalet poniższego zbioru szkiców należy zaliczyć wykonanie przez autorów obszernej kwerendy źródłowej, obejmującej archiwalia zgromadzone w licznych placówkach zagranicznych, jak i spojrzenie komparatystyczne cechujące wybrane teksty, które umożliwiło wprowadzenie nowych ustaleń badawczych do literatury przedmiotu. Godny odnotowania jest fakt, że autorzy w swych rozważaniach nie koncentrowali się jedynie na czasach życia i kultu Michała Giedroycia, lecz przybliżając dzieje zgromadzenia zakonnego, patrzyli na te problemy, używając języka Fernanda Braudela, w „długim trwaniu”, zyskując przez to inny ogląd wydarzeń. W poruszanych tekstach nie pominięto tak istotnych dla dziejów zakonnych badań prozopograficznych, które co ważne dopiero w ostatnich latach są szerzej podejmowane. [… ] Zakres poruszanych w szkicach tematów jest bardzo rozległy, interesujące aspekty odnajdą zarówno teolodzy, literaturoznawcy, historycy Kościoła czy badacze dziejów społecznych. [… ] Podsumowując, czytelnik otrzymał cenne studia przybliżające różne aspekty zogniskowane wokół postaci bł. Michała Giedroycia i jego zgromadzenia zakonnego.</p> <p><em>Z recenzji dr. hab. Wiktora Szymborskiego</em></p> Adelajda Sielepin Andrzej Bruździński Robert Tyrała Michał Jagosz Krzysztof Ożóg Marcin A. Klemenski Aldona Prašmantaitė Kazimierz Łatak Bożena Szewczul Andrzej Bruździński Wojciech Ryczek Algirdas Jurevicius Copyright (c) 2021 Adelajda Sielepin, Andrzej Bruździński + et al. 2021-12-09 2021-12-09 Jak psuć dzieci Platonem i Boecjuszem https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/355 <p><strong>HOW TO CORRUPT CHILDREN WITH PLATO AND BOETHIUS. CLASSICAL PHILOSOPHY FOR CHILDREN. A METHOD WITH TEXTS, EXERCISES AND 99 LESSON PLANS</strong></p> <p>The book <em>How to Corrupt Children with Plato and Boethius. Classical Philosophy for Children. A Method with Texts, Exercises and 99</em> <em>Lesson Plans</em> discusses Philosophy for Children (P4C) and proposes a novel method of teaching philosophy in primary schools, called Classical Philosophy for Children (CP4C). The method was accepted, implemented, and is being taught in a school in Cracow. A theoretical part of the book is accompanied by 99 lesson plans supplemented with study materials.</p> <p><strong>&nbsp;</strong></p> Jadwiga Guerrero van der Meijden Copyright (c) 2021 Jadwiga Guerrero van der Meijden 2021-12-09 2021-12-09 Okno na przeszłość https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/328 <p>Zbiór studiów pt.<em> Okno na przeszłość. Szkice z historii wizualnej</em>, t. 4 pod redakcją Doroty Skotarczak i Jacka Szymali zawiera 13 tekstów dotyczących problematyki historii wizualnej. Należy podkreślić, że zebranie tych materiałów stanowi ważny etap w rozwoju nowej dyscypliny naukowej, jaką jest historia wizualna. Istotny jest także fakt objęcia refleksją naukową wizualizacji dziejów różnych epok historycznych od czasów najdawniejszych do XX wieku. Wydaje się, że znajdujemy w tych doniesieniach przede wszystkim wskazania na wykorzystanie materiałów historycznych do wizualizacji widzenia historycznego w celu znajdowania elementów biegu dziejów i zrozumienia istoty przemian dziejowych. Prezentowane w zbiorze artykuły stanowią ważny wkład w badania nad wykorzystywaniem źródeł audiowizualnych w rozważaniach historycznych nad dziejami w różnych epokach. Książka wzbogaca naszą wiedzę nad wieloma wątkami dziejów dawnych i najnowszych, ale też może się przyczynić do budowania nowego namysłu metodologicznego w wielu konkretnych historycznych przedsięwzięciach badawczych.</p> <p><em>prof. dr hab. Bogdan Rok</em></p> Dorota Skotarczak Jacek Szymala Klaudiusz Święcicki Iwona Kolasińska-Pasterczyk Jan J. Błoński Jerzy Czajewski Roman Włodek Paweł Szafrański Iwona Grodź Marek Żak Joanna Preizner Kamil Lipiński Viktoriia Vitkovska Jakub Romaniak Copyright (c) 2021 Dorota Skotarczak, Jacek Szymala + et al. 2021-12-09 2021-12-09 Poezja romantycznych przełomów. Odwrócona elegia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/336 <p>The book includes eight studies concerning poetry of the romantic epoch. The author’s attention focuses on the poetic works of Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki and Cyprian Norwid. They are discussed in separate chapters, but interpretation presented in the volume concerns also works of other romantic poets – artists who are known and less known. Poetry of the Romantics has been depicted from the historical and literary perspective (in this context, poetry of the Enlightenment is an important point of reference, and the question of transformations of poetry in the 19th century constitutes one of the main threads of the book) as well as from the poetological perspective, especially genological, in which different issues are included: 19th century transformations of particular poetic genres and forms (epic, elegy, poetic cycle), and the phenomenon of genre crossing, considered as an important factor of the evolution of poetry.</p> Ireneusz Opacki Copyright (c) 2021 Ireneusz Opacki 2021-12-09 2021-12-09 Nie tylko szablą https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/337 <p>In the 1930s, with the Russians in his mind in the first place, Adam Mickiewicz wrote about Poland’s partitioning powers, “destroying all monuments of literature and art, eradicating history and national language, trying to erase all traditions of freedom, [past] glory and all memories of independence, and on the other hand forbidding Poland to communicate with foreign countries, they don’t let the Poles participate in a grand social movement of the new epoch.” These words summarize well the dramatic situation of and the threat to the concept of Polishness during the period of national bondage. Independently of the anti-Polish politics of Russia, Prussia and Austria (until granting Galicia autonomy), there appeared social, economic and civilizational trends which by their nature blurred national distinctions within these states. Assimilation with the partitioning powers was strengthened by the legal system as well as was facilitated by the development of industrialization processes, communication and education. In a situation where a multitude of factors weakened and almost obliterated Polish national identity, Polish culture and scholarship had a significant role to play. Andrzej Chwalba in his textbook History of Poland 1795-1918 states that “the Poles manifested their aspirations for the restitution of their state mainly through conspiracies and risings” (596). It is relevant to remember, however, that it was culture that strengthened the national identity and established the feeling of ethnic distinctiveness, which kept the memories of independence alive and fuelled the struggle for its regaining through risings.</p> Julian Dybiec Copyright (c) 2021 Julian Dybiec 2021-12-07 2021-12-07 Homo oeconomicus https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/369 <p>The book discusses two research issues. The first one consists in reconstructing the model of the economic man, which is based on the classically understood theory of rational choice. The second problem comes down to proving that the normative model of an individual’s activity reconstructed that way can be used in the law at various levels. The thesis consists of three parts. The first part contains an overview of the philosophical and scientific achievements in the field of rationality as well as of the mechanisms of human decision-making. The section provides an in-depth analysis of modern concepts of rationality along with contemporary approaches to <em>homo oeconomicus</em> (from the representatives of Scottish Enlightenment, through Marginal Revolution, to the Neoclassical Economics and the Austrian School). In addition, contemporary decision-making models, i.e. behavioural, psychological and neuroscientific models are also discussed. The second part of the book is devoted to the reconstruction of the postulated model. Ultimately, it consists of three components: instrumental rationality, utility, and egoism. The last part focuses on presenting various possibilities of using the reconstructed model in law. In particular, its applications in the areas of creating, interpreting and applying law are demonstrated. Moreover, acting as a paradigm of human action, the concept of<em> homo oeconomicus</em> can be used to enhance conducting economic analysis of selected fields of law. The book, by adopting the assumption that consumers and taxpayers are <em>homines oeconomici</em>, demonstrates what requirements tax and consumer law should meet in order to be economically effective. The summary gathers the conclusions from the whole work.</p> Tomasz Guzik Copyright (c) 2021 Tomasz Guzik 2021-12-06 2021-12-06 Smoczy apetyt https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/354 <p>Krakow, the former seat of Polish kings, the city with great history, culture and tradition, is unusual on the map of Europe also in terms of the art of preparing meals. The title of the European Capital of Gastronomie Culture 2019, given the city in 2018, constitute a proof of this quality. Krakow Pierogi Festival, Obwarzanek Festival, Krakow Zapusty, or city street food which derives from traditional medieval food stalls for townspeople, merchants and students, were a stimulus for Mieczysław Czuma and Leszek Mazan to research, learn and introduce to the reader the culinary city of Krakow in their book entitled Smoczy apetyt [Huge or Dragon' s Appetite]. <br>This is an extraordinary story about the culinary past and present of the capital of Małopolska [Lesser Poland] region. It is characterised by humour, but also shows great erudition of authors whose knowledge of products, preparation and serving meals, both in the priva cy of Krakow usual homes and at sumptuous royal, magnate or rich bourgeois courts, arouses admiration and recognition. <br>The publication includes a lot of information about inns, taverns and restaurants, but above all about recipes and meals that have been present on Krakow tables for centuries. The authors describe the history of meat products (beef, veal, lamb, mutton, game), fish (traditional but not only Polish carp), vegetables and fruit (from Polish apples, through Hungarian pepper, famous rnirepoix of Queen Bona, to the American tu ber called spud, ta ter or just po tato), warm drinks and alcoholic beverages (tea, coffee, mead, liqueurs, beer, wine).</p> Mieczysław Czuma Leszek Mazan Copyright (c) 2021 Mieczysław Czuma, Leszek Mazan 2021-12-05 2021-12-05 Smart kontrakty w prawie umów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/285 <p><em>Smart Contracts</em> (w tej pracy: smart kontrakty) stanowią jeden z przykładów wpływu rozwoju nowych technologii na prawo (tzw. <em>LegalTech</em>). Przez smart kontrakty rozumie się algorytmy komputerowe, zastępujące klasyczne dokumenty umów, które, oprócz stwierdzenia treści relacji prawnych wiążących strony, zapewniają ich automatyczne oraz (zasadniczo) nieodwołalne wykonanie. Umowa staje się „żywym organizmem”, a jej rola nie kończy się już na etapie zawarcia, lecz dopiero z chwilą realizacji stosunku prawnego. Na pierwszy rzut oka wynalazek smart kontraktów wprowadza rewolucję w świecie prawa. Czy jednak jest tak na pewno? Czy oznacza to, że współczesne prawo umów powinno zostać całkowicie przekształcone? Problematyka smart kontraktów jest przedmiotem coraz szerzej zakrojonej debaty naukowej oraz popularnonaukowej. Niniejsza praca koncentruje się na aspekcie naukowym smart kontraktów i dokonuje analizy tego zjawiska z perspektywy klasycznej teorii umów w polskim i europejskim prawie cywilnym.</p> Krzysztof Kowacz Kamil Wielgus Copyright (c) 2021 Krzysztof Kowacz, Kamil Wielgus 2021-12-01 2021-12-01 Wybrane pisma slawistyczne https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/288 <p>Trzy kryteria podstawowe zadecydowały o doborze prac do niniejszej antologii. Z jednej strony było to ograniczenie do tematyki slawistycznej. Z drugiej zaś strony ich wciąż aktualne znaczenie naukowe i nadal płynąca z nich inspiracja w połączeniu ‒ i to będzie trzecie kryterium ‒ z utrudnionym do nich dostępem. Nie można się bowiem spodziewać, że zwłaszcza młodsze biblioteki naukowe czy wręcz indywidualni czytelnicy językoznawczy zdołają zebrać w swych kolekcjach wszelkie czasopisma polskie z minionego stulecia czy czasopisma zagraniczne, niejednokrotnie również sprzed wielu lat. <br>Ujęcie w tym tomie wszystkich prac slawistycznych było niemożliwe, ponieważ bardzo istotnie wzrosłaby wówczas jego objętość. Ale też nie każdy artykuł zachował do dziś swą świeżość i moc w równym stopniu. Podejmowanie decyzji, co wydać, a czego nie, zawsze wiąże się ze świadomością, że ktoś inny mógłby preferować inny dobór tekstów. To są niezmiennie decyzje indywidualne. Zdecydowałem się na przykład włączyć do tomu monografię <em>Polska fonetyka i morfologia historyczna</em> (1. wyd.: Łódź 1965; 2. wyd.: Warszawa 1975; 3. wyd.: Warszawa 1983), po części przez ciepłe wspomnienie swej niegdysiejszej lektury, a po części żywiąc szczere przekonanie, że książka ta, po raz ostatni wydana bez mała 40 lat temu, jest dziś rzadkością biblioteczną, a przy tym daje czytelnikowi tak wiele ciekawych informacji, że nadal warto ją polecać, zwłaszcza młodemu pokoleniu, któremu teraz jej lektura przyniesie tak samo duży pożytek, jak mnie przyniosła przed laty.</p> <p><em>Ze wstępu Marka Stachowskiego</em></p> Witold Mańczak Marek Stachowski Copyright (c) 2021 Witold Mańczak; Marek Stachowski (Volume editor) 2021-12-01 2021-12-01 Dziedzictwo Słowackiego w poezji polskiej ostatniego półwiecza https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/301 <p>The book presents forms of influence of Juliusz Słowacki’s works on Polish poetry from 1918-1968. The basis of the thesis comprises a question of topicality of the great poet’s heritage in poetry from the period of fifty years starting with the debut of a generation which appeared in the literary market with the beginning of the second independence.</p> Marian Tatara Copyright (c) 2021 Marian Tatara 2021-12-01 2021-12-01 Lechia i Lechici w Kronice polskiej mistrza Wincentego tzw. Kadłubka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/247 <p><strong>LECHIA AND LECHITES IN CHRONICA POLONUM BY MASTER WINCENTY, CALLED KADŁUBEK</strong></p> <p>This study is a monograph constituting return to research on Lechitic issues, abandoned after 1897. In the book, one can find the following parts: an introduction, four substantive chapters and conclusion. <br>The first chapter discusses a historical source constituting the subject matter of the study; its author and his perception of his book, work on it and his own personality. <br>In the second chapter, the analysis of ethnic nomenclature contained in the historical source has been presented. Because of this analysis, it is determined that double nomenclature of the same folk is not typical only for defining Poles in the discussed historical piece of literature. The regular, double nomenclature, captured in the presented source, that is of Germans („Lemans”, „Teutons”), Czechs („Czechs”, „Prażanie”) and Hungarians („Hungarians”, „Pannonians”), became the comparative background for double naming the ancestors of Poles as „Poles” and „Lechites”. <br>The third chapter presents all mentions contained in the discussed historical piece of literature and comprising terms included in the title of this study („Lechia”, „Lechites”). A detailed analysis of contextures in which they were inscribed has shown that master Wincenty depicted Lechites most often as troops – knights – and territorially associated them, most of all, with Krakow and the area of the upper Vistula basin, not with the other districts of Poland. <br>The fourth chapter presents the subsequent chronicles and elaborations – written after the work of master Wincenty – containing the title ethnic nomenclature. This analysis shows the creation of new levels in the Lechitic narration, together with the evolution of contents of the term „Lechites”.<br>In the conclusion, two complementary interpretations of the subject matter of this study have been formulated. The first interpretation, defined as descriptive and critical, presents conclusions resulting from the usage of the philological method in the analysis of fragments of Kronika polska. For creation of the strictly historical interpretation, other method, used in the historical science – namely genetic – was used.</p> Jarosław T. Jagiełło Copyright (c) 2021 Jarosław T. Jagiełło 2021-12-01 2021-12-01 Intencjonalność i trauma https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/276 <p>INTENTIONALITY AND TRAUMA: DISCOVERING SUBJECTIVITY WITH HUSSERL AND FREUD</p> <p>This book contains (1) a preliminary reflection on subjectivity as related to E. Husserl’s phenomenology and S. Freud’s psychoanalysis, and (2) a preliminary interpretation of subjectivity facilitated by theoretical and practical findings of the father of phenomenology and the father of psychoanalysis. The aim of the work is not so much a description and analysis of the concept of the subject, as exploring new perspectives on the idea of subjectivity that open up thanks to phenomenology and psychoanalysis. As the fundamental tool of this exploration, the concept of something is utilized, whose operational understanding is taken here from E. Fink.</p> Kamil Moroz Copyright (c) 2021 Kamil Moroz 2021-11-30 2021-11-30 Uczniowie Szkoły Głównej Koronnej 1780-1795 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/348 <p>Despite numerous studies on the history of the Jagiellonian University during the existence of the Principal School of the Realm, detailed biographical and prosopographical studies on the student community have been lacking so far. Research on Kraków university students has a long tradition and dates back to the 19th century. Data on students and professors from the period 1364-1780 are collected in the database Corpus Academicum Cracoviense (<a href="https://cac.historia.uj.edu.pl/" target="_blank" rel="noopener">https://cac.historia.uj.edu.pl/</a>). Data on students from the second half of the 19th century until Poland regained its independence is collected in a multi-volume publication Corpus studiosorum Universitatis Iagellonicae 1850/51-1917/18. The present book fills a serious gap. It is a catalogue of students from the years 1780-1795 and has an exceptional character. For other periods we have a much better source base. For the Middle Ages and Early Modern Era it is a series of matriculation books. For new times, it is the annually kept enrollment cards and student catalogues. For the period of the Principal School of the Realm there is no uniform documentation of this type. The student community has to be reconstructed on the basis of very diverse and fragmentarily preserved, incomplete sources. These include catalogues of colleges and seminaries, lists of students for particular years, certificates of attendance at lectures or of obtaining degrees, minutes of examinations, oaths of candidates for teachers (submissions), account books, visitors’ reports and others.</p> Halina Zwolska Copyright (c) 2021 Halina Zwolska 2021-11-30 2021-11-30 Asceza i człowiek https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/286 <p><strong>ASCETICISM AND MAN. PHILOSOPHICAL ANTHROPOLOGY STUDY OF HENRYK ELZENBERG</strong></p> <p>The main goal of the dissertation is to reconstruct the philosophical anthropology of Henryk Elzenberg, with a particular emphasis on his concept of asceticism. In other words, the main task of the dissertation is a systematic and overall reconstruction of Elzenberg’s philosophy on man viewed through the concept of asceticism, which plays a fundamental role in the philosophy of the author of <em>The Trouble With Existence</em> (not only in his philosophical anthropology). Moreover, the aim of this work is to justify the thesis that asceticism has a culture-creative function, and culture has a paideutic character, because people realise their humanity in culture and through culture. The dissertation utilizes the reconstructive method, descriptive method, problem analysis, conceptual analysis, language analysis and the phenomenological method. Henryk Elzenberg’s handwritten manuscripts, stored within the Archives of the Polish Academy of Sciences, are a significant part of research materials (general signature: III-181).</p> Antoni Płoszczyniec Copyright (c) 2021 Antoni Płoszczyniec (Author) 2021-11-23 2021-11-23 Ifigenia i inne dramaty https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/282 <p>Grzegorzewska, podobnie jak Heiner Müller, którego formacyjnego wpływu na swoją twórczość nie kryje, często korzysta ze struktur mitycznych, by opowiadać o formach współczesnej przemocy. Wystrzega się jednak przy tym nachalnego i pretekstowego współczesnego retuszu. Autorka, ze swoim umiłowaniem wizyjności i dramaturgicznych ekstremów, co szczególnie widać w pierwszym etapie jej twórczości, nie tworzy jednak językowego monolitu. [… ] Precyzyjnie wykręca śrubki, okrasza teksty odrobiną ironii, przewrotnego poczucia humoru, kalekich rymowanych zbitek, sprawiając, że ów monolit chwieje się w posadach ̶ zachowuje jednak przy tym dominantę swoistej powagi. <br><br><em>Agata Tomasiewicz, „Miesięcznik Teatr” 2020, nr 9</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Teatr Antoniny Grzegorzewskiej wnosi nową perspektywę do współczesnego teatru polskiego. Zasadniczym powodem formującym istotowe novum projektu Grzegorzewskiej jest, z jednej strony, fakt jej zaangażowania w dramatopisarstwo, a z drugiej ̶ jej artystyczne zaplecze rozwijane w obrębie sztuk wizualnych.</p> <p><em>Małgorzata Budzowska, Sceniczne metamorfozy mitu. Teatr polski XXI wieku w perspektywie kulturowej, Łódź 2018</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Siła tekstu Grzegorzewskiej tkwi w tym, że nie używa się tu mitu jako sztafażu, kostiumu do wyrażania odwiecznych prawd, ale wywodzi się go płynnie ze zwykłego życia, do jakiego przywykliśmy. Jest to możliwe dzięki temu, że autorka wzięła z mitu jego istotę, która jest zawsze współczesna i której nie trzeba uwspółcześniać na siłę.</p> <p><em>Jagoda Hernik Spalińska, Anty-Ifigenia, Warszawa 2014</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"><img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"></p> Antonina Grzegorzewska Copyright (c) 2021 Antonina Grzegorzewska 2021-11-22 2021-11-22 Profesorowie Uniwersytetu Jagiellońskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/290 <p>The history of the inhabitants of the house at 5 Krupnicza Street in Krakow inspired to write this book, the aim of which is to present the history of two families who came to Krakow from different parts of Poland. The „Pod Matką Boską” tenement house, which has become a life haven for so many generations of Reiss and Chłopicki, including medical professors associated with the Jagiellonian University, is the basis of a much wider story about the intertwining of human lives. Thanks to these circumstances, we restore memory, and we often realise for the first time how far fates of families intertwine and connect with each other. Reaching deeply into the family roots, we not only find numerous family ties, but also appreciate their importance. We also understand better how history influences the course of life and how individual decisions can influence the course of events. The pages of this book will include wellknown and distinguished figures, who have their place in the history of politics and science, as well as doctors, military leaders, politicians. There will be also room for those who cared about family and public matters without publicity, serving current and everyday matters, but without whom great things could not have been fulfiled.</p> Maria Przybyszewska Copyright (c) 2021 Maria Przybyszewska 2021-11-18 2021-11-18 Sorry, Polsko https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/281 <p>Jeśli tak ma wyglądać nowoczesna lekcja historii, to chcę ich mieć jak najwięcej. [...] Udała się autorowi Szymonowi Bogaczowi rzecz nieprawdopodobna. Nie tylko przedstawił Jana Karskiego bez wprowadzania go na scenę, przywołał postacie Hitlera, prezydenta USA Franklina Delano Roosevelta, działaczy Polski podziemnej, którzy pomogli Karskiemu uciec z rąk gestapo, ale wciągnął widza w rozważania, co by było, gdyby powiodła się misja Karskiego. Udaje się zamach na Hitlera, zwyciężają alianci, demokracja jest wszędzie (choć w Chinach i Rosji nie do końca) i Polska wielka od morza do morza. Wychodzimy ze spektaklu nie tylko z pytaniami w głowie, ale także pragnieniem poznania dokładniej historii Jana Karskiego i sięgnięcia do dokumentów i wspomnień o nim.</p> <p><em>Alina Gierak, Teatr im. Cypriana K. Norwida. „Karskiego Historia Nieprawdziwa"</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"><img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"></p> Szymon Bogacz Copyright (c) 2021 Szymon Bogacz 2021-11-17 2021-11-17 Pensées orientale et occidentale https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/289 <p>Le présent volume constitue la deuxième partie d'un cycle de publications intitulé dans son ensemble « Pensées orientale et occidentale : influences et complementarite complémentarité », initié en 2012 par l'Institut de Philologie Romane de l'Universite Jagiellone de Cracovie. Le livre que nous avons le pllaisir de présenter au lecteur a pour but de continuer, mais aussi de compléter et d'enrichir la publication initiale, en y ajoutant de nouveaux thèmes, interpretations, méhodes de recherche et perspectives critiques par rapport à l'idée cirectrice exprimée dans le titre, qui reste inchangée.<br />Nous espérons que la présente publication servira dans son ensemble à consolider les points communs et les pistes de recherches entre nos cultures - romane et slave d'un coté, arabe et levantine de l'autre-, en montrant que l'enrichissement mutuel entre l'Orient et l'Occident est une inépuisable source d'inspiration que les chercheurs ne cessent d'approfondir.</p> Alicja Paleta Dorota Pudo Anna Rzepka Liliana Anghel Natalia Czopek Katarzyna Dybeł Jolanta Dygul Xavier Farré Maria Filipowicz-Rudek Joanna Gorecka-Kalita Monika Gurgul Stanisław Jasionowicz Carole Skaff Małgorzata Sokołowicz Monika Surma-Gawłowska Dorota Śliwa Copyright (c) 2021 Alicja Paleta, Dorota Pudo, Anna Rzepka + et al. 2021-11-16 2021-11-16 W służbie miasta, państwa i Kościoła https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/378 <p><strong>IN THE SERVICE OF THE TOWN, STATE AND CHURCH: THE EVANGELICAL DIACONIC CENTRE IN ZĄBKOWICE ŚLĄSKIE IN THE YEARS 1860-1946</strong></p> <p>The local pastor Hermann Graeve was an initiator of creating the Evangelical Diaconic Centre in Ząbkowice Śląskie. In 1860, he founded in this town the first evangelical charitable institution. It was the refuge and orphanage Tabeenstift. In order to broaden the scope of such activity, in 1866 the pastor Graeve brought evangelical sisters deaconesses to Ząbkowice Śląskie, and he established in today’s Krzywa Street a parent home, establishing in fact the Evangelical Diaconic Centre. The sister Hedwig von Stosch was the first Mother Superior of this parent house. Among tasks which were to be realised by the diaconic centre one should indicate, first of all, care and breeding of female youth. The management of the institution fell under competence of the diaconic centre’s board which comprised (in addition to the Mother Superior) representatives of evangelical clergy and laymen – mostly the members of noble and aristocratic families.</p> Kamil Pawłowski Copyright (c) 2021 Kamil Pawłowski 2021-11-07 2021-11-07 Sławna pielgrzymka do Jerozolimy ciągnąca się przez trzy znakomitsze części świata https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/280 <p>The Polish translation of the Latin description of the journey by Tomasz Stanisław Wolski (born 1700, died probably after 1766) was based on the printed version of his account ("Illustris Peregrinatio Ierosolimitana latius protracta per tres insigniores mundi partes...,"), which first appeared in print in 1737 in Lwów, and then it was published three more times: in 1748, 1764, and 1766. Wolski came from the Sieradz Voivodeship nobility, and it is known that he was born in Uniejów. The source presents a brief outline of the author's life until 1725, and more extensive descriptions of his travels abroad from 1724 to 1731. First, in 1724-1725, he travelled to Italy, then he made a pilgrimage to the Holy Land and Egypt in 1725-1726. In 1728, he travelled to France and England. Finally, in 1729-1731, he gave an account of his journey through several cities in Italy, the Aegean Sea and Istanbul, from where he returned to Poland. He also recorded his next journey to Vienna and Rome, and then back to Vienna. Wolski's narrative is an example of travel prose of the 18th century, a typical Old Polish account of a journey. It contains many interesting descriptions of events, including sensational threads and observations made about people encountered along the way. The author presented a lot of information about sailing in the Mediterranean Sea and the hardships encountered by travellers in the Holy Land. His book also provides a lot of information on religious issues in the places visited around Europe and the Middle East.</p> Tomasz Stanisław Wolski Katarzyna Gara (Translator) Marian Chachaj Bogdan Rok Copyright (c) 2021 Katarzyna Gara; Marian Chachaj, Bogdan Rok 2021-11-02 2021-11-02 Aspołeczne „my” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/272 <p><strong>ASOCIAL “WE”</strong></p> <p>The problems discussed in the book are revealed by the well-known view of Aristotle that man is a cultural, social and political being: <br><br>...And he who by nature and not by mere accident lives outside the state, is either a wretch or superhuman being; he is ‘without lineage, law, hearth,‘ as denoted by Homer, because if someone is such a person by nature, he desires passionately war, being isolated, as a stone excluded from dice. <br><br>Furthermore, <br>It appears that the state is a creation of nature and most of all concerns the individual because when each person separately is not self-sufficient, he will be placed in the same relation to the state like these and other parts in relation to a whole. However, one who is unable to live in the community, or does not need it at all, being self-sufficient, such a person is not a member of the state, so he must be either a beast or god.</p> <p>Directed by the spirit of contrariness, I will add Friedrich Nietzsche’s comment : “Aristotle says that in order to live alone one must be either an animal or a god. The third alternative is lacking. A man must be both – a philosopher.”</p> Piotr Bartula Copyright (c) 2021 Piotr Bartula 2021-10-29 2021-10-29 Tkaniny zabytkowe z okresu od XV do XVII wieku ze zbiorów krakowskich kościołów i klasztorów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/537 <p>Obszerna publikacja na temat zabytkowych szat liturgicznych z zasobów kościołów i klasztorów krakowskich jest bardzo istotnym wkładem w poznanie i badanie nowożytnych tekstyliów zachowanych w Polsce. Jej wartość podnosi fakt ujawnienia i wielostronnego przeanalizowania prezentowanych zabytków pod kątem historycznym, stylistycznym i technologicznym. Znakomity materiał ilustracyjny pozwala doskonale zapoznać się z tak ważnym działem rzemiosła artystycznego, często jeszcze zbyt mało docenianym przez badaczy polskiej kultury i sztuki.</p> Natalia Krupa Copyright (c) 2021 Natalia Krupa (Volume editor) 2021-10-29 2021-10-29 Dramaty polskie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/283 <p>Marek Kochan żywi swoje dramaty diagnozami społecznymi, ale jednocześnie szuka formy teatralnej, które pozwoli te rozpoznania przekroczyć (… ). Twórczość ta oparta jest na nieoczekiwanych połączeniach współczesności oraz tradycji literackich i teatralnych. (… ) Echa uznanych konwencji pozwalają rozbić realizm obrazów wielkomiejskiego życia, a jednocześnie mocno się z nim sczepiają, tworząc nową jakość – trochę zaskakującą, trochę dziwaczną.</p> <p><em>Monika Żółkoś, „Dialog”</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Kochan zdradza zamiłowanie do groteski i żonglowania literackimi, kulturowymi i społecznymi kontekstami, wyróżnia go jednak dbałość o spójność dramatyczną wydarzeń, atrakcyjność miejscami sensacyjnej fabuły, wielość typów języka, jakim każe się posługiwać swoim postaciom, oraz sposób integrowania z własnym tekstem odwołań literackich, które mają nie tylko postać aluzji, ale też (… ) jawnie wmontowanych w kwestie cytatów.</p> <p><em>TR/PL</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Dramatopisarstwo Marka Kochana, niezależnie od portretowania świata mediów zagarniającego świat realny, wręcz zastępującego go wykreowanym obrazem, pokazuje także ciągłą grę między fikcją i rzeczywistością. Często gubimy się w kwestii, gdzie przebiega między nimi granica.</p> <p><em>Kalina Zalewska</em></p> Marek Kochan Copyright (c) 2021 Marek Kochan 2021-10-27 2021-10-27 Błąd wewnętrzny https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/284 <p>Świat dramatów Anny Wakulik wygląda jak warszawskie metro. Unikatowe w skali Polski, nieustannie udoskonalane i rozbudowywane, prowadzące monitoring użytkowników, aby zarejestrować ich obraz. Pierwsza linia to teatr psychologiczny. Druga linia to teatr codzienności. Każda stacja oznaczona czytelnie autorskim logo. Tworzą je poczucie humoru i komunikatywność, a pasażerowie co pewien czas słyszą głos autorki, który przypomina, że człowiek jest istotą wrażliwą i podatną na zranienie.</p> <p><em>Kamila Łapicka</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Dominantą dramatów Anny Wakulik jest brak − miłości, sensu, zrozumienia − lub też, cytując tytuł antologii, „błąd wewnętrzny”, rodzaj nieusuwalnej skazy. Nieutulone, poranione postaci cierpią ból fantomowy po osobach, które w jakiś sposób zniknęły z ich życia, rozliczają samych siebie z zaprzepaszczonych szans. Ich bronią jest język − ironiczny, częściej alienujący niż wzmacniający nadwątlone więzi. A jednak autorka nie kładzie krzyżyka na swoich bohaterach, ocala w nich bowiem pierwiastek człowieczeństwa, dzięki któremu podejmują próby odbudowania spalonych mostów. To literatura przenikliwa, precyzyjna, dreszczogenna.</p> <p><em>Agata Tomasiewicz</em></p> Anna Wakulik Copyright (c) 2021 Anna Wakulik 2021-10-27 2021-10-27 Freski fundacji Władysława II Jagiełły w kolegiacie wiślickiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/271 <p>Orthodox frescoes founded by King Ladislaus II Jagiello (1386–1434) in the collegiate church in Wiślica have come down to us in a very poor condition. Covered by plaster as early as at the turn of the 17th century, they remained unknown until World War I, when, after a heavy bombardment, fragments of paintings reappeared from beneath white paint. A careless restoration brought about further damages, mostly on the surface of the paintings, and presently only about forty percent of the original murals is still visible in the presbytery of the church. Nevertheless, the general layout of the iconographic programme can be reconstructed based on the preserved fragments. Although the ceiling had to be rebuilt after the war, on the basis of its restorers’ testimonies it is possible to reconstruct the themes connected with Christ’s eternal glory in Heaven. Side walls were originally divided into five (or six) zones, while the semi-octagonal gothic apse into two zones. The upper parts of the side walls were covered with the images of the Church Fathers. Only the images of John Chrysostom and Basil of Caesarea survived on the S wall. Below, a row of prophets surrounded the whole presbytery. Their images are much better preserved. The figures of Isaiah, Solomon, Zechariah the Younger, Abdias (?), Micah, Amos, Elijah, Elisha, Habakkuk and Jonah are identifiable, mostly thanks to the scrolls with the texts of their prophecies. Their images were supplemented with the busts of Old Testament patriarchs shown in a clypei on the inner side of the triumphal arch; only four of them have survived (Melchizedek, Job?, Aaron and Hur).</p> Piotr Ł. Grotowski Copyright (c) 2021 Piotr Ł. Grotowski 2021-10-21 2021-10-21 Helena Modrzejewska https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/275 <p>Najnowszy, zarazem kolejny tom poświęcony życiu i twórczości Heleny Modrzejewskiej nie zaskakuje w najmniejszym stopniu ani wysokim poziomem merytorycznym artykułów, ani ich trafnym doborem. Podobnie jak poprzednie wydawnictwa Fundacji wspierającej poszukiwania i opracowywanie wciąż odnajdywanych i odkrywanych źródeł, jest publikacją wartościową, potrzebną, współtworzoną i oczekiwaną przez środowisko polskich historyków teatru, kulturoznawców, literaturoznawców. A także, co nie bez znaczenia, przez miłośników i entuzjastów dokonań najwybitniejszej polskiej aktorki wszech czasów i dwóch kontynentów. <br><br><em>Z recenzji dr hab. Diany Poskuty-Włodek, prof. UJK</em></p> Alicja Kędziora Emil Orzechowski Joanna Zdebska-Schmidt Anna Kuligowska-Korzeniewska Mariola Szydłowska Ewelina Radecka Halina Waszkiel Agnieszka Kowalska Marta Kłak-Ambrożkiewicz Barbara Mareszp Dorota Jarząbek-Wasyl Anna Jędrzejczyk Agnieszka Leśniak Krzysztof Kurek Copyright (c) 2021 Alicja Kędziora, Emil Orzechowski + et al. 2021-10-21 2021-10-21 Armenians in Old Poland and Austrian Galicia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/231 <p>This monograph, which complements the existing body of work on the Armenian diaspora in a Central European context, is the first demographic synthesis devoted to the Armenian community in Old Poland and Austrian Galicia (1772–1860). It is the story of the biological and cultural trajectory of a human life: birth, marriage, childbearing, family life, sickness, old age and death. The author enumerates the Armenian diaspora in Austrian Galicia and poses questions regarding Armenian identity, religious practices and community life. The book includes a discussion of archival sources and contains a selection of the parish family registers (<em>status animarum</em>) in the annex. These documents, which not only enhance the narration but also detail the Armenian families, can stimulate further research and support genealogical investigations.</p> <p>&nbsp;</p> <p>Publication co-published with&nbsp;Brill Ferdinand Schöningh.</p> Franciszek Wasyl Mark Aldridge Mark (Translator) Copyright (c) 2019 Franciszek Wasyl 2021-10-11 2021-10-11 Wywiady, herbatki, wspomnienia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/442 <p>Międzypokoleniowe spotkania chemików to połączenie teraźniejszości (Herbatki - rozmowy z aktualnymi pracownikami Wydziału), przyszłości (wywiady z przyszłymi chemikami - studentami) i przeszłości (wspomnienia byłych pracowników lub o byłych pracownikach Wydziału). Naszą główną motywacją było zachowanie pamięci, która jest nośnikiem tożsamości. Jesteśmy sumą naszych doświadczeń, więc przede wszystkim będzie w tej książce o doświadczeniach chemików (a chemik doświadczenia, choćby myślowe, lubi najbardziej!) jako indywidualnych osób, ale jednocześnie tworzących pewną grupę, można nawet powiedzieć - wspólnotę. Wspólnotę, która w każdej chwili dziejów składa się z adeptów nauk chemicznych, czyli studentów, kadry nauczającej oraz emerytowanych pracowników. W zamyśle główną formą opracowania jest wersja elektroniczna, aktualizowana możliwie na bieżąco. Jednak w dowolnym momencie (na przykład przy okazji jubileuszu czterdziestolecia istnienia Wydziału Chemii) można zrobić „stop-klatkę” i wydrukować aktualny stan w postaci tradycyjnej, fizycznej książki. Zebrane teksty wydają się dobitnie wskazywać, że nie tylko wynik pokazywany przez Scopusa jest ważny w życiu chemika. Zapewne nie uda się nam dorównać w rzetelności naukowym bazom danych, ale mamy nadzieję, że mimo wszystko zdołamy wykazać, że jest coś istotnego poza nimi.</p> <p><em>Redakcja</em></p> Paweł Kozyra Copyright (c) 2021 Paweł Kozyra 2021-10-10 2021-10-10 Dzieje Pałacu Biskupiego w Krakowie w latach 1815-1894 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/274 <p><strong>THE HISTORY OF THE BISHOP’S PALACE IN THE 19TH CENTURY KRAKOW</strong></p> <p>The subject of my doctoral dissertation is the history of the Bishop’s Palace in Krakow in the 19th Century. The main issue I tried to solve in my thesis was to establish what kind of function had the Bishop’s Palace in Krakow in the 19th Century. In order to gather relevant information I searched archival documents in 26 archives, including in particular: The Archive of the Metropolitan Curia in Krakow, The Archive of the Chapter of the Cathedral in Krakow, The National Archive in Krakow, The Jagiellonian Library, The Central Archive of Historical Records in Warsaw, The Secret Vatican Archive in Rome, The National Archive in Vienna.</p> Marlena Hajduk Copyright (c) 2020 Marlena Hajduk 2021-10-06 2021-10-06 Eternal Memory https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/176 <p>In<em> Eternal Memory: Monuments and Memorials of the Holodomor</em>, Wiktoria Kudela-Świątek provides an in-depth examination of “places of memory” associated with the Great Famine of 1932–33 in Ukraine, supplemented by photographs from across the globe that highlight both the uniqueness of individual monuments and their commonalities. The author investigates the history, aesthetics, and symbolism of a wide array of commemorative spaces, including museums, commemorative plaques, and sites directly linked with the victims of the Holodomor (previously unmarked mass graves, for example). The book not only illuminates the range of meanings that communities of memory have invested in these sites but sheds light on the processes by which commemorative practices have evolved and been shared between Ukraine and the diaspora.</p> <p>&nbsp;</p> <p><em>Drawing upon the concept of “places of memory,” Wiktoria Kudela-Świątek has examined the memorialization of the Holodomor through study of monuments. Denied by the Soviet authorities for over fifty years, the Holodomor long could only be commemorated by the Ukrainian diaspora. Kudela-Świątek weaves the forms of commemoration and the interrelation of scores of monuments in Ukraine and abroad into a comprehensive study of Holodomor commemoration.</em></p> <p style="text-align: right;"><em>Frank E. Sysyn, University of Alberta, Canada</em></p> <p>&nbsp;</p> <p><em>This is an interesting book on an important subject. In her study, Wiktoria Kudela-Świątek surveys the many monuments and memorials of the Holodomor in Ukraine and abroad, providing essential background details about their emergence over decades and across continents. Richly illustrated, this book is a welcome addition to the scholarly literature on the Holodomor.</em></p> <p style="text-align: right;"><em>Serge Cipko, University of Alberta, Canada</em></p> <p>&nbsp;</p> Wiktoria Kudela-Świątek Copyright (c) 2021 Wiktoria Kudela-Świątek 2021-10-06 2021-10-06 The European Union in light of the COVID-19 Pandemic ‒ A Failure of European Integration or a Chance for Closer Cooperation among Member States? https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/273 <p>This publication discusses a diverse range of issues associated with European integration, ranging from the origins of the European Union, the evolution of the organisation over the last several decades, the changing visions of the future of Europe, the crises that the Member States faced in the past, and finally, the impact of the Covid-19 pandemic on the current and future level of European integration. Although the shape and future of the EU have been debated since its formation, the authors strongly believe that they need to be revisited due to the severe challenges this unique organisation and its Member States have been facing following the outbreak of COVID-19. The rapid spread of coronavirus around the world led to an unprecedented global emergency which severely affected many countries, including all the Member States of the EU. The COVID-19 pandemic put the ability of the EU to react quickly and effectively to the test. In addition, it also exposed the weak points of cooperation and solidarity of the Member States, and the level of trust their citizens have in the EU during a time of horrendous crisis. In this publication, a scope of integration and cooperation of the Member States is re-evaluated, and the level of European citizens’ trust given to the EU and its Member States during the deadly pandemic is analysed. In order to provide the reader with an in-depth and comprehensive research analysis on European integration, the study is presented through a historic, political, and legal lens.</p> Anna Moskal Aleksandra Sobarnia Szymon Pazera Zuzanna Kopania Copyright (c) 2021 Anna Moskal, Aleksandra Sobarnia, Szymon Pazera, Zuzanna Kopania 2021-10-01 2021-10-01 Fontes historiae examinare https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/410 <p>Niniejsza książka stanowi zbiór studiów poświęconych profesorowi Rościsławowi Żerelikowi. Nawiązuje do znakomitej tradycji, obecnej w polskiej historiografii od XIX wieku, przygotowywania ksiąg pamiątkowych – zawierających prace ofiarowane przez uczniów, współpracowników i kolegów – dla uczczenia rocznicy urodzin czy jubileuszu pracy naukowej wybitnych badaczy. Profesor Rościsław Żerelik, znakomity historyk i archiwista wrocławski, jest osobą, która bezdyskusyjnie zasłużyła sobie na taką formę uhonorowania przez swoich kolegów. Otrzymaliśmy dzięki temu publikację będącą zbiorem mistrzowskich miniatur sporządzonych przez historyków z całej niemal Polski, które tematyką nawiązują do prac profesora.</p> <p>Na książkę złożyło się dziewiętnaście studiów. Redaktorzy podzielili je na cztery części, które zostały poświęcone dziejom Śląska i Polski w średniowieczu, naukom pomocniczymi historii, refleksji źródłoznawczej, wreszcie losom Ukrainy i Ukraińców. Wszystkie studia łączą się z polami badawczymi eksploatowanymi przez Jubilata.</p> Lucyna Harc Filip Wolański Przemysław Wiszewski Marek Cetwiński Wojciech Iwańczak Mateusz Goliński Jerzy Sperka Stanisław Rosik Marek L. Wójcik Paweł Stróżyk Wojciech Mrozowicz Wojciech Strzyżewski Tomasz Jasiński Wacław Gojniczek Stanisław Jujeczka Tomasz Ciesielski Janusz Łosowski Joachim Zdrenka Jarosław Syrnyk Roman Drozd Barbara Techmańska Copyright (c) 2021 Lucyna Harc, Filip Wolański + et al. 2021-09-22 2021-09-22 To nie jest raj dla dzikich zwierząt https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/424 <p>To literatura ambitna, która nie tylko w sposób ciekawy opowiada historię trzech różnych ludzkich egzystencji, ale zakotwicza je w kontekstach społecznych i politycznych ostatnich sześćdziesięciu lat. Narracja trzyma w napięciu, opowieści przeplatają się i przenikają, dzięki czemu uzyskujemy interesującą, miejscami ekscytującą polifonię głosów. Ale nie tylko fabuła stanowi ważną zaletę tej książki. Ciekawy jest styl, miejscami zmetaforyzowany, przepełniony interesującymi refleksjami na temat życia. W tej książce, zbudowanej na zasadzie suspensów, nic nie jest jasne, tak jak nie jest jasne nasze życie, które można opowiadać na różne sposoby, a do jego prawdziwej istoty nigdy nie dotrzemy.</p> <p><em>prof. dr hab. Gabriela Matuszek-Stec</em></p> Elżbieta Wojnarowska Copyright (c) 2021 Elżbieta Wojnarowska 2021-09-17 2021-09-17 Janeczka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/423 <p>Jak bardzo można być samotnym? Dziesięcioletnia Janeczka przekonuje się o tym boleśnie. Jej życie jest pasmem niepowodzeń. Do czasu. Niekiedy nieszczęście utraty jest nie tylko końcem dotychczasowego życia, ale często staje się początkiem nowego, lepszego. Od którego nie trzeba będzie nigdzie uciekać. Opowieść o mądrości nadziei.</p> Elżbieta Wojnarowska Copyright (c) 2021 Elżbieta Wojnarowska 2021-09-16 2021-09-16 Argumenty i rozumowania prawnicze w konstytucyjnym państwie prawa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/248 <p><strong>LEGAL ARGUMENTS AND REASONING IN THE CONSTITUTIONAL LAW-GOVERNED STATE: THE COMMENTARY</strong></p> <p>The interdisciplinary research on legal argumentation presented in this volume, entitled <em>Legal Arguments and Reasoning in the Constitutional Law-governed State: The Commentary</em> (edited by Monika Florczak-Wątor and Andrzej Grabowski), is primarily inspired by the theory of constitutional law-governed state developed in Italy, Spain, and Latin American countries, by scholars proposing doctrines of positivist or postpositivist constitutionalism and neoconstitutionalism. As explained by Andrzej Grabowski in the “Introduction” [pp. 23–29], the theory is focused first and foremost on legal reasoning as it is conducted in the process of judicial law application and with particular stress on how it is affected by constitutional norms and values. Legal theory on its own does not seem to possess sufficient means to examine legal reasoning in constitutional law-governed states adequately—such an endeavour might be done far better with the help of dogmatics of constitutional law. Hence, this commentary on 91 arguments, topoi, and legal reasoning schemata result from the research team’s joint efforts composed of 18 legal theorists and constitutionalists.</p> Monika Florczak-Wątor Andrzej Grabowski Michał Araszkiewicz Marcin Biskupski Aleksandra Dębowska Filip Gołba Justyna Holocher Dominika Kowalska Jakub Kret Marcin Krzemiński Zuzanna Krzykalska Barbara Krzyżewska Magdalena Latacz Rafał Michalczak Magdalena Michalska Maciej Pach Oskar Pogorzelski Kaja Ptak Manuel Atienza Copyright (c) 2021 Monika Florczak-Wątor, Andrzej Grabowski + et al. 2021-09-10 2021-09-10 Muhomorki pani Mariorki czy burczymuchy innych pań https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/421 <p>Miniatury berlińskiej artystki tworzą spójny świat, choć oparty na poetyce absurdu i nonsensie. Zadziwiają wyrafinowanym językiem i niepospolitą wyobraźnią. Jej gry i zabawy lingwistyczne są najwyższej próby. Podziw budzi inwencja językowa w zderzaniu ze sobą słów, zabawa homonimami i onomatopejami, wykorzystywanie nazw geograficznych do konstruowania osobliwych narracji czy przestawianie i zestawianie członów przysłów, oklepanych frazesów lub fraz ze znanych wierszyków i opowieści. Autorka jest świadoma roli i znaczenia języka, jako instrumentu władzy, środka formującego i deformującego ludzkie myślenie (...). Gdyby tropić sensy ukryte w tych na pozór nonsensownych tekstach, okazałoby się, że językowy świat Iwony Mickiewicz jest semantycznie bogaty, a przede wszystkim zaskakujący. (...). Sensem tych utworów jest pozbawianie świata fałszywych sensów, podważanie widzenia go tylko z jednej, racjonalnej strony. Autorka pokazuje nam, że jest też druga strona – irracjonalna, nielogiczna, przypadkowa i absurdalna. (...). Warto sięgnąć po tę książkę, a także wydawane równolegle wiersze Poetki (<em>A po sto dwudzieste czwArte</em>, Księgarnia Akademicka, Kraków 2021), która jest mało znana w Polsce, a którą warto, a nawet trzeba włączyć w przestrzeń polskiej literatury.</p> <p><em>z posłowia Gabrieli Matuszek-Stec</em></p> Iwona Mickiewicz Copyright (c) 2021 Iwona Mickiewicz 2021-09-07 2021-09-07 Córeczka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/422 <p>Skandal wywołany książką <em>Witai smutku</em> Françoise Sagan był bezprecedensowy, z Córeczką może być podobnie, choć już bez precedensu. Ta historia jednak także mrozi krew w żyłach. Czytamy i nie możemy oprzeć się wrażeniu, że to się dzieje obok nas. Bo ilu z nas dotyczy podobna historia? A na koniec nie potrafimy po prostu zamknąć książki i zapomnieć, jakby nic się nie wydarzyło.</p> Elżbieta Wojnarowska Copyright (c) 2021 Elżbieta Wojnarowska 2021-09-07 2021-09-07 A po sto dwudzieste czwArte https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/420 <p>„Szanuję Adama, jabłko, żebro i rzepkę kolanową oraz przyznaję trafność Wojaczkowemu <em>Poematowi mojej melancholii</em>: «Po czwarte: Mickiewicz jest kobietą (też z mojego wiersza)». A po sto dwudzieste piąte: życie to hobby, podobne do krótkiej formy literackiej i artystycznej, więc jedno porządne zajęcie trzeba mieć chociaż raz”.</p> <p><em>Iwona Mickiewicz</em></p> Iwona Mickiewicz Copyright (c) 2021 Iwona Mickiewicz 2021-09-07 2021-09-07 Pszczelarstwo dla wszystkich https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/268 <p>Opisane w książce koncepcja, budowa i sposób gospodarki w ulach typu Warré to zaskakująco aktualna odpowiedź na problemy współczesnego, intensywnego pszczelarstwa. Szukając drogi do bardziej naturalnego trzymania pszczół, szanującego ich zwyczaje, warto pochylić się nad kompletną metodą opracowaną przez ojca Warrégo. Jego ul popularny odzwierciedla preferencje pszczół, umożliwia im zachowanie optymalnych warunków zimowli i wspomaga naturalną selekcję silnych rodzin. W publikacji znajdziemy też wiele celnych uwag pokazujących, jak daleko odeszliśmy we współczesnych ulach od dobrych praktyk, które pozwalały jeszcze niedawno utrzymywać zdrowe rodziny bez sztucznego wspomagania. <br>Ojciec Warré pisze:<br><br>„Stąd mamy teraz ul popularny ze stałymi plastrami. Zasługuje on na uwagę wszystkich, ponieważ jest ulem ekonomicznym <em>par excellence</em>: łatwym w budowie, w każdym przypadku mniej kosztownym – brak ramek i węzy; wymagającym mniej przeglądów; otwieranie ula konieczne jest tylko raz w roku; […] zgodnym z prawami natury, co oznacza brak chorób”. <br><br>„Ul popularny nie zamienia kamieni w miód; nie da miodu bez żadnej pracy. Nie. Ale zaoszczędzi wam wielu wydatków, czasu i kilka kilogramów miodu każdej zimy. Słowem, ul popularny jest praktyczny i racjonalny. Zapewni szczęście wam i waszym pszczołom. Albowiem używając ula popularnego ze stałymi plastrami, z całą pewnością dasz najbardziej przyjemne i racjonalne mieszkanie swoim ukochanym pszczołom”. <br><br>Sprawdźmy więc, czy ma rację.</p> Abbé Warré Jan Orzechowski (Translator) Copyright (c) 2021 Abbé Warré; Jan Orzechowski 2021-09-06 2021-09-06 Warsztat historyka filozofii https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/250 <p>Monografia <em>Warsztat historyka filozofii</em> tematyzuje i systematycznie omawia narzędzia, techniki i strategie, które bywają stosowane intuicyjnie i na podstawie doświadczenia, celem uzyskania kompetencji w korzystaniu z nich „świadomie, krytycznie i elastycznie”. Jej adresatami są użytkownicy wspomnianego warsztatu na różnym poziomie zaawansowania, także początkujący. Książka dzieli się na cztery duże rozdziały, dotyczące komponentów publikacji naukowej, autorskich uwarunkowań warsztatu akademickiego, oceny gotowego dzieła akademickiego oraz pragmatyki życia naukowego; rozdziały te podlegają dalszym systematycznym podziałom. Do rąk Czytelników trafia bardzo dobra realizacja wyżej zarysowanego ważnego celu. Chociaż książka nie jest rozprawą z historii filozofii i sama nie musi stosować się do omawianych w niej reguł warsztatowych, to jednak w wielu punktach – niejako nadobowiązkowo – je realizuje, co stanowi jej osobną zaletę. To bardzo dobre, trafne, komunikatywne i plastyczne opracowanie tematu z wielu względów ważnego i trudnego – zarówno z racji ściśle systematycznych, jak i z uwagi na pewne okoliczności związane z obecną kondycją życia akademickiego.</p> <p><em>z recenzji Michała Głowali</em></p> Marcin Karas Copyright (c) 2021 Marcin Karas 2021-09-03 2021-09-03 Z dziejów Polski 1919-1921 (zbiór studiów) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/246 <p>Niniejszy zbiór studiów i szkiców […] poświęciłem tematyce powrotu Polski nad Bałtyk oraz roli, jaką w nim odegrała armia gen. Hallera. Przypomniałem też zasługi innych wybitnych Polaków, którym zawdzięczamy doprowadzenie do powrotu nad morze. […] Drugim głównym tematem zbioru są różne aspekty wojny polsko-bolszewickiej lat 1919- 1921. Jest on mi szczególnie bliski ze względu na udział w tej wojnie mojego ojca Jana Drozdowskiego […]. Jego żołnierskie opowiadania i pieśni, które towarzyszyły mi w dzieciństwie oraz w młodości, pozostały ze mną na zawsze. Moją pasją jest biografistyka historyczna, która pozwoliła mi spojrzeć na wojnę polsko-bolszewicką z pozycji wydanych przeze mnie biografii: Józefa Piłsudskiego, Ignacego Paderewskiego, Juliusza Poniatowskiego, Aleksandra Dębskiego, Władysława Grabskiego, Władysława Raczkiewicza, Eugeniusza Kwiatkowskiego, Piotra Drzewieckiego i Stefana Starzyńskiego. […] W prezentowanym tu zbiorze starałem się syntetycznie przedstawić dokonania Naczelnika Państwa i Rady Obrony Państwa w czasie wojny oraz osiągnięcia kolejnych gabinetów: Ignacego Paderewskiego, Leopolda Skulskiego, Władysława Grabskiego i Wincentego Witosa. […] żaden rząd w najnowszych dziejach Polski nie dokonał tyle co pierwszy gabinet Witosa w tak krótkim okresie swego funkcjonowania – czyli od lipca 1920 r. do września 1921 r. – pomoc wojsku w zwycięskich bitwach: warszawskiej, niemeńskiej, lwowskiej i wołyńsko-podolskiej, zawieszenie działań wojennych 18 października 1920 r., zawarcie pokoju ryskiego 18 marca 1921 r., a dzień wcześniej – uchwalenie przez Sejm demokratycznej, kompromisowej Konstytucji marcowej; zawarcie sojuszu politycznego i wojskowego z Francją oraz z Rumunią; uruchomienie pomocy dla akcji plebiscytowej na Górnym Śląsku. […] W zbiorze najnowszych szkiców historycznych starałem się pokazać wielką aktywność społeczeństwa obywatelskiego, przede wszystkim młodzieży, i rolę wybitnych rodaków […].</p> <p><em>ze wstępu M.M. Drozdowskiego</em></p> Marian M. Drozdowski Copyright (c) 2021 Marian M. Drozdowski 2021-08-24 2021-08-24 Mickiewicz. Poeta alternatyw https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/245 <p><strong>MICKIEWICZ. A POET OF ALTERNATIVES</strong></p> <p>The title of the present monograph refers to one of the most fundamental traits of the oeuvre and literary life of Adam Mickiewicz. While constantly occupied with invigorating and broadening the subject- -matter of his works, Mickiewicz is careful to follow a steady track of ideas, concepts, and truths. In constructing successive models of poetic worlds and varying them even within single works, he incessantly integrates them into a dynamic, open universe of the ‘man of transformations’ (in Wacław Borowy’s phrasing) in accordance with the ontic position and experience of a Romantic writer. Diversity and variance of poetic forms in Mickiewicz is counterbalanced by his leaning towards regularity and structural connectedness: cycles. As early as his first critical manifesto, he opposes a schematic labeling of his creative output; he presents the history of European poetry in terms of overlapping traditions and gradual differentiation of national literatures.</p> Bogusław Dopart Copyright (c) 2021-08-16 2021-08-16 Historia Armenii w trzech księgach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/233 <p>Mowses Chorenacy, zwany też Mojżeszem z Chorenu, to historyk starożytnej Armenii. Co do jego biografii w nauce trwają spory. Niektórzy arbitralnie uważają, że żył na przełomie VIII i IX wieku. On sam podawał się za ucznia dwóch wybitnych osobistości Kościoła ormiańskiego działających na przełomie IV i V wieku: św. Mesroba zwanego Masztocem, autora alfabetu ormiańskiego, i św. Sahaka zwanego Wielkim, katolikosa, potomka św. Grzegorza, który nawrócił Armenię na chrześcijaństwo i stąd nazywany jest Oświecicielem. Oni to mieli go po soborze w Efezie (431 r.) wysłać w podróż po najważniejszych ośrodkach chrześcijaństwa w Jerozolimie, Aleksandrii, Konstantynopolu i Rzymie. Po powrocie zajmował się tłumaczeniem różnych dzieł na język ormiański, a na starość napisał historię Armenii od najdawniejszych, legendarnych czasów aż po pierwszą połowę wieku V. Oparł swe wywody na źródłach ormiańskich, innych pismach chrześcijańskich, archiwach Niniwy oraz dziełach pisarzy antycznych. Pisał na chwałę dynastii Bagratuni, ale przede wszystkim, aby wsławić swą ojczyznę - Armenię. Powiązał jej dzieje z historią ludu Izraela i najodleglejszymi losami cywilizacji Wschodu. <br><br><em>Historia Armenii </em>Mowsesa to arcydzieło literatury ormiańskiej o niezrównanym bogactwie treści i stylu, dowodzące wielkiego kunsztu prowadzenia narracji jej autora. Do dziś stanowi źródło i fundament tożsamości narodowej Ormian w ich pradawnej ojczyźnie i w diasporze. Pierwsze całościowe tłumaczenie <em>Historii </em>na język polski zostało opatrzone kompetentnym komentarzem prof. Andrzeja Pisowicza, nestora polskiej armenistyki.</p> Mowses Chorenacy Andrzej Pisowicz Stanisław Ulaszek (Translator) Copyright (c) 2021 Mowses Chorenacy; Andrzej Pisowicz; Stanisław Ulaszek 2021-08-09 2021-08-09 Roman Ingarden and Our Times https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/287 <p>The present book is an illustration of current approach to Roman Ingarden’s philosophy and to contemporary philosophy in general. Significantly, the articles contained herein are the works of authors representing various research centers around the world. This clearly demonstrates that Ingarden’s philosophical thought continues to be inspiring, regardless of whether individual researchers interpret it positively or negatively. At the same time, it should be emphasized that the present volume is not a commemorative publication devoted solely to the person and thought of Ingarden. The open formula of the book was intended to encourage and invite researchers representing various schools of philosophical thinking (both close to as well as distant from phenomenology) to publish in the present monographic volume. This applies to polemics both within and without the realm of phenomenology. In each case, we are dealing with an in-depth discussion which may serve as an inspiration for readers interested in a plethora of philosophical problems. The statements presented in this volume are offered in the spirit of research and creative exchange of views.</p> Dominika Czakon Natalia Anna Michna Leszek Sosnowski Aleksandra Gomułczak Piotr Janik Dalius Jonkus Rafał Solewski Aleksandra Derra Dirk Franken Sonia Kamińska Kamil Lipiński Michael Raubach Copyright (c) 2021 Dominika Czakon, Natalia Anna Michna, Leszek Sosnowski + et al. 2021-08-02 2021-08-02 Minister Sprawiedliwości a prokuratura https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/232 <p>Godny podkreślenia jest wysoki poziom merytoryczny poszczególnych artykułów, stanowiący pokłosie dobrego warsztatu badawczego Autorów. Sam zaś warsztat badawczy to efekt umiejętnego połączenia wiedzy wypływającej z gruntownego przygotowania teoretycznego ze znajomością praktyki rzemiosła prokuratorskiego. Podkreślenia wymaga również odwaga Autorów w doborze tematów, ich uczciwość i rzetelność w podejściu do przedmiotu badań, a nade wszystko świadomość znaczenia prokuratury w ramach wolnościowo-demokratycznego porządku ustrojowego. I właśnie z szacunku dla prokuratury wynikają gorzkie i pisane ku przestrodze słowa, które kreślą pełen pesymizmu wizerunek jej zmian na przestrzeni ostatnich kilku lat. Jednocześnie każdy z Autorów w mniejszym lub większym stopniu próbuje wlać nadzieję w czytelnicze serca, szkicując kierunki zmian w obrębie prokuratury, żeby określenie „reforma” nie wywoływało znów mimowolnych skojarzeń z fasadą, zza której wyłaniają się politycznie motywowane plany destrukcji prokuratury, lecz tym razem stało się uczciwą reformą w duchu zapewnienia prokuraturze wystarczającej niezależności w dziele realizacji jej głównych zadań.<br><br><em>Z recenzji prof. UŚ dra hab. Michała Bożka</em></p> Michał Mistygacz Grzegorz Kuca Piotr Mikuli Karolina Kremens Agnieszka Gajda Ryszard Piotrowski Aleksandra Antoniak-Drożdż Paweł Czarnecki Mariusz Krasoń Małgorzata Szeroczyńska Anna Jaworska-Wieloch Barbara Nita-Światłowska Jarosław Onyszczuk Copyright (c) 2021 Michał Mistygacz, Grzegorz Kuca, Piotr Mikuli + et al. 2021-07-19 2021-07-19 Przewodniki turystyczne i ich znaczenie dla popularyzacji ustaleń polskiej historiografii artystycznej do końca XIX wieku https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/230 <p>Dawne przewodniki turystyczne stanowią ważną część historiografii artystycznej, jednak w badaniach naukowych rzadko są rozpatrywane w tym kontekście. Prezentowana książka stanowi pionierską próbę całościowego opracowania tej problematyki w odniesieniu do polskich przewodników wydanych do końca XIX wieku, ukazanych w szerokim kontekście europejskim. Szczególnie dużo uwagi poświęcono na zbadanie relacji pomiędzy rozwojem wiedzy o sztuce na ziemiach polskich a tworzeniem literatury przewodnikowej. Oprócz tego monografia zawiera m.in. obszerną charakterystykę zamieszczanych w badanych wydawnictwach ilustracji, które współtworzą dziewiętnastowieczną ikonografię wielu zabytków i dzieł sztuki, jak również omówienie kwestii związanych z recepcją przewodników oraz ich rolą w zakresie edukacji historyczno-artystycznej odbiorców.</p> Dominik Ziarkowski Copyright (c) 2021 Dominik Ziarkowski 2021-07-19 2021-07-19 Heimskringla Snorriego Sturlusona https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/226 <p><em>Heimskringla – Krąg świata</em>. Pod nazwą tą kryje się, spisany około 1230 roku, zbiór szesnastu sag ukazujących dzieje władców norweskich od czasów legendarnych aż do drugiej połowy XII wieku. <em>Heimskringla</em> należy do najwspanialszych pomników islandzkiego i europejskiego piśmiennictwa doby średniowiecza i od XVI stulecia po dzień dzisiejszy pozostaje jednym z najbardziej znanych i komentowanych dzieł średniowiecznej literatury skandynawskiej, przedmiotem licznych opracowań naukowych, edycji krytycznych i tłumaczeń. Jest uważana nie tylko za cenne źródło historyczne, ale także za arcydzieło literatury średniowiecznej, klasyczny przykład islandzkiej sagi historycznej. Autorem <em>Heimskringli</em> jest Snorri Sturluson (1179-1241), wybitny islandzki poeta, historiograf i polityk. Niniejszy tom przybliża polityczny i literacki życiorys Snorriego oraz kontekst historyczny i kulturowy jego najważniejszego dzieła. Omówione zostały średniowieczne rękopisy zawierające tekst <em>Heimskringli</em>, źródła, z których Snorri korzystał, obecne w tekście wątki legendarne i mitologiczne, styl kompozycji i sposób wykorzystania poezji skaldów oraz relacje intertekstualne z innymi sagami, które spisywano w średniowiecznej Islandii.</p> Anna Waśko Jakub Morawiec Copyright (c) 2019 Anna Waśko, Jakub Morawiec 2021-06-24 2021-06-24 Heimskringla, Vol. 2 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/207 <p>Kiedy król Olaf ustawił swoją armię, chłopi jeszcze nie nadeszli. Olaf kazał więc swoim usiąść i odpocząć. Król sam usiadł i całe wojsko wraz z nim. Miał wokół siebie sporo miejsca. Pochylił się i złożył głowę na kolanach Finna Arnasona. Wówczas ogarnęła go senność i trwało to dłuższą chwilę. Wtedy zobaczyli chłopskie wojsko, nadciągające ku nim pod wzniesionymi sztandarami. Było ich bardzo wielu. Finn obudził króla i powiedział, że chłopi nadchodzą. Król się przebudził i rzekł: <br>– Dlaczego mnie obudziłeś, Finnie, dlaczego nie pozwoliłeś mi wyśnić mojego snu do końca? <br>Finn odpowiedział: <br>– Chyba twój sen nie był ważniejszy od obudzenia się i przygotowania na spotkanie tej armii, która teraz idzie przeciw nam. Czy nie widzisz, jak blisko podeszli? <br>Król odrzekł: <br>– Jeszcze nie są tak blisko, mogłem spać dłużej. <br>Finn zapytał: <br>– O czym śniłeś, królu, skoro uważasz, iż tak wielką stratą jest to, że cię obudziłem? <br>Olaf opowiedział wtedy, że we śnie ujrzał wielką drabinę, po której wszedł tak wysoko, iż niebo się otworzyło, bo tam owa drabina prowadziła. <br>– Wszedłem na najwyższy szczebel – mówił – a wówczas mnie obudziłeś.</p> <p style="text-align: right;"><em>Saga o Olafie Świętym</em></p> Snorri Sturluson Anna Waśko Jakub Morawiec Renata Leśniakiewicz-Drzymała Anna Waśko Joanna Srholec-Skórzewska Jakub Morawiec Copyright (c) 2019 Anna Waśko, Jakub Morawiec + et al. 2021-06-24 2021-06-24 Heimskringla, Vol. 3 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/208 <p>Sigurd Zły Diakon z grupą ludzi poszli do domu, w którym spał król, wyłamali drzwi i weszli do środka z dobytą bronią. Ivar Kolbeinsson zadał królowi Haraldowi pierwszy cios. Król legł do łoża pijany i spał twardo, ale przebudził się, gdy go zaatakowano, i rzekł, jeszcze nie w pełni świadom: <br>– Okrutnie sobie ze mną pogrywasz, Thoro! Kobieta zerwała się i zawołała: <br>– To oni okrutnie sobie z tobą pogrywają, ci, którzy życzą ci gorzej niż ja! <br>Tak król Harald stracił życie. <br>Sigurd wyszedł stamtąd ze swoimi ludźmi i kazał wezwać do siebie tych, którzy obiecali stanąć po jego stronie, jeśli zdoła pozbawić życia króla Haralda. Potem weszli na statek, wzięli się do wioseł i popłynęli przez zatokę przed dwór królewski. Zaczęło już świtać. Sigurd wstał i przemówił do ludzi, którzy stali na królewskiej przystani. Ogłosił śmierć króla Haralda ze swoich rąk i zażądał od nich, by przyjęli go i obrali na króla, do czego ma prawo z urodzenia. Wtedy zbiegli się do przystani liczni ludzie z królewskiej siedziby i zawołali jak jeden mąż, przysięgając, że nigdy nie przyjmą za króla i nie obiecają służby człowiekowi, który zamordował własnego brata:<br>– A jeśli on nie był twoim bratem, to nie masz żadnego prawa, aby być królem.</p> <p style="text-align: right;"><em>Saga o Magnusie Ślepym i Haraldzie Słudze</em></p> Snorri Sturluson Anna Waśko Jakub Morawiec Marta Rey-Radlińska Grzegorz Bartusik Remigiusz Gogosz Jakub Morawiec Copyright (c) 2019 Anna Waśko, Jakub Morawiec + et al. 2021-06-24 2021-06-24 Heimskringla, Vol. 1 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/206 <p>Król Harald wysłał swoich ludzi po pewną dziewczynę, córkę króla Eirika z Hördalandu, która nazywała się Gyda i była na wychowaniu w Valdres u pewnego bogatego gospodarza. Chciał z niej uczynić swoją nałożnicę, ponieważ była bardzo piękną i dumną kobietą. Kiedy posłańcy tam przybyli i przekazali tę wiadomość dziewczynie, odparła, że nie poświęci swojego dziewictwa, żeby wziąć na męża króla, który nie włada większym królestwem niż kilka dzielnic. <br>– Wydaje mi się dziwnym – rzekła – że nie ma tu króla, który chciałby posiąść całą Norwegię i być jej samodzielnym władcą, jak król Gorm w Danii czy Eirik w Uppsali. <br>Posłańcy pomyśleli, że jej słowa są pełne pychy i spytali, co jej odpowiedź właściwie oznacza. Powiedzieli, że Harald jest królem tak potężnym, iż byłby dla niej doskonałą partią, ale ponieważ odpowiedziała na ich posłanie w inny sposób niż zakładali, nie mogli tym razem jej zabrać, chyba że za jej zgodą. Przygotowali się więc do wyjazdu, a gdy ich żegnano, Gyda poprosiła ich, by pozdrowili Haralda i przekazali mu, że zgodzi się zostać jego żoną, jeśli on wpierw, dla niej, zawładnie całą Norwegią i będzie nią rządził sam, jak król Eirik Szwecją czy król Gorm Danią. <br>– Bo moim zdaniem – rzekła – tylko wtedy będzie miał prawo zwać się królem całego ludu.</p> <p style="text-align: right;"><em>Saga o Haraldzie Pięknowłosym</em></p> Snorri Sturluson Anna Waśko Jakub Morawiec Renata Leśniakiewicz-Drzymała (Translator) Grzegorz Bartusik (Translator) Remigiusz Gogosz (Translator) Anna Waśko (Translator) Jakub Morawiec (Translator) Copyright (c) 2019 Anna Waśko, Jakub Morawiec + et al. 2021-06-24 2021-06-24 Nauki o bezpieczeństwie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/229 <p>This book explains the development of security studies from the perspective of philosophy of science. The author identifies the basic standards of science as understood by Karl Popper, Thomas Kuhn, Ludwik Fleck and Imre Lakatos, and then checks their implementation in two case studies: the American school and (emerging) Polish school. This publication is a dissertation on the theory of security and portrays key scientific institutions in the process of their mutual interaction. In the following chapters, the author considers how security has become a key issue in social sciences. It turns out that it was possible thanks to the state patronage and the growing information needs of the army and politics. In the USA, the Cold War turned out to be a key issue, leading to the creation of strategic studies, and with the broadening of the “security” category, modern global security studies emerged. In Poland, security has been the subject of research made by the military, civil security services and social sciences. In 2011, a separate discipline was established, which was called “security sciences”. It combines the achievements of the military, police, intelligence, as well as lawyers and political scientists. This discipline is a phenomenon on the OECD scale. Finally, the author tries to reconstruct its development model on the example of good practices from the world science.</p> Tomasz Pawłuszko Copyright (c) 2020 Tomasz Pawłuszko 2021-06-23 2021-06-23 Błędy gramatyczne w polszczyźnie studentów ukraińskojęzycznych https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/224 <p>The question of linguistic errors made in Polish by Ukrainians, discussed in the dissertation at hand, places it in the field of Polish lapsology – a branch of comparative glottodidactics. <br>The inspiration for writing this dissertation derives from my teaching experience – five years of teaching Polish as a Foreign Language (PFL) to Ukrainian-speaking groups, thus groups homogeneous in terms of their first language. It was observed that linguistic errors of a certain kind and type are made in Polish by students from Ukraine regularly and irrespective of their language level. It seemed obvious that the phenomenon of linguistic interference – negative transfer the students’ mother tongue – is responsible for the majority of repeated errors. In no way do teaching methods applied in teaching Polish as a Foreign Language (TPFL) allow for conquering interlingual errors; moreover, they promote skills and competences which due to the phenomenon of intercomprehension do not require particular didactic measures. Experimenting with different teaching methods and types of activities in class allowed for certainty that Ukrainian-speaking students should be taught Polish using different methods than the groups heterogeneous in terms of their first language. On the other hand, delving into voluminous literature on this subject matter allowed for establishing that similar conclusions have been drawn by linguists and practising language teachers for almost 30 years (in TPFL, much longer in other languages). Hence arises the question of dissonance between the awareness of the sources of problems East Slavic groups must face while acquiring Polish and the lack of practical solutions in TPFL to these groups.<br>The conclusion that specific methods for TPFL to Ukrainian-speaking groups must be developed was accompanied by the necessity to answer particular questions relating to Ukrainians’ linguistic problems with Polish. It was determined that one of the major problems of these groups is low grammatical correctness in language production in PFL (grammaticality). A detailed analysis of linguistic errors gathered in my original corpus of linguistic errors shall provide an answer to the aforestated question. The main focus of this dissertation are grammatical errors: inflectional and syntactical (excluding – as in A. Markowski – word formation errors).</p> Dominika Izdebska-Długosz Copyright (c) 2021 Dominika Izdebska-Długosz 2021-06-10 2021-06-10 Książę Andrzej Lubomirski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/220 <p><strong>PRINCE ANDRZEJ LUBOMIRSKI: A LANDED ARISTOCRAT AND INDUSTRIALIST IN THE YEARS 1882-1939</strong></p> <p>Andrzej Lubomirski is a descendant of the Lubomirski family entail from Przeworsk, a well-known branch of this noble family. His grandfather Henryk and father Jerzy were the literary curators of the National Ossoliński Institute in Lviv and greatly contributed to its development. The nineteenth century was a time of dynamic industrial development, including the sugar industry. Polish territories during the Partitions period developed unevenly; Galicia, in which the Austrian and Czech capitals dominated the local market, was in the worst situation. The aristocracy, holding conservative economic views, neglected its property. Few tried to create new industrial plants, including modern sugar factories, in the Austrian partition. Unfortunately, their businesses failed due to the strong competition from Austrians and Czechs. Prince Lubomirski modernized the property of the Lubomirski family entail from Przeworsk by introducing new crops and, above all, by implementing new tillage techniques, which utilised modern, at that time, machines. He established several factories on the premises, such as a brickyard, an alcohol factory, and a cheese factory. In addition, he created three sugar factories during his lifetime: in Przeworsk, Żuczka, and Horodenka. What is equally important, he saved them from bankruptcy. In Lviv, he also managed to save the „Perkun” machine factory from bankruptcy; he modernized it and then expanded its production. Unfortunately, Lubomirski was sometimes very naive during his industrial activity. He was deceived by one of his directors, who caused financial problems at the Lviv factory. However, Lubomirski saved it by merging it with the Zieleniewski factory. At the same time, he formed associations which aimed at supporting Polish investors and novice industrialists. World War I led to many damages; hence, Lubomirski had to rebuild his businesses. During the Second Polish Republic, he tried to continue supporting the Polish industry by being financially involved in various enterprises. He was involved in the formation of a new sugar factory, a rubber factory in Bydgoszcz, and the Lubomirski family entail from Przeworsk started generating income once again. During the Great Depression, he lost the controlling interest in the sugar company, while the family entail was placed under compulsory administration. However, this concerned only his debts; the family entail and the sugar company performed very well despite the omnipresent crisis. The causes of the business problems were numerous misunderstandings in the family, a conflict with his brother, and the irresponsibility of his son, Jerzy Rafał Lubomirski. Before World War II, he tried to pay off the debts and make further investments. After 1939, he almost completely lost influence on his businesses. He had to emigrate in 1944; he died in 1953 in Brazil.</p> Łukasz Chrobak Copyright (c) 2021 Łukasz Chrobak 2021-06-02 2021-06-02 Roman Ingarden and Our Times. An International Philosophical Congress: Book of Abstracts https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/225 <p>Roman Ingarden and Our Times. An International Philosophical Congress, Jagiellonian University in Kraków is held online between 12–15 April 2021. The fiftieth anniversary of the death of the eminent Polish philosopher and humanist Roman Ingarden in 2020 is an occasion to launch an international academic debate on current trends in contemporary philosophy. The main aim of the Congress is therefore to furnish an international group of researchers with a convenient space for a free and creative exchange of thoughts, ideas, and views. The Congress continues to focus on questions and issues related to contemporary philosophy, cognitive science and gender/queer studies. The Thematic Panels of the Congress are organized within the following themes:</p> <ul> <li>contemporary ontology,</li> <li>contemporary logic,</li> <li>contemporary epistemology,</li> <li>contemporary ethics,</li> <li>contemporary aesthetics,</li> <li>cognitive science,</li> <li>feminist philosophy and gender studies,</li> <li>posthuman studies,</li> <li>the philosophy of Roman Ingarden.</li> </ul> Dominika Czakon Natalia Anna Michna Leszek Sosnowski Copyright (c) 2021 Wydział Filozoficzny UJ and Dominika Czakon, Natalia Anna Michna, Leszek Sosnowski 2021-06-01 2021-06-01 Budując system https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/212 <p>This book was written with the aim of bringing attention to the process of the emergence of a church system of cultural heritage management, until now overlooked by researchers, which resulted in numerous innovative solutions in the Polish territories. These were principally: the erection of a diocesan museum in Tarnów (1888) and an even earlier introduction of a relevant minor study in art history in the local seminary (1886); an early recognition by members of the local community of the problem of widespread demolishing of old wooden churches, and their efforts to find effective countermeasures; a massive social participation of clergy and lay people in diverse initiatives concerning historical heritage preservation; a prompt compilation of a topographical inventory of historical sites that covered a large part of the area under investigation; and finally, establishing a post of a Diocesan Historic Preservation Officer (summer 1908).</p> Andrzej Laskowski Copyright (c) 2020 Andrzej Laskowski 2021-05-31 2021-05-31 Zbliżyć się, aby słuchać (Koh 4, 17) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/223 <p><strong>„DRAW NEAR TO LISTEN” (ECCLESIASTES 4, 17): REVISIONS – STUDIES – BIBLICAL VOICES</strong></p> <p>This book, addressed not so much to biblical scholars (although, I hope, they will also find here some aspects to reflect on and discuss), but to a wide range of enthusiasts of biblical thought and tradition, is a collection of six studies and five causal commentaries, which are intended to be sort of an intellectual, humble invitation to a critical, philological consideration of the text of the Old and New Covenant. Among the analyses, which partially are a revision of various studies and biblical and theological interpretations, there are reflections regarding successively: violence in the books of the Old and New Testament; analysis of all Old Testament excerpts which contain a suicide theme; a sample of new exegesis, the so called Parable of the Unjust Steward (Luke 16, 1-13) which once, rather rightfully, was described by Rudolf Bultmann as „an unsolvable mystery”; discussion on biblical irony and humour (an aspect which is almost non-existent in Polish biblical studies, and is even considered taboo); an overview of biblical themes in Francesco Petrarca’s selected Latin letters (field of ubi leones in European Neo-Latin Philology); and, finally, study on the silence in the work of renowned Jewish theologian, Abraham Joshua Heschel.</p> Albert Gorzkowski Copyright (c) 2021 Albert Gorzkowski 2021-05-24 2021-05-24 30 lat minęło... https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/217 <p>Z wielką przyjemnością zapoznałem się z pracą dr n. med. Alicji Machety <em>30 lat minęło...</em>, stanowiącą historię Sekcji Historycznej PTAiIT. W większości przedstawianych zdarzeń brałem udział osobiście. Autorka bardzo skrupulatnie zestawiła wszystkie działania Sekcji Historycznej, grupując je w kilku rozdziałach (...). Bardzo miłym akcentem jest (...) rozdział poświęcony sylwetce prof. dr. hab. n. med. Mariana Kusia, który został wybrany pierwszym przewodniczącym Sekcji Historycznej PTAiIT. Praca jest napisana bardzo przejrzyście i podaje fakty, w których w większości osobiście brała udział Autorka. Dr n. med. Alicja Macheta jest jedyną osobą, która mogła taką pracę napisać, stąd tak duża wartość merytoryczna tej publikacji.<br><em>z recenzji prof. dr. hab. n. med. Tadeusza Szretera</em></p> <p>Dr n. med. Alicja Macheta książkę dedykuje pamięci prof. dr. hab. n. med. Mariana Kusia. (...) Autorka nakreśliła sylwetkę i opisała wielkie zasługi Profesora Mariana Kusia, nauczyciela wielu anestezjologów – i ja również miałem zaszczyt być Jego uczniem. Publikacja może być przez Czytelników odczytywana jako sprawozdanie z działalności Sekcji Historycznej Polskiego Towarzystwa Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Dr Alicja Macheta jest uczestnikiem i współtwórcą opisywanych w książce zdarzeń, cytuje nazwiska osób tworzących podwaliny historii anestezjologii w Polsce. Czytamy książkę z dużym zainteresowaniem i niech pozostanie [ona] w naszej bibliotece historii Sekcji Historycznej Anestezjologii jako bardzo ważna publikacja.<br><em>z recenzji prof. dr. hab. n. med. Jana Dobrogowskiego</em></p> Alicja Macheta Copyright (c) 2021 Alicja Macheta 2021-05-11 2021-05-11 Rakowiecka w remoncie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/210 <p>This book deals with one of the crucial aspects of political transformation of Poland, namely, transformation of internal security policy. “Rakowiecka Street,” featured in the title, is more than an address of the Ministry of Internal Affairs headquarters or of the infamous nearby prison and detention facility. This street in the Old Mokotów district of Warsaw went on to symbolize the all-powerful Communist repressive state apparatus, called the “republic” or “empire.” In order to illustrate the process of its change following 1989, the author uses a metaphor of remodeling a house. The idea at the time was to adjust the internal security policy to the conditions of a democratic system. The author strives to find out what kinds of remodeling projects—ongoing maintenance, quick fixes or general reconstruction—were carried out in different parts of the apparatus.</p> Arkadiusz Nyzio Copyright (c) 2020 Arkadiusz Nyzio 2021-05-10 2021-05-10 Madhjamaka Nagardżuny https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/214 <p><strong><span class="TextRun SCXW116974980 BCX8" lang="PL-PL" xml:lang="PL-PL" data-contrast="auto"><span class="SpellingError SCXW116974980 BCX8">NĀGĀRJUNA’S</span> <span class="SpellingError SCXW116974980 BCX8">MADHYAMAKA</span><span class="NormalTextRun SCXW116974980 BCX8">: </span><span class="SpellingError SCXW116974980 BCX8">PHILOSOPHY</span> <span class="SpellingError SCXW116974980 BCX8">OR</span> <span class="SpellingError SCXW116974980 BCX8">THERAPY</span><span class="NormalTextRun SCXW116974980 BCX8">?</span></span><span class="EOP SCXW116974980 BCX8" data-ccp-props="{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:259}"> </span></strong></p> <p><span class="EOP SCXW116974980 BCX8" data-ccp-props="{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:259}">Nāgārjuna was a Buddhist philosopher living in India, in the second century Ce. He gave rise to a philosophical school known later as Madhyamaka or the Middle Way School. My aim in this work was to give a reader the foundations for critical attitude towards multiplicity of opinions about nāgārjuna’s philosophy and, on the other hand, to elucidate a few questions which are notoriously presented in a vague way.<br />The first aim I carry when discussing the issue of an appropriate research method. The method to study nāgārjuna’s philosophy I propose is an eclectic one. Different cognitive perspectives are combined in it and treated as complementary rather than mu-tually excluding. To accomplish my second objective I consider the question of dialecti-cal nature of Madhyamaka, the narrative structure of nāgārjuna’s texts, the function of tetralemma, and the theory of language, including linguistic realism, meaning, and reference, and also the conception of emptiness, or the way things are.</span></p> Krzysztof Jakubczak Copyright (c) 2010 Krzysztof Jakubczak 2021-05-06 2021-05-06 Tożsamość i pamięć https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/195 <p>Monografia zawiera istotne spostrzeżenia z zakresu ukrainoznawstwa, szczególnie aktualne i potrzebne dziś, w dobie walki Ukrainy, niepodległej przecież od 1991 roku, o integralność terytorialną i zachowanie tożsamości narodowej, pielęgnowanie pamięci historycznej i dalsze budowanie nowoczesnego społeczeństwa europejskiego. Monografia z pewnością zainteresuje kulturoznawców, literaturoznawców, historyków i socjologów, a także wszystkich tych, którym nieobce są zagadnienia z zakresu ukrainoznawstwa oraz wschodoznawstwa.</p> <p style="text-align: right;"><em>z recenzji dr hab. Anny Horniatko, prof. UAM</em></p> Denys Pilipowicz Rafał Kęsek Ihor Isichenko Agnieszka Gronek Alicja Z. Nowak Anna Michałko Agnieszka Matusiak Olga Kich-Masłej Ołeksandr Kornijewskyj Artem Fyłypenko Joanna Bobula Paweł Sekuła Michał Urban Roman Kalytchak Nataliya Romanyuk Copyright (c) 2021 individual authors 2021-05-01 2021-05-01 Archiwum Krakowskiej Kapituły Katedralnej od XVI wieku do 1879 roku https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/204 <p>ARCHIVES OF THE CRACOW CATHEDRAL CHAPTER FROM THE 16TH CENTURY TO 1879</p> <p>The publication discusses the following problem: history of Archives of the Cracow Cathedral Chapter (16th century – 1879), based on archival sources, printed sources and literature. The purpose of the work was to discuss the history of the Chapter Archive at Wawel from the beginning of the 16th century to 1879. The work discusses especially: available literature, archive employees, archive rooms, the resources of the Chapter Archive at Wawel, as well as issues related to the collection, protection and sharing of archives in interesting period of time. The analytical and statistical method were used. The source materials used (328 positions) and the bibliography (302).</p> Ewelina Zych Copyright (c) 2020 Ewelina Zych 2021-04-30 2021-04-30 Księga Rodzaju. Księga Wyjścia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/205 <p>Autor niniejszego przekładu Księgi Rodzaju i Księgi Wyjścia żywi nadzieję, że gdyby napisano je oryginalnie po polsku, to brzmiałyby podobnie jak tłumaczenie, które oddajemy do rąk czytelnika. Odchodzi ono znacznie od litery oryginału po to, aby dochować wierności jego znaczeniu, stylowi i intencji. Już pierwszy rozdział przynosi nowość, która może zaskoczyć publiczność, czytamy w nim bowiem, że człowiek został stworzony w piątek, zamiast tradycyjnie „w dzień szósty”. W Księdze Wyjścia z kolei Bóg mówi do Mojżesza „Jest mi obojętne, jakim imieniem będziecie mnie nazywali” w miejsce Wujkowego „Jam jest, którym jest”. W przekładzie pojawiają się wyrażenia archaiczne obok potocznych, a zarazem tłumacz unika stylu biblijnego królującego w tradycyjnych przekładach Pisma św. Swoje tłumaczenie Marek Piela adresuje do tych, którzy doceniają walory literackie Biblii i chcą ją czytać z taką samą przyjemnością, z jaką czyta się dobrze napisaną powieść.</p> Marek Piela Copyright (c) 2021 Marek Piela 2021-04-21 2021-04-21 Tkaniny obiciowe ze ścian kapitularza Archiwum Krakowskiej Kapituły Katedralnej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/270 <p>In 2017-2020, the Pontifical University of John Paul II undertook the project of the chapter house heritage conservation financed from EU funds: <em>Konserwacja unikatowych w skali światowej zabytków związanych z historią Krakowskiej Kapituły Metropolitalnej oraz udostępnienie ich w przestrzeni wystawienniczej w postaci interaktywnej multimedialnej ekspozycji dostosowanej do potrzeb różnorodnych grup docelowych</em> [Krakow Cathedral Chapter heritage conservation: Conservation of worldwide unique monuments related to the history of the Krakow Metropolitan Chapter and making them available in the exhibition space in the form of an interactive multimedia exposure adapted to the needs of various target groups]. The aim of the project was the conservation of the monuments connected with the history of the Krakow Metropolitan Chapter. Its main task was to conclude the conservation endeavours in the chapter house of the Krakow Metropolitan Chapter with a conservation of the silk upholstery from its interior. The said silk textiles to decorate walls constitute an indispensable component of the chapter house’s decoration, defining its uniqueness. The proposed restoration of these objects and their reinstallation on the walls of the chapter house helped restore the functional qualities of the original arrangement of the space. The unique historic and artistic value of the fabrics, coupled with the urgency of the conservation finalizing the project of conservation and restoration of the chapter house interior, are the best evidence of the importance of the project.</p> Natalia Krupa Jacek Urban Ewelina Zych Elżbieta Macioł Beata Biedrońska-Słota Paweł Piechnik Tomasz Sawoszczuk Justyna Syguła-Cholewińska Joanna Sobczyk Jacek Sobczyk Agnieszka Sadłowska-Sałęga Tomasz Łojewski Copyright (c) 2021 Natalia Krupa + et al. 2021-04-21 2021-04-21 Ustrobna https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/209 <p>Ustrobna oraz ziemie w jej sąsiedztwie na przełomie XIV i XV wieku stały się własnością rycerskiego rodu Gryfitów z Bobowej. Już w pierwszej połowie XV wieku Ustrobna była dobrze zorganizowaną osadą, a pierwsza wiadomość źródłowa o niej pochodzi z 1417 roku. Tak zaczyna się historia wsi.</p> <p><em>Postanowiłem opisać swoją rodzinną wieś Ustrobną, aby ocalić jej dzieje od zapomnienia. Ponieważ urodziłem się w Ustrobnej i moje losy są nierozłącznie związane z dziejami tej wsi. Pragnę także napisać cokolwiek o swoim dzieciństwie i latach młodości w niej spędzonych.</em></p> <p>Takimi słowami Stanisław Witkoś, współautor tej książki, rozpoczyna jeden ze swoich brulionów-rękopisów, które w maju 1982 roku przesłał mi bez uprzedzenia wraz z arkuszami maszynopisów i poprosił o ocalenie ich od zapomnienia. Tą książką wypełniam jego wolę.</p> <p style="text-align: right;"><em>Zbigniew Witkoś</em></p> Zbigniew Witkoś Copyright (c) 2020 Zbigniew Witkoś 2021-04-12 2021-04-12 Burundi https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/203 <p>BURUNDI: THE STATE AND SOCIETY (FROM THE COLONIAL PERIOD UNTIL THE PRESENT DAY)</p> <p>Burundi, a small country located in east-central Africa, is one of the most unstable countries on the continent. Similarly to the neighbouring Rwanda, over the last 50 years, the country has suffered tragic consequences of a civil war resulting from the conflict between politicians from the Tutsi and Hutu ethnic groups. The presented monograph covers a period of 130 years in a chronological manner, starting from the establishment of the foundations of the European colonial administration in the 1890s; however, the main emphasis is placed on the problems connected with the development of an independent country and strengthening (or even establishing) the national identity of its citizens. Burundi gained independence in 1962; the existing time gap allows for drawing certain conclusions and conducting an evaluation of the first 50 years of the independent existence of the country, which has little prospect of really changing the unfavorable development trends of, at least, the last three decades. At the moment, there are still no positive indications of a possible stable development of the country in the future, and the relatively stable years of the first half of the 20th century have been overshadowed by the subsequent decades of coups, genocides, and the governments’ lack of will to effectively establish peace and the rule of law.</p> Joanna Bar Copyright (c) 2021 Joanna Bar 2021-04-12 2021-04-12 Biskupi i władcy świeccy Rusi w orbicie politycznych wpływów Moskwy doby metropolity Cypriana https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/200 <p>BISHOPS AND SECULAR RULERS OF RUTHENIA UNDER THE POLITICAL INFLUENCE OF MOSCOW DURING THE TIME OF METROPOLITAN CYPRIAN</p> <p>The subject of this dissertation is the broadly understood church policy in North-Eastern Ruthenia at the turn of the 15th century. At that time, the political situation in this region was dominated by the rivalry between Moscow and the Grand Duchy of Lithuania as well as other local political entities involved that wanted to retain their independence. Political disagreements that emerged in Ruthenia at the end of the 14th century were not limited to military conflicts. Since Metropolitan Alexius associated himself with Moscow, it became apparent that ecclesiastical influence began to play a very important role as well. Alexius used his power and ecclesiastical authority to tame the political ambitions of the rulers of Tver and Suzdal. Soon, he was using the same weapon in the conflict between Moscow and the Grand Duchy of Lithuania.</p> Marcin Grala Copyright (c) 2020 Marcin Grala 2021-04-01 2021-04-01 Inter maiestatem ac libertatem https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/202 <p>Andrzej Maksymilian Fredro (1620-1679), the castellan of Lviv and the voievode of Podolia, is one of the most prominent writers and political thinkers in the Polish- Lithuanian Commonwealth of the 17th century. He left behind an impressive literary heritage, in which the guiding principle was a reflection on the condition of the state, its government and the role of the idea Golden Liberty among the nobility. This edition consists of Fredro’s less renowned works covering the years 1672- 1679: two excerpts of <em>Vir Consilii</em>…, public appearances of a political kind (votive offerings and speeches delivered during parliament sittings), and a few copies of private correspondence (among others to King Jan III Sobieski or Great Crown hetman Dymitr Wiśniowiecki), in which his opinions on current political issues were included. According to the authors’ concept, it is the first part of the whole series devoted to the edition of Andrzej Maksymilian Fredro’s works.</p> Andrzej Maksymilian Fredro Adam Perłakowski (Volume editor) Kazimierz Przyboś (Volume editor) Copyright (c) 2020 Adam Perłakowski, Kazimierz Przyboś; Andrzej Maksymilian Fredro 2021-03-30 2021-03-30 Jan Karłowicz w świetle materiałów archiwalnych https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/201 <p>JAN KARŁOWICZ IN THE LIGHT OF ARCHIVAL MATERIALS: DIALECTOLOGY, ETHNOLINGUISTICS AND THE STUDY OF LITHUANIAN LANGUAGE AND CULTURE</p> <p>The book refers to the scientific activity of Jan Karłowicz, and, in particular, to the three areas to which he contributed much of his work: dialectology, ethnolin- guistics, and the study of Lithuanian Language and Culture. The material basis includes the researcher’s archival works (files of the Lexicon of Polish Dialects [<em>Słownik gwar polskich</em>], <em>Lexicon of Polish Mythology</em> [<em>Słownik mitologii polskiej</em>] and the <em>Little Lexicon of Lithuanian Mythology</em> [<em>Słowniczek mitologii litewskiej</em>]), found in 2017 in the Scientific Archive of PAN and PAU in Kraków. The objective of this book is to publish these documents and re-analyse the <em>Lexicon of Polish Dialects</em>. For more than a hundred years, i. e. since the time in which the lexicon was finished in 1911, nobody has probably read those manuscripts. One of the reasons for this is the fact that they were catalogued in a wrong manner</p> Maciej Rak Copyright (c) 2021 Maciej Rak 2021-03-18 2021-03-18 Podstawy gramatyki arabskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/198 <p><em>Podstawy gramatyki arabskiej</em> nie miały być w zamierzeniu autora typową gramatyką opisową. Pomyślane zostały jako gramatyka bardziej praktyczna, adresowana do osób rozpoczynających swoją przygodę z językiem arabskim. Z tego powodu do niezbędnego minimum ograniczona została terminologia, a wszystkie kwestie językowe zilustrowane zostały odpowiednimi przykładami. Przede wszystkim jednak chodziło autorowi o to, by podręcznikowi temu nadać bardziej nowoczesną i przystępną formę wykorzystującą możliwości, jakie stwarza technologia cyfrowa. Intencją autora było też, by w ramach obowiązujących norm poprawnościowych arabskiego języka literackiego uwzględnić jego wariant mówiony. Stąd końcówki zwyczajowo niewymawiane zostały w transkrypcji zapisane w indeksie górnym, a w nagraniach dźwiękowych pominięte. Podobnie jak opublikowane wcześniej <em>Testy z gramatyki arabskiej</em>, podręcznik ten przygotowany został w postaci<em> ebooka</em> w popularnym formacie <em>epub</em>. Dzięki temu może być używany nawet na smartfonie. Format taki pozwolił ponadto na zastosowanie funkcji ułatwiających i wzbogacających korzystanie z podręcznika. Kliknięcie (lub stuknięcie) w tekst transkrypcji danego wyrazu uruchamia odtwarzanie pliku dźwiękowego. Z kolei najechanie kursorem myszki na tekst arabski (lub dotknięcie) powiększa go, przez co staje się bardziej czytelny.</p> Paweł Siwiec Copyright (c) 2021 Paweł Siwiec 2021-03-09 2021-03-09 Łotrzyca https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/196 <p>Wprawdzie akcja dzieje się w pierwszej połowie XVI w., jednak dramatyczne sceny czystek etnicznych i masowych rzezi nieodparcie każą myśleć o wojnach bałkańskich sprzed trzech dekad, kiedy rozpadała się Jugosławia. W baśniową fikcję sprzed wieków wdziera się nagle współczesność, jak memento. [ ... ] Pod powierzchnią wielowątkowej, skomplikowanej narracji fantasy toczy się druga opowieść, poważna i - powiedziałbym - bardziej realistyczna, o trudnym znajdowaniu sobie miejsca w świecie. Zoria szarpie się, nie chce zbyt łatwo ulegać powtarzanym przez starszych banałom, że „tak to już w życiu jest". Ciągle przegrywa, ucieka - i wraca, bo ucieczki nie ma. [ ... ] Wyraźnie zaznaczona konwencja jest solidnym podwoziem, na którym sunie wehikuł wielowątkowej i na różne sposoby absorbującej literatury, pozostawiającej również pole dla niebanalnych interpretacji. Zabierzcie się z nim w drogę, a nie pożałujecie!</p> <p style="text-align: right;"><em>Z posłowia Krzysztofa Zajasa</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Zoria z <em>Łotrzycy</em> jest bohaterką w dosłownym, nie tylko literackim sensie tego słowa, prawdziwią i wielowymiarową. Dla mnie przede wszystkim dlatego, że walczy o własną wolność i niezależność w nieprzyjaznym i brutalnym świecie patriarchalnej opresji. Bohaterką jest też Katarzyna Kl akia, bo stworzyła wyjątkowe fantasy, w ktorego centrum stoi kobieta, a do tego wykreowała wielki, ciekawy, dopracowany w najdrobniejszych szczegółach świat powieściowy. Jednak aby pisać dobrą prozę, samo bohaterstwo czy odwaga nie wystarczą. Ani nawet sam talent. Do tego potrzebna jest wielka praca i umiejętności. A te Katarzyna Klakla ma, jak na debiutantkę, wręcz imponujące.</p> <p style="text-align: right;"><em>Robert Ostaszewski </em></p> Katarzyna Klakla Copyright (c) 2020 Katarzyna Klakla 2021-03-08 2021-03-08 Halo, halo! Niepodległa w eterze https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/194 <p><strong>HELLO, HELLO, THIS IS INDEPENDENT POLAND! RADIO AND RADIO BROADCASTING IN POLAND, 1918-1989</strong></p> <p>One could say that radio and independent Poland are peers. Since the early 20th century, once the achievements of scientists and inventors allowed remotevoice transmission, radio and radio broadcasting developed rapidly, and the radioset soon became a permanent device in almost every household. The radio arrived in Poland at almost the same time as the country reappeared on themap of Europe, and since then it has continuously influenced the nature of its society and statehood. In the times preceding the spread of the Internet, andnowadays, when Internet access is difficult or impossible for whatever reason, radio was, is, and will continue to be its equivalent: the fastest and cheapestsource of information, as well as a culture-making, sound window on the world, which develops the imagination and broadens our cognitive horizons.</p> <p>The text is based on scientific, popular science and journalistic studies,printed and published online, or on conventional publications and primarysources, with documents, reportages, interviews, and the authors’ own collections. It is accompanied by rich photographic material from institutional andprivate, Polish and foreign archives. In several places, the authors have giventhe voice to witnesses of the stories described and experts in the issues at hand.It was not the authors’ intention to provide an exhaustive study of the subjectmatter – this would be neither justified nor even possible. To paraphraseWładysław Niemczyński, the author of the first Polish radio textbook (1925),“a certain superficiality resulted from this approach, but not in the sense ofskipping difficulties, but in the sense that by emphasizing the most importantdetails a clear overall picture was created”.</p> Anna Katarzyna Dulska Ryszard Dulski Copyright (c) 2021 Anna Katarzyna Dulska, Ryszard Dulski 2021-03-03 2021-03-03 Żołnierze Armii Krajowej na Kresach Wschodnich podczas II wojny światowej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/277 <p>Nie ma wątpliwości, że polski wysiłek zbrojny podczas II wojny światowej winien być rozpatrywany z bardzo różnych perspektyw i na wielu płaszczyznach. Niniejszy tom studiów daje ku temu okazję. Jego Czytelnik będzie mógł zarówno spojrzeć na zagadnienia „kresowe” przez pryzmat życiorysów polskich bohaterów walk z obu okupantami (niemieckim i sowieckim), jak i zapoznać się z historią poszczególnych oddziałów partyzanckich, np. pierwszego partyzanckiego oddziału Armii Krajowej „Kmicica” na Wileńszczyźnie, oraz całych związków taktycznych (27 WDP AK) czy okręgów (Obszar Lwowski ZWZ-AK, Wileńszczyzna). W książce ukazano szerokie spektrum kwestii dotyczących AK, tj. jej stosunek do kwestii partyzantki żydowskiej, podejście współczesnej Białorusi do fenomenu AK, kwestię polskiej samoobrony organizowanej przez kpt. Władysława Kochańskiego „Bombę” walczącej o zachowanie polskiej substancji biologicznej na Wołyniu czy zagadnienie współczesnych kresowych środowisk kombatanckich na przykładzie czasopisma „Biuletyn Informacyjny” żołnierzy 27 Wołyńskiej Dywizji Piechoty Armii Krajowej. Można także uzyskać wiele informacji o działalności podziemnego sądownictwa PPP i o stanie zbiorów dotyczących Kresów Wschodnich Muzeum Armii Krajowej im. Emila Fieldorfa „Nila” w Krakowie. Oczywiście w związku ze skromnością objętościową niniejszego tomu należy traktować poszczególne rozdziały jako odrębne szkice, połączone jednak wspólnym mianownikiem, którym są bez wątpienia polskie Kresy Wschodnie.</p> Olgierd Grott Adam Perłakowski Tomasz Gąsowski Grzegorz Mazur Joanna Chudzicka Jakub Maszkiewski Tomasz Dudek Marta Polaczek-Bigaj Jarosław Wołkonowski Aleksander Głogowski Tomasz Bożerocki Mikołaj Iwanow Zdzisław Julian Winnicki Joanna Lusek Renata Król-Mazur Arkadiusz Bąk Copyright (c) 2021 Olgierd Grott, Adam Perłakowski + et al. 2021-03-01 2021-03-01 Cztery szlachetne prawdy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/190 <p>Prezentowana praca jest pomyślana jako jeden z aktów budowania wypowiedzi literaturoznawczej i polonistycznej. Przez termin „motyw buddyjski” rozumie się tutaj analizę podstawowej cząstki świata przedstawionego utworu literackiego, taką jak zdarzenie, przedmiot, cecha, sytuacja lub przeżycie, które wynikają ze światopoglądu buddyjskiego. Przy czym należy podkreślić, że w przywoływanych w pracy utworach większość autorów nie wiedziała o istnieniu buddyzmu lub miała o nim bardzo mgliste wyobrażenie. To zrozumiałe, jeśli przypomnieć, że wnikliwa recepcja buddyzmu w Europie to kwestia dopiero drugiej połowy XIX w.<br>W publikowanej tutaj pracy pojawiają się analizy bardzo różnych tekstów polskojęzycznych, tak dojrzałych artystycznie (bajki, poematy, dramaty, proza, kompilacje naukowe) jak i zgoła niewyrafinowanych (relacje z podróży, wspomnienia czy pamiętniki), tak wśród klasyków literatury polskiej (np. Piotr Skarga, Ignacy Krasicki, Juliusz Słowacki), jak u literatów znanych raczej fachowcom (np. Sebastian Piskorski, Stanisław Kostka Potocki, Agaton Giller). Stało się tak, aby dostrzec fakt jak bardzo różnymi kanałami komunikacyjnymi motywy buddyjskie trafiały do kultury polskiej i zostawały rozpoznawane w swej inności, a potem umieszczane w wyobrażeniu świata i w systemie wartości. Mimo specyfiki obrazu fragmentarycznego, szeregu chrześcijańskich i europocentrycznych wyobrażeń, a także idealistycznych lub negatywnych projekcji, buddyzm odkrywał się w literaturze staropolskiej, oświeceniu i romantyzmu w coraz to nowych aktach poznania.</p> Daniel Kalinowski Copyright (c) 2021 Daniel Kalinowski 2021-02-25 2021-02-25 Zbiór nieskończony https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/184 <p>Nie pamiętam, aby ktokolwiek pragnął zostać mechanikiem samochodowym, ale większość dzielnie chodziła na zajęcia. A po nich każdy zajmował się marnowaniem życia na swój sposób.</p> <p style="text-align: right;"><em>Nagan po dziadku</em></p> Jerzy Marcinkowski Copyright (c) 2021 Jerzy Marcinkowski 2021-02-11 2021-02-11 Narrating Lives, Narrating Selves https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/156 <p>In the second half of the 1990s more than a dozen women published their autobiographies in Hindi. It was a new development as far as Hindi was concerned and the sizable growth in the number of published autobiographies seems to have been quite sudden. The research, presented in this book, examines possible reasons for the emergence of these auto narratives in Hindi. It looks also at some theoretical debates on the autobiographical modes of expression in relation to identity, subjectivity and agency as concepts significant for both the feminist and the postcolonial discourses. Finally, it presents close reading of four autobiographies written by women in Hindi (Kausalya Baisantri, Maitreyi Pushpa, Prabha Khaitan and Chandrakiran Sonrexa).</p> Monika Browarczyk Copyright (c) 2021 Monika Browarczyk 2021-01-07 2021-01-07 Kierunki badań w glottodydaktyce polonistycznej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/186 <p>[…] monografia naukowa Kierunki badań w glottodydaktyce polonistycznej pod red. Iwony Janowskiej i Michaliny Biernackiej stanowi bardzo cenną i wyjątkową pozycję, długo oczekiwaną na gruncie glottodydaktyki polonistycznej. Tworzy spójną i przemyślaną całość, opracowaną w sposób rzetelny i bardzo staranny. Chociaż omawiana pozycja ma charakter stricte naukowy, to zawiera wiele przydatnych wskazówek dydaktycznych, które – co jest nie do przecenienia – są silnie ugruntowane w badaniach empirycznych.</p> <p style="text-align: right;"><em>z recenzji dr hab. Anny Żurek</em></p> <p>Zawartość tomu stanowią artykuły, których celem jest zwrócenie uwagi środowiska glottodydaktyków na indywidualne, charakterystyczne dla poszczególnych autorów i rzadko w literaturze przedmiotu prezentowane zainteresowania badawcze, wynikające z aktualnie dostrzeganych potrzeb rozwijającej się dyscypliny. Zgromadzone teksty pokazują, że współcześni dydaktycy języka polskiego jako obcego nie poprzestają na rozważaniach teoretycznych, a rozmaite poglądy weryfikują, korzystając przy tym m.in. z metod czy narzędzi uznawanych za typowe choćby dla nauk ścisłych (statystyczne, korpusowe, akustyczne itp.). Opracowane wnioski z badań, przedstawione w poszczególnych artykułach, pozwalają na nowo spojrzeć na proces przyswajania i (lub) nauczania/ uczenia się polszczyzny w takich aspektach jak np.: skuteczność stosowania nowych technologii, jakość i zasadność werbalnych i niewerbalnych działań praktycznych nauczycieli (czy nawet stosowanej przez nich naukowej terminologii), właściwy dobór materiałów dydaktycznych podyktowany potrzebami określonych adresatów bądź sposoby rozwijania kompetencji językowych w grupach hetero- i homogenicznych. Istotne z punktu widzenia wielu badaczy okazały się ujęcia lapsologiczne, opisom poddano również elementy systemu certyfikacji znajomości języka polskiego jako obcego. Ponadto analizy o charakterze jakościowym, ilościowym, a najczęściej mieszanym oraz dość rozbudowane korpusy służące eksperymentom pozwalają uznać opisywane rezultaty jako istotne dla rozwijającej się dyscypliny oraz – co szczególnie cenne – aplikatywne.</p> <p style="text-align: right;"><em>z Wprowadzenia</em></p> Michalina Biernacka Iwona Janowska Mikołaj Borkowski Paulina Kaźmierczak Piotr Mirocha Mariola Fiema Kamila Kubacka Monika Gworys Beata Terka Dominika Izdebska-Długosz Anna Cychnerska Emilia Kubicka Agnieszka Majewska Joanna Zawadka Iwona Dembowska-Wosik Copyright (c) 2020 Michalina Biernacka, Iwona Janowska + et al. 2020-12-31 2020-12-31 Akta sejmikowe województwa bełskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/192 <p>[...] niniejsza edycja akt z lat 1572-1655 objęła 250 różnych sejmików i zjazdów szlacheckich. O skali przeprowadzonych kwerend może świadczyć fakt, że aż 136 z nich nie zostało uwzględnionych w planowanym wydawnictwie Hejnosza. Tylko dla 26 dodanych sejmików nie udało się odnaleźć żadnych dokumentów z nimi związanych. Wiadomo jednak, że powinny się odbyć; albo z mocy prawa (przede wszystkim sejmiki deputackie), ze względu na nadchodzące obrady sejmowe, albo też na podstawie uchwał samego sejmiku, zapisanych w poprzednich laudach. Spośród 250 zgromadzeń do najstarszych należą sejmiki przedsejmowe (w tej liczbie również przedkonwokacyjne i przedelekcyjne), których w omawianym okresie było 76. Od 1578 r., po powołaniu do istnienia Trybunału Koronnego, datuje się powstawanie corocznych sejmików deputackich. W niniejszym opracowaniu uwzględniono 78 takich zjazdów. Z kolei w latach dziewięćdziesiątych XVI w. zaczynają pojawiać się początkowo nieregularnie zwoływane sejmiki relacyjne. W omawianym okresie takich zgromadzeń było 44 – w tej liczbie zawarto również 3 sejmiki relacyjne powtórne, zwołane z różnych przyczyn (np. ze względu na błędy w wydrukowanych konstytucjach i brak uwzględnienia deklaracji województwa bełskiego). Wreszcie 49 sejmików to zjazdy nadzwyczajne. Zaliczono do nich sejmiki odbywane za uniwersałami królów, lokalnych senatorów czy też na podstawie decyzji podejmowanej przez samą szlachtę, a wyrażonej w laudach. Zjazdy ekstraordynaryjne odbywały się również podczas roków sądowych, popisów, a także jako sejmiki obozowe w trakcie trwania pospolitego ruszenia lub konfederacji. W tej liczbie znalazł się również jeden zjazd szlachty bełskiej zorganizowany na Trybunale Lubelskim. Kilka zjazdów nadzwyczajnych zorganizowała szlachta bełska razem z przedstawicielami innych, sąsiednich województw; większość tych przypadków dotyczy okresu wojny ze Szwecją w 1655 r. Ostatnie trzy sejmiki uzupełniające poniższe opracowanie to zjazdy elekcyjne. Oczywiście podobnych zgromadzeń było znacznie więcej, jednak w niniejszej edycji uwzględniono jedynie te, na których podjęto decyzje obowiązujące społeczność całego województwa bełskiego, a których uchwały wybiegały poza, tradycyjną dla tych zjazdów, elekcję kandydatów na wakujące urzędy sądowe.</p> <p>Cała edycja obejmuje 553 dokumenty, teksty oraz informacje związane z sejmikiem. Aż 381 z nich nie zostało uwzględnionych w planowanej edycji Wojciecha Hejnosza. Do najobszerniejszych materiałów wytworzonych przez sejmikującą szlachtę, a opublikowanych w niniejszym tomie, należy zaliczyć instrukcje dla posłów sejmikowych. Udało się odnaleźć 49 podobnych tekstów, w tym również instrukcję dla posłów do negocjacji z królem Szwecji Karolem Gustawem. Równie ważnym dokumentem spisywanym przez sejmikującą szlachtę były lauda. W niniejszym tomie opublikowano 70 takich postanowień podjętych na zjazdach obywateli bełskich. Kolejnym rodzajem dokumentacji życia sejmikowego prowincji, choć niewytwarzanej przez zgromadzoną szlachtę, są uniwersały. Poniżej zamieszczono 113 tego rodzaju dokumentów. Ich wystawcami byli w pierwszej kolejności królowie. Wydawcy zdecydowali się opublikować nie tylko uniwersały bezpośrednio związane z sejmikami przedsejmowymi, relacyjnymi czy ekstraordynaryjnymi. Znalazły się tu również wici na pospolite ruszenie czy uniwersały ostrzegające szlachtę przed zagrożeniem. Teksty tych ostatnich dołączano zazwyczaj do najbliższego dacie ich wydania sejmiku. Decyzja o publikacji tychże dokumentów wynikała z chęci udostępnienia badaczom wszechstronnego materiału źródłowego związanego z życiem politycznym prowincji, często zupełnie niewykorzystywanego w pracach historycznych. Niejednokrotnie szlachta w laudach odwoływała się do publikowanych przez urzędy grodzkie uniwersałów, więc ich lektura z pewnością ułatwi zrozumienie wielu decyzji podejmowanych na sejmikach. Prócz dokumentów pochodzących z kancelarii królewskiej zamieszczono również pokaźną liczbę uniwersałów wystawianych przez miejscowych senatorów oraz innych urzędników. Wreszcie znajdują się tu uniwersały prymasów (z czasów bezkrólewia) oraz hetmanów, np. wzywających szlachtę bełską na pospolite ruszenie. Niewielka część zaprezentowanych poniżej uniwersałów była wcześniej wydana drukiem, jednak wydawcy zdecydowali o jej ponownej publikacji, jeśli dotychczasowa edycja została uznana za trudno dostępną (chodzi głównie o wydawnictwa dziewiętnastowieczne) lub nie odpowiada normom przyjętym w nauce. Kolejny rodzaj tekstów związanych z życiem sejmikowym województwa reprezentuje 55 manifestacji i protestacji składanych w urzędach grodzkich – zarówno indywidualnie, jak i zbiorowo – przez posłów sejmowych, marszałków sejmikowych, poborców podatkowych oraz miejscową szlachtę. Pozostałe opublikowane teksty to 138 źródeł o różnym charakterze. W tej liczbie znajdują się deklaracje sejmowe posłów bełskich (dotyczyły m.in. terminów sejmików relacyjnych), atestacje dla wybranych na różne funkcje osób, korespondencja sejmikowa, mowy wygłaszane podczas obrad (na szczególną uwagę zasługuje obszerna mowa wygłoszona przez Jakuba Sobieskiego), a także relacje z przebiegu sejmików. Można tu odnaleźć również dokumentację związaną z działalnością skarbową sejmiku: kwity, akta elekcji i informacje o juramentach poborców sejmikowych. Znalazły się tu również, dokumentowane w księgach grodzkich, okazowania szlachty bełskiej. Niezwykle ciekawym materiałem źródłowym są, nieznane Wojciechowi Hejnoszowi, decyzje szlachty bełskiej podejmowane w obliczu najazdu szwedzkiego w 1655 r., w tym plenipotencje dla negocjujących ze Szwedami posłów, uchwały w sprawie przyjęcia protekcji szwedzkiej, akt oddania się w poddaństwo Karolowi X Gustawowi i uroczysty akt obediencji.</p> <p style="text-align: right;"><em>Ze wstępu</em></p> Michał Zwierzykowski Robert Kołodziej Copyright (c) 2020 Michał Zwierzykowski, Robert Kołodziej 2020-12-31 2020-12-31 Późnośredniowieczne spisy wywołanych z Jawora i Świdnicy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/169 <p>The Jawor register of the proscribed was contained in the town’s oldest extant book of records, whose original title written on the cover was Contractus Trans-actiones 1381 usque 1413. It is filled with notes dated between 1381 and 1474; con-trary to the title, their character and topic vary. The register was entered in two series: 251 proscription notes from 1381–1412 titled De proscriptis and 85 from 1412–1450, under the title Hic notanter proscripti. Out of these proscriptions, 149 were crossed out. Proscriptions were announced by the town council at the request of the court and the sentences were entered in the book of records on the council’s behalf. Apart from the municipal and manorial juries, a council of 32 villages from the Jawor district was asked to complete the proscription pro-cedure. The crime which most frequently resulted in proscription was homicide; 168 entries, i.e. exactly half, were devoted to it.</p> Mateusz Goliński Copyright (c) 2020 Mateusz Goliński 2020-12-31 2020-12-31 Szkoła poetycka Józefa Czechowicza https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/174 <p>The book <em>Szkoła poetycka Józefa Czechowicza w okresie międzywojennym (elementy socjologii i poetyki)</em> (1983) [The poetic school of Józef Czechowicz in the Interwar Period (elements of sociology and poetics)] deals with the shaping of a new poetic formation in the 1930s and mechanisms of dissemination of Józef Czechowicz’s convention and poetic style. Starting with the problem of defining the concept of ‘poetic school,’ the author discusses the poetic program and literary works of the leader of the Second Avant-garde before moving on to presenting models of Czechowiczesque poetry that functioned in literary criticism before WW2. The historical-literary aspect of the monograph is exemplified in an analysis of various poetics and literary conventions within the selected poetic school. Finally, while examining poetic means of expression and explanation of catastrophe in the 1930s poetry, the author considers diverse facets of catastrophism and discusses how the catastrophic discourse determines the position of the school of Czechowicz within the system of conventions of literary catastrophism and the Second Avant-garde.</p> Stanisław Gawliński Copyright (c) 2020 Stanisław Gawliński 2020-12-31 2020-12-31 Misterium liturgii. Misterium codzienności https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/172 <p>W 2018 roku jubileusz 50-lecia działalności Instytutu Liturgicznego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie uczciły dwa kolejne uniwersyteckie instytuty: Instytut Historii Sztuki i Kultury (wystawy) oraz Międzyuczelniany Instytut Muzyki Kościelnej (koncert), obydwa wywodzące się z Instytutu Liturgicznego. Dr Barbara Ciciora oraz mgr Adriana Kołodziej, kuratorki z Instytutu Historii Sztuki i Kultury, opracowały wystawę <em>Misterium codzienności</em>, która wraz z drugą ekspozycją, zatytułowaną <em>Misterium liturgii</em>, przygotowaną przez ks. dr. Wacława Umińskiego CM, uświetniły uroczystości jubileuszowe. Wystawy pokazano w dniach 24.10.2018–17.03.2019 w Muzeum Historyczno-Misyjnym Zgromadzenia Księży Misjonarzy w Krakowie.</p> <p>Książka <em>Misterium liturgii – Misterium codzienności</em> nie jest katalogiem wystaw, lecz publikacją im towarzyszącą. Autorzy zaproszeni do jej napisania inspirowali się obiektami pokazanymi na wystawach, starali się jednak ukazać je w szerszych kontekstach: teologicznym, sakralnym, liturgicznym, historyczno-artystycznym. Obrazy zatem towarzyszą tekstom, odsłaniając i wzbogacając wzajemnie swe znaczenia.</p> <p style="text-align: right;"><em>Od Redakcji</em></p> Adriana Kołodziej Barbara Ciciora Wacław Umiński Adelajda Sielepin Janusz Królikowski Adam Organisty Michał Sobol Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-31 2020-12-31 Łemkowskie etymologie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/177 <p>For centuries, the Lemkos have inhabited the northern and southern slopes of the Carpathians from Poprad in the west to Osława and Laborec in the east. In the north and north-west, the Lemkos neighbored with the Polish population, in the south and south-west with the Slovak. In the east, the Lemkos bordered with other Ruthenians, namely Boykos, which is why this border is no longer as clear-cut as in the west, and the determination of its course has been subject of many academic disputes. This is the territory where the Lemkos lived before the Second World War.</p> Adam Fałowski Wiktoria Hojsak Copyright (c) 2020 Adam Fałowski, Wiktoria Hojsak 2020-12-31 2020-12-31 Teka florencka Teofila Lenartowicza https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/187 <p>The subject of the book is the literary and sculptural work of Teofil Lenartowicz created during his prolonged stay in Italy. The analysis of Lenartowicz’s literary and sculptural works created in Italy, referred to as “the Florentine portfolio”, starts with the discussion of several aspects of the writer’s life, which include the circumstances of the poet’s stay in Florence, his involvement in the local artistic environment, and the correspondence between him and his Polish friends. In particular, the correspondence provides the most information about the life in exile of the author of Lirenka. The main subjects of the book are Lenartowicz’s literary works (Album włoskie poetry collection, poems inspired by art, and press articles) and sculptural works (presented in comparison to the general trends of the 19th century artistic sculpture and in the context of Lenartowicz’s writings). An important part of the dissertation consists of the presentation of the poet’s involvement with the Adam Mickiewicz Academy in Bologna, which is achieved by the use of previously unpublished archival sources obtained from Biblioteca comunale dell’Archiginnasio, located in Bologna. The monographic presentation of Lenartowicz as a versatile artist serves as an reassessment of the position that he currently holds considering the history of Polish literature and art. The author of the book also demonstrates the inaccurate nature of the label “Mazovian lyricist”, which has been attached to Lenartowicz’s works for many years, by presenting a wide range of artistic interests and intellectual horizons of the author of <em>Album włoskie</em>.</p> Magdalena Bartnikowska-Biernat Copyright (c) 2020 Magdalena Bartnikowska-Biernat 2020-12-31 2020-12-31 Słownik polskiej terminologii przekładoznawczej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/170 <p>Polska nauka o przekładzie od kilku dekad rozwija się prężnie, co roku przyciągając nowe zastępy studentów i specjalizujących się w tej dziedzinie badaczy, ale jest to rozwój dosyć specyficzny, ponieważ w dużej mierze toczy się odrębnie w ramach poszczególnych filologii, prowadząc nie tylko do predylekcji w odnoszeniu się do teorii i dzieł powstałych w poszczególnych językach, ale również do stosowania odrębnych terminów, co nie służy dobrze żadnej gałęzi nauki. Bardzo dobrze widać to na przykładzie określenia dziedziny, którą zajmuje się recenzowany słownik – dla romanistów jest to zazwyczaj traduktologia, dla polonistów przeważnie przekładoznawstwo, dla anglistów i germanistów najczęściej translatoryka, etc. W takiej sytuacji nie ulega dla mnie wątpliwości, że pomysł przygotowania słownika, który porządkuje stosowaną w polszczyźnie terminologię przekładoznawczą, zestawia w jednym zwartym tomie terminy wypracowane na gruncie różnych filologii i zawiera hasła przygotowane przez badaczy reprezentujących nie tylko różne tradycje terminologiczne, ale również odmienne paradygmaty badawcze, należy uznać za bardzo dobry, tym bardziej, że od wydania wcześniejszych publikacji, którym przyświecał taki cel, minęło już sporo lat. Cieszy mnie również, że Autorzy zdecydowali się użyć w tytule rodzimego terminu przekładoznawstwo, przedkładając go ponad stosowane przez filologów obcych zapożyczenia.</p> <p style="text-align: right;"><em>prof. dr hab. Leszek Berezowski</em></p> Łukasz Bogucki Joanna Dybiec-Gajer Maria Piotrowska Teresa Tomaszkiewicz Copyright (c) 2020 Łukasz Bogucki et al. 2020-12-31 2020-12-31 Świadek przekonań – podmiot sumienia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/175 <p>In the book which the reader finds in their hands, I attempt to justify the hypothesis that the hermeneutical philosophy of Paul Ricoeur pro-vides a solid framework and conceptualisation for a coherent approach to the coexistence of different religious convictions in the situation of worldview pluralism. The chosen hermeneutics develops its own as-sumptions which are gradually clarified in the course of the presenta-tion of the aforementioned framework and concepts. At the same time, the coherence of all the arguments turns out to be a test of the rational-ity and universality of these hermeneutical foundations. Additionally, I try to demonstrate the productivity of reading the works of the French thinker, not only in chronological order but also retrospectively. Thus, some phenomenological analyses serve to make the subsequent herme-neutical-ontological attainments more concrete. This is precisely what is intended by the description of the functioning of attention, inasmuch as it is related to how the human conscience works</p> Robert Grzywacz Copyright (c) 2019 Robert Grzywacz SJ 2020-12-31 2020-12-31 Punkty krystalizacji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/173 <p>To, czym zajmuję się w tych szkicach, nazwać można próbą włączenia się do refleksji na temat tekstów, które powstawały w naszej literaturze najdawniejszej, a których autorzy wpływali na samorozumienie wspólnoty odbiorców kultury piśmienniczej, początkowo zapewne nielicznej, a z czasem coraz liczniejszej, żyjącej w ramach organizacji państwowej na pewnym określonym terenie w Europie. Na tym terenie (i w tej to wspólnocie) stopniowo artykułowało się, tak samo pod wpływem różnych historycznych wydarzeń, poczucie „polskości”. Ci ludzie, ich formuły słowne, ich spostrzeżenia, wszystko to układało się w pewien ciąg. W pewną wielowiekową opowieść, której my dzisiaj jesteśmy spadkobiercami. Nazywam te teksty, te wypowiedzi „punktami krystalizacji”. Oczywiście termin użyty przeze mnie jest swoistą metaforą tekstów kluczowych, w których dochodzi do głosu owa właśnie krystalizacja stanu świadomości wspólnotowej danego czasu i dzięki wielowiekowej lekturze tego typu wypowiedzi „krystalizacyjnych” mamy do czynienia z narastającą w czasie czy nawarstwiającą się refleksją.</p> <p style="text-align: right;"><em>Od Autora</em></p> Krzysztof Koehler Copyright (c) 2020 Krzysztof Koehler 2020-12-31 2020-12-31 Na morzach i oceanach pod wojenną banderą https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/178 <p>Z prawdziwą satysfakcją oddajemy do rąk Czytelnika czwarty już tom autorstwa naszego zespołu zajmującego się przeszłością i teraźniejszością konfliktów morskich. Ostatnie wydarzenia na Bliskim Wschodzie unaoczniają nam, jak dalece szlaki żeglugowe – najbardziej opłacalna ekonomicznie forma transportu – podlegają rozmaitym zagrożeniom wynikającym z wciąż napiętej sytuacji politycznej wokół Iranu oraz Syrii. Do tego dochodzi prawdziwy wyścig zbrojeń morskich na Dalekim Wschodzie, zwłaszcza w trójkącie państw Chińska Republika Ludowa – Korea Południowa – Japonia. Do tego należy dodać napięcia między Pekinem a Waszyngtonem, które mogą ulec zaostrzeniu po sporach między rządami obu państw na tle genezy epidemii koronawirusa. Nie sposób nie zauważyć, że walka o supremację na Pacyfiku między USA a Chinami Ludowymi w coraz większym stopniu zaczyna przypominać brytyjsko-niemiecką rywalizację przełomu XIX i XX stulecia. W obu państwach analitycy pilnie studiują doświadczenia tego właśnie konfliktu, próbując przy pomocy jego analizy nakreślić perspektywy na przyszłość.</p> <p style="text-align: right;"><em>Z Przedmowy</em></p> Anna Pastorek Małgorzata Lizut Krzysztof Kubiak Marek Herma Roman Kochnowski Denis Kozlov Tomasz Skrzyński Jean Martinant de Préneuf Jarosław Jastrzębski Remigiusz Kasprzycki Rafał Kopeć Aleksander Gogun Robert Rochowicz Tomasz Wójtowicz Andrzej Żebrowski Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-31 2020-12-31 Języki i cywilizacje https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/183 <p>W 1919 roku jeden z najwybitniejszych polskich orientalistów profesor Tadeusz Kowalski utworzył na Uniwersytecie Jagiellońskim pierwszą w niepodległej Polsce Katedrę Filologii Orientalnej. W 2019 roku krakowska orientalistyka uroczyście rozpoczęła kolejne stulecie swojego istnienia. Z tej okazji zorganizowana została międzynarodowa konferencja naukowa „Languages and Civilisations. Oriental Studies in Cracow 1919‒2019”. Pokłosiem jej części studencko-doktoranckiej jest niniejszy tom. O ile samo pojęcie Orientu trudno jednoznacznie zdefiniować, to autorzy niniejszego tomu pokazali, że może być ono bardzo obszerne i pojemne. Geograficznie sięga od dalekiej Japonii, przez Chiny, Indie i Bliski Wschód, aż po Afrykę i arabską Hiszpanię. Tematyczny zakres jest równie imponujący. Polska orientalistyka jako dziedzina interdyscyplinarna dawno już przekroczyła ramy klasycznych badań filologicznych. Znajdziemy tutaj badania genderowe i queerowe, historyczne, muzykologiczne, a także rozważania nad filozofią dwunastowiecznego Andaluzyjczyka Ibn Tufajla. Wciąż jednak głównym obiektem badań jest tekst i jego wpływ na kulturę. Literaturoznawczej analizie poddane zostały teksty japońskie, hebrajskie, tureckie i arabskie. Językoznawstwo, druga z filologicznych dyscyplin, reprezentowane jest przez dwa artykuły sinologiczne. Celem opublikowania materiałów konferencyjnych jest udostępnienie wiedzy i materiałów źródłowych badaczom innych specjalności, aby mogli wykorzystać je w swoich pracach badawczych.</p> Małgorzata Doniec Maria Agnieszka Jarosz Agata Jaworska Hanna Kelner Karolina Wanda Olszowska Barbara Pałetko Michał Andrzej Sokołowski Maria Magdalena Sztuka Joanna Świt Alicja Walczyna Sebastian Wielosz Mateusz Wojtowicz Marcin Gajec Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-31 2020-12-31 Mikołaj Zebrzydowski 1553–1620 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/188 <p><strong><span class="TextRun SCXW252482235 BCX8" lang="PL-PL" xml:lang="PL-PL" data-contrast="auto"><span class="NormalTextRun SCXW252482235 BCX8">MIKOŁAJ ZEBRZYDOWSKI (1553–1620): A </span><span class="SpellingError SCXW252482235 BCX8">BIOGRAPHICAL</span> <span class="SpellingError SCXW252482235 BCX8">SKETCH</span></span></strong></p> <p>This book by Tomasz Graff, Bartłomiej Wołyniec, and Sister Elżbieta Elena Wróbel, CSFN, is the first attempt at presenting a complete biography of Mikołaj Zebrzydowski, a Voivode of Krakow and one of the most important Polish politicians of the late sixteenth and early seventeenth centuries. This devout Catholic was also a patron and founder of numerous works of piety, the largest of which is the so-called “Jerusalem Calvary;” i.e., the Bernardine abbey and complex of pathways near his ancestral town of Zebrzydowice. Until the present day, it is one of the most important shrines devoted to the Passion and to Mary in Poland. Mikołaj was also the founder of the city Zebrzydów, present-day Kalwaria Zebrzydowska, just outside the abbey. Polish history textbooks tend to present Zebrzydowski as the main collaborator of and later successor to Jan Zamoyski, Grand Chancellor and Great Hetman of the Crown, who contested the policies of King Sigismund III Vasa and above all initiated the civil war of 1606-1609, which is often called Zebrzydowski’s rebellion in reference to him. The debate on his stance during the rebellion divided his contemporaries; it is present in the historical literature and broadly understood culture, including works of literature, up until today.</p> Tomasz Graff Bartłomiej Wołyniec Elżbieta Elena Wróbel Copyright (c) 2020 Tomasz Graff, Bartłomiej Wołyniec, s. Elżbieta Elena Wróbel CSFN 2020-12-31 2020-12-31 Poszli zdobywać świat https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/166 <p><em>Poszli zdobywać świat</em> jest tomem egzystencjalnym, konkretnym, osadzonym w tu i teraz, ale w głęboki sposób dającym wyraz skonsternowaniu obrazem życia, jaki się wyłania z dotychczasowego doświadczenia Twórcy.</p> <p style="text-align: right;"><em>Michał Zabłocki</em></p> Jerzy Marcinkowski Copyright (c) 2020 Jerzy Marcinkowski 2020-12-31 2020-12-31 Okno na przeszłość https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/171 <p>W ramach serii wydawniczej <em>Historia w Mediach</em> publikujemy recenzowane naukowe monografie autorskie i tomy zbiorowe z zakresu historii wizualnej. Prezentowana praca zbiorowa stanowi kontynuację publikacji <em>Okno na przeszłość. Szkice z historii wizualnej</em>, t. 2. W poszczególnych częściach tomu po raz pierwszy doszło do metodologicznego spotkania historii wizualnej z badaniami z zakresu indologii i studiów globalnych. Książka oprócz artykułów naukowych zawiera także zestawienia bibliograficzne, omówienia i recenzje innych prac z dziedziny historii w mediach. Publikacja stanowi istotny wkład w rozwój dyscypliny oraz potwierdza naukową dojrzałość historii wizualnej.</p> Daria Dulok Anna Sarlej Wojciech Kawala Milena Rychtowska Julia Jutrzenka Duchnowska Marcjanna Heller Katarzyna Dostatni Jacek Szymala Paweł Szafrański Radosław Domke Dorota Skotarczak Viktoriia Vitkovska Aleksandra Szydłowska Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-31 2020-12-31 Narzędzia pisania i czytania https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/154 <p>How can literature be unique? How does it compare to other media? How does it shape language, how is it perceived and can a computer understand a story or a poem? The present book answers these and many other questions related to language, its artistic shape, the functioning of literature in comparison to other media, its creation, reception and understanding. In a short, clear and interdisciplinary way, the author shows the world of literature, sometimes looking at other media, the human mind and the phenomenon of language.</p> Maciej Zweiffel Copyright (c) 2020 Maciej Zweiffel 2020-12-29 2020-12-29 Edukacja XXI wieku https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/155 <p><span data-contrast="auto"><strong>EDUCATION OF THE 21ST CENTURY MANAGEMENT CHALLENGES AND DEVELOPMENT TRENDS</strong></span><strong> </strong></p> <p>Education of the 21st century is divided into four parts. Part one encourages you to look at education from a broader, global perspective. It invites to focus on: changing the way of thinking about education and methods for passing on knowledge, showing different patterns and strategies of management and educational leadership, and bringing the conditions of education closer to a multicultural context. Part two addresses the ethical aspects of education by proposing a specific objective for teaching ethics in schools, raising the issue of human/animal attitudes, and showing the approaches developed against educational failure. Part three discusses in more detail innovative educational approaches, starting from a review of educational options currently available in Poland, through building relationships with students and methods which encourage them to take up creative challenges, to choosing strategies for modern teaching in selected contexts. Finally, part four deals with selected methods and tools that can be used in the twenty-first century education.</p> Tatiana Krawczyńska-Zaucha Zdzisława Piątek Jacek Breczko Joanna Frączek-Broda Dorota Probucka Marcin Urbaniak Iwona Kukowka Paweł M. Owsianny Mateusz Gutowski Adam Jabłoński Katarzyna Pająk-Załęska Mateusz Szast Afrodyta Weselak Małgorzata Czapla Magdalena Trzcionka Aleksandra Wójciak Urszula Brzezińska Emilia Wrocławska-Warchala Justyna Kowalska Agata Muniak-Biernat Copyright (c) 2020 Tatiana Krawczyńska-Zaucha et al. 2020-12-29 2020-12-29 Etyka a polityka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/153 <p>Niniejszy zbiór rozpraw stanowi rezultat konferencji naukowej „Etyka a polityka. Pamięci profesora Miłowita Kunińskiego (1946–2018)”, która odbyła się w Krakowie, w Collegium Broscianum, 7 czerwca 2019 roku, pod auspicjami Zakładu Historii Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego i Oddziału Krakowskiego Polskiego Towarzystwa Filozoficznego. Konferencja zgromadziła filozofów z wielu ośrodków akademickich w Polsce; wśród Referentek i Referentów znaleźli się badacze rekrutujący się z uczelni krakowskich, z niewielką przewagą Uniwersytetu Jagiellońskiego, na którym przez lata pracował i wykładał prof. Miłowit Kuniński, oraz z innych wiodących ośrodków akademickich – z Warszawy, Torunia oraz Poznania.<br>Czytelnik otrzymuje do rąk zbiór prac, których powstaniu przyświecała idea zbadania związku między etyką a polityką z wykorzystaniem narzędzi teoretycznych wypracowanych w filozofii nowożytnej oraz w filozofii współczesnej. Podejmują więc one temat ważny, a czynią to w sposób nowoczesny, sięgając do wciąż aktualnej myśli filozoficznej i politycznej, niemającej jedynie charakteru nobliwego początku ani wyłącznie postaci klasycznego, tradycyjnego odniesienia.</p> <p style="text-align: right;"><em>Fragment Od Redaktorów</em></p> Justyna Miklaszewska Przemysław Spryszak Miłowit Kuniński Zbigniew Stawrowski Katarzyna Haremska Czesław Porębski Ryszard Legutko Paweł Kaczorowski Paweł Kłoczowski Adam Grzeliński Anna Markwart Michał Bohun Leszek Augustyn Anna Tomaszewska Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-28 2020-12-28 Śladami przodków (po mieczu i kądzieli) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/211 <p>Bogato ilustrowana książka, podzielona na pięć części, opowiada o Lwowie, Brzeżanach, Złoczowie, rodach złoczowskich i o powrotach na Kresy, na ziemie praojców. Opowiadania są bardzo osobiste, kierowane do najbliższej rodziny, krewnych, spokrewnionych, znajomych i tych, którzy szukają informacji o swoich rodzinach.</p> Roman B. Maćkówka Copyright (c) 2020 Roman B. Maćkówka 2020-12-28 2020-12-28 Bezpieczeństwo regionalne https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/215 <p>Oddawana w ręce Czytelników książka została poświęcona problematyce bezpieczeństwa międzynarodowego w ujęciu regionalnym, analizowanego z perspektywy najważniejszych uwarunkowań i procesów wpływających na jego współczesny kształt. Publikacja stanowi zbiór artykułów naukowych przygotowanych przez uznanych specjalistów prowadzących badania w zakresie zagadnień bezpieczeństwa oraz współczesnych stosunków międzynarodowych. Opracowania zawarte w tomie prezentują najnowsze wyniki badań kilku kluczowych procesów wpływających na stabilność, poziom bezpieczeństwa regionalnego i sytuację geopolityczną na wybranych obszarach.</p> Piotr Bajor Andrzej Jacuch Robert Siudak Tadeusz Zieliński Andrzej Wojtaszak Eugeniusz Cieślak Dariusz Kozerawski Agata Mazurkiewicz Magdalena Molendowska Kazimierz Kraj Natalia Adamczyk Tomasz Łachacz Małgorzata Łakota-Micker Małgorzata Mazur-Czajka Andrzej Jarynowski Andrzej Buda Łukasz Krzowski Daniel Płatek Jerzy Bertrandt Vitaly Belik Copyright (c) 2020 Piotr Bajor + et al. 2020-12-23 2020-12-23 Archidiecezja lwowska obrządku ormiańskokatolickiego w latach 1902-1938 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/141 <p><strong><span class="TextRun SCXW231760401 BCX8" lang="PL-PL" xml:lang="PL-PL" data-contrast="auto"><span class="NormalTextRun SCXW231760401 BCX8">THE </span><span class="SpellingError SCXW231760401 BCX8">ARMENIAN</span> <span class="SpellingError SCXW231760401 BCX8">CATHOLIC</span> <span class="SpellingError SCXW231760401 BCX8">ARCHDIOCESE</span><span class="NormalTextRun SCXW231760401 BCX8"> OF </span><span class="SpellingError SCXW231760401 BCX8">LVIV</span><span class="NormalTextRun SCXW231760401 BCX8">, 1902–38</span></span><span class="EOP SCXW231760401 BCX8" data-ccp-props="{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:259}"> </span></strong></p> <p><span class="EOP SCXW231760401 BCX8" data-ccp-props="{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:259}">The present dissertation is a monograph on the discussed archdiocese between 1902 and 1938. Thus formulated, the research problem includes an analysis of a wide range of aspects concerning legal and administrative structures, the functioning of church institutions, the activity of the ministry, issues associated with cults, the personal life of the clergy, sacred art, and financial and economic aspects.</span></p> <p><span class="EOP SCXW231760401 BCX8" data-ccp-props="{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:259}">The undertaking of this research problem was made possible by a collection of unique archives held in over thirty archives and libraries, both in Poland and abroad. The library collections of the Pontifical Oriental Institute in Rome and the Foundation of Culture and Heritage of Polish Armenians in Warsaw proved extremely valuable in the course of the inquiry. The aforementioned institutions possess valuable publications which greatly enriched the bibliography of the discussed subject matter, comprising source documents, press articles, elaborations concerning the history of Armenian Catholic Church, and various aspects of the functioning of the Armenian diaspora in Poland.</span></p> Tomasz Krzyżowski Copyright (c) 2020 Tomasz Krzyżowski; Rafael Minassian I.C.P.B. 2020-12-21 2020-12-21 Przybylski i inni https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/151 <p>Książka stanowi kontynuację tomu <em>Przybylski i inni. O znaczeniu Krakowa i regionu w kulturze oświecenia</em> (2019), przygotowanego z okazji dwóchsetlecia śmierci Jacka Idziego Przybylskiego (1756-1819). Przynosi kolejne szczegółowe studia nad częścią pisarskiego dorobku jednej z najważniejszych i najciekawszych postaci życia intelektualnego Krakowa w okresie oświecenia, a także opracowania innych zagadnień istotnych dla pokazania kultury tego miasta i regionu w osiemnastym i na początku dziewiętnastego wieku. Przybylski przypomniany został tu w czterech rozprawach jako autor mowy z okazji setnej rocznicy odsieczy wiedeńskiej, tłumacz Psalmów oraz tłumacz i komentator Homera, a także twórca wiersza okolicznościowego. Przywołano również – w obszerniejszej części tomu, obejmującej osiem kolejnych studiów – ówczesne, formułowane z różnych perspektyw i w różnej formie (m.in. wiersze, listy, dziennik podróży), wypowiedzi na temat Krakowa oraz regionu, zjawiska intelektualno-literackie potraktowane jako preromantyczne, funkcjonowanie ciekawego elementu krakowskiego folkloru; przedstawiono wreszcie wybrane dzieła autorów z podwawelskim grodem i okolicami w jakimś stopniu związanych. Krakowskie oświecenie odsłania w ten sposób stopniowo coraz wyraźniej swoją specyfikę, duchowe bogactwo i wielorakość, mocne zakorzenienie w tradycji antycznej oraz staropolskiej, a równocześnie otwartość na nowe idee i wartości estetyczne.</p> Roman Dąbrowski Magdalena Ślusarska Jacek Wójcicki Artur Timofiejew Jolanta Kowal Aleksandra Norkowska Bogusław Dopart Agata Seweryn Wojciech Kaliszewski Tomasz Chachulski Krystyna Maksimowicz Anna Jończyk Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-17 2020-12-17 Życzenie w gwarze i kulturze wsi https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/149 <p>Zakładanym celem opracowania jest przedstawienie form obecności życzenia (i życzeń) w kulturze ludowej wsi polskiej i wiejskim modelu grzeczności. Charakterystyczną, rudymentarną zasadą norm obyczajowych regulujących sferę kontaktów międzyludzkich jest w tym środowisku empatia, pragnienie (w sensie deklaracji) dobra dla drugiego człowieka. Jakkolwiek prawdopodobnie takie oczekiwanie jest obecne w wielu kulturach, więc także w modelu ogólnym polskiej obyczajowości, jednak to do polskiej wsi w pełni przystaje określenie kultura dobrego słowa. Słowo jest darem, znakiem więzi z drugim człowiekiem i troski o niego, a rozmaite formuły życzące, noszące ciągle przejrzyste znamiona religijno-magicznego światopoglądu naszych chłopskich przodków, są językowym nośnikiem tych treści. Obserwacja ta poszerza obszar zainteresowania także na sferę tradycyjnej ludowej obrzędowości, w której tak traktowane życzenia, przybierające zwykle wyszukaną formę, odgrywają bardzo istotną rolę. W ten sposób zarysowuje się podział na życzenia codzienne, najbardziej skonwencjonalizowane i zrytualizowane, pełniące prymarnie funkcję grzecznościową, oraz życzenia okolicznościowe, stanowiące część dorocznych rytuałów agrarnych. Innymi formułami (magicznymi, apotropeicznymi, quasi-modlitewnymi westchnieniami, np. Niech Bóg zachowo/bróni; Nasi Babka, niek im tyz ta Ponjezus grzychów nie pamiynto) przyjmujących&nbsp; formę życzenia, których beneficjentem nie jest drugi człowiek, praca się nie zajmuje. Bliższemu omówieniu tej problematyki, także ustaleniu denotacji należących tu pojęć, będzie poświęcony osobny rozdział, trzeba jednak zaznaczyć, że praca skupia się na tych treściach, które implikują relacje międzyludzkie. W naturalny więc sposób osadza to badawczą problematykę w kręgu pragmatyki językowej i etnolingwistyki. Znaczenie wypowiedzi jest funkcją kontekstu (wynika z procesukontekstualizacji, por. Awdiejew 1987, 2007), a więc kontekstem rozmaitych formuł grzecznościowych jest określony układ okoliczności pragmatycznych, sytuacji w jakiś sposób pozytywnie wyróżnionych w teatrze życia codziennego wsi (por. Marcjanik 1993a; Goffman 2000). Kluczowe dla analizy funkcjonalnej formuł grzecznościowych pojęcie kontekstu pragmatycznego możemy rozszerzyć o te okoliczności, które mają charakter kulturowy i należą już stricte do kompetencji kulturowej i ogólnej mieszkańców wsi. Zasadniczo składniki te trudno rozdzielić, ponieważ to kultura zachowuje moc diagnozującą wobec tak użytego słowa (np. nie można życzyć Szczęść Boże! każdemu wykonującemu jakąkolwiek pracę). Trudna i skomplikowana sytuacja wsi polskiej, doświadczającej dziś skutków głębokiego kryzysu kulturalnego, afirmacji pierwotnie obcych kulturowo wzorców zachowań, zaciemnia i zamazuje obraz chłopskiej kultury. To – uciekając się do metafory – coraz częściej krajobraz po bitwie, w którym badaczowi wiejskiej kultury pozostaje metoda rekonstrukcji i interdyscyplinarnego poszukiwania sposobów łączenia w całość fragmentów rozbitego zwierciadła.</p> Kazimierz Sikora Copyright (c) 2020 Kazimierz Sikora 2020-12-17 2020-12-17 Pułapki i wędrówki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/150 <p>Twórczość Pruchniewskiego to zatem teren, na którym dokonuje się walka pomiędzy tym, co kulturowo wysokie i niskie, pomiędzy tym, co teatralne i filmowe, pomiędzy tym, co jednostkowe i zbiorowe, pomiędzy tym wreszcie, co instynktowne i kontrolowane społeczną „umową”. Nieprzypadkowe to antynomie. Pierwsza z nich odzwierciedla odwieczną opozycję pomiędzy pokusami apolińskiego artyzmu a pragnieniem dionizyjskiego „utylitaryzmu”, druga – zaogniający się od półwiecza spór pomiędzy „czystością” zasad teatru a brutalną „totalnością” kina, trzecia – tragiczne szamotanie się ludzkiego istnienia w pułapce społeczno-politycznego układu, ostatnia – stały konflikt człowieczego poczucia wolności zderzonego z zasadami opartymi na hierarchii i przymusie.</p> <p style="text-align: right;">Stanisław Bereś</p> <p>&nbsp;</p> <p>Sztuka Pruchniewskiego (<em>Łucja i jej dzieci</em>) pokazuje świat, w którym rodzina, przeznaczona do tego, by dawać życie, funkcjonuje jak miniaturowy Oświęcim. Najgorsza jest jednak nie obojętność, ale język, w którym zbrodnia dokonuje się wcześniej niż w rzeczywistości.</p> <p style="text-align: right;">Roman Pawłowski</p> <p>&nbsp;</p> <p>Pruchniewski z groteskową werwą daje panoramę postaw, międzyludzkich klinczy. Jakby wszystkie polskie grzechy jechały tym autokarem do świętych miejsc Europy. I na nieszczęście – wróciły. Jest w tej sztuce (<em>Pielgrzymi</em>) miejsce na cud, dobroć, choć chwilową przemianę bohaterów.</p> <p style="text-align: right;">Łukasz Drewniak</p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"><img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"></p> Marek Pruchniewski Copyright (c) 2020 Marek Pruchniewski 2020-12-17 2020-12-17 Kupiectwo i handel w międzywojennym Krakowie (1918-1939) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/148 <p>Kraków od wieków stanowił ważny ośrodek handlowy. Zawdzięczał to optymalnemu położeniu geograficznemu w punkcie przecięcia szlaków kupieckich łączących Wschód z Zachodem. Pomimo iż w ciągu stuleci zmieniała się koniunktura gospodarcza i znaczenie polityczne miasta, utrzymywało ono kluczową rolę w wymianie towarowej. W okresie dwudziestolecia międzywojennego Kraków należał do grona miast o największej liczbie przedsiębiorstw handlowych w Polsce. Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie ich liczby, struktury oraz szczegółowej ich klasyfikacji. Jest to jednocześnie próba odtworzenia działalności poszczególnych typów przedsiębiorstw, jak również wpływających na nie czynników. Poruszanym zagadnieniom towarzyszy ukazanie roli oraz specyfiki handlu żydowskiego tworzącego trwały element międzywojennego Krakowa. Nie zabraknie portretów kupców – bohaterów krakowskich sklepów i targów.</p> Iwona Kawalla-Lulewicz Copyright (c) 2020 Iwona Kawalla-Lulewicz 2020-12-17 2020-12-17 Filozofia prawa Friedricha Augusta von Hayeka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/146 <p>Celem niniejszej książki jest przeprowadzenie rekonstrukcji i gruntownej analizy krytycznej tej części ogromnego dorobku intelektualnego Hayeka, która wydaje się mniej znana szerszemu gronu odbiorców i nieco zaniedbana w literaturze poświęconej myśli uczonego. Nie przywykliśmy na ogół łączyć austriackiego noblisty z filozofią prawa, z pewnością zaś nie jest to skojarzenie natychmiastowe. Zasłynął on przede wszystkim jako jeden z twórców doktryny neoliberalnej oraz najwybitniejszych ekonomistów i filozofów politycznych ubiegłego stulecia. Był też zdeklarowanym obrońcą gospodarki wolnorynkowej i wolności indywidualnej.</p> Łukasz Necio Copyright (c) 2020 Łukasz Necio 2020-12-16 2020-12-16 „Głodnemu chleb na myśli” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/144 <p>Tom wpisuje się w program badań nad polską wsią realizowany od lat, głównie z inspiracji środowiska wrocławskiego. Tym razem interdyscyplinarne grono badaczy zajęło się wieloaspektowo miejscem zbóż w życiu mieszkańców ziem polskich ze szczególnym uwzględnieniem Dolnego Śląska. Samą ideę publikacji należy uznać za uzasadnioną, a sposób jej realizacji za udany. Zebrane grono autorów w sposób zróżnicowany i wieloaspektowy spojrzało na tytułową problematykę, dzięki czemu powstała publikacja atrakcyjna zarówno dla świata akademii, jak i pasjonatów i amatorów nauki. Udział profesjonalnych historyków, językoznawców, etnografów, kulturoznawców oraz muzealników, folklorystów i regionalistów, ale także technologów uprawy i przetwórstwa zbożowego i farmaceutów gwarantuje wysoki poziom merytoryczny i powinien zaspokoić potrzeby poznawcze szerokiego kręgu odbiorców.</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji prof. dr hab. Adama Makowskiego</em></p> Joanna Nowosielska-Sobel Grzegorz Strauchold Rafał Nowakowski Stanisław Ciesielski Robert Klementowski Piotr Badyna Jagna Rita Sobel Jolanta Leśniewska Marek L. Wójcik Elżbieta Kościk Szymon Klecz Adam Baniecki Agata Gabiś Grzegorz Sobel Marcin Gadocha Waldemar Żarski Irena Korbelářová Rudolf Žáček Dorota Świtała-Trybek Lidia Przymuszała Anna Czubaszek Józef Błażewicz Joanna Kawa-Rygielska Alicja Nowakowska Maria Herok Agnieszka Szeptiuk-Barańska Jacek Bohdanowicz Danuta Raj Jakub Węglorz Wiktoria Wójcik Kamil Burczyński Roman Potocki Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-16 2020-12-16 Kirgistan – oblicza transformacji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/147 <p>Kirgistan, niewielka centralnoazjatycka republika, od trzydziestu lat zmaga się z trudem niepodległości. Ten górski kraj, stanowiący niegdyś odległe peryferie Związku Radzieckiego, dzisiaj pod wieloma względami jest inspirującym demokratycznym wyjątkiem na tle państw regionu. Mimo to w procesie formowania nowoczesnego państwa, zintegrowanego z gospodarką światową organizmu ekonomicznego czy otwartego społeczeństwa młoda republika kirgiska styka się z podobnymi trudnościami, co jej poradzieccy sąsiedzi. Nie zawsze radzi sobie z nimi lepiej, niewątpliwie natomiast czyni to w sposób bardziej otwarty. Kirgiska odmienność od autorytarnych sąsiadów jest tym bardziej zaskakująca, iż podobnie jak pozostałe republiki Azji Centralnej, od początku bazowała głównie na elitach politycznych ukształtowanych w czasach radzieckich. Jednakże już w latach dziewięćdziesiątych życie polityczne republiki bujnie rozkwitło, co odróżniło ją od sąsiadów w równej mierze, co tempo i skala wprowadzania reform ekonomicznych. Okres w pełni liberalnej polityki pierwszego prezydenta Askara Akajewa był co prawda krótki, stanowił jednak dla elit możliwość oswojenia się z systemem demokratycznym i zaangażowania w proces zmian. Odgórne zahamowanie reform po 1999 roku okazało się zatem chwilowe.</p> Michał Kuryłowicz Krystian Pachucki-Włosek Łukasz Rabiasz Patryk Dujka Katarzyna Kosowska Michał Lubina Bartosz Oleszko-Pyka Kinga Osierda Paweł Panasiuk Łukasz Rabiasz Daria Saprynskaja Iwan Sokołowskij Barbara Tomków Sebastian Torłop Elżbieta Żak Joachim Diec Anna Jach Jan Brodowski Konstancja Polit Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-16 2020-12-16 Tra l’antica sapientia e l’imaginatio https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/145 <p>Il pensiero umano non conosce frontiere. La ‘sapientia’ e l’imaginatio non si lasciano fermare né nel tempo né nello spazio ed ogni elemento dell’universo si anima del sapere e della fantasia.<br>Il capolavoro di Francesco Colonna, “oggetto di immani ricerche non meno che di aspre contese” rimane oggi solo parzialmente indagato nelle sue componenti intertestuali, contenutistiche e lessicali, anche se l’incunabolo pubblicato da Aldo Manuzio nel 1499 ha sempre invitato ad una discussione intorno ai contenuti, modi e finalità dell’opera che si mostra una summa del sapere umanistico-rinascimentale</p> Anna Klimkiewicz Guido Arbizzoni Magdalena Bartkowiak-Lerch Carlo Caruso Giuseppe Fornari Mino Gabriele Miriam Knechtel Nadia J. Koch Hartmut Laue Sonia Maffei Joanna Pietrzak-Thébault Sophia Rhizopoulou James Russell Maren Elisabeth Schwab Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-16 2020-12-16 Ideologia nacjonalizmu ukraińskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/140 <p>Wiktor Poliszczuk całą swoją postawą reprezentował taki typ Ukraińców, który powinien nam być bliski. Z prac Wiktora Poliszczuka wyziera też pewna wizja nowych stosunków polsko-ukraińskich, zbliżająca oba narody dawniej związane wspólnotą historii, a potem rozdzielone przez antagonizmy społeczne i krecią robotę zaborców, wrogich niepodległości i Polski, i Ukrainy. Poliszczuk jako historyk i jako humanista, odrzucając skrajny nacjonalizm ukraiński, odsłaniał wszystkie przejawy jego zbrodni, również tych dokonywanych na własnym narodzie, na ludziach innych orientacji politycznych czy ideowych. (...) Poliszczuk, tak często niedopuszczany w Polsce do głosu i atakowany, w istocie rzeczy daje nam przykład myśli niezależnej, która stara się przedstawiać zjawiska takimi, jakimi one były. Dzieło Poliszczuka przestrzega przed rożnymi iluzjami, które w przyszłości mogą zaowocować fatalnymi skutkami (...).</p> <p><em>prof. dr hab. Bogumił Grott</em></p> Wiktor Poliszczuk Bogumił Grott Copyright (c) 2020 Wiktor Poliszczuk; Bogumił Grott 2020-12-02 2020-12-02 Nauczanie języka polskiego jako obcego w perspektywie refleksyjnej i kulturowej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/139 <p><strong>THE TEACHING OF POLISH AS A FOREIGN LANGUAGE FROM A REFLECTIVE AND CULTURAL PERSPECTIVE</strong></p> <p>The basic aim presented in this book is participation in discussion about culture in the teaching and learning of foreign languages us- ing the example of Polish. These reflections focus around the key concepts – independent conceptions – of interculturality, transcul- turality, and reflectiveness from the perspective of glottodidactics oriented towards the humanities and pedagogics, which makes use of interdisciplinarity. Beginning with a description of the set of instruments of work and its language, I problematize the following key concepts: culture, reflectiveness, interculturality, and transculturality in order to proceed to a description of the reflective glottodidactic process, indi- cating reflectiveness, autonomy, semi-autonomy, constructivism, and transmissiveness. Next, I describe the conceptions of culture from the perspective of cultural (social) anthropology, pedagog- ics, philosophy, and (cultural and intercultural) linguistics. Next, I characterize approaches to culture in the glottodidactic process from the perspectives of institutional and general glottodidactics, as well as from those of German, Romance, and English studies. I de- vote a significant part of the description to culture in Polish studies glottodidactics and in the teaching of the Polish language, from the perspective of non-verbal and rational practice; cultural studies and life and institutions; and the intercultural and transcultural perspective. I also subject didactic, methodical, and program-related solutions to analysis. I conclude my elucidation with an analysis of conversations of an ethnographic type with those who learn and those who teach Polish as a foreign language.</p> Monika J. Nawracka Copyright (c) 2020 Monika J. Nawracka 2020-12-01 2020-12-01 Kobiety w polityce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/197 <p>WOMEN IN POLITICS. THE PUBLIC SPHERE</p> <p>Culture, which is the basis of individual and collective mentality, has power to form and re-form human behaviour, ambitions, actions, plans, etc. The cultural dimension is therefore highly important for the issues presented in this publication. Mentality consent to the presence of women in politics as active agents, and not only passive (absent) actors, can and does happen precisely through cultural changes. In this case, projects promoting gender equality, equal access of women and men to material and symbolic goods, such as work and prestige, play a fundamental role. Also in the field of education, it is vital to encourage children and young adults, regardless of gender, to become involved in political life, without stigmatizing, discriminating against or perpetuating stereotypical thinking about women. The topic of women’s participation in politics still remains a vivid issue, calling for inclusion in the general public discourse and general social awareness and, above all, everyday practice. Let this publication be an invitation to do so.</p> Monika Banaś Dariusz Juruś Emil Orzechowski Anna Citkowska-Kimla Eliza Nowacka Joanna Aleksandra Radowicz Violetta Gul-Rechlewicz Ewa Bujwid-Kurek Joanna Wardęga Ewa Kamińska Renata Hołda Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-01 2020-12-01 Społeczeństwo otwarte, społeczeństwo zamknięte https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/138 <p>O społeczeństwie otwartym warto stale dyskutować, a na pewno warto szczególnie dzisiaj. Autorzy tego tomu wykazali się nie tylko kompetencją, ale i zmysłem polemicznym. Polemizować z liberałami trzeba w imię lepszego liberalizmu. I to się w pełni udało. Wszystkie bez wyjątku teksty rzucają nowe światło na liberalizm, a ponadto zostały tak dobrze napisane, że na pewno znajdą wielu zainteresowanych czytelników.</p> <p style="text-align: right;"><br /><em>Marcin Król</em></p> <p><br />Trudno wyobrazić sobie pracę naukową bardziej dzisiaj potrzebną niż <em>Społeczeństwo otwarte, społeczeństwo zamknięte. Eseje i szkice</em>. Jej Autorzy podejmują refleksję nad fundamentalnymi wartościami liberalizmu w dobie, gdy te wartości się chwieją. Jednocześnie robią to w sposób wierny liberalizmowi – nie przyjmując tych wartości na wiarę, ale poddając je krytycznej, intelektualnej ocenie. Dzięki temu otrzymujemy głęboką, wielowymiarową refleksję nad wartościami społeczeństwa otwartego, które na naszych oczach zamyka się na inność, na wolność i na dobro, które z mądrze realizowanej wolności płynie. Warto także podkreślić, że jest to praca napisana przez grupę akademików, których łączy międzypokoleniowa współpraca naukowa. Zapewnia ona pracy zaskakującą spójność mimo wielości autorów. Pokazuje także, że w czasach, w których tak wiele mówi się o upadku autorytetów, uczniowie mogą zbliżać się do swoich mistrzów nie dzięki dogmatycznej sile ich autorytetu, ale dzięki ich nauczycielskiej mądrości.<br />Marcin Matczak</p> Beata Polanowska-Sygulska Wojciech Ciszewski Łukasz Necio Krzysztof Sielski Copyright (c) 2020 individual authors 2020-12-01 2020-12-01 Postawy elit Wielkiego Księstwa Litewskiego wobec elekcji Władysława IV Wazy i Michała Korybuta Wiśniowieckiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/134 <p><strong>ATTITUDES OF THE ELITES OF THE GRAND DUCHY</strong><br /><strong>OF LITHUANIA TOWARDS THE ELECTIONS</strong><br /><strong>OF VLADISLAV IV VASA AND MICHAEL I</strong></p> <p>The monography focuses mainly on an analysis of socio-political attitudes of representatives of the elites in the Grand Duchy of Lithuania towards candi- dates to the Polish throne. The author discusses constancy or changeability in the behavior of the magnates, which was influencing political attitudes of the whole environment connected with a given senator: his close and distant family, faction, and gentry centered around him. The problem is elucidated on the example of two elections which were held in widely different political circumstances: in 1632 in the case of Vladislaw IV Vasa and 1669 in the case of Michał Korybut Wiśniowiecki (Michael I).</p> Aleksandra Ziober Copyright (c) 2020 Aleksandra Ziober 2020-11-30 2020-11-30 Performanse pamięci w literaturach i sztukach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/132 <p>Zadanie, które podejmujemy w tej książce, zdaje się co najmniej karkołomne. Wspólnym tytułem Performanse pamięci w literaturach i sztukach staramy się bowiem objąć trzy odrębne rodzaje praktyk i towarzyszących im uogólnień teoretycznych, ściśle powiązanych z pamięcią i pamiętaniem oraz wiedzą o przeszłości w jej mniej lub bardziej instytucjonalnych formach: praktyki świadczenia, praktyki rekonstrukcyjne i praktyki spekulatywne. Nawet jeśli kierujemy uwagę przede wszystkim na formaty, sposoby i środki realizacji tych praktyk we współczesnych literaturach i sztukach, nie zamierzamy negować, marginalizować czy pomijać ich odrębności, gdyż byłoby to zapewne przedsięwzięcie skazane z góry na niepowodzenie. Różnią się one przecież nie tylko proponowanymi dotąd metodologiami opisu i analizy, lecz także okolicznościami, czasem powstania i etapem ich rozwoju jako odrębnych pól badawczych, a w konsekwencji – usytuowaniem w krajobrazie nauk&nbsp; humanistycznych. Widać to wyraźnie choćby w chwili, kiedy uświadomimy sobie, że z jednej strony w dziedzinie studiów nad pamięcią coraz głośniej słychać diagnozy, które zapowiadają nadejście kultury posttraumatycznej i kryzys świadczenia, z drugiej zaś badania kontrfaktualne i spekulatywne dopiero się kształtują i konsolidują, wypracowując skuteczne na swoim polu narzędzia analityczne. Natomiast refleksja nad praktykami rekonstrukcyjnymi znajduje się właściwie pośrodku, czyli na etapie łączenia sprawdzonych już metodologii w bardziej rozbudowane i pogłębione ujęcia teoretyczne. Próba wspólnego połączenia tak różnorodnych pod wieloma względami praktyk przypominać więc musi sytuację z tej bajki Iwana Kryłowa, w której na nic się zdały ponawiane wysiłki łabędzia, raka i szczupaka, żeby ruszyć z miejsca ładowny wóz. Jedno wszakże z całą pewnością te praktyki łączy: tak w przypadku aktów świadczenia, jak prób rekonstrukcji i eksperymentów spekulatywnych mamy do czynienia z afektywno-kognitywnymi działaniami epistemicznymi, które w wybranych przez nas przykładach realizacji artystycznych sytuują się na nadal pilnie strzeżonej granicy między dyskursami uznawanymi za faktograficzne i dyskursami jawnie fikcjonalnymi.</p> Mateusz Borowski Magdalena Marszałek Dorota Sajewska Dorota Sosnowska Małgorzata Sugiera Copyright (c) 2020 individual authors 2020-11-17 2020-11-17 Trójjęzyczność ukraińsko-rosyjsko-polska Ukraińców niepolskiego pochodzenia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/133 <p><strong>UKRAINIAN-RUSSIAN-POLISH TRILINGUALISM OF UKRAINIAN PEOPLE OF NON-POLISH DESCENT <br></strong></p> <p>The dissertation concerns the phenomenon so far not subjected to studies of trilingualism of Ukrainians living both in Poland and in Ukraine. The study was attended by non-Polish descent persons, for whom Polish is a foreign language. The research was carried out in the years 2015-2017 in Ukraine and Poland and 1,160 people took part in it.<br>The last chapter consists of the summary of the presented research, that apart from the analysis of the functioning of trilingualism concerning the use of the Polish language, points, for the first time, at the value of the Polish language for people of non-Polish descent. For those people Polish language slowly becomes a tool for self-fulfilment of an increasing number of people.</p> Pavlo Levchuk Copyright (c) 2020 Pavlo Levchuk 2020-11-17 2020-11-17 Collegium Kołłątaja https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/130 <p>The building of Collegium Kołłątaja (formerly known as Collegium Physicum) at Św. Anny 6 and Gołębia 9, seems notable not only as one of the best examples of classicist architecture in Krakow, but above all, as an important witness to the history of Polish science. From the very beginning, its history was coupled with the Enlightenment attempts by the National Education Commission to reform the Academy of Krakow, which were part of a great project to modernize the country hit by the trauma of the first partition. In the remedial project developed by Hugo Kołłątaj, the change of curricula and teaching methods was accompanied by a trans- formation of the organizational structure of the university. In place of the existing faculties, schools were established, which were grouped into two colleges: the Moral College (covering law, theology and literature) and the College of Physics (combining faculties of a mathematical and natural science profile). At the same time, it was decided to build a new seat for the College of Physics, as the slim and archaic building of the university was not able to accommodate modern laboratories and offices with exhi- bits intended to make the teaching process practical. The building was to be constructed on the foundation of the unfinished boarding school of the Kraków Academy funded by the rector, Fr. Kazimierz Pałaszowski, “for the wealthy nobility”, on the site of three older tenement houses (Priamowska, Arnłaowska, Pod Konikiem), acquired by the university in the years 1749-1758.</p> Urszula Bęczkowska Andrzej Chwalba Copyright (c) 2020 Urszula Beczkowska; Andrzej Chwalba 2020-11-16 2020-11-16 Pozostaje performans https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/131 <p>Poszłam na wojnę secesyjną. Nie wybrałam się jednak do archiwum, choć to najbardziej wskazana droga dla badacza, którego zajmuje historia. Zainteresowana powrotami historii w teatrze, poszłam przyjrzeć się bitwom, wystawianym w ponowionym czasie, wykoślawionym niczym kość wyłamana w stawie. Dlatego też nigdy nie miałam pełnej jasności co do kierunku, w którym zmierzam. W tej książce również splatają się prowadzące w rozmaitych kierunkach ścieżki, łączące sztukę performansu, odtworzenia amerykańskiej wojny secesyjnej, teorię performansu, wydarzenia teatralne, fotografię, rzeźbę i rozmaite odmiany „sztuki żywej”. U źródeł moich badań znajdują się pytania o czasowość, typową dla odtworzeń, intermediów, czasu synkopowanego i działań teatralnych oraz ich współ(nie)ożywienia, by posłużyć się terminem inter(in)animation Freda Motena i Johna Donne’a. Z różnych powodów tekst, którym otwieram tę książkę, pod wieloma względami nie przypomina przedmowy. Przede wszystkim dlatego, że – w większym stopniu niż kolejne rozdziały – rozwija się kalejdoskopowo, przemierzając przecinające się ścieżki, dotyka wielu czasów, rozmaitych miejsc i nakładających się na siebie dziedzin nauki. Gdyby ktoś chciał znaleźć jakiś punkt orientacyjny czy kierunkowskaz, okazałoby się nim zapewne doświadczenie odtworzenia (tak w ponownie zrealizowanym dziele sztuki, jak w jeszcze raz odegranej wojnie) jako intensywny, ucieleśniony wgląd w powtórzenie czasu, w jego pojawienie się kolejny raz. W tym sensie wspólnym mianownikiem wszystkich analiz w tej książce jest badanie afektu jako formy poznania (w rozdziale czwartym nazywam to trudem życia), a także typowe dla tej procedury obietnice i pułapki. Pozostaje performans zaczynam od analizy odtworzeń amerykańskiej wojny secesyjnej w pierwszym i drugim rozdziale, a następnie przechodzę do kwestii związanych z teatrem, performansem, sztuką i fotografią. W zakończeniu natomiast powracam do odtworzeń wojennych potyczek w kontekście sztuki, nawiązując do paradoksalnego wezwania do broni w książce <em>The Muster</em> (2005) Allison Smith. Wprawdzie w pierwszych rozdziałach częściowo zawieszam pytanie o polityczną stawkę odtworzeń, ale powracam do niego w finale, zwłaszcza w odniesieniu do ruchu konfederatów. Staram się bowiem czytelnie przedstawić obosieczną politykę (a może nawet ryzyko) łączenia odtworzeń bitew z jawnie lewicowymi projektami artystycznymi, a także zastanowić się nad sensem protestu – tak dawniej, jak dzisiaj.</p> Rebecca Schneider Mateusz Borowski (Translator) Małgorzata Sugiera (Translator) Copyright (c) 2020 Rebecca Schneider 2020-11-16 2020-11-16 Okno na przeszłość https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/128 <p><strong>THE WINDOW ON THE PAST. OUTLINES ON THE VISUAL HISTORY, VOL. 2</strong></p> <p>The submitted collective volume continues a publication <em>Okno na przeszłość. Szkice z historii wizualnej</em> [The Window on the Past. Outlines on the Visual History], prepared in 2014 and edited by Dorota Skotarczak. It is also another volume of a publishing series Historia w Mediach [Historia in Media]. In this context our work establishes some reference to a book <em>Film a historia. Szkice z dziejów wizualnych</em> [Film and History. Outlines on the Visual History] (2019). We divided contents of this volume into two parts: photography and film. All of the presented studies were made according to methodology of the visual history and most of them constitute interdisciplinary analyses. The authors prove that from a perspective of the visual history one can scrutinise very different issues. The content layout and proportions of particular parts of the volume do not reflect the whole spectrum of definitions and understanding of the visual history, and they do not represent all views or perspectives currently dominant in Poland.</p> Dorota Skotarczak Jacek Szymala Szymon Lazarowicz Piotr Zawojski Agata Lubowicka Paweł Szafrański Agnieszka Kamrowska Iwona Grodź Magdalena Saryusz-Wolska Marta Stańczyk Joanna Preizner Marcin Sak Kamil Lipiński Copyright (c) 2020 individual authors 2020-11-03 2020-11-03 Gramatyka osetyjska (dialekt iroński) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/127 <p><strong>AN OSSETIC GRAMMAR. THE IRON DIALECT</strong></p> <p>The Ossetic language belongs to the group of Eastern Iranian Languages and is as such a continuation of those dialects which were spoken by the ancient tribes of Scythians, Sarmatians and Alans. These peoples inhabited the extensive territories of Central Asia and Eastern Europe. With regard to the significant distances that separated the various divisions that constitute the Iranian group of languages (ones that belong in conjunction with the Indo-Arian to the Indo-European family of languages) the differences that may be observed amongst Iranian languages are significantly more marked and numerous than the internal divisions to be seen in the separation of individ- ual Germanic, Romance, or Slavonic languages. And so, as an example, Persian as a language, here the main representative of the Iranian linguistic group, had already in late antiquity lost its noun declination (and here as the first amongst Indo-European languages as such!), while the Ossetic language makes use to this day of nine different cases, ones that recall in their typology those of Slavonic languages. This results from the extremely archaic nature of Ossetic as a language, the users of which have not neighboured the ancestors of modern day Persians for at least 2,500 years.</p> Andrzej Pisowicz Copyright (c) 2020 Andrzej Pisowicz 2020-10-30 2020-10-30 Dramaty https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/123 <p>Rafał Wojasiński przygląda się ludziom, którzy raczej rzadko stają się bohaterami współczesnego dramatu. Pozbawieni perspektyw i szans na społeczny awans, nieprzystosowani, bezradni, walczą o swoją godność tak, jak na to pozwala im trudna sytuacja materialna, dziedziczona mentalność, niedoskonały język.</p> <p style="text-align: right;"><em>kapituła Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej</em></p> <p style="text-align: left;">&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"> <img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"> </p> Rafał Wojasiński Copyright (c) 2020 Rafał Wojasiński 2020-10-29 2020-10-29 Wybór dramatów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/124 <p>Podstawowa zasada konstrukcyjna, stanowiaca os koniktu dramatycznego, jest w teatrze Pavlovsky’ego ambiwalencja, przenikajaca różne poziomy i wymiary dzieła, głównie zas sfere symboliki i znaczenia. Inteligentnie konstruowana wieloznaczność wywołuje niepokój odbiorcy w sytuacji, gdy nie ma on pewności czy to, co widzi na scenie, jest faktycznie tym, czym się jawi. Nimbem niejednoznaczności spowite są praktycznie wszystkie elementy utworu dramatycznego, począwszy od przestrzeni i elementów scenicznych, przedmiotów teatralnych, czy wreszcie samych bohaterów. Ambiwalencja dotyczy nie tylko tożsamosci, ale i samego wymiaru moralnego postaci Pavlovsky’ego, wsród których większość skupia w sobie sprzeczne cechy, nieraz wykluczające się na tyle, że można mówic o podwójnej osobowości bądź wręcz jej rozłamie w sytuacji, gdy postać posiada tyle samo cech bohatera, co antagonisty, rozdzielanych między dwie postaci w tragedii klasycznej. U Pavlovsky’ego katalizatorem rozwoju akcji staje się wówczas ten sam bohater, zaś konflikt dramatyczny przybiera postać gwałtownego konfliktu wewnętrznego jednostki.</p> <p style="text-align: right;"><em>Ze Wstępu</em></p> Eduardo Pavlovsky Maria Falska (Translator) Michał Hułyk (Translator) Copyright (c) 2019 individual authors 2020-10-29 2020-10-29 Między słowem a obrazem https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/122 <p>Oddajemy w Państwa ręce tom <em>Między słowem a obrazem</em>: trzeci z serii <em>Obrazowanie w komunikacji</em>. Składające się nań teksty dążą do uchwycenia różnych aspektów zjawisk komunikacyjnych, pokazując ich wielowymiarowość – czy to w sensie wielomodalności komunikacji, czy to w sensie osadzenia języka w percepcyjnym: wzrokowym i słuchowym doświadczeniu. Przeplatające się perspektywy badawcze językoznawstwa kognitywnego oraz lingwistyki antropologicznej pozwalają na ogląd fascynujących zjawisk, jakimi są język i komunikacja z różnych punktów widzenia.</p> Justyna Winiarska Aneta Załazińska Jolanta Antas Izabela Kraśnicka-Wilk Jerzy Bartmiński Anna Chudzik Dorota Korwin-Piotrowska Małgorzata Lisowska-Magdziarz Andrzej Pawelec Katarzyna Skowronek Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-29 2020-10-29 Wizje romantyzmu w literaturze i publicystyce polskiej XX wieku https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/121 <p>Granice chronologiczne XX wieku pokrywają się w przybliżeniu z granicami interesującego nas w tym tomie zjawiska. Około roku 1900 wstępuje na scenę pierwsze pokolenie znające romantyzm wyłącznie ze źródeł pisanych i przekazów historycznych. Modernizm literacki zostaje wówczas zidentyfikowany z neoromantyzmem, a widoczne odrodzenie w publicystyce i postawach pokolenia przeżywa dziedzictwo polityczne trzech wieszczów. Druga Rzeczpospolita otacza to dziedzictwo oficjalnym kultem, a zarazem – nieoficjalnie – inicjuje falę antyromantycznych buntów, polemik i przewartościowań. Katastrofa wojenna powoduje odrodzenie tradycji romantycznej w literaturze emigracyjnej i w świadomości politycznej głównych ośrodków emigracji. Wyraźny powrót romantyzmu politycznego – choć refleksyjny i krytyczny – obserwujemy także w literaturze schyłkowego PRL-u, aż po stan wojenny. Jak z tego wynika, różne „wizje romantyzmu” wydają się stałym składnikiem polskiego modernizmu w szerokim rozumieniu tego terminu. Natomiast próba zerwania z tą tradycją i jej wymazania z kultury współczesnej pod hasłem „końca paradygmatu romantycznego” kojarzy się z programem ponowoczesności. Namysł nad zjawiskami opisywanymi przez autorów tej książki wydaje się więc szczególnie istotny zwłaszcza dziś, w epoce wielkiego sporu o kanon literacki i kanon kultury.</p> Maciej Urbanowski Andrzej Waśko Wojciech Gruchała Agata Janiak Grażyna Halkiewicz-Sojak Justyna Chłap-Nowakowa Dorota Heck Kazimierz Maciąg Maria Zadencka Przemysław Dakowicz Olga Płaszczewska Marzena Woźniak-Łabieniec Marcin Maron Marcin Saganiak Mateusz Werner Wojciech Kudyba Antoni Buchała Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-28 2020-10-28 Odpowiedzialna wolność https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/119 <p>Tematem, wokół którego skupić można przedstawione w książce analizy, jest wolność. Rozważane kwestie są bowiem blisko związane z jednym z podstawowych zagadnień współczesnej refleksji, którym jest wolność. Stanowi ona punkt wyjścia i centrum tak dla rozważań dotyczących filozofii człowieka, jak i etyki, nie wspominając już o kwestiach związanych z polityką. Jednakże można tutaj mówić o pewnym paradoksie. Wprawdzie wolność jest jednym z centralnych tematów współczesnej filozofii, jednak zrozumienie czym ona jest i jakie jest jej podstawowe znaczenie, wciąż pozostaje zadaniem, przed którym stoimy.</p> Marek Drwięga Copyright (c) 2020 Marek Drwięga 2020-10-28 2020-10-28 Jasachy gminy Ormian lwowskich za lata 1598–1638 w języku ormiańsko-kipczackim https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/120 <p>The prepared-for-printing manuscript reference number 452 from the library of the Mekhitarist Monastery in Vienna is essential for the study of the history of Polish Armenians, as it contains financial records of the Armenian community in Lwów from the years 1598-1638, written almost entirely in the Kipchak ethnolect in the days of the greatest prosperity of Armenians in that city.</p> Krzysztof Stopka Copyright (c) 2020 Krzysztof Stopka 2020-10-28 2020-10-28 Polscy urzędnicy wyższego szczebla w Bośni i Hercegowinie w latach 1878-1918 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/118 <p><strong>POLISH SENIOR OFFICIALS IN BOSNIA AND HERZEGOVINA BETWEEN 1878 AND 1918</strong></p> <p>The outbreak of World War I, which was directly caused by the murder of Arch- duke Franz Ferdinand in Sarajevo, the capital of Bosnia and Herzegovina, in June 1914, marked the beginning of the end not only of the Austro-Hungarian Empire, but also of the Polish diaspora, which left the country after World War I, mostly going to the Second Republic of Poland. There, both the officials mentioned in the book and their children, who often spoke better Serbo-Croatian than Polish, made their careers. They were, to a large extent, responsible for many Polish-Yugoslavian initiatives during the interwar period, such as the activities of the Polish-Yugosla- vian Societies. This monograph is the first fully comprehensive discussion of this topic, un- known so far to a wider audience, which was the presence of Polish officials in Bosnia and Herzegovina.</p> Tomasz Jacek Lis Copyright (c) 2020 Tomasz Jacek Lis 2020-10-27 2020-10-27 Słowianie w monarchii Habsburgów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/117 <p>Trwające niemal sześć stuleci dzieje monarchii Habsburgów pozostają w nierozerwalnej więzi z historią Słowian zamieszkujących rozległe terytoria, wchodzące w skład ich politycznej domeny. Tworzenie większych struktur państwowych w okresie od średniowiecza do czasów nowożytnych było zjawiskiem częstym i wynikało z wielu powodów. Najbardziej oczywiste wydają się pobudki osobiste, mające na celu realizację indywidualnych ambicji władców marzących o hegemonii i podbojach, przez to o utrwaleniu pamięci w własnym panowaniu na kartach historii. Działania takie wynikały jednak także ze strategii politycznej i konieczności zapewnienia sobie polityczno-militarnej przewagi nad zagrażającym sąsiadem. W tym aspekcie motywowane były potrzebą gwarancji bezpieczeństwa osobistego i zamieszkujących podległe ziemie poddanych. Tak więc, na przestrzeni kilku stuleci liczne narody i wspólnoty etniczne z Europy Środkowej oraz Bałkanów wiodły samodzielny byt lub tworzyły większe struktury w ramach różnych spajających je dynastii. W tym regionie Europy już od wczesnego średniowieczna drogą tą poszli Arpadowie i Przemyślidzi, Piastowie i Jagiellonowie, a wreszcie energiczny ród Habsburgów. Stworzone przez tych ostatnich państwo (zwłaszcza złączona unią personalną Monarchia Austro-Węgierska) przez znaczną część dziejów było mozaiką narodów i kultur żyjących często we wzajemnym poszanowaniu języka, religii i obyczajów. Dzięki zręcznej polityce uniknięto chociażby pokusy językowej i religijnej unifikacji, mimo że łacina i niemiecki (w mniejszym stopniu także węgierski) stały się głównymi językami komunikacji społecznej (kulturalnej i urzędowej). Niemniej w praktyce posługiwano się też kilkoma innymi językami grup etnicznych, w tym również Słowian. Monarchia Habsburgów, podobnie jak Jagiellonów, nie była jednak państwem idealnym, musiała więc mierzyć się z koniecznymi w przypadku tak skomplikowanej struktury konfliktami na tle etnicznym i wyznaniowym, czy szkodzącym zwykle interesom państwa politycznym partykularyzmem.</p> Marina Čistiakova Marzanna Kuczyńska Jan Stradomski Viktoriâ Legkih Margarita V. Živova Peter Žeňuch Aleksander Naumow Jerzy Ostapczuk Ryszard Grzesik Antonina Kurtok Krasimir Stančev Dariusz Ciołka Mirosław P. Kruk Marija Klobčar Jitka Máchalová Bohumil Jiroušek Markéta Špačková Peter Karpinský Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-26 2020-10-26 Spotkania https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/109 <p>Fenomenologia nie jest aktualnym nurtem w filozofii, a tym bardziej − modnym trendem w kulturze filozoficznej. To zapewne jeden z powodów, że badania dorobku naukowego Romana Ingardena osłabły i zwolniły w ostatnich latach. W jakimś stopniu jest to prawo historii, ale w jakimś przyczyną stała się sama myśl Ingardena, której zrozumienie wymaga wysiłku i zaangażowania. W czasach szybkiej i łatwej konsumpcji intelektualnej również jakaś część filozofii dostosowuje się do tych wymagań, oferując odbiorcy coraz to nowsze intelektualne izmy. Strukturalnie, systemowo uporządkowana filozofia Ingardena wymaga trudu intelektualnego, oferując w zamian rzetelną myśl filozoficzną. Przy jej zgłębianiu można to potraktować jako wadę bądź zaletę; jako wadę, gdyż Ingarden – z jednej strony – opracował twórczo zasadnicze problemy głównych dziedzin filozoficznych, wykorzystując do tego swój bardzo indywidualny i fenomenologiczny zarazem styl dociekań. Niejeden czytelnik uzna ten styl filozoficznego wywodu za dodatkową trudność w rozpoznaniu i przyswojeniu myśli Ingardena. Styl ten, jasny i konsekwentny, lecz – ze względu na opisowy i „unaoczniający typ refleksji fenomenologicznej” – jest szczegółowy, by nie powiedzieć drobiazgowy, i „meandryczny”.</p> Leszek Sosnowski Andrzej Ingarden Krzysztof Ingarden Jerzy (Witold) Aleksandrowicz Maria Gołaszewska Andrzej Kowal Józef Lipiec Janina Makota Andrzej Półtawski Ewa Sowa Andrzej Stróżewski Beata Szymańska Jan Hertrich-Woleński Krzysztof Zanussi Leopold Zgoda Dominika Czakon Natalia Anna Michna Monika Komaniecka-Łyp Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-22 2020-10-22 Meetings https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/104 <p>Phenomenology is not a current trend in philosophy, nor is it a fashionable trend in philosophical culture. This is probably one of the reasons why research of the academic achievements of Roman Ingarden has weakened and slowed down in recent years. To some extent this is the law of history, but it is surely also, in some way, the issue of Ingarden’s very thought, the understanding of which requires effort and commitment.<br>This publication is not yet another presentation of Ingarden’s system; nor is it an analytical penetration into the detailed problems of that system. The philosopher is depicted here through the recollections of his students who participated in his academic activities in the years 1957-1963. This is his second return to didactics in the post-war period, separated by a forced leave and a ban on teaching; the first period being the years 1945-1950.<br>The book consists of two distinct parts. The first is introducing chapters, ranged according to an age and the level of saturation with Ingarden’s ideology. The first chapter in this section – authored by Dominika Czakon and Natalia Anna Michna – is a more personal reflection on Ingarden from the point of view of the youngest generation of philosophers. Next, an article by Monika Komaniecka-Łyp presents the history of Ingarden when he was under surveillance by the Security Service of the Polish People’s Republic, resulting from the operations aimed against the academic community of the Jagiellonian University. The last text in this section – authored by the undersigned – is of a biographical nature, where Ingarden is presented as a secondary school teacher and academic mentor. The second part of the book is a unique collection of memories of Ingarden’s two grandchildren, students, friends and associates. <br>The work provides the reader with a large collection of photos presenting the authors of the recollections at the time of their university studies. One can also find pictures of personal memorabilia, such as student records from exams in important subjects. In the vast majority of cases, Ingarden is the main character behind both photos and scans of individual pages from the record books. At the end of the book the reader will find a list of students from particular years of the last period of his work.</p> Leszek Sosnowski Dominika Czakon Natalia Anna Michna Monika Komaniecka-Łyp Andrzej Ingarden Krzysztof Ingarden Jerzy Aleksandrowicz Maria Gołaszewska Andrzej Kowal Józef Lipiec Janina Makota Andrzej Półtawski Ewa Sowa Władysław Stróżewski Beata Szymańska Jan Woleński Krzysztof Zanussi Leopold Zgoda Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-20 2020-10-20 Sny kobiet, sny o kobietach – od romantyzmu do Młodej Polski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/106 <p><em>Sny kobiet, sny o kobietach – od romantyzmu do Młodej Polski</em> to zbiór dwunastu artykułów i szkiców, z których każdy koncentruje się na istotnych dla XIX-wiecznej literatury zagadnieniach oniryzmu oraz kobiecości. Książka zawiera teksty dotyczące bardziej i mniej znanych autorów i autorek: Zygmunta Krasińskiego, Cypriana Kamila Norwida, Władysława Słowackiego, Karola Irzykowskiego, Maryli Wolskiej, Kazimiery Zawistowskiej czy Loli Szereszewskiej. Prócz szkiców stanowiących interpretacje tekstów z literatury polskiej w tomie znalazły się także artykuły poświęcone literaturze europejskiej, m.in. twórczości Baudelaire’a, Nodiera, Nervala, Samaina i Żukowskiego.</p> Paulina Batkiewicz Lidia Kamińska Monika Ziółkowska Anna Rzepniewska Marcin Sarna Patrycja Wojda Joanna Stocka Aleksandra Łagowska Sandra Magdalena Kocha Ireneusz Woźnica Norbert Gacek Lidia Kamińska Emilia Gałczyńska Kamil Kaczmarek Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-20 2020-10-20 Najstarsze bractwo różańcowe w Wadowicach 1616-1822 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/98 <p><strong>THE OLDEST FRATERNITY OF THE ROSARY IN WADOWICE (1616-1822)</strong></p> <p>This book describes the activity of the oldest Fraternity of the Rosary in Wadowice, which was established which was established in 1616 by the foundation of the burgher Jakub Wierczkowic. The Fraternity of the Rosary was an institution that gathered not only some of the inhabitants of this small city in Lesser Poland, but also people from neighboring communities who represented various states: the clergy, the nobility, and the common folk. Its activity focused not only on Marian piety, which flourished in the post-Tridentine period. The origins of such organizations reach back to secular fraternities that were founded in late antiquity and in the Middle Ages. Unfortunately, the foundation charter of the Fraternity of the Rosary in Wadowice has not been found, although it is known that in order for it to have been written the approval of the bishop of Krakow and the superiors of the Dominican Order were necessary. Formally, the Dominican Order was the patron of the Wadowice fraternity from the beginning of i s existence, as was the case with other Fraternities of the Rosary; however, in archival materials the traces of the Dominicans’ control over this fraternity were only sporadic in the seventeenth century, on the occasion of the election of the fraternity’s authorities.</p> Tomasz Graff Copyright (c) 2020 Tomasz Graff 2020-10-14 2020-10-14 Estoppel w angloamerykańskim prawie prywatnym https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/96 <p>The book attempts to analyze the status of several Anglo-American legal doctrines referred to as equitable estoppel, promissory estoppel, and proprietary estoppel. It examines the English, American and Australian law from the 18th century onwards. The book draws analogies to legal devices detectable in continental civil law and characterized by the goal similar to that performed by various types of estoppel. Among these devices there may be listed those found in the European harmonization projects (PECL, DCFR, CESL) as well as those found in the national civil codes, and specifically such as principle of good faith and fair dealing or the prohibition on the abuse of rights. Common law jurisdictions recognize a number of specific estoppel doctrines. The latter prevent the negative effects of an inconsistent conduct of the other party and counteract the occurrence of detriment or other negative consequences (often referred to by a vague notion of “unconscionability”) resulting from the party’s reliance on the ther party’s inconsistent conduct. Estoppels are used today as „safety valves” in almost all fields of Anglo-American private law. The courts apply them to settle accounts for the expenditures made on someone else’s property and also to protect the addressees of formally defective promises (made in breach of the statute of frauds) as well as to protect the parties to the negotiations that did not lead to the contract’s conclusion. Estoppels can also be found in family-law relations as a device to settle the accounts of former cohabitants or to modify the partition of the deceased’s estate. Despite the broad scope of its application, the law on estoppels is far from being settled. Significant differences occur in its interpretation under various jurisdictions. While in English law the promissory estoppel might be used only as a defence (“a shield”), the American and Australian law recognize it as an independent cause of action (“a sword”). There are many controversies and disputes that are currently taking pl ce both in the courts and in the scholarship. They lead to legal uncertainty and unpredictability of decisions. The book attempts to discuss these issues and sometimes point to potential solutions.</p> <p>&nbsp;</p> <p><strong>STRESZCZENIE</strong></p> <p>Przedmiotem książki jest analiza angloamerykańskich instytucji prawnych określanych jako equitable estoppel, promissory estoppel, proprietary estoppel. Swoim zakresem obejmuje ewolucję prawa angielskiego, amerykańskiego i australijskiego w okresie od XVIII w. do XXI w. Autor porównuje poszczególne odmiany estoppel z realizującymi podobne cele rozwiązaniami funkcjonującymi w kontynentalnej cywilistyce. Należą do nich znane europejskim projektom harmonizacyjnym (PECL, DCFR, CESL) jak i narodowym kodeksom cywilnym zasada dobrej wiary w znaczeniu obiektywnym oraz zakaz nadużywania prawa.<br>W krajach kultury prawnej common law obecny jest szereg odmiennych, różnych od siebie, instytucji estoppel. Ich celem jest zapobieżenie negatywnym skutkom niekonsekwentnego zachowania drugiej strony i przeciwdziałanie wystąpieniu uszczerbku (detriment) lub innych negatywnych następstw – określanych nieostrym terminem „unconscionability”, będących skutkiem podjęcia działań w zaufaniu (reliance) do zachowania drugiej strony.<br>Estoppel sprawuje obecnie funkcję „zaworu bezpieczeństwa”. Stosowany jest niemal we wszystkich obszarach angloamerykańskiego prawa prywatnego. Służy rozliczeniu nakładów dokonanych przez posiadacza na cudzej nieruchomości, ochronie zaufania adresatów formalnie wadliwych obietnic albo stron nieskutecznych negocjacji. Funkcjonuje również w relacjach prawnorodzinnych – pozwala przeprowadzić rozliczenia pomiędzy konkubentami lub modyfikować zasady podziału majątku spadkowego. <br>Mimo szerokiego spektrum stosowania instytucji, wciąż nie rozstrzygnięto licznych kontrowersji, a pomiędzy poszczególnymi jurysdykcjami występują istotne rozbieżności. W tej mierze dystans dzieli prawo angielskie z jednej, a amerykańskie i australijskie z drugiej strony. W prawie angielskim promissory estoppel jest wyłącznie zarzutem („tarczą”), podczas gdy w innych samodzielną podstawą powództwa („mieczem”). Brak ustawowej regulacji, a także stosunkowo krótki staż tej instytucji stanowią źródło wielu sporów toczonych w orzecznictwie i w nauce &nbsp;prawa. Prowadzą one do braku pewności prawa i nieprzewidywalności rozstrzygnięć. Próbie omówienia, a niekiedy i rozstrzygnięcia tych zagadnień poświęcona jest książka.</p> Jan Halberda Copyright (c) 2020 Jan Halberda 2020-10-13 2020-10-13 Pisarz i miasto https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/103 <p><strong>THE CITY AND THE WRITER: GDANSK IN THE PROSE OF STEFAN CHWIN</strong></p> <p>In my thesis I put together various works of Stefan Chwin, in order to follow the way how the city operates and how it becomes an important part of the story. The aim of this dissertation is to show, how the writer comprehends Gdańsk (what level of importance is given to his birthplace) and what picture of Gdańsk (along with its history, places, objects occupying the space and finally inhabitants) arises from his works. A research method is the analysis of texts and their historical-literary interpretation with regard to the cultural studies (anthropology and sociology of the literature). The basis is a specific dichotomy between the writer and the city. My study leads to the conclusions that for Chwin, Gdańsk is not only a birthplace and a place of living, but also a place that inspires. We get to know this place better and follow the history of the people that used to live here.<br>A personal vision of the author leads to a creation of the Gdańsk (space), turning in the prose of Chwin into a specific spiritual (auto)biography of the writer.</p> Barbara Weżgowiec Copyright (c) 2020 Barbara Weżgowiec 2020-10-13 2020-10-13 Helena Modrzejewska i Jej Przyjaciele https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/101 <p>Wszystkie składające się na tom teksty stanowią przejaw wiedzy (także w zakresie realiów epoki), kompetencji, solidności, rzetelności, dociekliwości w docieraniu do prawdy, osobistego zaangażowania, pasji, wręcz fascynacji. Relacje Heleny Modrzejewskiej z kręgiem jej przyjaciół bądź osób do tego miana pretendujących stały się dla badaczy fascynującą materią poznawczą, inspirującą do nowych przemyśleń, otwierającą nowe pola badawcze. Dotarcie do wielości źródeł umożliwiło reinterpretację ustaleń zastanych, weryfikację rzeczy już opracowanych. Zaproponowana przez redaktorów tomu tematyka skłoniła Autorów do poszukiwania nowych metod opisu, analizy i interpretacji więzi osobowych. Walor poznawczy w zakresie zakreślonej tytułem problematyki tomu jest nie do przecenienia. Zgodnie z nadzieją redaktorów jego opublikowanie niewątpliwie „wzbogaci stan badań nad życiem i twórczością Heleny Modrzejewskiej” oraz „przekona do uznania potrzeby ustawicznego konstruowania rzetelnych biografii wybitnych osobistości świata ku tury i sztuki wspartych nie tyle na powszechnie dostępnych, bardzo licznych […] opracowaniach, co na starannych badaniach źródłowych” [Wstęp]. Błędem byłoby jednak zamykanie znaczenia tomu li tylko do dziedziny teatru. Patrząc szerzej – przedstawiony do recenzji zbiór to piękna, wieloaspektowa, budująca rzecz o istocie przyjaźni. Z pewnością wzbudzi zainteresowanie szerszego kręgu odbiorców.</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji dr hab. Mirosławy Pindór, prof. UŚ</em></p> Alicja Kędziora Emil Orzechowski Dorota Jarząbek-Wasyl Marta Kłak-Ambrożkiewicz Krzysztof Kurek Anna Jędrzejczyk Agnieszka Kowalska Lidia Kuchtówna Agnieszka Marszałek Jan Michalik Mariola Szydłowska Anna Kuligowska-Korzeniewska Tomasz Sobieraj Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-13 2020-10-13 Wielkie mi coś https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/99 <p>Będziecie śmiać się, czytając; Marta G. nie przepuszcza żadnej okazji, żeby złowić, zaprojektować, opisać komizm sytuacyjny, slapstick, gag. Ale nigdy nie wygłup! To zawsze są ludzie – w kostiumach bajkowych, zwierzęcych, czasem kompletnie odjechanych, ale ludzie, zwykle fajni i niegłupi – w zabawnych sytuacjach. Można się nad nimi pośmiać, nie da się ich nie polubić, a niekiedy wypada mocno docenić ich niebylejakość. Stara szkoła mądrej komedii. Odwiecznie skuteczna.</p> <p style="text-align: right;">Jacek Sieradzki</p> <p>&nbsp;</p> <p>Jeśli ktoś ma kłopoty ze sobą, z miłością, przyjaźnią lub zaakceptowaniem Świata, powinien czytać utwory Marty Guśniowskiej. Nie pisze dla dzieci, a dla ludzi. Pisze tak, że każdy zaczyna tęsknić za przygodą. Każdy może się uśmiechnąć, każdy znajdzie coś, co go ucieszy. Marta ma talent, trafia w światło bramki z lekkością i wdziękiem. I co ważne – pisze tak, że Jej słowa ożywają w Teatrze. Po prostu Marta należy do Skarbów Kultury Narodowej.</p> <p style="text-align: right;">Maciej Wojtyszko</p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"> <img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"> </p> Marta Guśniowska Copyright (c) 2020 Marta Guśniowska 2020-10-09 2020-10-09 Na Przełomie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/88 <p>W połowie lat 90. na Uniwersytecie Jagiellońskim rozpoczęło nieprzerwaną działalność seminarium filozoficzne, które z czasem przybrało nazwę Na Przełomie. Prowadzone przez 25 lat stanowiło miejsce prezentacji prac i żywych debat grona doktorantów, przygotowujących swe rozprawy, ale także wielu osób zainteresowanych filozofią i poruszaną problematyką.<br>Książka "Na Przełomie" jest niezmiernie ciekawym zbiorem prac rozmaitych. Stanowi świadectwo programowej różnorodności tematycznej, a zarazem potwierdzenie filozoficznych pasji i kompetencji indywidualnych u młodych wciąż – filozofów.</p> Jacek Romański Anna Szklarska Sabina Prejsnar-Szatyńska Stanisław Łojek Piotr Mróz Magdalena Malska Agnieszka Smrokowska-Reichmann Ryszard Philipp Joanna Wilkońska Magdalena Marciniak-Pinel Małgorzata Ziąbka Ewa Kurleto-Kalitowska Beata Foszczyńska Anna Smywińska-Pohl Joanna Ziarkowska Małgorzata Konarzewska Katarzyna Barska Dorota Ucińska Józef Lipiec Copyright (c) 2020 individual authors 2020-10-06 2020-10-06 Podsumowanie VIII kadencji Parlamentu Europejskiego. Wyzwania integracji europejskiej w latach 2014-2019 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/125 <p>„W pracy uwagę zwraca przede wszystkim aktualność poruszanej tematyki związanej z istotnymi aspektami funkcjonowania Parlamentu Europejskiego VIII kadencji. Jedynie dla przykładu wymienić można wpływ Parlamentu Europejskiego na ustrój Unii Europejskiej, reprezentację interesów narodowych w Parlamencie czy też jego rolę w kreowaniu aksjologii Unii Europejskiej. Nie mniejsze znaczenie przypisać wypadnie wpływowi Parlamentu Europejskiego VIII kadencji na kształtowanie wybranych polityk sektorowych Unii Europejskiej, a także badaniom efektywności PE w ujęciu ilościowym i jakościowym. Kompleksowość recenzowanej publikacji staje się jej wyróżnikiem na polskim rynku wydawniczym, a przez to zasługuje na uwagę. (…) Recenzowaną pracę wyróżnia także podejście interdyscyplinarne, co pozwala spojrzeć na przedmiot badania z różnych perspektyw naukowych. Znajdujemy tutaj bowiem wysokiej jakości teksty natury m.in. politologicznej, prawnej czy socjologicznej”.</p> <p>Z recenzji dr. hab. Marka Świstaka</p> Agnieszka Nitszke Janusz Józef Węc Anna Wierzchowska Łukasz Danel Ewa Kamarad Bogdan Koszel Beata Kosowska-Gąstoł Justyna Miecznikowska Katarzyna Głąbicka-Auleytner Barbara Curyło Bożena Gierat-Bieroń Jan Wiktor Tkaczyński Paulina Antoń Wawrzyniec Banach Klaudia Kudławiec Marta Labuda Monika Sowa Olesia Tkachuk Tomasz Kownacki Adam Kirpsza Dawid Nowicki Krystian Spodaryk Agnieszka Nitszke Copyright (c) 2019 Agnieszka Nitszke, Janusz Józef Węc + et al. 2020-10-03 2020-10-03 Reformacja: między ideą a realizacją https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/107 <p>Reformacja była wielką ideą reformy chrześcijańskiej i nadzieją na odrodzenie Kościoła, wiary i życia chrześcijańskiego. Także z perspektywy współczesnej – po 500 latach od jej symbolicznego zapoczątkowania przez Marcina Lutra w 1517 r. – postrzegana jest zgodnie i niezależnie od prezentowanych przekonań religijnych, filozoficznych i historiograficznych jako wydarzenie przełomowe. Miała ona bowiem olbrzymie konsekwencje nie tylko dla doktryny, myśli religijnej i pojmowania wiary. Wpłynęła bezpośrednio także na pojawienie się nowych form organizacji i struktur kościelnych oraz na nowy sposób funkcjonowania w tym zakresie państw i różnorodnych terytoriów politycznych we wczesnonowożytnej Europie. Ponadto w tamtej epoce wiara i wyznanie nie stanowiły osobnej sfery, którą można by rozważać i opisywać jako wyodrębniony od innych segmentów ówczesnego życia społeczno-politycznego fenomen historyczny, a kościół jako instytucja nie był wyodrębnioną i ograniczoną tylko do zadań w zakresie ceremonii i nauczania religijnego organizacją. Kościół i religia były związane z całością ówczesnych systemów polityczno-społecznych. Tworzyły z nimi integralną całość zarówno w wymiarze duchowym, kulturowym i kulturalnym, także w wymiarach ściśle pragmatycznych, związanych z funkcjonowaniem władzy, jak i ze zorganizowaniem społeczno-politycznym ówczesnych społeczności. Dominowały w tworzeniu społecznych norm funkcjonowania ówczesnych ludzi. Z drugiej strony idee religijne, wyznaniowe czy kościelne nie tylko oddziaływały na różnorodne aspekty egzystencji społeczności chrześcijańskich, ale też same pod ich wpływem ulegały przekształceniom.</p> Lucyna Harc Gabriela Wąs Otfried Czaika Waldemar Kowalski Filip Wolański Sławomir Kościelak Bogusław Czechowicz Petr Hrachovec Jan Zdichynec Andrea Huczmanová Martin Holý Christine Absmeier Wacław Gojniczek Renata Czyż Małgorzata Konopnicka Copyright (c) 2019 individual authors 2020-10-02 2020-10-02 Sapientia ars vivendi putanda est https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/114 <p>Sapientia ars vivendi putanda est – „Mądrość należy uważać za sztukę życia”. Sentencja ta, przypisywana Plautowi, komediopisarzowi rzymskiemu, bardzo dobrze odzwierciedla naukową drogę Profesora Mariana Chachaja. Mimo że Plaut „wybitnym komediopisarzem był”, znaczenie tych słów w odniesieniu do osoby Profesora nie ma w sobie niczego komediowego. Owszem, Mariana Chachaja znamy doskonale jako człowieka niezwykle pogodnego, uśmiechniętego, o wspaniałym poczuciu humoru, niepozbawionego przy tym ironii w pozytywnym tego słowa znaczeniu, z optymizmem patrzącego w przyszłość oraz na to, co już minęło, lecz w swoim stosunku do zawodu, którym się para, czyli historii i związanych z nią badań, Profesor Marian Chachaj jest już, można byłoby górnolotnie napisać, śmiertelnie poważny. Historii poświęcił swoje życie naukowe oraz to, co w nim najważniejsze: siły, chęci, fascynację oraz zrozumienie, jak wielką rolę odgrywa ona w życiu każdego z nas.</p> Adam Perłakowski Bogdan Rok Filip Wolański Jerzy Urwanowicz Marcin Janakowski Jakub Węglorz Aleksandra Skrzypietz Andrzej K. Link-Lenczowski Bożena Popiołek Dariusz Rolnik Justyna Gałuszka Aleksandra Ziober Zdzisław Pietrzyk Dorota Żołądź-Strzelczyk Małgorzata E. Kowalczyk Anna Markiewicz Adam Kucharski Leszek A. Wierzbicki Dariusz Kupisz Mariusz Sawicki Dariusz Nawrot Aleksandra Golik-Prus Copyright (c) 2019 individual authors 2020-10-02 2020-10-02 Kulturowe dziedzictwo Indii w Pięciu Zasadach Pokojowego Współistnienia i jego rola w relacjach chińsko-indyjskich (1954–2014) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/93 <p><strong>CULTURAL HERITAGE OF INDIA IN THE FIVE PRINCIPLES OF PEACEFUL COEXISTENCE AND ITS ROLE IN CHINESE-INDIAN RELATIONS (1954–2014)</strong></p> <p>This monograph is devoted to the political and cultural discourse related to the Five Principles of Peaceful Coexistence — also known as Pancha Shila (pañca śīla) — formulated for the first time in the Chinese-Indian Agreement of April 29, 1954. This agreement expresses the will to develop cooperation between Tibet (annexed by the People’s Republic of China in 1950) and the Republic of India. It also regulates various issues related to trade and pilgrimage. The principles contained in the preamble to the agreement include: mutual respect for the territorial integrity and sovereignty of each state, mutual non-aggression, mutual non-interference in internal affairs, equality and mutual benefits, as well as peaceful coexistence. The monograph offers a completely new view on this international agreement. While the vast majority of academic texts devoted to the Five Principles were written from the perspective of political science, the research conducted in this work incorporated a cultural studies approach. The subject of the study are books, articles, speeches and interviews which express the view that the Five Principles echo the ancient Indian attachment to peace, non-violence, and even tolerance towards other philosophical and religious systems. Therefore, the main aim of this publication is to reconstruct the cultural discourse according to which the ideas embodied in the Five Principles were to reflect the values rooted in the Indian civilization. In other words, this research serves not so much to show the Five Principles as a set of values characteristic of Indian culture, but rather to uncover why and how politicians, journalists, and even academics have ascribed a cultural sense to these principles. This work also attempts to explain why, as part of this peculiar re-semantization and re-contextualization, the creators of the Five Principles discourse only applied selected historical and cultural issues, and how, for six decades, they have used this narrative manipulation to achieve ideological and image-building goals. As a result, this monograph can be treated as a study of activities consisting in the legitimization of political constructs through alleged connections with a mythologized and sanctified past.</p> Antonina Łuszczykiewicz Copyright (c) 2020 Antonina Łuszczykiewicz 2020-09-21 2020-09-21 Pioneers of African Studies in Kraków https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/86 <p>This publication, entitled Pioneers of African Studies in Kraków, aims to present the beginnings of African Studies in Kraków, which has currently been largely forgotten, while in fact it was in Kraków in the first decades of the 20th century that Bronisław Malinowski (1884-1942) launched his career at the Jagiellonian University, his first Alma Mater, at which he defended his PhD thesis in philosophy in 1908.<br>For Kraków-based African studies, the 1930s were a turning point, during which the developing interest in Africa would bear fruit in the form of the first independent research projects conducted in the field – on the African continent. The best example would be the studies conducted by Roman Stopa (1895-1995), considered to be the father of Polish research into African linguistics, a professor of the Jagiellonian University, a world-renowned expert on click languages. The first part of this book is dedicated to Professor Roman Stopa, and the second part is dedicated to the African studies in Kraków after World War II.</p> Robert Kłosowicz Paweł Siwiec Arkadiusz Żukowski Marcin Brocki Jacek Kukuczka Joanna Bar Joanna Mormul Miłosława Stępień Copyright (c) 2020 individual authors 2020-09-17 2020-09-17 W labiryncie znaczeń https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/91 <p>The Great Famine of 1932–33 – the Holodomor – is one of the pages from Ukrainian history that the independent state’s successive presidents (and Viktor Yushchenko in an exceptionally consistent way) have frequently looked to in trying to strengthen the sense of national identity among Ukrainians. The Verkhovna Rada (Ukraine’s Supreme Council) declared the Great Famine to be an act of genocide in February 2003. Both the memory of the Holodomor and the places associated with it still constitute a powerful force that binds the historical memory and shapes the national identity of Ukrainians.<br>The analysis is limited to real monuments, to the exclusion of virtual monuments, art installations, and performative forms of representing the Holodomor experience. In thinking through a monument’s symbolic layer and its message to the viewers, the author pays attention to the creative process that precedes its construction. The analysis also extends to inscriptions etched into these monuments, which often supplement the work’s symbolic layer and convey specific meanings bestowed on it by its creator or funders.</p> Wiktoria Kudela-Świątek Copyright (c) 2020 Wiktoria Kudela-Świątek 2020-09-09 2020-09-09 Publicystyka polityczna Dmytra Doncowa z lat 1910-1944 w świetle politolingwistyki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/80 <p><strong>POLITICAL JOURNALISM OF DMYTRO DONTSOV BETWEEN 1910–1944 FROM THE PERSPECTIVE OF POLITICAL LINGUISTICS</strong></p> <p>The aim of this dissertation is to carry out a linguistic analysis of the texts written and published by the Ukrainian politician, political thinker, and ideologist Dmytro Dontsov (1883–1973). The analysis of the material is made with the use of the tools of political linguistics, including the tools of pragmalinguistics and the theory of speech acts. The task undertaken by the present author is to investigate the language of political journalism of Dontsov from the perspective of political linguistics. The analysis is carried out within this scientific subdiscipline, benefiting from the latest achievements in the field of linguistics. Particular attention is paid to the pragmatic analysis of language, including the theory of speech acts, describing such phenomenon as manipulation, persuasion, eristic and stylistic functions, etc. The analysis covers over one hundred representative texts of the Ukrainian journalist published between 1910–1944.<br>The monograph supplements the research carried out from the historical and political prespectives with a linguistic view, creating an opportunity to see – on a wider landscape – the evolution of the Ukrainian political thought of the first half of the twentieth century, both in its form and content.</p> Przemysław B. Tomanek Copyright (c) 2020 Przemysław B. Tomanek 2020-09-02 2020-09-02 Polityka oraz sektor energetyczny w wybranych państwach Europy Południowo-Wschodniej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/81 <p><strong>POLITICS AND ENERGY SECTOR IN THE SELECTED COUNTRIES OF SOUTHEAST EUROPE (SERBIA, CROATIA, BULGARIA, GREECE, ROMANIA)</strong></p> <p>The research issue of this monograph comprises a comparative analysis of selected (crucial) countries of Southeast Europe in terms of their energy sector and security. The indicated region is specific due to its small area and big political socioeconomic diversity. On the one hand, the region contains countries which have been functioning for decades within the EU (Greece) or are new members of the EU (Croatia, Romania, Bulgaria). On the other hand, in the analysed area there are countries which have formed a strategic alliance with Russia and develop cooperation with China (Serbia). Each of the mentioned countries is marked by the different energy potential (resources) and consequently the different shape of the energy sector. An analysis of the politics and energy sector of the indicated countries allows to understand how their energy security is created and which factors could support its growth or threaten its stability. Although the issue is considered from the perspective of a state, the analysis gives also a possibility to determine current and future roles of the countries from Southeast Europe in assurance of the transregional energy security.<br>The monograph consists of seven chapters in which issues concerning the energy sector and security of the selected countries from Southeast Europe are discussed. The first chapter deals briefly with theoretical issues which explain the most important concepts used in the work, i.e. energy security, politics and energy strategy. In the next chapter energy projects in the Balkan area, Central Europe and Southeast Europe are presented. The attention has been primarily focused on concepts developing infrastructure of the distribution of strategic raw materials, i.e. natural gas and oil. Five next chapters constitute the analysis of the politics and energy sector in the selected countries of Southeast Europe: Croatia, Serbia, Bulgaria, Greece and Romania. The analysis of five cases has been conducted with the same criteria. The first parameter is an estimation of the resources of the strategic energy raw materials and the potential of renewable energy sources. The next criterion is the analysis of the energy sector of a particular country in the context of production and consumption of electric energy as well as the level of production and import of oil, natural gas and coal. And the third parameter relates to specification of the most important elements of energy strategies of the particular countries and their implementation in realized and planned investments in the filed of energy technology with the special emphasis on concepts developing gas, oil and nuclear sectors, and renewable energy sources.</p> Wiktor Hebda Copyright (c) 2020 Wiktor Hebda 2020-09-02 2020-09-02 Wyobraźnia ekstremisty https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/87 <p>Wprowadzenie w stanu wojennego w Polsce 13 grudnia 1981 roku spowodowało, że ludzie „Solidarności” zostali nazwani ekstremistami próbującymi obalić ustrój PRL. Rysunki jednego z wielu działaczy NSZZ „Solidarność”, Janusza Gniadka, z lat 1980–1983 układają się w felieton rysunkowy, nieskażony ingerencjami cenzury, dotyczący publicystycznych spraw, którymi żyli Polacy od zakończenia II wojny światowej po „wojnę polsko-jaruzelską”, czyli do zamachu na NSZZ „Solidarność”. Rysunki te mówią więcej niż dziesiątki stron zadrukowanego papieru. Karykatury układają się w narrację, która nawet dzisiaj cichym zwolennikom dyktatury może wydać się ekscentrycznym wymysłem nie do zaakceptowania, pamiętać trzeba jednak, że jest świadectwem myślenia większości ludzi tamtej epoki – milionów Polaków, którzy w międzyczasie nie zmienili swoich poglądów. Są to rysunki o wymowie parabolicznej, rozszerzającej swój zakres odniesienia, bo gen. Jaruzelski 13 grudnia nie działał w pojedynkę.</p> Andrzej Dróżdż Copyright (c) 2020 Andrzej Dróżdż 2020-08-27 2020-08-27 Filozofia kultury https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/100 <p>Kolejny tom z serii <em>Filozofia Kultury</em>, jaki mamy przyjemność oddać w Państwa ręce, zawiera głębokie analizy dotyczące myśli, kultury i filozofii XIX wieku. Artykuły autorstwa najwybitniejszych znawców podejmowanych zagadnień pozwolą zarówno na zapoznanie się z głównymi połączeniami, jak i pobocznymi stacjami omawianej epoki pary i elektryczności. Wskazane szlaki pozwolą także na rozpoznanie nowych i niebagatelnych ujęć tych ważkich zagadnień, które naznaczyły dzieje następnych pokoleń.</p> Piotr Mróz Beata Szymańska Anna Kuchta Jędrzej Skibowski Olgierd Miedzybłocki Kacper Kutrzeba Remigiusz Król Jowita Guja Paulina Tendera Leszek Augustyn Michał Bohun Alicja Kowalczewska Stanisław Łojek Krzysztof Pilarczyk Gideon Kouts Anna Tomaszewska Maria Flis Krzysztof Matuszewski Bartłomiej Dobroczyński Radosław Stupak Anna Małecka Joanna Hańderek Agnieszka Gralewicz Copyright (c) 2020 individual authors 2020-08-25 2020-08-25 Roman Ingarden and His Times https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/83 <p>The papers collected in this volume vividly reflect the strikingly wide range of interests characterizing current research in phenomenology inspired by Roman Ingarden. One of Husserl’s closest and most devoted students, and at the same time one of his earliest and sharpest critics, Ingarden himself explored numerous fields of philosophy in considerable depth. While he remains best known for his groundbreaking work in aesthetics, ontology, and metaphysics, he also dealt extensively in ethics, epistemology, philosophical anthropology, and cognitive science, and his work was characterized throughout by a deep and abiding interest in the sciences and an unwavering respect for painstakingly thorough logical investigation. Issues from all of these areas of study provide the topics dealt with by the authors contributing to this volume. Several authors focus explicitly on historical matters, often casting surprising new light on the development of early phenomenology in general and of Ingarden’s own ‘realist’ phenomenology in particular. Other authors have concentrated instead on specific areas or particular topics of long-standing interest, such as the aesthetic experience, the philosophy of music, and artistic creation, while others have explored the relevance of Ingarden’s ontological and anthropological analyses to current research into everything from the interpretation of texts to the study of technological posthumanization. With contributions from both established experts and young scholars, this collection brings together three generations of researchers who share the same basic philosophical goals and methodology, yet exhibit noticeably distinct styles, making this collection not only accessible and topical but also unusually lively.</p> Dominika Czakon Natalia Anna Michna Leszek Sosnowski Simona Bertolini Virgil W. Brower Wojciech Chojna Nigel Dower Sérgio Fernandes Matthew Gladden Hans Grelland Rômulo Eisinger Guimarães Ineta Kivle Hélène Leblanc Olivier Malherbe Andrzej Półtawski Małgorzata A. Szyszkowska Edward M. Świderski Jan Woleński Copyright (c) 2020 individual authors 2020-08-24 2020-08-24 Muzyczny Paryż à la polonaise w okresie międzywojennym https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/79 <p>Polish musicians made Paris the preferred destination of their travels from the time of Chopin onwards, but in the interwar years it became virtually the second musical capital of Poland. Artists travelled there en masse, in search of knowledge, work and inspiration. They were drawn by the city’s cosmopolitan atmosphere and unlimited possibilities of artistic development. Paris was the window to the world, the place where one might encounter outstanding composers and performers, and feel oneself to be a member of a great international artistic community. Many Polish musicians tied their hopes and plans for the future to that city.<br>This volume depicts the Polish presence in Paris in a wide social-cultural perspective, with a variety of characters, both individuals and collective. In a sense the city itself is also a character, interacting with the artists, stimulating their creativity and artistic energies. Research material was collected in France and in Poland, and use was also assembleded from digital collections. Bringing it together and editing it was a laborious but also fascinating task. Discovering new faces, exploring unknown locations, and listening to the voices of the critics might be described as a journey in time. One can discover a great deal from the sources if one reads with attention to detail. A penetrating analysis with a pinch of heuristic imagination opens up new spaces for reflection and gives rise to a fascinating story of musical Paris à la polonaise in the interwar period.</p> Renata Suchowiejko Copyright (c) 2020 Renata Suchowiejko 2020-08-19 2020-08-19 Tanzania: państwo i społeczeństwo https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/64 <p><strong>TANZANIA: THE STATE AND SOCIETY (FROM THE COLONIAL PERIOD UNTIL THE PRESENT DAY)</strong></p> <p>The monograph is addressed to everyone interested in broadly understood African issues. In Poland, no monograph on the history of Tanzania has been published so far, covering both the colonial era and the period of more than half a century that has elapsed since it regained independence in 1961. Neither are there studies on contemporary conditions for the development of this country; the political system or changes in the social structure. Time distance already allows for making some summaries, at the same time enabling an attempt to assess the pace of state development, at least on the scale of East Africa. What is interesting is the fact that in the 1990s, with the end of the “Cold War” era, there were some similarities between the political transformation of post-socialist countries and the course of reforms in some African countries, which in previous decades adopted certain solutions of the socialist system, and at a similar time entered the path of deep political and economic reforms.</p> Joanna Bar Copyright (c) 2020 Joanna Bar 2020-08-19 2020-08-19 Powrót do Laetoli https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/78 <p>The main premise of this work is highlighting how old the human race actually is. Its origins, as the Author believes, are constantly shifting deeper into history, reaching now millions of years’ distance. Our position in relation to animals makes us unique beings, if only because it is solely us who can meditate on this subject. One should agree that evolution of our kind is a biological process, but talking about it is exclusively a product of our culture. The Author is aware that this book asks more questions than it answers. This is what it must be at the current level of our knowledge. The dynamic of archeological, paleontological and genetic discoveries is simply too great at this point in the 21st century. In reference to the possible criticism that the Author treats many of the findings presented in this book as hypotheses (and even working hypotheses), the Author must point out that in his opinion it is impossible to do otherwise.<br>We have been on this planet for a very long time, at least several million years. The concepts of separate species of Homo which appear in academic discourse are rather vague. The crossbreeding of different kinds of proto-humans points rather to the community of humanity of these creatures rather than to the unbridgeable gaps between them. This phenomenon has various biological and cultural consequences. One must be aware that such creations of the human spirit, perhaps supported by natural abilities, such as morality and, consequently, ethics and the foundations of the law, are very old. They are as old as we are. This is the fact that the Author wants to highlight in this book. Spirituality (symbolic culture), and in general - culture forming social structures specific for humans, even if not originating in our minds and being only a manifestation of biological evolution (although it has not been convincingly explained how this happens solely on the biological path), must still be stored in our minds. Most likely, they are or at some point become emergent entities in relation to the underlying factors. They form a new human quality. Culture, including legal culture, must have human mental space appropriate for its impact. It is within this culture that validation decisions are made with respect to the origin of legal norms as such (the origin of natural law) and the legitimacy of its application in a given case (the impact of primitive law). This publication makes an attempt to present the research area which appears under the influence of the achievements of the Stone Age archeology, exploring the beginnings of our kind.<br>The ambitious goal of this work is showing the stage on which these phenomena, extremely important for our existence, were able to occur both in time, in physical space, as well as in the mental space of our ancestors. This attempt is an archaeologist’s look at pra-culture with an emphasis on the moment when law may appear as a product of the human condition, which may be as old as the condition itself. It is widely known that the older something is, the more attractive it is to archaeologists. The work includes numerous references to research on contemporary primates, which in the face of rapid changes of the world are under threat in their forest habitats. We must protect them! We are responsible for animals, as well as for the whole nature. What is more, taking care of nature, we also take care of ourselves. Protecting the environment is one of our most important tasks at present. Understanding our responsibility for the world and actively participating in its protection, in the Author’s opinion, makes much more sense than trying to equate people with animals.</p> Dariusz Rozmus Copyright (c) 2020 Dariusz Rozmus 2020-08-19 2020-08-19 Wczesny buddyzm a chan https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/72 <p>W buddyzmie chan okresu dynastii Tang ponownie odżyło wiele absolutnie kluczowych elementów buddyzmu pierwotnego, które przestały być obecne w jego głównym nurcie. Istotne było zwłaszcza ponowne odkrycie paradoksalnych i egzystencjalnych aspektów medytacji, całkowicie zapoznanych w ramach klasycznego paradygmatu. Nie było to rezultatem świadomego nawiązania do tekstów wczesnobuddyjskich bądź ich ponownego odczytania. Doszło raczej do ponownego odkrycia w niezależny sposób tych samych idei.</p> <p style="text-align: right;"><em>Fragment książki</em></p> Grzegorz Polak Copyright (c) 2020 Grzegorz Polak 2020-07-15 2020-07-15 Przestrzeń kosmiczna w strategii bezpieczeństwa narodowego USA https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/48 <p><strong>OUTER SPACE IN THE SECURITY STRATEGY OF THE UNITED STATES</strong></p> <p>This book contributes to a necessary effort to understand the impact of human activities in outer space on international security. Its specific task is to grasp the changing role of space applications for the security of the United States. It is not, however, a treatise on military doctrine or modern warfare, neither it is a handbook on technology. Instead, it utilizes paradigms of international relations to extract the political dimension out of this so highly technical issue.<br>The book contains five chapters. In the first chapter, we find the analysis of some theoretical and legal aspects of the relationship between human activities in outer space and security with its multiple dimensions. The considerations of chapter two revolve around the science and technology of space applications with special attention to security issues. It is not, however, a technical manual but rather the comprehensive, general description of the characteristics of outer space presented for the sake of comprehensiveness of the whole argument. Chapter three contains a description of the historical background, which means the evolution of military space applications. But again, it does not provide detailed technical knowledge but rather concentrates on the political and strategic dimension. Chapter four is the essential part of the book as it depicts the space security policy of the United States against the background of the general international strategy of the U.S. And finally, chapter five contains some thoughts about specific issues related to the space security.<br>The most general findings expressed in this book are as follows. Firstly, the core elements of the United States international strategy and foreign policy rely heavily on the unhampered use of space applications. But, secondly, the capabilities that these applications provide with, are increasingly contested by many international players. These competitors not only have the abilities to negate some of the American space-borne capabilities, but also create their own, similar. The latter contributes greatly to the narrowing of the technology advantage of the U.S. over its peers. And thirdly, this problematic situation will persist, compelling the United States to at least try to reverse the process of loosing of what is sometimes called the space hegemony.</p> Marek Czajkowski Copyright (c) 2020 Marek Czajkowski 2020-06-30 2020-06-30 Systemy bezpieczeństwa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/216 <p>Książka dotyczy problematyki bezpieczeństwa narodowego, analizowanego przez pryzmat systemów, z uwzględnieniem wymiaru lokalnego i państwowego. W publikacji zostały przedstawione najnowsze wyniki badań, dotyczące zróżnicowanych czynników wpływających na zagadnienia bezpieczeństwa, zarówno na poziomie lokalnym, jak i ogólnym systemu bezpieczeństwa narodowego.</p> Artur Gruszczak Piotr Bajor Dominik Sieklucki Jacek Wodnicki Grzegorz Kasprowicz Wojciech M. Zabołotny Krzysztof Poźniak Agata Tyburska Jarosław Struniawski Bartosz A. Czernicki Andrzej Drzewiecki Dominik Jurczak Małgorzata Kochańska Maciej Szczurowski Marcin Koczan Rafał Miernik Martyna Ostrowska Piotr Bogdalski Sabina Olszyk Paweł Szmitkowski Jakub Adamkiewicz Luiza Trzcińska Copyright (c) 2020 Artur Gruszczak, Piotr Bajor + et al. 2020-06-28 2020-06-28 Słowiańska frazeologia gwarowa II https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/62 <p>LINGUISTIC AND CULTURAL IMAGE OF WEEDS PRESERVED IN THE POLISH DIALECTAL PHRASEMES</p> <p>This paper is intended to show and analyze Polish dialectal phrasemes with weeds. The purpose of this study was to investigate linguistic and cultural image of them. Data were excerpt from <em>Kartoteka Słownika gwar polskich</em>, sets of proverbs and dialectal dictionaries. The authoress analyzed phrases with three species of weeds: thistle, cockle and nettle. In folk beliefs the weeds protected against. They were used to health protection. Despite of them weeds are of low value, because they were a threat to other plants that were of high value (mainly grain). The weeds were hard to pull out, grew by themselves (in folk beliefs the creator of them is the devil), so the farmer must work harder. The phrases with weeds describe the negative traits of human (laziness, rudeness) and the human axiology system.</p> Maciej Rak Valerij M. Mokienko Zbyněk Holub Elena Nevzorova-Kmeč Jerzy Bartmiński Wojciech Chlebda Natalìâ Venžinovič Harry Walter Alexander Bierich Magdalena Grupa-Dolińska Gabriela Dziamska-Lenart Natalʹâ Arefʹeva Fabian Kaulfürst Ewa Młynarczyk Lidia Przymuszała Katarzyna Konczewska Paulina Karpeta Ewa Sikora Monika Buława Emil Popławski Renata Dźwigoł Anna Tyrpa Elena Nichyporchyk Katarzyna Bolęba-Bocheńska Natalìâ Kovalenko Boris Kovalenko Copyright (c) 2020 Individual Authors 2020-06-26 2020-06-26 Języki słowiańskie w świetle lingwistyki kognitywnej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/52 <p><strong>SLAVIC LANGUAGES IN THE LIGHT OF COGNITIVE LINGUISTICS: CASE STUDY</strong></p> <p>This monograph presents material of the Russian and Polish languages, which is discussed in the perspective of Ronald W. Langaker’s cognitive grammar and the conceptual metaphor theory of George Lakoff and Mark Johnson.<br>The subject of the analysis are prefixes, reflexive morpheme, prepositions used with the accusative and locative cases, the dative case in impersonal constructions with reflexive verb. The object of research are also selected universal conceptual categories, metaphors described on the basis of poetic works of eminent Russian and Polish authors and their translations. Finally, the subject of knowledge are language units discussed as iconic signs. Taken from the diary of Mikhail and Elena Bulhakow, they draw attention to themselves, being elements of epistolary texts.<br>The categories <em>described</em> in this monograph arouse interest as a source of knowledge about the universal cognitive abilities of language users, about ways to conceptualize reality reflected in language, the cultural specificity of languages, and the peculiarities of the poetics of selected authors.</p> Beata Rycielska Copyright (c) 2020 Beata Rycielska 2020-06-04 2020-06-04 Metryka katedry ormiańskiej we Lwowie za lata 1635-1732 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/361 <p>Nad spisywaniem <em>Metriki</em> czuwali nie proboszczowie, jak przypuszczał o. Daszian, lecz księża opiekujący się zakrystią katedralną – zakrystianie (<em>sacristianus</em>,<em> sacrista</em>, <em>zacristan</em>, <em>ecclesiarch</em>, <em>σκευοφύλαξ</em>), zwani w praktyce Kościoła ormiańskiego w Polsce po ormiańsku jegeghecpanami (<em>եկեղեցբան</em>, dosłownie: kościelny) lub zakrystianami („zacristanus”), względnie kustoszami rzeczy świętych (<em>custos sacrorum</em>), czyli zgromadzonych w zakrystii katedralnej przedmiotów liturgicznych, nieraz sporej wartości materialnej (relikwiarzy, kielichów, monstrancji, szat liturgicznych), w tym cennych ksiąg rękopiśmiennych (ewangeliarzy, lekcjonarzy, mszałów, hymnariów, modlitewników, homiliarzy), pobranych ze skarbca znajdującego się pod opieką Rady Starszych, a szczególnie dwóch z nich, zwanych jerespochanami (erecpochanami). Zakrystianie odpowiadali też za porządek i przystrojenie świątyni. Funkcja ta ma starą genezę w judaizmie i chrześcijaństwie, również w Kościele ormiańskim, gdzie do dziś jest obecna. <br>Za twórców <em>Metriki</em> trzeba jednak uznać w pewnym sensie wszystkich duchownych udzielających sakramentów w katedrze. Trudno jest bowiem wskazać z całkowitą pewnością osoby zapisujące księgę, gdyż poza wyjątkami nie poświadczały one imiennie swego autorstwa. Byli to zapewne sami zakrystianie, ale mogli się oni też wyręczać jakimiś pomocnikami. W pewnych okresach charaktery pisma <em>Metriki</em> zmieniały się dosyć często, co sugeruje, że główni autorzy wpisów byli zastępowani przez incydentalnych współpracowników. Poza tym podstawą wpisów mogły być notatki czynione w trakcie obrzędów przez ich celebransów.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> Krzysztof Stopka Marcin Łukasz Majewski Copyright (c) 2020 Krzysztof Stopka; Marcin Łukasz Majewski 2020-06-01 2020-06-01 Federacyjne koncepcje integracji europejskiej w programach wybranych partii na poziomie europejskim https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/61 <p><strong>IDEAS FOR FEDERAL EUROPEAN INTEGRATION IN SELECTED PROGRAMS OF THE EUROPEAN PARTIES</strong></p> <p>Why have European political parties decided to establish cooperation on a transnational level? What ideas for European integration do Europarties present in their political programs? What tools do they have at their disposal do they use them to influence the decision-making process in the European Union? What is the relationship between Europarties and political groups in the European Parliament? These are only a few questions which the author of the book attempts to answer in her research on the European People’s Party, the Party of European Socialists, the European Green Party, and the Alliance of Liberals and Democrats for Europe. With this end in view the author analyzes the election programs of the European People’s Party, the Party of European Socialists, the European Green Party, and the Alliance of Liberals and Democrats for Europe for the European Parliament elections between 1979 and 2019. Moreover, the author has individually and exhaustively interviewed members of the European Parliament and the Europarties leaders on developing manifests. choosing the European Commission president, the cooperation between the parties and the party groups. Additionally to the content analysis and qualitative interviews, the research makes use of the observation method in order to collect empirical data from the sessions of the political groups and the working groups in the European Parliament.<br>The book is intended for European studies researchers and political scientists, but should also prove of interest to followers and practitioners of politics, especially those keen to learn what European parties are and how they work.</p> Paula Wiśniewska Copyright (c) 2020 Paula Wiśniewska 2020-05-29 2020-05-29 Słowiańszczyzna wielowyznaniowa w dawnych wiekach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/94 <p>Cykl artykułów zamieszczonych w niniejszym tomie podejmuje problematykę różnorodnych i w większości przypadków dość skomplikowanych kontaktów cywilizacyjnych chrześcijaństwa z innymi religiami i wyznaniami na obszarze dawnej Słowiańszczyzny. Zagadnieniom tym poświęcona została międzynarodowa konferencja naukowa <em>Słowiańszczyzna wielowyznaniowa w dawnych wiekach</em> –<em> symbiozy, migracje, ekskluzje religijne</em>, zorganizowana w Nowym Sączu w dniach 26–28 czerwca 2017 roku w ramach Galicyjskich Spotkań Slawistycznych. W sympozjum uczestniczyło grono naukowców różnych dyscyplin, zajmujących się badaniem kultury Słowian w okresie przednowożytnym, którzy w swoich wystąpieniach oraz dyskusjach panelowych wskazali na rozliczne przykłady znanych i nieznanych dotychczas wpływów chrześcijańskiej i pozachrześcijańskiej myśli teologiczno-filozoficznej, praktyki obrzędowej oraz zwyczajów Słowian. Zakres pól badawczych, jakie reprezentują znajdujące się w niniejszym tomie artykuły, jest bardzo szeroki i obejmuje tematykę teologiczną, literaturoznawczą, językoznawczą, a także problematykę odnoszącą się do badań z zakresu historii sztuki. Wszystkie teksty łączą wyraźnie dwa czynniki: pierwszym jest historyczny zakres źródeł poddanych analizie oraz zjawisk i procesów, które – z małymi wyjątkami – zawierają się w przedziale czasowym XV–XVIII w.; drugim jest terytorium, gdyż w artykułach dominują tematy i źródła właściwe dla regionu Centralnej i Południowej Europy (Bałkany). Szczególny akcent położono jednak tradycyjnie na zagadnienia związane z dziejami dawnej Rzeczypospolitej, gdzie przesuwające się granice religijno-kulturowe pozwalały na tworzenie skomplikowanej symbiozy etnosów, wyznań i postaw politycznych. Współegzystencja ludności zróżnicowanej kulturowo i religijnie w ramach jednego państwa, w którym wolność wyznania często była teoretyczna, a prawa obywatelskie zależały od pochodzenia, sprzyjała narastaniu napięć i wybuchom konfliktów. Skutki braku równouprawnienia i częstych postaw ksenofobicznych dostrzec można na różnych płaszczyznach życia codziennego, począwszy od aktywności religijnej i obrzędowej, aż po osiągnięcia w dziedzinie wojskowości, myśli ideowej, kultury i sztuki. Wszystkie teksty zamieszczone w niniejszym zbiorze są pracami oryginalnymi i mają niewątpliwą wartość naukową. Łączy je także to, że w swojej tematycznej różnorodności posiadają pewne punkty przecięcia, które umożliwiają pewnego rodzaju intertekstualny dialog.</p> Jan Stradomski Marzanna Kuczyńska Ryszard Grzesik Marina Čistiakova Krassimir Stantchev Alessandra Andolfo Alicja Z. Nowak Agnieszka Gronek Mirosław P. Kruk Bogdan Walczak Peter Zubko Natalia Puminova-Ambroziak Copyright (c) 2020 individual authors 2020-05-27 2020-05-27 Londyńskie spotkania z Janem Pawłem II https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/60 <p>Z całą pewnością zbiorowe opracowanie, zebrane i zredagowane przez profesora Krzysztofa Pilarczyka, w dużym stopniu wzbogaca dostępną dziś naukową literaturę w zakresie studiów nad osobą i nauczaniem Jana Pawła II. Książkę można określić mianem kompendium nauki Papieża Polaka na temat dróg wiodących do spotkania człowieka z człowiekiem ku dobru człowieka oraz ku dobru rodziny i szeroko rozumianej społeczności ludzkiej. Panu prof. dr. hab. Krzysztofowi Pilarczykowi należy się wielkie uznanie i podziękowanie za tego typu publikację. Ukazuje się ona w setną rocznicę urodzin Wielkiego Polaka, Papieża Jana Pawła II. Niniejsza pozycja wydana w Księgarni Akademickiej w Krakowie, stanowi jakżeż ważny przyczynek w dokumentowaniu bogatej spuścizny Papieża Jana Pawła II.</p> <p style="text-align: right;"><em>ks. prof. UKSW dr hab. Władysław Wyszowadzki</em></p> Krzysztof Pilarczyk Jarosław Merecki Stefan Wylężek Copyright (c) 2020 Krzysztof Pilarczyk 2020-05-15 2020-05-15 Nowe wyzwania dla ochrony praw człowieka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/89 <p>The publication which we present to the reader was prepared by the employees of the Department of the Strategy of International Relations of the Jagiellonian University, lawyers and political scientists. It presents a multifaceted approach to new, frequently controversial and incompletely solved problems associated with the protection of human rights.</p> Agnieszka Czubik Dominika Dziwisz Ewa Szczepankiewicz-Rudzka Marcin Tarnawski Copyright (c) 2020 individual authors 2020-05-10 2020-05-10 Biblia chrześcijan https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/58 <p><strong>CHRISTIAN BIBLE: RELIGIOUS, HISTORICAL AND LITERARY INTRODUCTION</strong></p> <p>For many, the Bible appears to be hardly approachable and very distant in terms of modern mentality. The author of the book comes to their aid. He calls it “discovering the world of the Bible” – a journey through reality that seems unundterstandable to young people because of its historical, cultural and religious code. The book attempts to skillfully “decode” the Christian Bible and also tries to show it as a cultural text that sheds light on the roots of modern culture and its axiology.<br>In this study, the author refers to his earlier book: <em>Jewish literature from the Biblical age to the Haskalah. Religious, historical and literary introduction</em> (Krakow 2006, 2009). This book also presents a similar, religious, historical and literary (not theological) approach. Although it is addressed to the academic community (mainly students of humanities and social sciences), it can certainly serve a wider audience – young people seek (quite often recently) for their identity in both cultural and religious dimensions.<br>The book is a good illustration of the modern state of knowledge about the Bible, without imposing anything on readers. The author himself maintains a distance to what he presents, striving to maintain ideological neutrality towards the issues raised. At the same time, he shows the ways in which the Christian Bible influences various spheres of life in a social and individual dimension. Taking as a starting point the presentation of a wide pantheon of sacred texts and embedding the sacred literature of Christianity in these literatures, he does not confront the Bible of Christians with them, but rather presents its specific value in their context. He uses the achievements of modern theological thought, formulated during the Second Vatican Council and developed for decades in numerous studies.<br>The book consists of ten chapters, arranged in a logical and consequent order. First, the author presents a pantheon of sacred literatures (selected religions, which is understandable) and the Bible of Christians in their context. Then he presents the history of the biblical canons of Christianity (with all its diversity), the wide geographical and cultural context of its creation, its history and matters of textual criticism – especially of the New Testament (NT) – and Biblical hermeneutics. He further makes an extremely synthetic, but – corresponding to the whole study – presentation of groups and individual NT books, and the relationship between the Old and New Testaments. Finally, he gives an overview of the most important achievements of NT archeology, which supports the research process on his books. In the end, he presents the originality of the Christian Bible compared to other religious literatures and identifies its value (which often seems forgotten or even unrealised) as a source for contemporary European culture.</p> Krzysztof Pilarczyk Copyright (c) 2020 Krzysztof Pilarczyk 2020-05-08 2020-05-08 Święty Jan Paweł II jako biskup krakowski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/49 <p><strong>ST. JOHN PAUL II AS THE BISHOP OF KRAKOW: SELECTED ISSUES</strong></p> <p>2020 marks the 100th anniversary of the birth of St. John Paul II. The author of the presented volume, referring to the aforementioned work, decided to publish a volume of several more texts. Its first part presents them in a chronological order. First, the sources of Karol Wojtyła’s spirituality are described, with particular reference to the Wawel Cathedral, where it grew in the last years preceding the outbreak of World War II and during its time. Then, Rev. prof. Karol Wojtyła’s ordination as bishop, his involvement in the Second Vatican Council and his ingress as the Archbishop of Kraków. The second group of texts deals with the topic of his relationship as the bishop of Kraków with several important milieus: (1) with the community of journalists of ‘Tygodnik Powszechny’ founded by Cardinal Adam S. Sapieha, against the bacground of communist reality, (2) to the environment of the Pontifical Faculty of Theology in Krakow and his concern for theology in the Church in Poland, to his close relations (3) with the Primate of Poland, Rev. Cardinal. Stefan Wyszyński, (4) to numerous religious congregations of the city of Krakow, or (5) to clerics forced by the authorities to perform military service, subjected to strong indoctrination in special military units. In the last part draws attention to the collections which preserve the legacy of Cardinal Karol Wojtyła. These are primarily the Archives of the Metropolitan Curia in Krakow, the Chapter Archive at Wawel and the Museum of the Archdiocese of Krakow located near Wawel in the place of residence of Bishop Wojtyła, from which, as a cardinal, he moved to the House of Archbishops of Krakow at Franciszkańska 3.<br>The conclusion presents two important activities of Krakow bishops, the successors of Rev. Cardinal. Wojtyła. The first is the initiative of Rev. Cardinal. Stanisław Dziwisz to publish the critical edition of Karol Wojtyła’s literary works (the first volume has already appeared, the second will be published soon, the third is in preparation). The second is the initiative of Archbishop Marek Jędraszewski to publish the philosophical and theological works of Cardinal Karol Wojtyła. This year, the first volume of the inventory catalogue of the Wojtyła Archive will appear, and it will then be translated into English. This year, the first volumes of both series will be published. Within 5 years, some volumes of philosophical works and several volumes of theological works of Karol Wojtyła are scheduled to be published. Both initiatives are accompanied by the same notion to show and popularise the reflection and work of Cardinal Karol Wojtyła, as a prerequisite for becoming acquainted with the thought and work of the pontificate of St. John Paul II.</p> Jacek Urban Copyright (c) 2020 Jacek Urban 2020-05-08 2020-05-08 Miejsce melancholii w mentalności społeczeństwa staropolskiego doby późnego baroku w świetle kaznodziejstwa epoki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/47 <p>Melancholy in sermons of 17th–18th centuries in Poland is tightly linked to the notion of sin, which results from the sermons purpose: their goal was to shape the value system of the congregation. Melancholy in the Catholic religious discourse was characterised as a negative emotional state brought about by the loss of faith in God’s mercy. According to preachers, sin was the source of suffering experienced as a consequence of disobedience to God.<br>Melancholy was an emanation of human independence, a state of unhappiness in an individual who has been losing contact with God. Without God human nature degenerates. The message was that an individual was created perfect and through spiritual growth was supposed to re-attain perfection. However, imperfection inherited with original sin was an obstacle. Human inclination to transgression was a defect to be acknowledged; however, neglecting the thought for salvation was not to be accepted. Neglect was fiercely criticised in preaching and presented uncomplimentarily as stupidity, an easy way into the habit of sin. It triggered in an individual a negative fear and subsequently led to spiritual sadness. Preachers meant in their actions to bring listeners around to the goal of reaching eternal life and to manifest divine grace.</p> Justyna Małysiak Copyright (c) 2020 Justyna Małysiak 2020-05-08 2020-05-08 Telewizja i performans https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/38 <p>Celem książki jest próba sformułowania definicji współczesnej telewizji (z uwzględnieniem jej ekstensji w nowych mediach) jako performansu, czyli działania procesualnego i sprawczego w obszarze widzialności i społecznej rzeczywistości. Autor podejmuje też próbę weryfikacji możliwości poznawczych performatyki w kulturoznawczo zorientowanych naukach o polityce i naukach o mediach. Interesują go kwestie obecności, istotności i sprawczości telewizji w codziennych praktykach i dyskursach jednostek i instytucji, w powstawaniu norm kulturowych i społecznych, a także tworzeniu się wspólnot. W konsekwencji modyfikacji uległa również dzisiejsza kondycja zmediatyzowanej demokracji, a także rozumienie kultury politycznej.<br>Autor stara się przedstawić wspólne pola performansu i telewizji oraz wynikającą z nich koncepcję władzy performatywnej, odwołującą się do myśli Michela Foucaulta. Proponuje także rozważania nad nowymi ontologiami, obecnymi w technokulturowej ramie telewizyjnego terytorium widzialności, które odsyłają między innymi do wybranych wątków myśli Martina Heideggera, Ervinga Goffmana i Anne Friedberg. W nawiązaniu do agonicznego rozumienia polityki, polityczności i hegemonii Chantal Mouffe, podejmuje próbę ponownego zdefiniowania demokracji performatywnej, w której istotną rolę odgrywa telewizja. Ponadto bada performatywność kultury politycznej, politycznego oraz proponuje ich interpretacje, w kontekście ustaleń Judith Butler oraz Gillesa Deleuze'a i Félixa Guattariego.</p> Marcin Sanakiewicz Copyright (c) 2020 Marcin Sanakiewicz 2020-05-05 2020-05-05 Miasto, barrios i kultura popularna w Peru – tożsamość kulturowa nowych mieszkańców Limy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/35 <p><strong>CITY, BARRIOS AND POPULAR CULTURE IN PERU – CULTURAL IDENTITY OF LIMA’S NEW INHABITANTS</strong></p> <p>Massive rural-urban migration contributed to Peru’s cultural transformation. Since the 1940s migrants from the provinces were arriving to the country’s capital. In the 21th century the numbers are much changed from what they were in the second half of the 20<sup>th</sup> century. Yet, Lima still has one of the highest levels of immigra- tion in Peru. Along with the demographic change came the cultural one. Today four generations of migrants and their children with new cultural representations are redefining their identity, the city, and its culture. Internal migration gave rise to a new area of cultural negotiations and interpretations. Focused on concepts from cultural studies, the book explores cultural identity and popular culture of Nuevos Limeños (new inhabitants of Lima), most of whom are of migrant origin. The book’s main objectives are: Firstly, to describe changes that determine inhabitants’ contemporary identity based on the cultural level of analysis. Secondly, to distinguish cultural forms that today serve as identity manifestations of Nuevos Limeños. And finally, to approach possible interpretation of identity changes and analyze what these new negotiations of meaning and representation imply for Lima and Peru. The text introduces readers to the theory on identity and Latin American city, indicating the most important theories to analyze urban culture and change (transculturation, hybrid culture, heterogeneidad). Subsequently, as the text brings together two levels of analysis of the city, it provides a field-research-based study of informal settlement in the metropolitan area and popular culture manifestations in middle- and upper-class districts. Popular culture with its most vibrant representations of musica chicha, popular graphics, and new urban festivities manifests cultural identity of urban migrants and their children.</p> Katarzyna Górska Copyright (c) 2020 Katarzyna Górska 2020-03-05 2020-03-05 Browary województwa rzeszowskiego w latach 1944-1951 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/306 <p><strong>BREWERIES OF THE RZESZÓW PROVINCE IN THE YEARS 1944-1951</strong></p> <p>The breweries in Rzeszów region were among the earliest to be opened in post-war Poland. Production was re-launched Przemyśl, Strzyżów and Węgierka as early as August, only slightly later in Łańcut, and in Tarnobrzeg in September. The brewery in Zarszyn restarted operations in December; in Zaczernie first batches were brewed in February 1945. The plant in Dzików Stary was the last to be re-opened. This happened in April or May 1945. In 1944, the breweries in Rzeszów region made 7500 hectolitres of beer. <br>Generally speaking, ownership transformation took two different directions. Breweries connected with the activities of parcelled out land estates were handed over as ‘residue’ for administration by the State Land Fund managed by the Minister of Agriculture and Land Reform. Such was the fate of the breweries in Strzyżów, Węgierka and Zaczernie. Over time, they were earmarked for administration by the cooperative sector. Other breweries, separated from land estates (Łańcut) or formerly owned by Jews (Dzików Stary, Przemyśl, Zarszyn), were managed by Temporary State Administration. <br>Similar processes took place throughout the country, subject to obvious differences between lands annexed to Poland in 1945. As a consequence, the structure of the Polish brewing industry was shaped in three sectors: national, cooperative and private. Breweries controlled by the state were grouped together in a central industrial association subject to the Ministry of Supply and Trade. Breweries ran by cooperatives were mostly supervised by the Ministry of Agriculture and Land Reform. Private establishments had to remain members of the Association of Private Breweries in Poland. This tripartite structure operated in the context of allocated and centrally supervised quotas of raw materials, as well as production plans and markets imposed by the state. <br>In 1946, there were 123 breweries registered in Poland. The national sector played the leading role, and the majority of state breweries were large (production volumes above 50,000 hl per year) or largest plants (more than 100,000 hl per year). This sector supplied over 90% of all beer produced in Poland. In terms of quantity, the most numerous group were small breweries (annual production volume up to 15,000 hl) – a total of 78 (63.4%), half of which belonged to the state. There were 24 (19.5%), medium- sized breweries (production volume 15,000 to 50,000 hl), 2/3 of which owned by the state.</p> Sławomir Dryja Copyright (c) 2020 Sławomir Dryja 2020-01-18 2020-01-18 Prawa człowieka wobec wyzwań współczesnego świata https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/167 <p>W prezentowanym zbiorze omówiono wybrane problemy ochrony praw i wolności jednostki pojawiające się aktualnie na poziomie zarówno krajowym, jak i międzynarodowym. Koncepcja ochrony praw człowieka w dzisiejszym świecie ewoluuje pod wpływem zachodzących z dużą intensywnością procesów gospodarczych, politycznych, kulturowych, a także technologicznych. Procesy te mają także niezwykle ważne znaczenie dla jednostki, wpływając na jej prawa, a tym samym na jej funkcjonowanie we współczesnym świecie.</p> <p style="text-align: right;"><em>ze Wstępu</em></p> <p><br>Recenzowana monografia dotyczy problematyki nie tylko ważnej, ale też niezwykle rozległej, bo obejmującej ogromne spectrum zagadnień, które w dodatku zmieniają się w sposób bardzo dynamiczny. (…) Stan badań nad tą problematyką bardzo wyraźnie oscyluje w ostatnich latach wokół zagadnień związanych z nowymi zjawiskami współczesnego świata, takimi jak m.in. przemiany obyczajowe, katastrofa klimatyczna i ochrona środowiska, nowe technologie w związku z ich oddziaływaniem na styl życia jednostki oraz jej prywatność, warunki egzystencjalne człowieka wobec nasilających się procesów migracji, a także powrót idei nacjonalizmu i ciągle obecny terroryzm (…). Wypada zwrócić uwagę na to, jak wielo aspektowa jest omawiana tu problematyka i jak wrażliwa na zmienność współczesnego świata.</p> <p style="text-align: right;"><br><em>z recenzji prof. dr hab. Barbary Stoczewskiej</em></p> Ewa Szczepankiewicz-Rudzka Agnieszka Czubik Dominika Dziwisz Tomasz Gąsior Marcin Jastrzębski Samanta Kowalska Katarzyna Todos Artur Niedźwiecki Julia Wojnowska-Radzińska Joanna Mazur Dariusz Juruś Piotr Mostowik Olga Bobrzyńska Henryk Szewczyk Ewa Kamarad Elżbieta M. Mach Justyna Gumuła-Kędracka Łukasz Dawid Dąbrowski Kamil Goryń Marcin Rojszczak Otylia Bieniek Aleksandra Kacała-Szwarczyńska Małgorzata Abassy Łukasz Jakubiak Brygida Kuźniak Milena Ingelevič-Citak Jan Brodowski Renata Król-Mazur Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-31 2019-12-31 Włochy. Mozaika kultur https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/165 <p><strong>ITALY. A MOSAIC OF CULTURES</strong></p> <p>The monograph <em>Włochy. Mozaika kultur</em> (<em>Italy. A Mosaic of Cultures</em>) seeks to explore Italian multiculturalism in a synthetic manner and from the different vantage points of cultural studies, sociology, political science and history. The book is divided into three parts. The first part outlines the general context of Italian cultural diversity, showing it both in the past and at present. The first chapter concerns various ways of interpreting “Italianness” and challenges related to the process of formation of the Italian nation-state. It discusses the consequences of Italian Risorgimento and reactions of those who opposed arbitrary unification. It also touches on the traditional division into “two Italies” – northern and southern – and its significance for the formation of Italian identity. The chapter ends with a description of selected issues related to separatist movements in Italy. Chapter two is devoted to Italian regional diversity and ethnic and linguistic divisions from the moment when the Italian Republic emerged until the present day, and to an analysis of legal solutions to the protection of linguistic minorities. It also discusses the issue of disputes on granting the Roma community the official status of a historical language minority.</p> Karolina Golemo Agnieszka Małek Copyright (c) 2018 Karolina Golemo, Agnieszka Małek 2019-12-31 2019-12-31 Poeta w operze https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/168 <p><strong>A POET AT THE OPERA</strong></p> <p>The book attempts to show, by means of selected examples, how, in what context, and for what purpose figures of men and women of letters and their art appear in opera. The poet characters presented in the book are very dif ferent with regard to their stage personality, the literary trend they represent, and the function they fulfil in the story world. The aim of the work is to sketch – through confrontation of the most contrastive examples – a model of an opera based ‘history of literature’ that encompasses diverse percep tions, stereotypes and phantasms of poeticalness reflected in works of musi cal theatre.</p> Iwona Puchalska Copyright (c) 2019 Iwona Puchalska 2019-12-31 2019-12-31 Środowisko akademickie krakowskich rzeźbiarzy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/45 <p>The book focuses on the history concerning the Sculpture Department of the Krakow Academy of Fine Arts from its creation in 1818 to the present day. The study constitutes a broadened version of the text prepared for the jubilee volume published on the occasion of the bicentenary of this leading artistic academy in Poland. The book describes a process of acquiring the knowledge about the theory and practice of the sculptural profession and indicates how strong personalities of professors influenced young generations. The basis of this research was shaped by archival documents kept in the Jagiellonian Library and archive of the Academy of Fine Arts as well as by press articles, an analysis of teaching programmes and, most of all, by interviews and discussions with artists. The evolution of the Polish sculpture has been depicted – from reaching the foundations of the academic workshop, liberating from foreign models, through the reaction for new currents in the 20th century, to relations with the modern avant-garde. The reputation of the Sculpture Department is based primarily on the high technical level of students and teachers’ works, their high artistic awareness, although many graduates of the Krakow academy exhibit special traditionalism.</p> Małgorzata Dąbrowska Copyright (c) 2019 Małgorzata Dąbrowska 2019-12-21 2019-12-21 Der Nachlass Alexander von Humboldt in der Jagiellonen-Bibliothek https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/69 <p>Der Katalog <em>Der Nachlass Alexander von Humboldt in der Jagiellonen-Bibliothek</em> enthält eine eingehende Beschreibung des zweiten großen Teils der schriftlichen Hinterlassenschaft Alexander von Humboldts (1769-1859).<br>Er war ehemals in der Preußischen Staatsbibliothek zu Berlin aufgestellt und gelangte infolge des 2. Weltkrieges nach Krakau, wo er jetzt in der Bibliothek der Jagiellonen- Universität als ein Teil der sog. “Berlinka“ aufbewahrt wird.<br>Die Sammlung besteht aus 15 Kästen/Bänden (ca. 11 000 Dokumente), die einen reichen wissenschaftlichen Briefwechsel Humboldts, seine Arbeitsmaterialien und -unterlagen in Form von Exzerpten, Notizen, Drucken, Zeitungsausschnitten sowie Textfassungen und Reinschriften verschiedener seiner Werke enthalten. Von einem besonderen Wert ist die Handschrift des opus magnum des Naturwissenschaftlers <em>Kosmos – Entwurf einer physischen Weltbeschreibung</em> (1845-1862), eines der wissenschaftlichen Bestsellers des 19. Jhs. Im <em>Nachlass Alexander von Humboldt</em> befinden sich aber auch Materialien zum sechsten nie publizierten Band des <em>Examen critique</em> (1836-1839), sowie vorarbeiten und Druckfahnen zur dritten Ausgabe der berühmten<em> Ansichten der Natur</em> (1849) und zu den <em>Kleineren Schriften</em> (1853). Daneben sind in den Bänden Vorarbeiten zu unselbständig erschienenen Schriften Humboldts enthalten.<br>Die einzelnen Bände wurden auf eine Art und Weise katalogisiert, die Einsicht in das Ordnungssystem der Materialien innerhalb der einzelnen Einheiten bietet und dem Leser zugleich eine möglichst große Menge an notwendigen Informationen liefert. Neben den üblichen Informationen zu Inhalt, Form, Datierung und Sekundärliteratur, enthalten die Katalogeinträge auch Zusammenfassungen und Inhaltsangaben einzelner Dokumente und Briefe. Der Katalog ist durch einen umfangreichen Index zu Personen-, Institutionen- u. Zeitschriften versehen, und enthält ein Briefregister aller im <em>Nachlass Alexander von Humboldt</em> enthaltenen Briefe von und an Humboldt. Das Vorwort liefert Informationen zum Inhalt, zur Geschichte und zur Provenienz der Sammlung.</p> Dominik Erdmann Monika Jaglarz Copyright (c) 2019 Dominik Erdmann, Monika Jaglarz 2019-12-20 2019-12-20 Projekt Qhapaq Ñan https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/70 <p>The Qhapaq Ñan Project implemented in Peru has therefore served as a focal point for consideration of the ethnic revival of Latin American indigenous communities and for observation of the social and political use (‘politicization’) of the cultural heritage elements in social activities related to democratization processes. The aim of the research was to look at the process of mplementation of the rights of indigenous peoples in the Republic of Peru in the context of the multicultural policy principles adopted by the country at the formal (institutional and legal) level. Also, the aim was to analyze issues such as the right to cultural heritage (mainly archaeological) and the role it can play today in sustainable development prospective. During the research process, I formed the questions: whom does Qhapaq Ñan represent as a symbol of World Cultural Heritage? In whose interest was the entire nomination process and the subsequent UNESCO Declaration? How, on the one hand, the patrimonial process of Qhapaq Ñan, and, on the other, the functionality of the Trail can affect its management plans and protection as a World Heritage site? To what extent is it possible to implement new ethnopolitical standards (consistent with principles of multiculturalism and processes of democratization) leading to the social use of Qhapaq Ñan cultural heritage? How do the processes of patrimonialization and hegemonic up–down relations on the one hand, and the concepts of partitioning, co-management, and the idea of sustainable development on the other affect contemporary relations between representatives of indigenous peoples and public institutions?</p> Marta Kania Copyright (c) 2020 Marta Kania 2019-12-17 2019-12-17 Poles in Aid https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/41 <p><strong>POLES IN AID: POLISH NGOS IN DEVELOPMENT AID AND PUBLIC DIPLOMACY</strong></p> <p>This book identifies how Polish development aid, and in particular its elements implemented in cooperation with NGOs between 2004 and 2012, has begun to reflect the assumptions of Polish public diplomacy. The author indicates that the issues related to the promotion of democracy and the transfer of <em>know-how</em> in the field of successful transformation – realized with the participation of non-governmental sector – were common for both development aid and public diplomacy. This corresponded to the forming concept of building the image of Poland as a country of <em>smart democratic changes</em>. What is more, it identified the potential of the NGOs power, especially soft power, which – when skillfully used – could become a component of the Polish democratization agenda after 2012.</p> Katarzyna Zalas-Kamińska Copyright (c) 2019 Katarzyna Zalas-Kamińska 2019-12-16 2019-12-16 The Language of the Gods in the World of Royal Ladies of Kerala https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/29 <p>The study addresses the subject of Sanskrit culture in Kerala and women's participation in it. Each chapter, depicting literary activities of poetesses belonging to different contexts, raises different questions. Each of the biographies included in the book brings new details concerning the life of women-writers at that time. An attempt is made to reconstruct historical reality and material culture, the practices of writing, daily routine of poetesses, objects surrounding them, etc., in each case under discussion.</p> Lidia Sudyka Copyright (c) 2019 Lidia Sudyka 2019-12-16 2019-12-16 Antroponimia Kielecczyzny I połowy XIX wieku na przykładzie nazwisk mieszkańców parafii Daleszyce odnotowanych w księgach metrykalnych z lat 1826-1830 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/50 <p>The additional anthroponymic descriptions (surnames) of members of the parish of Daleszyce in the Holy Cross Mountains are the subject of reflection in this work. The research encompasses the period between 1826 and 1830. Both the city of Daleszyce and the villages in its vicinity that at that time belonged to the parish have been subject to excerption. The material basis of this text is 616 anthroponymies that served the function of surnames in the nineteenth century. They were excerpted from the parish records (a register containing the names of those who were baptized) using 4,600 entries; they encompass the years from 1826 to 1830. Not only the first and last names of persons who appear in the entries in the register, but also non-anthroponymic information (for example, demographic data concerning the inhabitants of the parish: their age, sex, social and territorial status, etc.) have been excerpted from the parish records.<br>The overriding objective of this work was to study the anthroponymic system of that area, which includes classifying the collected material from the etymological- motivational, structural, and sociolinguistic perspectives and evaluating the level of development at which the surnames subjected to analysis were in the nineteenth century. Another important aim of this work was to situate anthroponymic units in a specific linguistic (the impact of the language of the region on the structure of surnames) and extralinguistic contexts (the impact of social structures and sociocultural factors on the shaping of an anthroponymic system). This text attempts to answer the question of why certain structural or semantic types of surnames could appear or dominate in the anthroponymic system of Daleszyce as well as what the characteristics of the surnames under study related to the place where they appeared are. Another of my aims in writing this work is to highlight all the types of structural surnames and study the frequency of particular forms of formants in an anthroponymic system under study; to identify the differences and similarities in the means of identifying all the social groups living in the parish in a given time (peasants, burghers, the social elites, the nobility) and studying the spelling in the parish records (anthroponymic and non-anthroponymic material) and the traits of the dialect that find verification in surnames and in non-onomastic material that are characteristic for a region. Thus, the aim of this work is to provide a holistic description of these individuals, or to subject them to semantic, structural, sociolinguistic, and dialectological analysis.</p> Agata Łojek Copyright (c) 2019 Agata Łojek 2019-12-16 2019-12-16 Księga psa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/110 <p>Mariusz Bieliński to jeden z nielicznych dramatopisarzy, którzy szukają okruchów czy śladów<em> sacrum</em> w bólu, beznadziei i rozpaczy codzienności. W swoich utworach pyta o sens życia, cel cierpienia, nie waha się pytać o ukrytego Boga. Bohater jego dramatów – niczym biblijny Zacheusz–żyje na granicy wiary i zwątpienia, jest człowiekiem obrzeży, z pewnego oddalenia wypatruje znaków, które pomogłyby mu wytyczyć drogę. W chwilach, gdy – wydawałoby się – popada w rozpacz, odnajduje nikłe ślady <em>sacrum</em>. [...] Twórczość Mariusza Bielińskiego otwiera się na eschatologię i transcendencję, nie odrzuca myślenia religijnego, lecz odwołuje się do świętych znaków, symboli, języka. Obrazuje trudne do świadczenie wiary poszukującej. W <em>profanum</em> codzienności szuka tropów <em>sanctum</em>.</p> <p style="text-align: right;">Katarzyna Flader-Rzeszowska</p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"><img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"></p> Mariusz Bieliński Copyright (c) 2019 Mariusz Bieliński 2019-12-15 2019-12-15 Widzieć – rozumieć – komunikować https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/116 <p>Oddajemy w Państwa ręce tom <em>Widzieć – rozumieć – komunikować</em>: drugi z serii <em>Obrazowanie w komunikacji</em>. Składają się nań teksty, które łączy teza o ucieleśnionym poznaniu. W lingwistyce kognitywnej jest to perspektywa kładąca nacisk na powiązanie ludzkiej cielesności, a tym samym mechanizmów percepcji ze strukturami językowymi oraz postrzeganie tych ostatnich w kontekście innych trybów semiotycznych.</p> Justyna Winiarska Aneta Załazińska Elżbieta Tabakowska Jolanta Maćkiewicz Agnieszka Libura Magdalena Heydel Alan Cienki Beata Drabik Agnieszka Szczepaniak Katarzyna Smyk Mirosława Sagan-Bielawa Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-15 2019-12-15 Sex machine i inne https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/112 <p>Tomasz Man to człowiek bardzo zajęty. Pisze dramaty i słuchowiska. Reżyseruje. Gra na gitarze. Wykłada&nbsp; i prowadzi warsztaty. Wychowuje troje dzieci. Podróżuje po świecie. Należy do najaktywniejszych i najbardziej kreatywnych artystów w polskim teatrze współczesnym. W jego twórczości problemy uniwersalne bardzo sprawnie ukazywane są z perspektywy lokalnej, z perspektywy małych detali&nbsp; i banalnych szczegółów. Jak każdy wielki artysta, Man przekuwa w sztukę własne życie, żongluje na granicy ekshibicjonizmu. Jego dramaty i słuchowiska porażają szczerością, atakują podstęp niemocą intymnych zwierzeń. Te teksty uwodzą prostotą; są jakby niegotowe, prowokują aktorów do własnej kreacji, nawołują do domknięcia procesu twórczego. Ale to bardzo złudna prostota. Tylko najwięksi aktorzy potrafią sprostać takim wyzwaniom. Tomasz Man, wciąż niespokojny i pełen pomysłów, pędzi w XXI wiek...</p> <p style="text-align: right;">Prof. dr hab. Mirosław Kocur</p> <p>&nbsp;</p> <p>Man pisze precyzyjnie, jak się pisze wiersze czy piosenki. Głęboko, ale z dowcipem, przewrotnie. I z natchnieniem. Tak się też to czyta i gra!</p> <p style="text-align: right;">Andrzej Chyra</p> <p>&nbsp;</p> <p>Man jest szalony. Ci są szaleni, którzy troszczą się o to, co w duszy innego człowieka.</p> <p style="text-align: right;">Zdzisław Wardejn</p> <p>&nbsp;</p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"><img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"></p> Tomasz Man Copyright (c) 2019 Tomasz Man 2019-12-15 2019-12-15 Kurzgefaßtes etymologisches Wörterbuch der türkischen Sprache https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/40 <p>Das vorliegende <em>Kurzgefaßte etymologische Wörterbuch der türkischen Sprache</em> (= KEWT) ist insofern als „kurzgefaßt” zu verstehen, als in ihm in den meisten Fäl­len auf längere Diskussionen verzichtet wird. Statt dessen werden in dem Werk kurze und möglichst klare Lösungen, verbunden mit bibliographischen An­gaben, geboten. Als Rekonstruktionsbasis für die vorgeschlagenen Ety­mo­lo­gien dienen sprachkomparatistische und -historische Angaben. Jedes Stichwort wird vor dem breiteren Hintergrund der übrigen Türksprachen behandelt. Der Ar­beit sind zudem zwei Wortindizes beigegeben: ein polnischer und ein deut­scher, welche ermöglichen sollen, auch polnische bzw. slavische und deutsche Wör­ter, die irgendwie mit dem türkischen Vokabular verbunden sind, sichtbar werden zu lassen.</p> Marek Stachowski Copyright (c) 2019 Marek Stachowski 2019-12-15 2019-12-15 Znaki na uwięzi https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/42 <p>Opis semiotyki wszystkich mediów i całej komunikacji masowej jest niemożliwy, bo musiałaby to być semiotyka wszystkiego. Można jednak badać media przy pomocy narzędzi semiologicznych, odkrywając w ten sposób wewnętrzne mechanizmy i prawidłowości, a także błędy, niekonsekwencje, sprzeczności i manipulacje.<br>Ta książka to zarys semiologii i semiotyki mediów. Opowiada o znakach w naszym życiu, kodach i konwencjach komunikacyjnych, narracjach i retoryce, mitach i ideologiach. Dostarcza semiologicznych narzędzi do analizy studentom, badaczom, dziennikarzom, projektantom komunikacji, jak również ciekawym, kreatywnym i krytycznym użytkownikom mediów. Zawiera podstawową terminologię, najciekawsze teorie, przykłady praktycznych analiz różnych wycinków medialnej rzeczywistości, niekiedy zaś także własne teorie i domniemania autorki. Powinna pomóc w badaniach nad mediami tym czytelnikom, którzy chcą albo muszą je prowadzić. Jednak przede wszystkim jest zaproszeniem do dyskusji.</p> Małgorzata Lisowska-Magdziarz Copyright (c) 2019 Małgorzata Lisowska-Magdziarz 2019-12-12 2019-12-12 Spotkania u Modrzejewskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/55 <p>Kilka lat temu – w ramach badań Pracowni Dokumentacji Życia i Twórczości Heleny Modrzejewskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz działalności wspierającej te badania Fundacji dla Modrzejewskiej – podjęliśmy decyzję o zainicjowaniu serii wydawniczej „Arte et Ratione”. Są to najbardziej nam bliskie artykuły naukowe i eseistyczne badaczy oraz sympatyków artystki.<br>Dziesiąty już tom serii „Arte et Ratione” jest swoistą kontynuacją i zarazem próbą poszerzenia tematyki tomu poprzedniego, mieszczącego teksty z konferencji „Modrzejewska i teatr jej epoki”, która odbyła się w październiku 2018 roku, i faktycznie na tym temacie skupiła się uwaga Autorów drukowanych tam tekstów. Tym razem, jakby biorąc inspiracje z kolei życia, wypowiedzi i działań samej artystki, chcemy zaproponować tematykę znacznie bardziej zróżnicowaną.</p> Alicja Kędziora Emil Orzechowski Marta Kłak-Ambrożkiewicz Krzysztof Kurek Marek Skrukwa Małgorzata Sternal Copyright (c) 2020 individual authors 2019-12-12 2019-12-12 Żydowski samorząd ziemski w Koronie XVII-XVIII w. https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/46 <p><strong>JEWISH TERRITORIAL SELF-GOVERNMENT IN THE CROWN IN THE 17TH AND 18TH CENTURIES: SOURCES</strong></p> <p>This work has been created as a result of the NPRH (National Programme for the Development of Humanities) research project entitled Jewish Territorial Self-Government in the Crown in the Seventeenth and Eighteenth Centuries, the aim of which was to collect the corpus of documents concerning Jewish territorial self-government, located in various archival collections in the period from its creation (around 1580) until its abolition by the Convocation Sejm in 1764. The Ashkenazi Jews who settled in the Polish Crown, and then developed the largest Jewish diaspora at the time, also created a unique structure of regional government. Unfortunately, despite the fascination of many researchers with the phenomenon of the Council of the Four Lands or the Jewish self-government, the progress of research on these institutions has been hindered due to the destruction of many sources – partly during the period of partitions, partly as a result of losses suffered during World War II, especially during the Warsaw Uprising. Original registers of Jewish Councils (territorial communities) and Vaads (congresses of community representatives) did not survive (in contrast to the Lithuanian Vaad) and neither did those of the institutions of the Polish-Lithuanian state – the Crown Treasury, the Crown Tribunals (especially the Treasury Tribunal), the Assessorial Court, and many key castle courts (sądy grodzkie). Other documents are scattered in archives of varying provenance and difficult to access (mainly due to their dispersion and state of preservation). Most of them survived in the files of non-Jewish courts, especially castle courts, which were treated as public records.</p> Adam Kaźmierczyk Przemysław Zarubin Copyright (c) 2019 Adam Kaźmierczyk, Przemysław Zarubin 2019-12-10 2019-12-10 Poza bytem i niebytem https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/51 <p><strong>BEYOND BEING AND NON-BEING: BUDDHIST PHILOSOPHY AGAINST THE CHARGE OF NIHILISM</strong></p> <p>The subject of this book is the so-called ‘Buddhist nihilism’. I refer to it as ‘so-called’ because I view the category of nihilism as relative rather than absolute. In other words, a thought can be perceived as nihilist only in relation to another contrasting affirmatory thought. The Buddha teaches in the <em>Kātyāyana-sūtra</em> that one should give up the categories of existence and non-existence as they lack descriptive value. Therefore, from the point of view of a theory that affirms being (i.e. recognizes that the category of being/existence has a descriptive value), the Buddha’s position may accurately be labelled as nihilism. Within that framework, the category of existence is treated as an objective one. However, this position loses its validity if it is considered from the perspective of the Buddha’s teachings. According to the view of the Middle Way, treating being/existence as an objective category is a manifestation of a cognitive error. Undermining the objectivity of existence and non-existence, the Buddha revokes nihilism and affirmatism. He achieves this on two planes – the metaphysical and the epistemological.</p> Krzysztof Jakubczak Copyright (c) 2019 Krzysztof Jakubczak 2019-12-10 2019-12-10 Czy liberalizm jest moralny? https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/33 <p><strong><span class="TextRun SCXW17211513 BCX8" lang="PL-PL" xml:lang="PL-PL" data-contrast="auto"><span class="NormalTextRun SCXW17211513 BCX8">IS </span><span class="SpellingError SCXW17211513 BCX8">LIBERALISM</span> <span class="SpellingError SCXW17211513 BCX8">MORAL</span><span class="NormalTextRun SCXW17211513 BCX8">? </span><span class="SpellingError SCXW17211513 BCX8">REFLECTIONS</span><span class="NormalTextRun SCXW17211513 BCX8"> ON </span><span class="SpellingError SCXW17211513 BCX8">POLISH</span> <span class="SpellingError SCXW17211513 BCX8">LIBERALISM</span></span></strong></p> <p>Polish liberalism is a fruitful area of scientific exploration, as it still has not been comprehensively described. There is a conviction that liberalism was impossible in Poland. This is both true and definitely false. It is true that liberalism in the Poland in the practice of social life was indeed marginal. However, it is not true that there was no liberal reflection. From the eighteenth century until the Second World War, there is a lively liberal trend in relation to theoretical reflection. The study of the intellectual achievements of Polish liberals of the last two centuries is a very inspiring task, because on the one hand one may see the reception of Western European social and political thought, on the other, what is original and native. Liberal reflection in Poland was associated with the Catholic tradition, in it one may find many references to the philosophy of St. Thomas Aquinas. That is why, when dealing with issues of liberal ethics, it cannot be identified only with utilitarianism. The essence of the problem is to capture all sources of influence, even unconscious ones, which are transferred in the form of archetypes. It is necessary to situate ethical values in a historical, cultural, social and religious context. Catholicism plays a special role here, as it has influenced Polish spiritual and intellectual culture for centuries. The influences of Polish philosophy cannot be ignored in the long perspective, either, because the products of the human spirit and intellect, such as facts or historical events are not subject to periodization. </p> Krystyna Rogaczewska Copyright (c) 2019 Krystyna Rogaczewska 2019-12-10 2019-12-10 Inicjacja mantrą Narasinhy i jej adoracja w tradycji pańćaratry https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/44 <p><strong>INITIATION WITH NARASIMHA-MANTRA AND ITS ADORATION IN PANCHARATRA TRADITION</strong></p> <p>The book falls into the stream of research on the still underresearched early Vaishnava Tantric traditions. It is a valuable, detailed, and frequently meticulous philological study which focalizes on the history of literature; nevertheless, it ventures into other disciplines to look into problems underrepresented in source literature.<br>The author begins with characterizing Hindu Tantric traditions and subsequently analyzes the initiation with the Narasimha-mantra (<em>narasiṃhadīkṣā</em>) followed by adoration of the mantra by aninitiated adept. The two elements are combined into “the ceremony of [the mantra] of Narasiṃha in vibhava aspect (<em>vaibhavīyanarasiṃhakalpa</em>).” The author grounds major tenets of her work in Sanskrit texts important for Pancharatra tradition (notably <em>Sātvatasaṃhitā</em>, <em>Īśvarasaṃhitā</em>, <em>Narasiṃhakalpa</em>).<br>The overarching goal of the book is to indicate inconsistencies in how the ceremony is described in one of the oldest and most authoritative texts of Pancharatra school (circa 9th century), namely the <em>Sātvatasaṃhitā</em>. The author sees no logical relationship between the possibility for the initiated adept to be gifted with magic powers as a result of Narisiṃha adoration (SātS 17) and the function of a preliminary practice aimed at purification of the candidates for initiation (SātS 16). According to the author, the inconsistency may indicate re-editing of the text.</p> Ewa Dębicka-Borek Copyright (c) 2019 Ewa Dębicka-Borek 2019-12-10 2019-12-10 Powstanie kozackie 1648-1658 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/19 <p>The aim of the monograph is to present a complicated image of the Cossack Uprising 1648–1658 constructed over ages, which is a result of the demise of the Polish-Lithuanian Commonwealth with the watershed events of the Pereyaslav Agreement and attempts at saving the state by the Treaty of Hadiach. Simultaneously, foundations for emergence of fully-formed Slavic nationalities, including the Ukrainian one, were arising within the Commonwealth. Developments in the visual history of the Khmelnytsky Uprising were furthered in the 19th century as a result of transformations in East-Central Europe, and later in the 20th century following the Russian Revolution and its consequences after gaining independence by Ukraine in 1991. This monograph is an attempt at creating a model, a set of tools for aiding future historical research, especially on early modern period, which goes beyond traditional historiography. From this perspective the choice of Khmelnytsky and the Cossack Uprising bears little importance; for our purposes the French Revolution 9 or the culture of Renaissance could be analogically studied in terms of visual history.</p> Jacek Szymala Copyright (c) 2019 Jacek Szymala 2019-12-10 2019-12-10 Filhellenizm a rodząca się nowoczesność https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/31 <p>Książka Agaty Kubali stanowi obszerne studium dotyczące filhelleńskiego kolekcjonerstwa starożytności w pierwszej połowie XIX wieku. Gromadzenie w ramach kolekcji przedmiotów starożytnej proweniencji jest zjawiskiem obecnym od wieków w kulturze europejskiej, przeżywającym jednak w omawianym okresie niebywały rozkwit oraz skutkującym powstaniem nie tylko kolekcji prywatnych, lecz także muzeów publicznych oraz narodzin archeologii klasycznej jako dyscypliny naukowej. Punktem wyjścia dla przeprowadzonych rozważań jest mało dotąd znana i zachowana w niewielkim stopniu kolekcja starożytności zgromadzona przez wrocławskiego architekta, Eduarda Schauberta, w trakcie jego dwudziestoletniego pobytu w Grecji, której pierwotny skład jest jednak znany dzięki zachowanym spisom inwentarzowym, powstałym po przekazaniu zbioru do ówczesnego wrocławskiego Królewskiego Muzeum Sztuki i Starożytności. Posługując się zbiorem Schauberta, opisanym i skomentowanym, „opowiadającym” historię swojego twórcy, i wyrażającym jego starannie wykreowaną przez siebie tożsamość, autorka kreśli ogólny obraz kolekcji zakładanych z filhelleńskich pobudek i omawia szczegółowo przyczyny i okoliczności ich powstawania oraz stosowane metody pozyskiwania artefaktów. Prezentowana książka stanowi trwały i ważny wkład w badania nad europejskim dziewiętnastowiecznym filhellenizmem oraz jednym z jego najistotniejszych i najtrwalszych aspektów – zbieractwem antyków.</p> Agata Kubala Copyright (c) 2019 Agata Kubala 2019-12-10 2019-12-10 Warta na obrzeżach Konstytucji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/36 <p><strong>A SENTRY ON THE FRINGES OF THE CONSTITUTION. DECONSTRUCTING THE FOUNDING MYTH OF AMERICAN JUDICIAL REVIEW</strong></p> <p>This book is devoted to the myth of the <em>Marbury v. Madison</em> case and to the figure of Chief Justice John Marshall, whose traumas and talents set into motion the American judicial review. According to the conventional narrative, in 1803 the Supreme Court established the principle of judicial review, allowing courts to rule on the constitutionality of federal laws. The Supreme Court under Chief Justice Marshall considered whether to compel President Thomas Jefferson’s Secretary of State, James Madison, to deliver the commission from the previous administration appointing William Marbury as a justice of the peace. In the process, the Supreme Court declared a provision of the Judiciary Act of 1789 unconstitutional. I argue herein that in the cosmology of American judiciary, the <em>Marbury</em> case was the equivalent of the Big Bang, that is to say the originating single point, which included in a condensed form some features of the American judicial review that emerged slowly in the next two centuries. In this sense, the <em>Marbury</em> case - actually an incident unimportant in itself, unlike the <em>Stuart v. Laird</em> decision rendered six days later - on the one hand is the distorted and repressed past, but on the other hand, one can see in it the rudiment of the present. I present here a historical inquiry into the origin of American judicial review, in which case, as I follow this detective association, the first part of the book, called “The Law and the Politics” may be treated as an investigation of the scene where the deed was not perpetrated, while the second part, called “The Politics and the Law”, may be seen as a search for motive of those to whom perpetration is commonly attributed.</p> Sebastian Kubas Copyright (c) 2019 Sebastian Kubas 2019-12-10 2019-12-10 Diariusz Ottona Wenzla von Nostitz-Rieneck z lat 1726-1729. T. 1 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/17 <p>Publikowane tu dwa foliały diariusza autorstwa Ottona Wenzla von Nostitz-Rieneck (1674-1751), starosty księstwa wrocławskiego w latach 1726-1741, znajdują się w Archiwum Państwowym we Wrocławiu w zbiorze Rep. 135 pod numerem 573 (559) stron i 574 (736 stron). Opisany w nich został okres od 6 listopada 1726 r. do 26 października 1729 r. oraz od 9 listopada 1737 r. do 31 grudnia 1744 r. Oba te tomy oddają dwie epoki dziejów Śląska ‒ pierwszy zaczyna się, kiedy jego autor został starostą (<em>Landeshauptmann</em>) księstwa wrocławskiego, opisując swoje obowiązki urzędowe oraz towarzyskie. Jest to o tyle istotne, że po starościńskim ingresie Nostitz stał się jednym z centralnych punktów życia politycznego i towarzyskiego Wrocławia. Mamy więc przestawioną w tej części epokę będącą apogeum habsburskiego systemu politycznego oraz społecznego na Śląsku. Tom drugi natomiast ukazuje schyłek tych rządów, następnie okres wojennego zamieszania oraz pierwsze lata pruskiej władzy, więc swoistą ustrojową rewolucję, która przetoczyła się przez prowincję i jej stolicą, ze wszystkimi konsekwencjami dla tamtejszej elity.</p> <p><em>Z recenzji dr. hab. Jarosława Kuczera</em></p> Jarosław Szymański Copyright (c) 2019-12-10 2019-12-10 Muzułmanie i islam w Niemczech https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/59 <p>Niniejsza publikacja podejmuje kwestię islamu oraz polityki wyznaniowej w RFN zarówno z perspektywy historycznej, jak i współczesnego dyskursu politycznego. Podstawowym celem monografii, którą oddajemy w ręce czytelników, jest ukazanie na wielu różnych płaszczyznach relacji państwa niemieckiego z islamem/muzułmanami, mając na względzie wieloaspektowość poruszanego zagadnienia. Jak kształtują się relacje Niemiec z islamem i muzułmanami, zarówno w perspektywie historycznej, jak i współczesnej? Jak Niemcy postrzegają islam i muzułmanów? Jak w kraju, w którym drugą co do wielkości religią jest islam, kształtuje się politykę religijną? Jak radzi sobie z islamem najbardziej katolicki land w RFN – Bawaria? To kilka głównych pytań, na które próbują odpowiedzieć autorki niniejszej publikacji – trzy badaczki zajmujące się zarówno kwestiami niemieckimi, jak i religijnymi.</p> Małgorzata Świder Sylwia Góra Beata Springer Copyright (c) 2019 Małgorzata Świder, Sylwia Góra, Beata Springer 2019-12-10 2019-12-10 Słowianie wschodni a europejskie tradycje kulturowe https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/34 <p>Podjęcie wspólnej, systematycznej refleksji słowianoznawców studiujących bogatą i oryginalną spuściznę literatur wschodnich Słowian – w duchu kontynuacji myśli prof. Łużnego, inspirowanej z kolei osiągnieciami wielkich protoplastów powojennej slawistyki – mogłoby stanowić obiecujący punkt wyjścia do odnowy i ukierunkowania polskich badań słowianoznawczych. Rodziła się ona w twórczym napięciu nieustannych spotkań o charakterze interdyscyplinarnym uczonych i dydaktyków, nie tylko krajowych (wystarczy przypomnieć bliskie kontakty z prof. Dymitrem Lichaczowem oraz petersburskim środowiskiem Rosyjskiej Akademii Nauk „Dom Puszkina”), w tym zwłaszcza niezwykle aktywnego naukowo grona własnych uczniów. Wydaje się, że podjęcie dzisiaj wysiłku reintegracji polskiej slawistyki wokół myśli i osoby prof. Ryszarda Łużnego byłoby ważnym krokiem w kierunku kształtowania jej tożsamości w nowej złożonej sytuacji humanistyki, a jednocześnie rokuje nadzieje na wypełnienie jego testamentu duchowego.</p> <p style="text-align: right;">Ze <em>Słowa od redakcji</em></p> Helena Duć-Fajfer Józef Kuffel Eliza Małek Jan Orłowski Lucjan Suchanek Urszula Cierniak Jerzy Kapuścik Wanda Laszczak Hanna Kowalska-Stus Tatiana Evgenevna Avtuchovich Witold Kowalczyk Andrzej Dudek Barbara Stawarz Sergeĭ Ivanovich Nikolaev Paul Robert Magocsi Andrzej A. Zięba Anna Raźny Anna Woźniak Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-10 2019-12-10 Pozarządowy sektor niekomercyjny w Rosji w latach 2000–2018 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/84 <p><strong>THE NON-GOVERNMENTAL, NON-COMMERCIAL SECTOR IN RUSSIA IN 2000–2018: PECULIARITIES OF FUNCTIONING</strong></p> <p>The main scientific objective of the study was to present the specificity of Russian non-governmental, non-commercial sector as a phenomenon of trialistic provenance in the context of a state undergoing the process of transformation without a clearly defined vector. On the basis of factors characteristic of the non-governmental, non-commercial sector such as 1. the role they can play, 2. the involvement of Russian citizens in the activities of non-governmental, non-commercial organizations, 3. the three-sector sustainable model of a modern state, 4. expectations of different structures towards the tasks that both sides – the governmental and non-governmental one – should fulfil, 5. the role of an individual in the process of shaping or functioning of civil society, 6. typology of organizational and legal forms of non-governmental organizations, it can be stated that its functioning displays particular properties, which made it possible to present a collection of peculiarities of the functioning of the non-governmental, non-commercial sector in the years 2000–2018.</p> Anna Jach Copyright (c) 2020 Anna Jach 2019-12-10 2019-12-10 Wypowiedź ustna w dydaktyce językowej na przykładzie języka polskiego jako obcego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/57 <p>This book falls within the field of language education and focuses on the shaping and developing of speaking competence in a foreign language. Reflection on teaching and learning speaking comprises two basic types of issues. The first of these includes deliberations of theoretical character, which are the subject matter of the first three chapters of the book. They introduce the key theories developed within theoretical and applied linguistics as well as psychological ideas about the very essence of language, its use, as well as teaching and learning. What is meant here is scientific theories that played a fundamental role in the development of the teaching of foreign languages, including speaking, as oral production is only a small segment of the comprehensive process of foreign language teaching and learning, subject to the same laws as the other skills.</p> Iwona Janowska Copyright (c) 2019 Iwona Janowska 2019-12-10 2019-12-10 Siedem nieprzyjemnych sztuk teatralnych, w tym trzy o Żydach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/20 <p>Wszystkie postaci z tych dramatów wygenerowały się w mojej wyobraźni, jakbym była nie człowiekiem, lecz wielomaciczną humanoidalną kreatywnicą, dającą życie giganto-matką, czerpiącą ze źródła niekończącej się płodności. Nie wydaje wam się bezwstydne, że tak wprost mówię o tym, co wypłynęło z mojego wielomacicznego brzucha? Mówię wprost, bo jestem już u kresu sił. Któregoś dnia obudzę się pod troskliwą opieką pielęgniarek, które będą mówiły: „Pani Małgorzato, te czterdzieści cztery pigułki po porannej kawie poprawią pani nastrój i nie będzie pani usiłowała już więcej pozbawić się życia, wydłubując swoje serce łyżeczką po kawałku”. Może tak będzie, a może zamieszkam w chatce na Grenlandii i będę opowiadać swoje historie kamykom oraz fokom, i dla nich się będę rozszczepiać? A może zakopię wszystkie swoje macice, a one przebiją się przez środek ziemi i wybiją w Nowej Zelandii pod postacią jagód, które zje przechodząca Maoryska w ciąży… Po dwudziestu latach niepojęty wysyp maoryskich talentów zaskoczy świat. Kiaora.</p> <p style="text-align: right;">Małgorzata Sikorska-Miszczuk</p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"> <img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"> </p> Małgorzata Sikorska-Miszczuk Copyright (c) 2019 Małgorzata Sikorska-Miszczuk 2019-12-10 2019-12-10 Współpraca uczelni wyższych i organizacji pozarządowych jako animatorów społeczeństwa obywatelskiego z wykorzystaniem potencjału dziedzictwa kulturowego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/26 <p>Rozpoczynając pracę nad projektem i publikacją, wyszliśmy z założenia, że przede wszystkim potrzebna jest gruntowna wiedza na temat rzeczywistego stanu współpracy uczelni wyższych i organizacji pozarządowych, ze szczególnym uwzględnieniem barier, oraz zbiór inspiracji teoretycznych i dobrych praktyk – zarówno z Polski, jak i z innych krajów – pozwalających pogłębić tę współpracę i zwiększyć jej efektywność. To się nie zmieniło i w dalszym ciągu jesteśmy przekonani, że taka wiedza jest potrzebna. Pozwala ona podejmować skuteczniejsze działania na poziomie lokalnym przez poszczególnych zainteresowanych współpracą pracowników czy osoby kierujące konkretnymi jednostkami organizacyjnymi.<br>Niemniej jednak w trakcie pracy nad projektem coraz bardziej oczywiste stawało się dla nas to, że jeszcze istotniejsze od drobiazgowej wiedzy o charakterze wdrożeniowym jest zwrócenie uwagi na bardziej podstawową kwestię społecznych funkcji uczelni wyższych. Trudno będzie wprowadzić długotrwałe, efektywne rozwiązania dotyczące omawianej formy współpracy na rzecz społeczeństwa obywatelskiego bez decyzji o charakterze systemowym w obszarze polityki szkolnictwa wyższego.</p> Monika Banaś Franciszek Czech Małgorzata Kołaczek Radosław Rybkowski Magdalena Furdzik Aleksandra Lis Agnieszka Pacut Marta du Vall Renata Hołda Mariola Pawełko Magdalena Czech Marta Hoffmann Adam Żaliński Andrzej Porębski Karolina Golemo Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-10 2019-12-10 Ze studiów nad średnioperskim utworem Mādīgān-ī Jōszt-ī Fr(i)jān https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/37 <p><strong>A STUDY OF THE MIDDLE PERSIAN TEXT <em>Mādigān-i Yōšt-i Fr(i)yān: A Story of a Youth from the Family of Fr(i)yān</em></strong></p> <p>The present book is a result of the author’s research on Mādīgān-ī Yōšt-ī Fr(i)yān (MYF), which belongs to the most interesting texts of the Middle Persion religious writings. The core of the book is a fairly elaborated description of a riddle contest between a righteous youth Yōištī Fr(i)yān and a demonic necromancer Axt. The story recounted in MYF is based on an episode we briefly encounter in an Avestan hymn Yašt 5 where mean Axtya is going to apply the test to a certain Yōištī. While the hymn mentions 99 riddles, however, MYF puts the number of 33. As the text tells us Yōištī Fr(i)yān finally wins over Axt using his opponent’s weapon: riddle. The message of the narrative can be viewed on several levels, most importantly as a macrocosmic struggle of good and evil brought down to a microcosmic scale. Not surprisingly good eventually triumphs over evil since MYF—as any well-tailored folk tale—subscribes to a Zarathustrian and actually universalistic paradigm of the battle between light and darkness.</p> Mateusz M. Kłagisz Copyright (c) 2019 Mateusz M. Kłagisz 2019-12-10 2019-12-10 Diariusz Ottona Wenzla von Nostitz-Rieneck z lat 1737-1744. T. 2 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/18 <div class="value"> <p>Publikowane tu dwa foliały diariusza autorstwa Ottona Wenzla von Nostitz-Rieneck (1674-1751), starosty księstwa wrocławskiego w latach 1726-1741, znajdują się w Archiwum Państwowym we Wrocławiu w zbiorze Rep. 135 pod numerem 573 (559) stron i 574 (736 stron). Opisany w nich został okres od 6 listopada 1726 r. do 26 października 1729 r. oraz od 9 listopada 1737 r. do 31 grudnia 1744 r. Oba te tomy oddają dwie epoki dziejów Śląska ‒ pierwszy zaczyna się, kiedy jego autor został starostą (<em>Landeshauptmann</em>) księstwa wrocławskiego, opisując swoje obowiązki urzędowe oraz towarzyskie. Jest to o tyle istotne, że po starościńskim ingresie Nostitz stał się jednym z centralnych punktów życia politycznego i towarzyskiego Wrocławia. Mamy więc przestawioną w tej części epokę będącą apogeum habsburskiego systemu politycznego oraz społecznego na Śląsku. Tom drugi natomiast ukazuje schyłek tych rządów, następnie okres wojennego zamieszania oraz pierwsze lata pruskiej władzy, więc swoistą ustrojową rewolucję, która przetoczyła się przez prowincję i jej stolicą, ze wszystkimi konsekwencjami dla tamtejszej elity.</p> <p><em>Z recenzji dr. hab. Jarosława Kuczera</em></p> </div> Jarosław Szymański Copyright (c) 2019-12-10 2019-12-10 Film a historia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/24 <p>Teksty zostały ułożone chronologicznie pod względem analizowanej w nich historii na ekranie. Większość autorów skupiła się przede wszystkim na analizie filmów fabularnych, dzięki czemu publikacja stała się niezwykle cennym materiałem dla historyków, kulturoznawców, filologów oraz filmoznawców. Z pewnością okaże się też inspiracją dla wielu badaczy i przyczyni się do dalszego rozwoju dyscyplin naukowych traktujących w swych rozważaniach o filmie.</p> Małgorzata Ewa Kowalczyk Jacek Szymala Wojciech Pietruszka Wawrzyniec Kowalski Anna Drozd Piotr Kulczycki Ewa Szeląg Sebastian Drzewiński Marcin Musiał Mirosław Stawski Tomasz Rawski Dorota Skotarczak Viktoriia Vitkovska Paweł Szafrański Natalia Fabiszewska-Domke Barbara Techmańska Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-10 2019-12-10 Dydaktyka szkoły wyższej z perspektywy wyższej szkoły zawodowej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/30 <p><strong><span class="TextRun SCXW132158943 BCX8" lang="PL-PL" xml:lang="PL-PL" data-contrast="auto"><span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">DIDACTICS</span><span class="NormalTextRun SCXW132158943 BCX8"> IN </span><span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">HIGHER</span> <span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">EDUCATION</span><span class="NormalTextRun SCXW132158943 BCX8"> SCHOOLS FROM THE </span><span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">PERSPECTIVE</span><span class="NormalTextRun SCXW132158943 BCX8"> OF A </span><span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">HIGHER</span> <span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">VOCATIONAL</span> <span class="SpellingError SCXW132158943 BCX8">SCHOOL</span></span><span class="EOP SCXW132158943 BCX8" data-ccp-props="{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:259}"> </span></strong></p> <p>The considerations included in this book can be viewed via the findings and conclusions reached from a double perspective: of an academic researcher looking from an observer’s distance at the studied phenomena, and of a practitioner, i.e. a directly involved academic teacher, who contributes to them and is responsible for them.<br />The development of Polish higher education has a quantitative and a qualitative dimension - it has been distinguished by specific dynamics in the last seventy years. In the modern society, there is a growing number of people interested in obtaining higher education, making a shot at a better life and professional advancement (despite the increasing phenomenon of the so-called educational inflation), as higher education not only satisfies ambitions of individuals striving at gaining specific knowledge, but it also has above-individual, community significance. The general willingness to study at a university level shows that there are still changes and revaluations taking place in people’s awareness. They concern the sphere of motivation, which illustrates the reinterpretation and reconstruction of the functioning axiological system. As a result, the instrumental approach to education is accompanied by considering it a value in itself and a desired quality ensuring respect and authority.</p> Krystyna Choińska Jadwiga Kowalikowa Małgorzata Pachowicz Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-10 2019-12-10 Gruzja po rewolucji róż https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/16 <p>Praca Jana Brodowskiego to pozycja godna polecenia dla osób zainteresowanych pogłębioną analizą przemian zachodzących w Gruzji. Autor uchwycił wieloaspektowość gruzińskiej transformacji, niejednoznaczność ocen jej elementów oraz mające na nią wpływ czynniki wewnętrzne i międzynarodowe. Praca właściwie wskazuje na kluczowe momenty najnowszej historii Gruzji, w której jako punkt zwrotny jawi się pokojowa „rewolucja róż”, a wydarzeniami niezwykle ważnymi: traumatyczne doświadczenia wojny 2008 roku oraz demokratyczny transfer władzy w 2012 roku. Atutem książki jest wielowątkowe potraktowanie miejsca Gruzji na arenie międzynarodowej, gdzie należną uwagę zwrócono m.in. na nieprzerwane dążenia do struktur zachodnich oraz destrukcyjną rolę północnego sąsiada dla realizacji gruzińskich ambicji.</p> <p style="text-align: right;"><em>Andrzej Cieszkowski<br>ambasador RP w Gruzji w latach 2013-2016</em></p> Jan Brodowski Copyright (c) 2019 Jan Brodowski 2019-12-09 2019-12-09 Japanese Civilization Tokens and Manifestations https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/21 <p>The articles collected in this publication are thematically diversified and refer to such domains of Japanese studies as literary studies, cultural studies, linguistics, history of art, theatre, sociology and anthropology.<br>Some of the papers deserve attention as original reinterpretations of traditional sources and texts of the Japanese culture, also in reference to the ethnic, geographic and cultural peripheries. Among other matters undertaken in this publication, the problem of national awareness, axiological approach to the Japanese sphere, its various evidences and manifestations, as well as its confrontational understanding with regard to the opposition between <em>self</em> and <em>other</em>, <em>we</em> and <em>they</em>, <em>we</em> and <em>others</em> in the historical context should be noted.<br>The linguistic problems presented here are tightly bound with domains of traditional values as language etiquette, contacts between the Japanese language and Classical Chinese, or traditional language games.<br>It should be stressed also that the papers are still up-to-date, represent high scientific quality, and undoubtedly should be available for every interested reader. The issues touched upon in the collection are rarely present in scholarly debate, and for this reason may be of interest to those who want to deepen their knowledge of Japanese culture and civilization.</p> Patrycja Duc-Harada Dariusz Głuch Senri Sonoyama Aleksandra Görlich Maria Grajdian Michiko Hirama Arkadiusz Jabłoński Toshihiko Koyama Ohama Ikuko Katarzyna Sonnenberg-Musiał Jacek Splisgart Marta Jaworska Ikuko Sugawara Suzuki Sadami Przemysław Sztafiej Lone Takeuchi Shinko Taniguchi Joanna Wolska-Lenarczyk Anna Zalewska Halina Zawiszová Copyright (c) 2019 individual authors 2019-12-09 2019-12-09 Absolwenci państwowych męskich szkół średnich ogólnokształcących we Lwowie w latach 1919-1939 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/43 <p>The monograph is based on unpublished yearbooks, final exam protocols, collections of certificates stored in Lviv, published school reports, school statutes, regulations, circulars, statistics, programs and program guidelines, and reflections and memoirs of students and teachers.<br>The work consists of an introduction, six chapters, the conclusion, bibliography and eleven appendices. Its aim is the reconstruction and description of the community of graduates against the background of the national and social situation of Lviv and Eastern Lesser Poland. The work presents the problem of social advancement of youth through education. Transformation of the school system, history of schools, the life of students and the role of the Lviv centre against the background of the history of Lviv and Poland in the years 1914-1939 are also presented, as well as the infrastructure, teachers and the potential of non-vocational secondary education in Lviv. The work also emphasizes the significance of Lviv as the centre of education of the intelligentsia of the Second Polish Republic. The structure of national, social and geographical origin of the graduates according to their legal status, age, final grades, and type of residence, care and supervision are also specified. The monograph discusses educational policy of the authorities towards national minorities versus the national situation of Lviv and the region, compared with the national structure of the graduate group. Against the background of the social situation of the region and Lviv, the social status of graduates, the structure of their geographical origin, school conditions, graduates’ places of residence, the network of dormitories and the structure of supervision over graduates were shown. The problem of supervision, supervisors, the system of fees and fee exemptions, material support, scholarships and education costs is also discussed in the monograph.</p> Grzegorz Siudut Copyright (c) 2019 Grzegorz Siudut 2019-12-04 2019-12-04 Garnizon Wojska Polskiego w Krakowie w latach 1918-1939 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/23 <p>The book depicts the history of the Krakow garrison of the Polish Army in a broad context of the military system of the Second Polish Republic in the 1920s and 1930s. It examines the process of formation of the local military authorities (Polish Military Command, the General District Headquarters, and the Town Headquarters) as well as the participation of the Krakow-formed units in the struggle for national independence and state borders in 1918–21. Subsequently the structure of the local military authorities in Krakow in peacetime (Corps V Disctrict Headquarters and garrison command) is presented.<br>The main part of the text outlines the structure and activities of the formations that constituted the Krakow garrison: the higher command and the command of large units, individual units of the main and auxiliary forces, and finally individual services. It shows the training of soldiers and educational endeavors of the army. It discusses a personal profile of soldiers and their everyday life in the garrison with a particular focus on the level of discipline, health, religious life, regimental holidays and celebrations, sports, and extra-professional activities as well as savings-and-loan funds, self-help funds, and cooperatives.</p> Przemysław Wywiał Copyright (c) 2019 Przemysław Wywiał 2019-11-30 2019-11-30 Gente Rutheni, Natione Poloni https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/32 <p>Polish historians and political leaders have often used the term <em>gente Rutheni, natione Poloni</em> to characterize figures of Ruthenian/Ukrainian descent who viewed themselves as part of a Polish political or national community. The duality and hybridity of theses figures’ identity have excluded them from traditional Polish and Ukrainian national narratives. Adam Świątek has given us the first fully encompassing work examining the persons, organizations, and ideologies of this group from the end of the eighteenth to the beginning of the twentieth century. Based on a thorough examination of sources and literature, his monograph provides a nuanced account of how the concept and group were transformed and functioned in Habsburg Galicia. The volume is essential reading for all those interested in Polish- Ukrainian relations and those who wish to study varying national identities and historical concepts in the Galician crownland over the long nineteenth century. By undertaking an examination of a concept and group that did not succeed with the advent of modern nationalism, he enriches our understanding of the Habsburg world and modern Polish and Ukrainian nationhood.</p> Adam Świątek Copyright (c) 2019 Adam Świątek 2019-11-20 2019-11-20 Nowa teoria listu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/4 <p><strong>NEW THEORY OF THE LETTER</strong></p> <p><em>New theory of the letter</em> is divided into two parts, which are preceded by an extensive introduction, aimed at presenting Polish epistolographic research against the background of foreign work – their problematics, scope and research fields. A special place among them is reserved for theoretical and literary proposals, starting from Theory of the letter, up to the latest concepts – Elżbieta Rybicka’s or Lucyna Marzec’s. Although they are just brief outlines, they constitute an important reference point for the whole proposed new theory of letters, which is modular in nature. The idea of replacing a comprehensive, uniform tool – the configuration of concepts and methods that are useful to a given block of epistolography – results from the conviction that a letter as a complex and multidimensional statement cannot be reduced to a strictly defined framework, identical for all letters regardless of their type or time of creation. It is the decision of the researcher, who takes into account the numerous conditions and context of a particular epistolary text, that conditions the choice of a given aspect of correspondence deemed as the most interesting; within this monograph, researchers will be able to get acquainted with many possible approaches to the issues useful in the analysis of letters going back to literary and linguistic tools, as well as concepts and methods developed within philosophy (personalist anthropology, philosophy of the mind, self-techniques) and social sciences (communication psychology, logotherapy, conversational analysis, or discourse analysis).</p> Anita Całek Copyright (c) 2019-11-15 2019-11-15 Przybylski i inni https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/11 <p>Dwóchsetlecie śmierci Jacka Idziego Przybylskiego (1756-1819), postaci zajmującej jedno z czołowych miejsc w panoramie życia intelektualnego Krakowa w epoce oświecenia, skłania do refleksji nad jego wieloraką aktywnością i niezwykle bogatym dorobkiem, który pozostawił. Jako m.in. prefekt Biblioteki Szkoły Głównej Koronnej, profesor „starożytności”, języka i literatury greckiej, tłumacz wielu bardzo ważnych dzieł z literatury powszechnej, a także autor utworów oryginalnych, wysoko oceniany mówca, zasłużony edytor cieszył się dużym uznaniem współczesnych mu krakowian, lecz przez późniejszych badaczy oświeceniowego piśmiennictwa został odsunięty na pozycję drugo- czy nawet trzeciorzędną. Rocznicowa okoliczność stała się zachętą do podjęcia badań mających na celu zweryfikowanie tych opinii i wzbogacenie wiedzy o dziele Przybylskiego, a zarazem – ponieważ można uznać go za postać w dużej mierze charakterystyczną dla krakowskiego oświecenia – o życiu intelektualnym i kulturalnym Krakowa oraz regionu w drugiej połowie XVIII i pierwszych dekadach XIX wieku. Rezultatem tych badań jest niniejsza książka, która zawiera dwanaście rozpraw poświęconych różnym zagadnieniom mieszczącym się w ramach obszaru zainteresowania wskazanego przez jej tytuł. Bez wątpienia uzupełnia ona dotychczasowy obraz krakowskiego oświecenia, a przy tym pokazuje problemy godne dalszego namysłu i poszukiwań badawczych.</p> Roman Dąbrowski Teresa Kostkiewiczowa Aleksandra Norkowska Bożena Mazurkowa Monika Stankiewicz-Kopeć Anna Jakimyszyn-Gadocha Renata Przybylska Jacek Wójcicki Klaudia Socha Danuta Hombek Krystyna Maksimowicz Marek Dębowski Dominika Świątoniowska Copyright (c) 2019-11-15 2019-11-15 Zarys poetyki klasycznego wiersza arabskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/9 <p>Termin „klasyczny wiersz arabski”, choć wydaje się wystarczająco doprecyzowany, nie zawsze rozumiany jest całkowicie jednoznacznie. Na ogół używa się go na oznaczenie niestroficznej liryki skomponowanej w arabskim języku literackim w oparciu o reguły wersyfikacyjne usystematyzowane w VIII wieku przez Al-Ḫalīla Ibn Aḥmada al-Farāhidiego (zm. 791). W takim więc rozumieniu termin ten stosuje się niekiedy również w odniesieniu do współczesnych (nie tak rzadko przecież pojawiających się) utworów spełniających normy tradycyjnej metryki arabskiej.<br>Niniejsza monografia, oprócz wymienionych wyżej ram formalnych nakłada na ten termin dodatkowo ramy czasowe. W związku z tym oznaczać on będzie tę arabską lirykę stychiczną, która powstała w języku literackim w tzw. klasycznej epoce rozwoju literatury arabskiej. Epokę ową dzieli się zwyczajowo na cztery główne okresy. Pierwszy obejmuje twórczość przedmuzułmańską. Okres drugi, nazywany islamskim, trwa od początku misji proroka Muḥammada do końca panowania Omajjadów (750). Następujący po nim okres trzeci, tzw. abbasydzki, jak sama nazwa wskazuje, kończy się wraz z upadkiem kalifatu abbasydzkiego po zdobyciu Bagdadu w roku 1258 przez wnuka Czyngis-chana, Hulagu. Czwarty to okres schyłkowy, czas panowania Mameluków, którego kres wyznacza zwycięski pochód Turków osmańskich i zdobycie przez nich Egiptu w 1518 r.</p> Paweł Siwiec Copyright (c) 2019-11-14 2019-11-14 Kapitał polityczny opozycji antysystemowej w Rosji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/7 <p>Celem niniejszej pracy jest analiza zakresu możliwych ruchów i działań aktorów politycznych zaliczanych do opozycji antysysytemowej w Rosji. Czy podmioty te posiadają potencjał, by w sposób substancjalny wpływać na ośrodek władzy lub choćby zminimalizować opisaną wyżej asymetrię zasobów, decyzyjności, perspektyw? Czy istnieją sytuacje, możliwe do wykreowania, które mogą przyczynić się do poprawy ich statusu politycznego? W jakich okolicznościach aktorzy ci powinni akceptować, a w jakich podważać zasady gry politycznej narzucone przez elitę rządzącą? Odpowiedzi na te pytania są interesujące tym bardziej, iż nierzadko różnią się w przypadku poszczególnych opozycjonistów antysystemowych w Rosji.</p> Olga Nadskakuła-Kaczmarczyk Copyright (c) 2019 Olga Nadskakuła-Kaczmarczyk 2019-11-14 2019-11-14 Państwowotwórcza rola Polskiego Radia w II Rzeczypospolitej w świetle pisma „Radio”/„Antena” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/5 <p>Państwowotwórcza rola Polskiego Radia w II Rzeczypospolitej w świetle pisma „Radio”/„Antena” prezentuje problematykę, która nie była dotychczas przedmiotem odrębnych studiów monograficznych. Książka skupia uwagę na aktywności przedwojennego Polskiego Radia, która służyła kształtowaniu tożsamości, świadomości obywatelskiej i identyfikacji z państwem w specyficznych warunkach Polski odrodzonej po wielogeneracyjnej przerwie. Propagowane na falach eteru kanony tradycji i kultury (z takimi komponentami jak język, symbole narodowe, literatura, święta i rocznice historyczne), stosunek do niepodległości, instytucji państwa, ambitnych projektów modernizacyjnych czy też styczne występujące między treściami programu radiowego a sanacyjną ideologią państwowotwórczą to wiodące wątki monografii. Zasadniczy temat rozważań został osadzony w znamiennych dla epoki kontekstach – związanych z obszarami dezintegracji reaktywowanego państwa oraz polityką jego scalania prowadzoną w latach 1926-1939 w wymiarze systemowym przez piłsudczykowską formację rządzącą.</p> Elżbieta Kaszuba Copyright (c) 2019 Elżbieta Kaszuba 2019-11-14 2019-11-14 Styl urzędowy mieszkańców wsi na przykładzie podań do wybranych ośrodków pomocy społecznej w południowej Małopolsce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/8 <p><strong>OFFICIAL STYLE OF VILLAGE INHABITANTS BASED ON THE EXAMPLES OF APPLICATIONS TO SELECTED SOCIAL SERVICE CENTRES IN SOUTHERN LESSER POLAND</strong></p> <p>The book presents an anthropological and cultural analysis of the official style of village inhabitants. Its source basis includes 869 applications written only by the authors and submitted to social service centres from six neighbouring communes located in the southern part of the Lesser Poland Voivodeship.<br>Applications are a peripheral genre within the official style, in which most papers are created by an institution and directed to the citizens (or other institutions). However, such texts are especially representative of the communication between a citizen and the office. My research material includes applications written by the inhabitants of the Lesser Poland villages in the highlands of Ciężkowice-Rożnów, and it has made it possible for me to analyse the fulfilment of the official style by the people who rarely play the role of written information senders. The selection of a social service centre as the addressee of those papers resulted from my willingness to reach the authentic texts by people whose language was only slightly influenced by education or work (especially intellectual work) carried out outside the place of residence. Also, I found it interesting to check to what extent the local dialect influences written texts of those language users.</p> Anna Piechnik Copyright (c) 2019-11-14 2019-11-14 Składnia żądania we współczesnej polszczyźnie mówionej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/6 <p>Badania składni języka mówionego wymagają zastosowania podwójnej perspektywy metodologicznej. Z jednej strony stosuje się opis funkcjonalny struktury językowej, z drugiej natomiast sam materiał językowy i cel badawczy narzucają podejście pragmalingwistyczne. Powoduje to poszerzenie zakresu pojęcia składni oraz stawia przed badaczem trudne zadanie pogodzenia terminów ściśle gramatycznych i semantycznych z pragmalingwistycznymi, takimi jak: intencja, illokucja, funkcja performatywna, moc illokucyjna.<br>Przedmiotem opisu są wypowiedzi językowe, które pełnią funkcję impresywną (konatywną), czyli służą do sterowania działaniami i zachowaniami partnerów interakcji społecznej w ramach określonego typu kontaktu komunikacyjnego. Wypowiedzi językowe spełniające tę funkcję określa się mianem wypowiedzi żądających lub, krótko, żądań. Takie właśnie wypowiedzi są przedmiotem opisu. Można je nazwać językowymi sposobami sterowania zachowaniami oraz pobudzania do działań. Występują one w komunikacji mówionej, ale również w tekstach pisanych. W niniejszym opracowaniu zostaną omówione tylko te żądania (wypowiedzi sterujące i pobudzające), które są używane we współczesnej polszczyźnie w komunikacji mówionej, zwanej też bezpośrednią lub „twarzą w twarz”.</p> Janina Labocha Copyright (c) 2019-11-14 2019-11-14 Szkice z dziejów wojnickiego piwowarstwa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/3 <p><strong>EXCERPTS FROM THE HISTORY OF THE POLISH BREWING INDUSTRY: THE WOJNICZ BREWERY, 1867-1915</strong></p> <p>Wojnicz, a fortified early-mediaeval castellan burgwall and trade settlement, has a wealth of brewing tradition. In the recent years, research into the history of the town has shed more light on its economic development, trade, craft and everyday life of its inhabitants. Still, there is a general feeling that brewing, albeit an important industrial activity in Wojnicz, is yet to be properly discussed in a separate study. In fact, brewing was present since the town’s early days until as late as 1915, when the production in the local war-torn brewery was discontinued. This study, though far from perfect or complete, is an attempt at filling the gap and restoring the brewing craft and industry to its rightful place in the town’s history.</p> <p>&nbsp;</p> <p><span class="tagit-label">Publikacja dofinansowana z dotacji na utrzymanie potencjału badawczego otrzymanej od Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego dla UPJP II w roku 2018</span></p> Sławomir Dryja Jakub Szczerba Copyright (c) 2020 Sławomir Dryja, Jakub Szczerba 2019-10-21 2019-10-21 Czas w kulturze rosyjskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/269 <p>Utrwalone w świadomości Rosjan wyobrażenia o istocie czasu, odzwierciedlone w ich dziełach artystycznych, w myśli filozoficznej i teologicznej, w praktykach społecznych, rytuałach, mitach, w przeświadczeniach o naturze codzienności, stanowią materiał dla refleksji podjętej przez autorów tomu <em>Czas w kulturze rosyjskiej. Время в русской культуре</em>. Rosyjskie doświadczanie i konceptualizowanie czasu analizowane jest z perspektywy kulturoznawstwa, filozofii, literaturoznawstwa, filmoznawstwa, językoznawstwa, folklorystyki, politologii i historii. Rozważania o swoistym dla Rosjan odczuwaniu czasu, myśleniu o nim i jego wyobrażeniach, przedstawione zostały w rozdziałach poświęconych następującym zagadnieniom: czas w języku – język w czasie; sakralne i mitologiczne rytmy czasu; konceptualizacje czasu w rosyjskiej myśli teologicznej i filozoficznej; kulturoznawcze i historyczne ujęcia czasu; czas jako aspekt życia społecznego; temporalne aspekty literackiego obrazu świata. W niniejszym tomie swoimi refleksjami dzielą się badacze reprezentujący uniwersytety i centra badawcze z siedmiu krajów.</p> Andrzej Dudek Ewa Komorowska Ałła Lichaczewa Elena Je. Lewkijewskaja Hanna Kowalska-Stus Józef Kuffel Anna Kościołek Natalia Je. Marijewskaja Małgorzata Abassy Dymitr Romanowski Wiktor P. Trockij Oksana M. Siedych Elena A. Takho-Godi Leszek Augustyn Marta Lechowska Roman Mnich Irina I. Kolesnik Irina A. Jedoszyna Aleksandr A. Turygin Elena W. Samojłowa Walentina A. Wieriemenko Irina W. Sinowa Ałła A. Salnikowa Tatiana M. Rujatkina Ilnara I. Hanipowa Kinga Nędza-Sikoniowska Stanisław Fiszer Iwan W. Radikow Marian Broda Anna Kadykało Wasilij G. Szczukin Michaił W. Stroganow Konstantin A. Barszt Magdalena Dąbrowska Elena K. Sozina Jewgienija N. Stroganowa Swietłana D. Titarenko Izabella Malej Josef Dohnal Iwona Krycka-Michnowska Monika Sidor Kristina Vorontsova Elżbieta Tyszkowska-Kasprzak Martyna Kowalska Bartłomiej Brążkiewicz Copyright (c) 2019 Andrzej Dudek + et al. 2019-09-21 2019-09-21 Oświadczenie woli wyznaniowej osoby prawnej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/419 <p>Making declarations of intent of denominational legal entities is a complex issue which is solved differently in each European country. In particular, there are differences concerning method of regulating organisation of denominational legal persons and possibility to shape organisational structure in accordance with the selfunderstanding of the religious community and its internal law. These issues largely depend on the legal form of the religious community. <br>In Europe religious communities can generally choose normal forms of legal personality, e.g. association, foundation or corporation (to some degree the Federal Republic of Germany, the Italian Republic, the Republic of Austria, the Kingdom of Spain). Sometimes there are some modifications if a religious community choose this type of legal personality (the French Republic). It is often possible to reflect the self-understanding of the religious community in the organisational structure of this legal entities. Sometimes it is often possible to ensure the effectiveness of internal law in the state legal system. This includes especially principles of property management derived from internal law of the religious communities. For this reason, religious communities that use these normal forms of legal personality choose forms which organisational structure can be freely regulated by bylaws, in particular the legal forms of the association and foundations. Also in Poland there is a general possibility of regulating internal structure of legal entities that will reflect structures of the religious communities and its internal laws. This applies especially to associations, however there are some limitations. In some European countries there is a special form of legal personality for religious communities and their organisational units (denominational legal personality). This applies especially to the Federal Republic of Germany, the Italian Republic, the Republic of Austria and the Kingdom of Spain). In the case of this legal entities rules of will-creation and limits of authority to represent are regulated by religious communities. Usually, these rules are formed on the basis of by-laws autonomy (registered religious communities in the Republic of Austria, registered religious communities in the Kingdom of Spain, religious communities recognized under the Act of 1929 and partly religious communities with their own individual statute in the Italian Republic). At the same time, there are state laws protecting the parties that conclude contracts with denominational legal entities, e.g. public registers that enable to check rules of representation (registered religious communities in the Republic of Austria, registered religious communities in the Kingdom of Spain, religious communities recognized under the Act of 1929 in the Italian Republic). Also in Poland there is a similar special legal form of denominational legal entity – registered religious communities and their organisational units, that have their own legal personality. The by-laws of such legal persons can be shaped very freely, which allows to reflect the organisational structure and internal laws of a religious communities. However, the existing register of such legal persons does not fully protect the parties of contracts with such religious legal persons. That is because it is possible to declare a contract null and void due to the violation of principles of representation even if they were not included in the register. On the other hand, it is possible to find legally binding texts of the by-laws in the registration files.</p> Marek Strzała Copyright (c) 2019 Marek Strzała 2019-09-18 2019-09-18 70 lat Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/56 <p><strong>70 YEARS OF THE UNIVERSAL DECLARATION OF HUMAN RIGHTS</strong></p> <p>The Universal Declaration of Human Rights has symbolic significance. After the experience of World War II with its „barbarous acts which have outraged the conscience of mankind”, the international community needed a symbol that firstly was an expression of opposition to such a devastating trampling of human dignity, and secondly it was an expression of hope for the restoration of „faith in fundamental human rights, in the dignity and worth of the human person and in the equal rights of men and women”. Adopted on December 10, 1948, the declaration has become such a symbol.<br>Today, 70 years after its adoption, the Universal Declaration of Human Rights is a symbol of the protection of human rights. It is, however, characteristic that the more attempts are made to depart from the symbolic nature of the Declaration, the clearer its ambiguous character becomes, both in the philosophical and axiological, as well as in the strictly legal dimension. This declaration still inspires asking a number of questions about the legal nature of contemporary human rights obligations, their genesis and axiological foundations, and finally, about the current shape of mechanisms for the protection of human rights which are on the one hand so sophisticated, and on the other – still so helpless against violations of fundamental human rights in modern world. The universality of these challenges makes the subsequent anniversaries of the adoption of the Declaration an opportunity for tackling these challenges again in academic debate.<br>This work consists of three parts. The first is of introductory character and contains texts devoted to the axiological and legal nature of the Declaration from today’s perspective. The second part contains studies dealing with six specific issues embedded in the catalogue of rights and freedoms contained in the Declaration. All of them have been undertaken in the context of contemporary challenges and allow to present today’s meaning and role of the Declaration in the jungle of international law mechanisms for the protection of human rights. Finally, the third part of this work contains four texts presenting the Declaration from the perspective of national law, in particular Polish law.</p> Monika Florczak-Wątor Michał Kowalski Jerzy Zajadło Roman Wieruszewski Brygida Kuźniak Krzysztof Drzewicki Magdalena Abu Gholeh Kinga Drewniowska Michał Górski Przemysław Komorowski Ireneusz C. Kamiński Hanna Knysiak-Sudyka Marek Bielski Dominika Kuźnicka-Błaszkowska Copyright (c) 2019 individual authors 2019-09-17 2019-09-17 Oddziaływanie sądu konstytucyjnego na porządek prawny Austrii, Niemiec i Polski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/425 <p>Przedmiotem książki jest analiza oddziaływania orzecznictwa sądów konstytucyjnych na obowiązujący porządek prawny w wybranych państwach (Austria, Niemcy, Polska). Praca ta dotyczy zupełnie podstawowych problemów prawa konstytucyjnego, które są istotne w każdych warunkach ustrojowych. Jej zaletą jest to, że obejmuje sądy konstytucyjne orzekające w różnych warunkach politycznych i prawnych. Autorzy potrafili metodologicznie powiązać analizę orzecznictwa z rolą historyczną sądów i ich oddziaływaniem na porządek prawny. Jest to udana próba pokazania, jak bogata tematyka kryje się za „działalnością orzeczniczą” sądów, która i tak jest rozpatrywana w zakresie jednej (głównej) ich kompetencji do orzekania o zgodności prawa z konstytucją. Książka przekonuje do siebie metodą, starannością i precyzją wywodów Redaktorów i Autorów. Jestem przekonany, iż będzie ona mieć duże znaczenie dla nauki prawa w Polsce.</p> <p><em>Z recenzji prof. Mirosława Granata</em></p> Monika Florczak-Wątor Piotr Czarny Copyright (c) 2019 Monika Florczak-Wątor, Piotr Czarny 2019-09-09 2019-09-09 Od „Indeksu” do „Hutnika” https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/338 <p><strong>FROM <em>INDEKS</em> TO <em>HUTNIK</em>: BIBLIOGRAPHY OF THE POLISH INDEPENDENT PRESS CIRCULATION IN CRACOW AND LESSER POLAND, 1976–1990</strong></p> <p>In response to the lying propaganda and aggressive communist censorship of the Polish People’s Republic, many communities, ideologically and socially diverse, started publishing independent prints outside the reach of the state control apparatus. They became part of the independent publishing movement existing in the years 1976–1990, whose impressive development fell in the 1980s. This book is the first comprehensive bibliography of the clandestine journals in Cracow and Lesser Poland. It is the result of many years of work of the Center for Research and Documentation of Polish Struggles for Independence in Cracow related to the acquisition and development of independent prints. The bibliography contains descriptions of over 750 Cracow and Lesser Poland titles of magazines, newspapers, services and bulletins published by various spontaneous structures of the anti-communist opposition – from the Independent Self-governing Labor Union “Solidarity” and related organizations through student and youth formations such as the Independent Students’ Association and the Federation of Fighting Youth to emerging new political parties (Confederation of Independent Poland and the Polish Independence Party) as well as other independent environments.</p> Adam Roliński Andrzej Dróżdż Wojciech Marchewczyk Copyright (c) 2019 Adam Roliński, Andrzej Dróżdż, Wojciech Marchewczyk 2019-08-01 2019-08-01 Security Outlook 2018 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/90 <p>Today’s world is increasingly preoccupied with the state of its security. Challenges, risks and threats mushrooming across the regions and continents evoke feelings of discomfort, uncertainty, and anxiety. Domestic instability, regional conflicts and global tensions reflect deep, structural security problems. Any plausible and reasonable response to those problems, challenges and dilemmas requires an insight into contemporary political, economic, social and cultural phenomena at national and international levels. This collected volume is a modest attempt to delve into some aspects of security which drew attention of the authors in the year 2018. The contributors belong in the Department of National Security of the Jagiellonian University in Krakow, Poland (http://www.zbn.inp. uj.edu.pl/en_GB/). Their chapters illustrate the research profile of the Department and individual interests of each author. The institutional factor has determined the structure of the publication: it links selected global and regional issues with some aspects of Poland’s security.</p> Artur Gruszczak Paweł Frankowski Marek Czajkowski Paweł Tarnawski Arkadiusz Nyzio Mateusz Kolaszyński Copyright (c) 2020 individual authors 2019-07-31 2019-07-31 Niespodziewane alianse https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/76 <p>Jak pokazują autorzy tekstów w tym tomie, projekty przekraczające granice między dyscyplinami, łączące naukę, technologię, estetykę i politykę stały się nowym idiomem praktyk performatywnych. Nowe formy uczestnictwa skutecznie stawiają pod znakiem zapytania tradycyjne kategorie estetyczne, które przez dwa kolejne stulecia od czasu oświecenia kształtowały się w oparciu o takie podstawowe dychotomie jak autor/dzieło sztuki, dzieło sztuki/odbiorca, prawda/fikcja, doświadczenie życiowe/doświadczenie estetyczne, realne/wirtualne czy teoria/praktyka. Wciąż poszerzające się pole praktyk performatywnych domaga się dziś zatem nowych i nowatorskich metod analizy i koncepcji, bez których trudno adekwatnie uchwycić i opisać zachodzące zmiany i rysujące się dziś tendencje rozwojowe.</p> Mateusz Borowski Mateusz Chaberski Małgorzata Sugiera Jussi Parikka Izabella Pluta Rosemary Napier Klich David Howes Chris Salter Tony D. Sampson Christel Stalpaert Copyright (c) 2019 individual authors 2019-06-21 2019-06-21 Zapis przeszłości w Indiach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/92 <p>Czy historia – idiosynkratyczny produkt wielowiekowej tradycji Zachodu – miała swój ekwiwalent na subkontynencie indyjskim? Czy to dopiero Zachód odsłonił przed Indusami wartość, jaką przeszłość może mieć dla teraźniejszości?<br>Marathowie posiadali długą i bogatą tradycję własnego języka i jego formy literackiej, a mimo to ich wódz Śiwadźi w przededniu królewskiej konsekracji (1674) zlecił kompozycję dzieła poecie przynależącemu do innej kultury literackiej. Czy świadome wkraczanie nowego „państwa” w krąg dworskiej kultury literackiej języka bradź było związane z politycznymi ambicjami wielkiego wodza? Czy forma i treść poematu, gatunek i środki ekspresji mogły dlań stanowić narzędzia w procesie konsolidacji władzy?<br><em>Zapis przeszłości w Indiach. Dworska kultura literacka języka bradź</em> to studium fragmentu historii dynamicznej ekspansji języka regionalnego na subkontynencie indyjskim okresu wczesnej nowożytności (1500-1800), ale przede wszystkim – charakterystyka zaangażowania w dyskurs o przeszłości i dyskurs władzy tej części tradycji literackiej języka hindi, którą jeszcze do niedawna uważano za obsceniczną, dekadencką i bezużyteczną.</p> Piotr Borek Copyright (c) 2019 Piotr Borek 2019-04-04 2019-04-04 Krakowscy ojcowie polskiej niepodległości https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/71 <p>Tematyka pracy da Czytelnikowi okazję do zapoznania się z ciekawą, świetnie napisaną historią miejsca - historią Krakowa w okresie wielkich zmian prowadzących do odzyskania niepodległości Polski. Autorów interesuje zarówno polityczny aspekt wydarzeń, jak i historia szerzej postrzegana - mit, historia miejsc związanych z kształtowaniem się niepodległości, aspekty polityki wojskowej w próbach utrzymania porządku w mieście w czasie oblężenia i po oblężeniu, natężenie problemów społecznych i atmosfera miasta czasu pierwszej wojny, czy wręcz dziedzictwo tych czasów i tamtych wydarzeń. Ważne miejsce w prezentowanych materiałach zajmują ludzie tworzący dzieje związani w jakiś sposób z Krakowem: naczelnik Józef Piłsudski, biskup Adam Sapieha, Ignacy Daszyński, Leon Biliński i Michał Bobrzyński.</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji prof. dr. hab. Krzysztofa Zamorskiego</em></p> Andrzej Chwalba Zdzisław Noga Krzysztof Kloc Mariusz Wołos Jacek Urban Waldemar Łazuga Michał Baczkowski Jerzy Z. Pająk Marek Przeniosło Kamil Ruszała Mateusz Drozdowski Jacek Purchla Copyright (c) 2019 individual authors 2019-02-21 2019-02-21 Testy z gramatyki arabskiej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/28 <p>W 50 zestawach ćwiczeń o różnej skali trudności autor zawarł wszystkie najważniejsze kwestie gramatyczne, bez opanowania których nie da się w miarę swobodnie posługiwać arabskim językiem literackim. Niewątpliwą zaletą testów jest dołączony do nich klucz. By upewnić się co do poprawności wykonanego ćwiczenia, wystarczy kliknąć zielony przycisk i otworzyć okienko z rozwiązaniem. Co ważne, tekst arabski w kluczu jest zawsze zwokalizowany, dzięki czemu nie ma wątpliwości, jak dane słowo wymawiać, zwłaszcza gdy wcześniej się go nie znało. Zdecydowana większość testów polega na tłumaczeniu odpowiednio dobranych zdań z języka polskiego na arabski. Daje to możliwość sprawdzenia nie tylko znajomości arabskich regół gramatycznych, ale również umiejętności translatorskich, w tym przede wszystkim zasobu poznanego słownictwa.</p> Paweł Siwiec Copyright (c) 2018 Paweł Siwiec 2019-01-01 2019-01-01 Barwa we współczesnym języku hiszpańskim https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/135 <p><strong>COLOUR IN CONTEMPORARY SPANISH:</strong><br /><strong>LINGUISTIC AND CULTURAL ASPECTS</strong></p> <p>The aim of this monograph is to carry out a linguistic-cultural analysis of colour expressions used in contemporary Spanish of the Iberian Peninsula. The research material has been collected on the basis of Spanish lexicographical works, including:<br />• M. Moliner, Diccionario del uso del español (DUE), Madrid 2007.<br />• Nuevo Diccionario de uso del español actual (Clave), Madrid 1996.<br />• Real Academia Española, Diccionario de la lengua española (DRAE), Madrid 2001.<br />• M. Seco, O. Andrés, G. Ramos, Diccionario del Español Actual (DEA), Madrid 1999.</p> <p>The monograph adopts a linguistic-cultural method of description. Colour expressions are analyzed within two groups: expressions with names of achromatic colours (white, black, gray) and expressions with names of chromatic colours (red, yellow, green, blue). Each of the colours is discussed from the point of view of the theory of prototypes in cognitive linguistics and semantics of colour expressions. The cultural approach includes the description of the functions of a given colour in Spanish culture, as well as the outline of the cultural background in the interpretation of linguistic colour expressions.</p> Barbara Kosik-Szwejkowska Copyright (c) 2019 Barbara Kosik-Szwejkowska 2019-01-01 2019-01-01 Między wiedzą a władzą https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/115 <p>Współczesne bezpieczeństwo jest przestrzenią rozciągającą się między dwiema płaszczyznami: wiedzą (informacją) i władzą (rządzeniem). Patrząc z tej perspektywy, otrzymujemy bogaty, różnorodny, choć niewolny od paradoksów i sprzeczności obraz zdarzeń i procesów angażujących rozlicznych aktorów, stosujących różne metody i narzędzia dla wzmocnienia swego bezpieczeństwa w obliczu niepewności współczesnego świata. Ten złożony, czasami chaotyczny obraz odzwierciedla treść, formy, procesy i struktury współczesnego bezpieczeństwa narodowego i międzynarodowego w obliczu ekspansji infosfery i wykorzystania informacji jako narzędzia konfrontacji i walki. Łatwość generowania informacji, niepewność źródeł wiedzy i skłonność do manipulowania nią stają się istotą współczesnego dylematu bezpieczeństwa, determinującego działania państw i ich społeczeństw.</p> Piotr Bajor Artur Gruszczak Halina Świeboda Joanna Świątkowska Marta Gębska Agnieszka Czubik Dominika Dziwisz Ewa Szczepankiewicz-Rudzka Filip Tereszkiewicz Katarzyna Sienkiewicz-Małyjurek Ewa Frankowska Aneta Kułakowska Dariusz Wróblewski Magdalena Pokora-Laskowska Joanna Sadowska Barbara Curyło Magdalena Kania Beata Jagiełło Kamila Schöll-Mazurek Marek Czajkowski Artur Gruszczak Copyright (c) 2019 individual authors 2019-01-01 2019-01-01 Europejskie gramatyki sanskrytu, XVII-XIX wiek https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/113 <p>The main goal of this book is to present the tradition of the European Sanskrit grammars written within the period from the seventeenth up to the nineteenth century. The book consists of seven main parts and a number of chapters. As the first modern contacts between Europe and India began in the fifteenth century and they have been continued in many areas up to the present times, the book starts with short information on this topic. Already at the turn of fifteenth and sixteenth centuries first Europeans found their way to India. They set out in the quest for discoveries of new lands. At the very beginning they were looking for “Christians and spices”, as noted in W. Halbfass’s book India and Europe. An Es- say in Philosophical Understanding. Thus, this period may be called the period of travellers and merchants. They were soon followed by missionaries who promptly started to show interest in the languages of India, among them in Sanskrit.</p> Iwona Milewska Copyright (c) 2019 Iwona Milewska 2019-01-01 2019-01-01 Pieczęcie rycerstwa śląskiego w dobie przedhusyckiej, T. 2 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/137 <p>Katalog […] jest wielkim osiągnięciem naukowym i zarazem dziełem pomnikowym, które dla kolejnych pokoleń badaczy stanowić będzie fundamentalny punkt odniesienia w badaniach nad pieczęciami, herbami i rodzinami rycerskimi na Śląsku.</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji prof. dra hab. Mateusza Golińskiego</em></p> <p>&nbsp;</p> <p>Nie ma porównywalnego dzieła w skali ziem polskich. […] Nie jest to wyłącznie dzieło sfragistyczne, ale w pewnym sensie staje się ono zarazem herbarzem szlachty śląskiej. […] Chciałbym […] podkreślić zasadnicze walory recenzowanej pracy […], którą oceniam bardzo wysoko. Chodzi o publikację, która powinna stać się pewnym wydarzeniem naukowym w skali międzynarodowej (co nieczęsto zdarza się w polskiej mediewistyce).</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji prof. dra hab. Tomasza Jurka</em></p> Marek L. Wójcik Copyright (c) 2018 Marek L. Wójcik 2018-12-31 2018-12-31 Pieczęcie rycerstwa śląskiego w dobie przedhusyckiej, T. 1 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/136 <p>Katalog […] jest wielkim osiągnięciem naukowym i zarazem dziełem pomnikowym, które dla kolejnych pokoleń badaczy stanowić będzie fundamentalny punkt odniesienia w badaniach nad pieczęciami, herbami i rodzinami rycerskimi na Śląsku.</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji prof. dra hab. Mateusza Golińskiego</em></p> <p>Nie ma porównywalnego dzieła w skali ziem polskich. […] Nie jest to wyłącznie dzieło sfragistyczne, ale w pewnym sensie staje się ono zarazem herbarzem szlachty śląskiej. […] Chciałbym […] podkreślić zasadnicze walory recenzowanej pracy […], którą oceniam bardzo wysoko. Chodzi o publikację, która powinna stać się pewnym wydarzeniem naukowym w skali międzynarodowej (co nieczęsto zdarza się w polskiej mediewistyce).</p> <p style="text-align: right;"><em>Z recenzji prof. dra hab. Tomasza Jurka</em></p> Marek L. Wójcik Copyright (c) 2018 Marek L. Wójcik 2018-12-31 2018-12-31 Niebo rozwianych nadziei https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/181 <p>Wiedza o tym, że zaatakowana 1 września 1939 roku Rzeczpospolita daremnie oczekiwała obiecanej jej lotniczej pomocy zachodnich aliantów, jest w Polsce powszechna. Choć jednak od dramatycznych wydarzeń tego okresu minęło już niemal osiem dziesięcioleci, informacje o mechanizmach decyzji podejmowanych wówczas w Paryżu i Londynie wciąż pozostawały zaskakująco niepełne, oparte na ograniczonej podstawie źródłowej. Oddawana w ręce czytelnika praca umożliwić ma częściowe przynajmniej wypełnienie owych luk i sformułowanie pogłębionych ocen i wyjaśnień. Nakreślony w niej obraz oparty został przede wszystkim na niewykorzystanych dotąd przez badaczy materiałach z francuskich i brytyjskich archiwów. Dzięki temu stał się on nie tylko znacznie bogatszy w szczegóły, ale też bardziej złożony i niejednoznaczny, a co za tym idzie – jak wierzy autor – zdecydowanie ciekawszy.</p> Wojciech Mazur Copyright (c) 2018 Wojciech Mazur 2018-12-31 2018-12-31 W poszukiwaniu spójności wspólnotowej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/14 <p>Analizowany projekt spójności wspólnotowej ma w założeniu odpowiadać na wyzwania związane z integracją brytyjskich mniejszości etnokulturowych (przede wszystkim etnicznych i religijnych), choć oficjalnie sformułowanie „wspólnota/społeczność” (<em>community</em>) nie jest terminem związanym stricte z różnicami kulturowymi – może odnosić się do wszelkiego rodzaju społeczności (lokalnych czy szkolnych). W tym kontekście ten projekt wpisuje się w szerszy nurt badań, projektów oraz literatury dotyczącej poszukiwań optymalnych modeli polityki integracyjnej.</p> Małgorzata Kułakowska Copyright (c) 2018-12-08 2018-12-08 Partie małe w wybranych państwach Europy Środkowo-Wschodniej w latach 1989-2016 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/15 <p>Partie małe jako fenomen obecny w przestrzeni rywalizacji politycznej, a w konsekwencji jako kategoria analityczna, pojawiły się w Europie Zachodniej w latach 60. XX w. Powstawanie partii określanych tym mianem spowodowało zwiększone zainteresowanie politologów ich problematyką. Dotychczasowe badania skupiały się jednak przede wszystkim na partiach małych w Europie Zachodniej. Stąd też istniała potrzeba podjęcia tej problematyki w kontekście Europy Środkowo-Wschodniej.<br>Prezentowana książka jest efektem badań porównawczych prowadzonych przez autora. Obejmowały one 26 partii politycznych z 10 państw Europy Środkowo-Wschodniej (Bułgarii, Czech, Estonii, Litwy, Łotwy, Polski, Rumunii, Węgier, Słowacji i Słowenii).</p> Piotr Sula Copyright (c) 2018-12-08 2018-12-08 Materiały do dziejów polskiej dialektologii i etnologii https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/12 <p>Dialektolodzy i etnologowie w gruncie rzeczy zajmują się tym samym. Pierwszych interesuje nazwa przedmiotu, obrzędu bądź zwyczaju i jej zmienność geograficzna, drugich przede wszystkim wykorzystanie elementów kultury materialnej oraz znaczenie tradycyjnych zachowań dla określonej społeczności, przy czym czynnik geograficzny również jest ważny. Materiał jest więc de facto ten sam, ale badacze patrzą na niego z dwóch perspektyw i opisują przy wykorzystaniu różnych metod. Jednak zarówno etnolog bez dialektologii, jak i dialektolog bez etnologii w praktyce nie mogą się obyć. Etnolog sięga do nazw ludowych, a dialektolog, gromadząc je, patrzy na przedmiot, obserwuje obrzędy i zwyczaje. Splatanie się tych dwóch dyscyplin widać m.in. w korespondencji siedmiorga uczonych umieszczonej w niniejszej edycji. Ich prace i działalność naukowa w różnym stopniu sytuują się jednocześnie w etnologii i dialektologii (lub szerzej – w językoznawstwie). Zresztą w czasach, kiedy tworzyli, ten podział nie był tak wyrazisty jak dziś.<br>Pozyskany z archiwów w Krakowie, Zakopanem i Wrocławiu zbiór listów może być traktowany jako jedno ze źródeł do poznania dziejów akademickiej dialektologii i etnologii w Polsce. Znajdziemy tu bowiem informacje o pracy, działalności naukowej i organizacyjnej poszczególnych badaczy, a także ich prywatne opinie na temat środowiska, do którego należeli. Listy stanowią też materiał źródłowy do biografii ich autorów.</p> Maciej Rak Copyright (c) 2018-12-08 2018-12-08 Tu jestem / zamieszkuję własne życie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/213 <p style="text-align: left;">W książce <em>„Tu jestem / zamieszkuję własne życie”. Studia i szkice o twórczości Anny Frajlich</em> bogaty jest zestaw podejmowanych tematów. Znalazły się tutaj prace współbrzmiące z aktualnymi nurtami literaturoznawstwa, jak geopoetyka, krytyka feministyczna, memory studies czy dyskurs o Zagładzie. Powstała zatem książka monograficzna, a przy tym pionierska, ponieważ oprócz pojedynczych recenzji czy artykułów nie było dotąd pracy tak gruntownie opisującej wielogatunkowe dzieło autorki. Poza wartościami merytorycznymi książka daje bogaty obraz sposobów prowadzenia badań literaturoznawczych. Na liście autorów spotykają się reprezentanci różnych pokoleń i ośrodków akademickich, co zapowiada też szerszą recepcję i silniejszy rezonans krytyczny. Wszystkie pomieszczone w tym zbiorze teksty składają się na ciekawy, wieloaspektowy portret poetki, której nomadyczny los nie szczędził emigracyjnych doświadczeń i jednocześnie hartował ducha. Twórczość Anny Frajlich, ujęta w perspektywie wielogatunkowości i czytana jako zapis emigracyjnego, kobiecego czy wreszcie wielokulturowego doświadczenia, odsłania mocne związki z codzienną realnością, historią, geografią i kulturową pamięcią. Jednocześnie obcy jest jej wygnańczy mizerabilizm, melancholia, depresyjne nastroje.<br><br><em>Z recenzji wydawniczej </em><em>prof. zw. dr hab. Anny Legeżyńskiej</em></p> Wojciech Ligęza Jolanta Pasterska Beata Dorosz Zbigniew Trzaskowski Barbara Czarnecka Justyna Budzik Jerzy Madejski Agnieszka Nęcka Marian Kisiel Bogusław Wróblewski Józef Wróbel Alice-Catherine Carls Sławomir Jacek Żurek Agnieszka Żmuda Anna Fiedeń-Kułak Agata Paliwoda Joanna Bierejszyk-Kubiak Katarzyna Niesporek Kazimierz Adamczyk Ewa Bartos Ewa Górecka Alicja Jakubowska-Ożóg Arkadiusz Luboń Marcin Wyrembelski Ewa Kołodziejczyk Janusz Pasterski Rafał Moczkodan Jolanta Pasterska Anna Wal Jan Wolski Jacek Hajduk Ronald Meyer Copyright (c) 2018 Wojciech Ligęza, Jolanta Pasterska + et al. 2018-12-02 2018-12-02 Kroniki paryskie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/25 <p>Antologia <em>Kroniki paryskie</em> oparta jest na uzupełnionym o kilka ulotnych tekstów zbiorze reportaży, które publikował w barcelońskiej „La Vanguardii” Santiago Rusinol (1861-1931), kataloński malarz i pisarz, podczas pięciu pobytów w Paryżu na przełomie XIX i XX wieku, zebranych później w różnych publikacjach książkowych, wspaniale oddających klimat paryskiej cyganerii. Uzupełnieniem reportaży paryskich jest opowiadanie <em>Błękitne patio</em>, utrzymane w klimacie śródziemnomorskim, oraz refleksja W pełnej mgle, porównująca zalety paryskiego klimatu ze śródziemnomorskim, która zamyka tom. Książka jest efektem współpracy grupy studentów, którzy w roku akademickim 2008/2009 podjęli się przekładu poszczególnych tekstów pod opieką merytoryczną Anny Sawickiej.</p> Santiago Rusiñol Copyright (c) 2018-11-30 2018-11-30 Identyfikacja, postawy i motywy wyborcze elektoratu Pawła Kukiza https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/85 <p>Niniejsza książka w zamyśle autorów ma na celu zaprezentowanie kompleksowego spojrzenia na preferencje wyborcze części społeczeństwa polskiego podczas wyborów prezydenckich w 2015 r. Kompleksowe podejście, będące w opinii twórców jednocześnie novum w obszarze badań nad preferencjami politycznymi, przejawia się w tej pracy w połączeniu badań jakościowych i ilościowych.<br>Praca ta, łącząc w sobie obie metody, jest próbą wyjścia naprzeciw zapotrzebowaniu na tego typu literaturę naukową. Dominującą jej część stanowią pogłębione badania ilościowe z wykorzystaniem 1284 ankiet badawczych rozdysponowanych wśród niezwykle precyzyjnie dobranej próby badawczej. Ich uzupełnieniem są zogniskowane wywiady grupowe. Okazją do podjęcia badań w przedstawionym zakresie była sytuacja związana z wyborami prezydenckimi w 2015 r. Doprecyzujmy: za przykład posłużył fenomen wyborczy Pawła Kukiza, a dokładniej wynik wyborczy osiągnięty przez tego kandydata. Sam polityk jednak nie jest przedmiotem zainteresowania autorów. Uwaga badaczy koncentruje się na jego wyborcach. W centrum zainteresowań pozostają przede wszystkim ich intencje, motywy i postawy, które skutkowały konkretnym aktem, jakim było oddanie głosu na Pawła Kukiza w I turze wyborów prezydenckich 2015 r. Książka ta podejmuje wiele zagadnień oscylujących wokół problemu zachowań i postaw wyborców tego polityka. Intencją autorów jest uzyskanie odpowiedzi na szereg pytań badawczych, których wspólny mianownik stanowi pytanie: dlaczego Paweł Kukiz?</p> Kamil Pluta Bartosz Wujec Copyright (c) 2020 Kamil Pluta, Bartosz Wujec 2018-11-19 2018-11-19 Wkład krakowskiego i ogólnopolskiego środowiska prawniczego w budowę podstaw ustrojowych III Rzeczypospolitej (1980-1994) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/432 <p><strong>THE CONTRIBUTION OF THE KRAKÓW AND NATIONAL LEGAL ENVIRONMENT TO THE CONSTRUCTION OF THE POLITICAL FOUNDATIONS OF THE THIRD POLISH REPUBLIC (1980-1994): LEGISLATIVE PROJECTS AND INITIATIVES PEOPLE, ACHIEVEMENTS AND EVALUATIONS</strong></p> <p>Few events in the post-war history of Poland brought about such significant effects as the creation of Solidarity. During the 16-months of the so-called “Solidarity carnival”, representatives of various social groups undertook a series of activities aimed at improving the situation in communist Poland, plunged in an economic and political crisis. A particularly valuable initiative was undertaken by a group of lawyers from the Center for Civic Legislative Initiatives (COIU) together with its Social Legislative Council (SRL). Since the creation of COIU in January 1981, the jurists associated in this organization have developed dozens of social draft bills. Their work was stopped on December 13, 1981 when the martial law was introduced, but under the influence of the political and systemic transformation of 1989, opposition lawyers reactivated their efforts, significantly contributing to introducing legal changes in Poland.</p> Stanisław Grodziski Mateusz Stanaszek Michał Kozioł Krzysztof Bednarski Andrzej Buczkowski Zbigniew Bujak Zbigniew Cichoń Izabela Dobosz Aleksander Herzog Antoni Jackowski Artur Janicki Krzysztof W. Kasprzyk Krzysztof Kozdronkiewicz Józef Lubieniecki Krzysztof Hubert Łaszkiewicz Edward Nowak Marek Antoni Nowicki Stefan Płażek Jerzy Sadecki Krystyna Sieniawska Bogusław Sonik Andrzej Szumański Andrzej Urbanik Barbara Wagner Jan Widacki Piotr Wiekiera Wiesław Zabłocki Andrzej Zoll Czesława Żuławska Jacek Żuławski Andrzej Białas Jerzy Bukowski Zbigniew Ferczyk Wojciech Grzeszek Marek Kempski Zygmunt Łenyk Ks. Józef Roman Maj Jan Majchrowski Wojciech Nowak Jacek Purchla Jan Rulewski Jerzy Serwacki Dorota Stec-Fus Jerzy Surdykowski Antoni Tokarczuk Andrzej Anusz Adam Gliksman Monika Komaniecka-Łyp Łukasz Miętkowski Arkadiusz Nyzio Jakub Olech Krzysztof Sobczak Copyright (c) 2018 Stanisław Grodziski + et al. 2018-10-07 2018-10-07 Starzenie się społeczeństwa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/227 <p>Książka zasługuje na uwagę, gdyż jej tematyka wypełnia istotną niszę na rynku wydawniczym, podejmując m.in. takie zagadnienia, jak konsekwencje zmian demograficznych, ze szczególnym uwzględnieniem przemian demograficznych na Dolnym Śląsku; polityka zdrowotna i senioralna oraz polityka społeczna wobec starości; aktywność zawodowa odchodzącej generacji; srebrna gospodarka; model pomyślnego, aktywnego i zdrowego starzenia się oraz obywatelstwo seniorów i prawa ludzi starszych, będące w istocie prawami człowieka [… ]. Przywołując słowa Olgi Tokarczuk z powieści <em>Bieguni</em>: „nikt nie nauczył nas się starzeć, nie wiemy, jak to jest” – pragnę powiedzieć, że monografia Marty Makuch i Katarzyny Zamorskiej wprowadza Czytelnika w złożone społeczno-polityczne i gospodarcze niuanse starzenia się społeczeństwa, a zarazem uczy, jak przyjmować niekiedy trudny czas starości. Któż z nas nie pragnie „starzeć się z wdziękiem”, w sposób pomyślny, zachowując na stare lata zdrowie, ogólną sprawność fizyczną i psychiczną, ale również aktywnie angażując się w życie. Może jednak nadejść „złe starzenie się”, nacechowane biedą, bezradnością i biernością, a także syndromem samotnej starości – oto zaledwie niektóre z wątków tematycznych recenzowanej książki, która jest pierwszym tak obszernym i wnikliwym studium wielowymiarowości starzenia się społeczeństwa polskiego. <br><em>Z recenzji prof. zw. dr. hab. Adama A. Zycha</em></p> <p>Monografia stanowi wartościową pozycję dotyczącą aktualnego problemu, jakim jest obecnie starość. Na uwagę zasługuje nie tylko zasadniczy temat pracy, ale przede wszystkim sposób jego ujęcia. Łączy ona ciekawe rozważania o charakterze teoretycznym z analizą empiryczną ważnych dziedzin życia osób starszych. Takie ujęcie problemu starości możliwe było dzięki wykorzystaniu bogatej literatury krajowej i obcojęzycznej, jak i materiału empirycznego. Wartością pracy jest również interdyscyplinarne ujęcie problemu starości, co jest ważne z punktu widzenia przyszłych jej czytelników, jakimi mogą być praktycy oraz studenci. Ukazany w pracy wymiar społeczny, gospodarczy i polityczny starości może być inspiracją dla szerokiego grona praktyków odpowiedzialnych za poziom i jakość życia osób starszych do działań na rzecz ich poprawy. Dla studentów zaś lektura pracy może być podstawą do zrozumienia złożoności problemu starości i dyskusji. <em><br>Z recenzji dr. hab. Adama Kubowa, prof. UE we Wrocławiu</em></p> Katarzyna Zamorska Marta Makuch Copyright (c) 2018 Katarzyna Zamorska, Marta Makuch 2018-06-08 2018-06-08 Rossijskaâ revolûciâ https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/164 <p>Stoletie Rossijskoj revolûcii âvlâetsâ povodom dlâ osmysleniâ značeniâ i posledstvij ètogo sobytiâ kak dlâ strany, v kotoroj ona proizošla, tak i dlâ mira, častʹû kotorogo èta strana âvlâlasʹ.<br>Mir 1917 goda suŝestvenno otličalsâ ot mira segodnâšnego dnâ i proizošedšimi izmeneniâmi čelovečestvo vo mnogom obâzano tem processam, načalo kotorym bylo položeno v rezulʹtate prihoda k vlasti v ogromnoj strane nemnogočislennoj gruppy radikalʹnyh revolûcionerov, sumevših postavitʹ pod kontrolʹ i ispolʹzovatʹ kolossalʹnuû ènergiû ee naroda. Čto že proizošlo v Rossii v 1917 godu?</p> Valerij Ačkasov Marian Broda Dmitrij Karnauhov Hanna Kovalʹska-Stus Vladimir Komarovskij Gennadij Matveev Lidiâ Timofeeva Copyright (c) 2017 individual authors 2017-12-31 2017-12-31 Prawybory prezydenckie w Stanach Zjednoczonych Ameryki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/189 <p>Książka stanowi analizę przebiegu i konsekwencji reform procesu wyłaniania nominatów na urząd Prezydenta Stanów Zjednoczonych, zapoczątkowanych na przełomie lat 60. i 70. XX wieku przez Partię Demokratyczną. W ich rezultacie dominującym sposobem wyłaniania kandydatów do prezydentury stały się prawybory. Co więcej, ustanowione przez Komisję McGoverna-Frasera reguły sprawiły, że podmiotem mającym największy wpływ na to, kto uzyska status nominata, stali się wyborcy, choć przez dekady była to swoista prerogatywa liderów partyjnych. Monografia krok po kroku rozważa wszystkie te działania, demonstrując, iż modyfikacja reguł zmieniła sposób w jaki pretendenci rywalizują o prezydencką nominację. W okresie po reformach w mniejszych stopniu zabiegają bowiem o poparcie liderów, koncentrując się na budowie sztabów wyborczych, zbieraniu pieniędzy na prowadzenie kampanii wyborczej oraz próbują dotrzeć, za pomocą mediów lub osobistej agitacji, do jak największej grupy obywateli, by zdobyć ich głosy. Mniejsze znaczenie partii, a zwiększony nacisk na kampanie medialne w kampaniach prenominacyjnych sprawia, że reformy partyjne doprowadziły nie tylko do transformacji procesu nominacji prezydenckich, ale także całego amerykańskiego systemu politycznego i tego, jak polityka w USA funkcjonuje na co dzień.</p> Maciej Turek Copyright (c) 2017 Maciej Turek 2017-12-31 2017-12-31 Kobiety w polityce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/126 <p>Skromna obecność, a raczej wyrazista nieobecność kobiet w polityce ma wiele przyczyn, z których jedna wydaje się szczególnie istotna dla zrozumienia istoty problemu – uwarunkowania, a ściślej: warunki uprawiania polityki: reguły, zwyczaje i obyczaje rządzące tą publiczną sferą. Nierzadko sprowadzające się do pozbawionej subtelności rywalizacji (czytaj: brutalnej walki), zniechęcają kobiety do aktywnego politycznego uczestnictwa. Programy edukacyjne, rekomendacje instytucji międzynarodowych i finasowanie projektów służących mobilizacji kobiet jako aktorek, a nie statystek sceny politycznej wydają się niewystarczające. Należy zatem zadać pytanie – dlaczego? Czy problemem jest zbyt mały zasięg owych programów, zbyt małe nagłośnienie problemu czy może zakorzenione w sferze kulturowo-światopoglądowej przekonanie o tym, że głos kobiecy jest mniej ważny, mniej rozsądny, a bardziej emocjonalny, czy mniej konkretny i merytoryczny?<br>Próbę odpowiedzi na powyższe pytania dostarcza niniejsza publikacja.</p> Monika Banaś Monika Ślufińska Magdalena Danek Agnieszka Łukasik-Turecka Iwona Jakimowicz-Pisarska Ewa Bujwid-Kurek Ewa Trojnar Joanna Wardęga Elżbieta Wiącek Filiz Sulejman-Srokosz Copyright (c) 2017 individual authors 2017-12-31 2017-12-31 Rewolucja rosyjska. Spuścizna https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/162 <p>Poddając ocenie transponowanie zdobyczy rewolucji do zmieniających się realiów zarówno sfery wewnętrznej, jak i zewnętrznej państwa rosyjskiego, przyznać należy, że wykazują się one niezwykłą elastycznością i trwałoącią. Zjawisko to zwiaząne jest z pragmatycznym podejsciem do deniowania obszarów implementacji strategii zmiany od samego poczatku państwowości rosyjskiej jako Rosji Radzieckiej. One bowiem, obok przebudowy ustrojowej i politycznej, pieriestrojki ideologicznej itransformacji gospodarczej, a także przeobrazeń struktury społecznej i przemodelowywania koncepcji polityki zagranicznej, stanowiły i nadal stanowią fundament konstytuujący dzisiejszą rzeczywistość polityczną Federacji Rosyjskiej i narodu rosyjskiego. Ze wszystkimi tego zjawiska konsekwencjami, zarówno tymi pozytywnymi, jak i negatywnymi. Budują one tożsamość kulturową, która wpływa na percepcję świata zewnętrznego, ale także pozwala odnaleźć się w rzeczywistości zachodzących przemian wewnętrznych.</p> Katarzyna Duda Anna Jach Witalii Kariev Michał Kuryłowicz Rafał Lisiakiewicz Karolina Maćko Irina Orłowa Kinga Osierda Dymitr Romanowski Roman Sawienkow Aleksander Sungurow Sebastian Torłop Elżbieta Żak Copyright (c) 2017 individual authors 2017-12-31 2017-12-31 Powrót bogów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/159 <p>Teatr chce dziś od pisarza słów jak surowca: do dowolnego ugniatania. Pałyga się nie daje: w jego sztukach pisanych na zamówienie reżyserów – z nich żyje – zawsze dźwięczy wyraźnie autorski styl, osobowość, temperament. A w utworach powstałych z potrzeby serca to pisarz ustawia teatrowi poprzeczkę. Wysoko, ale parę scen spróbowało i już wie, że warto się wspiąć.</p> <p style="text-align: right;">Jacek Sieradzki</p> <p>&nbsp;</p> <p>Istotę dramaturgii Artura Pałygi najlepiej wyraża parafraza definicji radioaktywności, którą pisarz przypomniał w jednym z monodramów: „Dramatyczność to przemiana fizycznego pierwiastka człowieczeństwa w pierwiastek metafizyczny przez emisję słowa”.</p> <p style="text-align: right;">Jacek Kopciński</p> <p>&nbsp;</p> <p>Pałyga jest przede wszystkim poetą, a jego poezja rodzi się w działaniu. Wiele tekstów powstało w wyniku prób, aktorskich i muzycznych improwizacji, jakby Artur wydobywał je z plątaniny ciał, rytmu oddechów i dźwięków. Nie boi się metafory, rozsadza formy, ale – co najważniejsze – jest zawsze wyraziście obecny w swoich tekstach, przytomny i nieskończenie czuły.</p> <p style="text-align: right;">Paweł Passin</p> <p>&nbsp;</p> <p>Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury, uzyskanych z dopłat ustanowionych w grach objętych monopolem państwa, zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.</p> <p style="text-align: left;"> <img src="https://akademicka.com.pl/images/ministerstwo.png"> </p> Artur Pałyga Copyright (c) 2017 Artur Pałyga 2017-12-31 2017-12-31 Sąsiedzi. Historia wieloetnicznej wspólnoty w Kutach https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/466 <p>Przedstawiana praca to studium przypadku Kut nad Czeremoszem, miejscowości położonej na granicy Galicji i Bukowiny, którą zamieszkiwali Żydzi, Rusini, Ormianie i Polacy. Wspomniane grupy etniczne wypełniały lokalny pejzaż społeczny, tworzyły wspólnotę, zachowując przy tym kulturową specyfikę, którą odkrywamy w takich zjawiskach, jak stosunki matrymonialne, relacje gospodarcze, ład komunikacji językowej oraz zakres i formy wzajemnej rywalizacji i konfliktów. Tom pierwszy opracowania poświęcony jest rekonstrukcji rodzin chrześcijańskich zamieszkujących miasteczko (w przygotowaniu jest opracowanie poświęcone Żydom). Na podstawie zachowanego rzymskokatolickiego spisu parafialnego Kut z lat 1901-1945, w oparciu o dokumenty archiwalne innych obrządków, staramy się metodą retrospektywnego sięgania w coraz dalsze pokolenia i epoki odtworzyć losy poszczególnych rodzin zamieszkujących interesującą nas miejscowość.</p> <p><em>Ze Wstępu</em></p> Franciszek Wasyl Copyright (c) 2017 Franciszek Wasyl 2017-12-31 2017-12-31 Lot ku burzy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/180 <p>U progu II wojny światowej lotnictwo wojskowe stanowiło jedną z nielicznych sfer, w których możliwa zdawała się współpraca coraz bardziej zagrożonych przez agresję Rzeszy Polski oraz Francji, z którą leciwy już alians nie bez trudu próbowano reanimować, i Wielkiej Brytanii, niespodziewanie skłonnej szukać związków z mało dotychczas znanym partnerem ze wschodu. Tym samym zagadnienia lotniczej kooperacji Warszawy, Paryża i Londynu stawały się jedną z kwestii rozważanych wówczas przez najważniejszych aktorów wydarzeń, a także swoistym probierzem ich rzeczywistych intencji. To właśnie analiza kolejno dochodzących w tej sferze do głosu koncepcji oraz towarzyszącym im procesów decyzyjnych stała się głównym celem podjętych przez autora prac.</p> <p style="text-align: right;"><em>Fragment Wstępu</em></p> Wojciech Mazur Copyright (c) 2017 Wojciech Mazur 2017-12-31 2017-12-31 Deconstruction of Natural Order https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/163 <p>The book focuses on selected far-reaching consequences of the Russian Revolution: the transformation of law and legal culture, aberrations in international behavior, opening the way to nationalism as a motive for another revolution and timeless gnostic thinking, which underlay the revolutionary events and has never lost its orignial productivity in Russia. The authors try to present the legacy of the revolution in the context of the category of natural order. The analysis is based on four problematic issues: the nature of unnaturalness, the problem of equality, which involves the distinction between the people and the elite, the relation between the revolution and the natural order and the understanding of natural order from the pragmatic perspective.</p> Adam Bosiacki Joachim Diec Ivan Fomin Lyudmila Ilyicheva Joanna Rak Copyright (c) 2017 individual authors 2017-12-31 2017-12-31 Rewolucja rosyjska. Spuścizna https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/161 <p>Lenin, a w ślad za nim partia komunistyczna tuż po zdobyciu władzy operowali równocześnie dwoma odrębnymi dyskursami rewolucyjnymi. O ile w Europie Zachodniej proletariat miał niszczyć stare struktury państw narodowych, o tyle na Wschodzie rewolucja miała przynieść zrazu wyzwolenie narodowe spod ucisku kolonizatorów. Ten drugi dyskurs, antyimperialny i pronarodowy zarazem, okazał się zdecydowanie płodniejszy. Umożliwił on wykreoewanie rozwiązań wobec własnego, rosyjskiego Wschodu (np. odgórne utworzenie republik narodowych w Azji Centralnej), stał się również potężnym orężem w rękach komunistów w obliczu upadku świata kolonialnego.<br>Dalekosiężne konsekwencje flirtu radzieckiego socjalizmu z nacjonalizmem są przedmiotem analizy w niniejszej pracy. Autorzy zmagają się zarówno z sednem radzieckiej etnopolityki, z regionalnymi skutkami jej odrzucenia po 1991 roku, jak i z obliczem międzynarodowym sprzężenia komunizmu i myśli narodowej.</p> Michał Kuryłowicz Jan Brodowski Krystyna Gomółka Michał Lubina Anna Pająk Jakub Potulski Łukasz Rabiasz Sebastian Szydłowski Copyright (c) 2017 individual authors 2017-12-31 2017-12-31 Historia Ukrainy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/366 <p>Dzieło profesora Magocsiego obejmuje opis bardzo długiego okresu dziejów ziem, na których dziś znajduje się państwo ukraińskie: od przeszłości archeologicznej, starożytnej, aż po wypadki, które rozegrały się w ostatnich latach na naszych oczach. Jest to swoista encyklopedia historyczna, bardzo erudycyjna. Budzi podziw orientacja autora w olbrzymiej i różnojęzycznej (angielskiej, ukraińskiej, niemieckiej, rosyjskiej, czeskiej i francuskiej) literaturze przedmiotu. Uwzględnia on także punkt widzenia historiografii izraelskiej (żydowskiej). Dorobek badań polskich jest wykorzystany skromniej, choć w bibliografii znajdujemy opracowania w języku polskim. Jest to praca naprawdę syntetyczna, to znaczy przemyślana przez autora, a nie posklejana z cudzych narracji. Stanowi całość podporządkowaną pewnej wizji historii, konsekwentnie realizowanej przez autora. [… ] <br>[… ] <em>Historia Ukrainy</em> profesora Magocsiego [… ] uznaje wszystko, co się działo na ziemiach dzisiejszej Ukrainy, za jej własną historię. Proponuje ukraiński odpowiednik tzw. historii publicznej, czyli oficjalnej i służebnej wobec potrzeb społecznych wizji dziejów danego państwa. Prawdę mówiąc, jest to powielenie amerykańskiego sposobu pisania o przeszłości ziem dzisiejszych Stanów Zjednoczonych, w który włączona jest historia ludów rdzennych, zamieszkujących je przed przybyciem białych osadników. [… ]</p> <p>(z posłowia prof. Andrzeja A. Zięby)</p> Paul Robert Magocsi Copyright (c) 2017 Paul Robert Magocsi 2017-12-01 2017-12-01 Ze studiów leksykologicznych i onomastycznych https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/433 <p>Redaktorzy niniejszego wyboru postanowili udostępnić te spośród studiów leksykologicznych i onomastycznych M. Karasia, które zostały opublikowane w mniej dostępnych wydawnictwach. Nie ma tu zatem artykułów zamieszczonych w „Języku Polskim”, „Poradniku Językowym”, „Biuletynie PTJ” i „Onomastikach” (czasopisma te są łatwo dostępne w głównych bibliotekach naukowych) oraz tych, które wydano po śmierci Uczonego w książce Język polski i jego historia. Wybór pism (Karaś 1986).&nbsp;<br>Drugim czynnikiem, który zaważył na zawartości niniejszej edycji, był zamiar, by czytelnicy, którzy mniej znają prace Uczonego, mogli poznać przynajmniej fragment jego zainteresowań naukowych. Stąd taka różnorodność. Poza pracami opublikowanymi po polsku, zostały tu też wznowione dwa artykułu obcojęzyczne (po rosyjsku i angielsku).</p> Mieczysław Karaś Copyright (c) 2017 Mieczysław Karaś 2017-10-10 2017-10-10 Wiersz arabski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/219 <p>Książka ta jest pierwszym polskim studium, poświęconym ewolucji fomy wiersza arabskiego. Jest to ukoronowanie badań autora, który opublikował wcześniej dwie pozycje książkowe, zajmujące się zagadnieniami wersologii i poetyki arabskiej. Warto też zaznaczyć, że trndno jest znaleźć odpowiednik tego typu publikacji wśród znanych mi pozycji obcojęzycznych (w tym arabskich), które miałyby tak szeroko zakrojony, przekrojowy charakter analizy fomy wiersza arabskiego od jego początków po poezję współczesną, włączając w to utwory skom­ponowane w dialekcie irackim, którego autor jest znawcą. ( ... ) mamy do czynienia z pracą naukową w sposób przejrzysty i zorganizowany prezentującą rozwój arabskich form poetyckich, zarówno z punktu widzenia wersologii jak i poetyki arab­skiej na przestrzeni wieków. Autor pracy oczywiście skoncentrował się głównie na okresie od odrodzenia poezji arabskiej po czasy nam współczesne, gdyż klasycznej poezji arabskiej poświęcone były jego wcześniejsze prace, ale nawet czytelnik nieznający jego poprzednich książek będzie w stanie podążać za wywodami autora. <br><em>Dr hab. Przemysław W Turek</em></p> Paweł Siwiec Copyright (c) 2017 Paweł Siwiec 2017-05-05 2017-05-05 Zapisy sądu duchownego Ormian miasta Lwowa za lata 1564-1608 w języku ormiańsko-kipczackim w opracowaniu Edwarda Tryjarskiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/362 <p>Przedstawiony poniżej rękopis należy do bardzo cennych zabytków piśmiennictwa Ormian polskich w języku ormiańsko-kipczackim, jest ważnym, mimo upływu ponad czterystu lat dotychczas niewydanym źródłem do dziejów społeczności Ormian żyjących we Lwowie na przełomie XVI i XVII w. Niezależnie od swej wartości historycznej stanowi on – jako tekst starannie sporządzony, autentyczny, obszerny i różnotematyczny – wartościową podstawę do badań nad wymienionym językiem i pogłębieniem jego znajomości. <br>Jego wartość powiększa fakt, że ostateczną formę nadał mu wiarogodny i powszechnie znany kopista. Sporządzony i przechowywany przez pewien czas we Lwowie, w późniejszym okresie zaniku języka kipczackiego trafił do Tyśmienicy i znalazł się w posiadaniu o. Bartholomeusa (Bartłomieja), który w 1895 r. przekazał go do Wiednia zapewne jako zakup lub raczej jako dar dla oo. mechitarystów.</p> <p><em>Ze wstępu</em></p> Edward Tryjarski Copyright (c) 2017 Edward Tryjarski 2017-04-11 2017-04-11 Essays in the History of Languages and Linguistics https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/484 <p>Many of those who will read these pages are fully aware of Professor Marek Stachowski’s scholarly achievements up to the present. How versatile and appreciated an author he has been is illustrated quite perfectly by the table of contents of the present tome. Indeed, Professor Stachowski is commonly regarded as a Turkologist whose varied academic career has been marked by a consistent approach to linguistic analysis: utilising historical-linguistic and philological methods while at the same time paying special attention to the historical background, cultural context, chronology, and the geography of linguistic contacts. Certainly, Marek Stachowski has helped broaden our knowledge of the history of Turkic languages and improve the methodology bequeathed to us by earlier generations. Additionally, however, thanks to his broad interdisciplinary approach – combining the experience and knowledge of a Turkologist with, primarily, the expertise of Uralists, Slavicists, Arabists, Iranists, Mongolists, and specialists in Yeniseic, Carpathian and Balkan studies – Marek Stachowski has been able to address issues lying beyond his main field of expertise. In fact, during his career he has highlighted just how relevant Turkology is to these research areas and, just as importantly, how much Turkology has been enriched by them. Thus, it would perhaps not be amiss to say that the central theme of his work has been its wide-ranging, multifaceted outlook.</p> Michał Németh Barbara Podolak Mateusz Urban José Andrés Alonso de la Fuente Zbigniew Babik Uwe Bläsing Vít Boček John Considine Andrii Danylenko Przemysław Dębowiak Bernhard Diensberg Setsu Fujishiro David L. Gold Elżbieta Górska Juha Janhunen Henryk Jankowski Bayarma Khabtagaeva Abdulhakim Kilinç Galina Miškiniene Kiss Jenő Michael Knüppel Corinna Leschber Anatoly Liberman Aleksandar Loma Tomasz Majtczak Elżbieta Mańczak-Wohlfeld Mehmet Ölmez Norbert Ostrowski Kinga Paraskiewicz Iwona Piechnik Andrzej Pisowicz Dariusz R. Piwowarczyk Marzanna Pomorska Luciano Rocchi Klaus Röhrborn Volker Rybatzki Kenneth Shields Mirosław Skarżyński Magnús Snædal Wojciech Sowa Kamil Stachowski Olaf Stachowski Stanisław Stachowski Giovanni Stary Kamilla Termińska Jerzy Tulisow Piotr Tylus Mateusz Urban Alexander Vovin Jadwiga Waniakowa Hubert Wolanin Robert Woodhouse Emine Yilmaz Peter Zieme András Zoltán Copyright (c) 2023 Michał Németh + et al. 2017-01-24 2017-01-24 „Radość i nadzieja, smutek i trwoga” w nabożeństwie drogi krzyżowej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/435 <p>Przedmiotem pracy są przejawiające się w badanym materiale zmiany w systemie leksykalnym oraz semantyce nazw uczuć, co skłania do postawienia kilku szczegółowych pytań. Czy w badanym dyskursie w ciągu XX w. pojawiły się nowe leksemy, a także czy jakieś leksemy przestały być używane? Czy można wskazać komponenty semantyczne, które okazały się ważne w tego rodzaju zmianach? Jakie są sposoby wzbogacania interesującego nas zasobu leksykalnego? Czy pojawienie się nowych wyrazów było efektem przesunięć znaczeniowych z innych pól semantycznych do pola nazw uczuć? Czy mamy do czynienia z zapożyczeniami z innych dyskursów (i stylów) lub zapożyczeniami z innych języków? Czy zmiany semantyczne polegają na zawężeniu czy poszerzeniu znaczeń wyrazów? Czy zmienia się nacechowanie emocjonalne, wartościujące lub stylistyczne badanych leksemów? Czy w sposób znaczący zmienia się frekwencja wyrazów z pewnych określonych grup semantycznych? Które z tych procesów są właściwe dla języka polskiego w ogólności, a które ograniczone do dyskursu religijnego lub wyłącznie do gatunku drogi krzyżowej? Czy omawiane zmiany językowe wiążą się ze zmianami w obrazie wydarzeń pasyjnych, a szerzej – ze zmianami w obrazie świata? <br>Zakładając z góry niemożność wyczerpania skomplikowanej problematyki czynników socjalno-kulturowych, będziemy starali się pokazać niektóre przynajmniej zależności badanych zjawisk od wydarzeń historycznych oraz procesów społecznych, szczególnie takich jak: II wojna światowa, zmiany w modelu kształcenia, rozwój mediów, a także procesy przemian wewnątrzkościelnych, których owocem, a zarazem impulsem do dalszych zmian był sobór watykański II. W przyszłości niniejsze opracowanie może być pomocne do przeprowadzenia bardziej szczegółowej periodyzacji rozwoju dyskursu oraz gatunku drogi krzyżowej.</p> Agnieszka Sieradzka-Mruk Copyright (c) 2016 Agnieszka Sieradzka-Mruk 2016-10-19 2016-10-19 To samo słońce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/436 <p><em>To samo słońce</em> stanowi dalszy ciąg zbioru zadań zamieszczonych w tomie <em>Księżyc w butonierce</em> (zob. poniżej) doskonalących sprawność rozumienia ze słuchu, przeznaczonego dla obcokrajowców na poziomie zaawansowanym. Kontynuacja polega nie tylko na tym, że proponowane zadania pełnią tę samą co poprzednio rolę, a więc mają rozwijać i ulepszać umiejętność rozumienia ze słuchu, lecz również poszerzyć wiedzę uczących się o kulturze polskiej. <em>Księżyc w butonierce</em> powstał w oparciu o teksty piosenek krakowskiego barda Andrzeja Sikorowskiego oraz grupy Pod Budą, a <em>To samo słońce</em> bazuje na piosenkach innych krakowskich artystów: Marka Grechuty, Leszka Długosza i Grzegorza Turnaua. Są one równie interesujące ze względu na swoją tematykę, jak język – niekiedy poetycki, niekiedy zaś potoczny.</p> Ewa Lipińska Copyright (c) 2016 Ewa Lipińska 2016-10-12 2016-10-12 Słowiańska frazeologia gwarowa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/434 <p>Publikacja niniejszego tomu, prócz możliwości oceny rzeczywistego, wcale już niemałego dorobku frazeologii gwarowej i konfrontacji różnych stanowisk badawczych w tej dziedzinie, otwiera także pole do refleksji ogólniejszej natury. Niewątpliwie najważniejszą kwestią jest pilna potrzeba gromadzenia, należytego udokumentowania i opisania zasobu gwarowych frazeologizmów i paremii. Z dzisiejszego punktu widzenia stanowią one najcenniejszy składnik językowego obrazu świata wsi, zachowujący w sobie duchowe jądro tradycyjnej kultury agrarnej i jej aksjosfery. Jest to jednocześnie obraz coraz mniej wyrazisty i coraz trudniejszy do interpretacji, głównie za sprawą ogólnie znanych poważnych zmian kulturowo-cywilizacyjnych na wsi. Prace zamieszczone w tomie przekonują, że mimo trudności można osiągnąć interesujące wyniki naukowe.</p> Maciej Rak Kazimierz Sikora Anna Tyrpa Олена Віталіївна Дехтярьова Fabian Kaulfürst Lidia Przymuszała Katarzyna Konczewska Magdalena Duda Наталія Хібеба Галина Тимошик Emil Popławski Renata Dźwigoł Ірина Чибор Зоряна Василько Monika Buława Ewa Młynarczyk Ilona Gumowska Copyright (c) 2016 Maciej Rak; Kazimierz Sikora + et al. 2016-09-30 2016-09-30 Skalne olśnienia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/261 <p><strong>EPIPHANIES IN THE MOUNTAINS. MODERN POETRY OF TATRA AND PODHALE REGIONS</strong></p> <p>The subject of this book is national poetry from the Tatra Mountains region and Podhale regional poetry from the years 1980-2010, for which the interpretation keys were provided by cultural literary theory and methodology of sciences closely related to literature studies: folklore, ethnography, cultural anthropology, cultural psychology (psychological anthropology, etno-psychology, and ethnic psychology) and philosophical anthropology, together with the methodology of philosophical disciplines – existential phenomenology, phenomenology of religion and phenomenology of space. No comparative study on these two types of literature and culture at the same time (global and local) has been conducted, which would include trans-cultural and social processes as well as aesthetic and ideological diversity of culture inscribed in lyrical confessions.</p> Ewa Kalus Copyright (c) 2016 Ewa Kalus 2016-09-01 2016-09-01 Wtórny rynek książki w Polsce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/406 <p><strong>THE SECONDARY BOOK MARKET IN POLAND</strong></p> <p>The concept of the secondary book market comprises institutions and processes related to the antiquarian bookseller’s assortment that has been published and introduced into trading at least once beforehand or, in other words, all library materials that have already been sold or published by a widely defined originator. The originator is here widely understood, because the said assortment includes traded items that are not only books, though they constitute the majority, but also all library materials, i.e.. manuscripts, official documents etc., as well as items of a completely different nature, e.g. stationery and artworks. This research covers all known institutions and forms of assortment exchange, its composition and the structure of the offer, sources and methods of sourcing, preparation and marketing as well as sale and the market participants. The latter can generally be divided into service providers (vendors, brokers, organisers of the exchange, experts) and service recipients (the selling party and the buying party), although many participants often play both roles. A special emphasis has been placed on customers who are very active buyers, i.e. bibliophiles, collectors and libraries. Non-commercial activity of stationary antiquarian bookshops seen as cultural institutions is also taken into account.</p> Grzegorz Nieć Copyright (c) 2016 Grzegorz Nieć 2016-08-31 2016-08-31 Major Aleksander https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/242 <p>This publication presents the first edition of <em>Major Aleksander</em>, so far the only known fragment of August Antoni Jakubowski‘s novel. It was enriched with pieces of poet’s literary work scattered across different sources in America, as well as memories of him. Text of <em>Major Aleksander</em> is based on the manuscript of the Jakubowski’s<em> Posthumous Letters</em> (ms. MAM 1097) prepared for publishing by Marcin Rosienkiewicz, who collected his literary output in 1839. However, it was stored in the archives of the Polish Library in Paris for 132 years until Julian Maślanka found it and, in 1973, published it. Researcher decided to release the poetry, not including <em>Major Aleksander</em>. The present volume aims to restore after 177 years this forgotten work of very talented poet to the Polish and American culture.</p> August Antoni Jakubowski Ewa Modzelewska Copyright (c) 2016 August Antoni Jakubowski; Ewa Modzelewska 2016-07-01 2016-07-01 Ukrzyżowany na palmowym drzewie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/395 <p><strong>CRUCIFIED ON A PALM TREE: CONSERVATION OF THE WOODEN POLYCHROME SCULPTURE OF <em>CHRIST CRUCIFIED ON A PALM TREE </em>IN THE DOMINICAN CHURCH IN LUBLIN AND THE ICONOGRAPHY OF ITS IMAGERY</strong></p> <p>This work was created basing on extensive documentation of conservation work on the polychrome sculpture of <em>Christ crucified on a Palm Tree</em> in the Dominican Church in Lublin, which were conducted in the years 2005-2007. The unusual imagery of the baroque crucifix attracted the attention of the Author, who has devoted much attention to the rich Christian symbolism associated with this work – the cross, types of crucifixion in art and the cross made of a living palm tree. The publication also includes the outline of the history of Lublin monastery and the Dominican Church associated with the sculpture. Over the years the sculpture has undergone a number of treatments which have changed its character and appearance, and the passage of time has also caused irreparable damage to it. Conservation works focused on restoration and aesthetic values of the work, and were guided by the principle of the smallest possible interference to its preserved, original primary layers. Therefore, the Author had to take into account the final effect of the works and the issues of reception and acceptance of the appearance of the object at the end of conservation work, which has also been described in the present work. After conservation works the object, despite a drastic change in its appearance, was returned to its religious functions and became the central element of the Mysteries of Good Friday in the Dominican Church, where the central role has always been played the relics of the Cross.</p> Natalia Kucia-Szymor Copyright (c) 2016 Natalia Kucia-Szymor 2016-07-01 2016-07-01 Najmniej jestem tam gdzie jestem… https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/380 <p><strong>IN THE LEAST I AM WHERE I AM: LETTERS OF ZOFIA BREUSTEDT, NÉE VORZIMMER, FROM WARSAW AND THE WARSAW GHETTO TO HER DAUGHTER MARYSIA IN SWITZERLAND (1939–1942)</strong></p> <p>Vast scientific literature and source materials on the macro- and micro-history of World War II and the Holocaust have been hitherto published. It seems that almost everything has been already written about the tragedies of nations, families and individual persons of this time. Surprisingly, however, little has been published about assimilated Polish educated people of Jewish origin. During World War II, they were sentenced to death twice: because of their origin and intellectual formation. For we should not forget that one of the main objectives of the German occupiers, in addition to murdering Jews and people of Jewish origin, was the decapitation of the Polish intelligentsia, and consequently the “destruction of Poland as a functioning society.”Marcin Kula drawing our attention to this aspect wrote simply: <em>The murder of the Jews was the murder of Polish citizens</em>.</p> <p>A volume of correspondence<em> Najmniej jestem tam, gdzie jestem. Listy Zofii z Vorzimmerów Breustedt z Warszawy i getta warszawskiego do córki Marysi w Szwajcarii (1939–1942)</em> <em>[In the least I am where I am. Letters of Zofia Breustedt, née Vorzimmer, from Warsaw and the Warsaw ghetto to her daughter Marysia in Switzerland (1939–1942)</em>] becomes part of the anthology of important source texts about the human spirit in “inhumane” times. It is distinguished from other known documents of this type by its unique and complex context of the family life but also of various situations. For example, the fate of the members of the Polish-Jewish-German family in the years 1939–1942 reveals the mechanisms and consequences of the totalitarian Nazi system. •is is not only an interesting study of micro-history and a case study, but also an important contribution to the research into the history of the extermination of the Polish intelligentsia of Jewish roots. “The fate of Poles, Jews and Germans in letters from World War II is usually presented using simple stereotypes that make the unlimited variety of individual cases be nothing but a description of a few basic aspects and social roles. How great this simplification is we may realize by reading this remarkable source” (Tomasz Gasowski).</p> Elżbieta Orman Copyright (c) 2016 Elżbieta Orman 2016-06-15 2016-06-15 Pod wiatr https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/182 <p>Oddawana w ręce czytelnika książka stanowi propozycję [...] spojrzenia na dwa pierwsze dziesięciolecia historii sił powietrznych spod biało-czerwonej szachownicy z dystansu wyznaczanego przez oś polityczno-militarnego sojuszu Warszawy i Paryża. [...]<br>Zagadnienia lotnicze nie stanowiły bowiem w wojskowych kontaktach Francji i II Rzeczypospolitej mało istotnego elementu. Przeciwnie - francuska pomoc w pierwszych latach niepodległości umożliwiła [ostateczne] ukonstytuowanie polskich sił powietrznych, następnie zaś nadała ich organizacji czy doktrynie kształty, które zachowały do końca międzywojennego dwudziestolecia. Finansowe wsparcie ze strony Paryża i napływający znad Sekwany lub wykonywany w kraju na podstawie francuskich licencji sprzęt lotniczy w całym tym okresie odgrywały w rozwoju polskiego lotnictwa kluczową rolę. W miarę upływu czasu rosło także znaczenie lotnictwa dla kreślonych przez sztabowców obu państw planów wojskowej kooperacji na wypadek kolejnego europejskiego konfliktu. Siłu powietrzne, początkowo w takich ustaleniach niemal nieobecne, od połowy lat 20 zaczęły być darzone coraz większą uwagą, dekadę później stały się wręcz jednym z zasadniczych elementów uwzględnianych w międzysztabowych rozmowach.</p> <p style="text-align: right;"><em>Ze Wstępu</em></p> Wojciech Mazur Copyright (c) 2015 Wojciech Mazur 2015-12-31 2015-12-31 Trzy, cztery – tragedia! https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/157 <p>Bohaterowie tej elementarnej tragedii zagubili się w świecie, który wyciągnął im spod nóg wszystkie mocne, „pomocne”, cywilizacyjne oparcia. Idee, które globalistyczne ideologie transformacji przedstawiały im jako ideały, okazały się labiryntem bez wyjścia i ciężarem; ich dźwiganie odebrało im resztki ludzkiej godności. Cywilizacja jednorazowego użytku uczyniła z nas ludzi jednorazowego użytku.</p> <p style="text-align: right;">(Damir Munitić, reżyser prapremiery <em>Cnót Zachodniej Cywilizacj</em>i)</p> <p>Artur Grabowski jest autorem świadomym teoretycznych podstaw nowoczesnego pisarstwa dramatycznego. Najbliższa jego obecnej twórczości wydaje mi się teoria sformułowana przez Martina Esslina w <em>The Field of Drama</em>. Dramat napisany stanowi w niej reprezentację dramatu ukrytego–metafizycznej, a nawet mitycznej praprzyczyny działań i wypowiedzi postaci.</p> <p style="text-align: right;">(Jacek Kopciński)</p> <p style="text-align: left;">Artur Grabowski jest według mnie jednym z najciekawszych polskich dramaturgów. Posiada rzadką dziś umiejętność łączenia współczesnego języka literatury z obrazami zaczerpniętymi z europejskiej tradycji. W błyskotliwy sposób ukazuje pułapki kulturowych mitów i obnaża naszą bezradność w porządkowaniu świata. Ale w odróżnieniu od tego, co obecnie dominuje w polskiej dramaturgii, stara się umieścić te ludzkie problemy w horyzoncie, który przekracza ich doraźność, a co najważniejsze, wskazuje wartości, których powinniśmy bronić, aby przetrwało to, co najbardziej ludzkiego zostało nam z człowieka. I w tym jest wyjątkowy.</p> <p style="text-align: right;">(Tomasz Rodowicz)</p> <p style="text-align: left;">Artur Grabowski przemyśliwuje świat – z uwagą. Czyta poetów i filozofów – nieprzypadkowo. Jako dramatopisarz zna i rozumie, jak mało kto, współczesne problemy formy dramatycznej, w której zawiera i w której odnajduje niedoraźne i niebanalne treści. To twórca, do którego teatr będzie wracał.</p> <p style="text-align: right;">(Tamara Trojanowska)</p> Artur Grabowski Copyright (c) 2015 Artur Grabowski 2015-12-31 2015-12-31 Nasza Ameryka wyobrażona https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/387 <p><strong>OUR IMAGINED AMERICA: POLISH ENCOUNTERS WITH AMERICAN POPULAR CULTURE AFTER 1918</strong></p> <p>The presented monograph attempts to describe and critically reflect on the presence of American popular culture in Poland in various historical periods after 1918. It systematizes Polish experience with American cultural texts, and analyzes their forms and functions within the context of changing times and different political and economic systems. The concept of the encounter was used primarily because of its capacity and non-evaluative character. An encounter means contact between at least two parties – people, events, objects – and the interaction which such contact generates. Reception of a cultural text is always a two-way interaction. The recipient concretizes and interprets the text, which acquires new meanings. As a result, American cultural texts gain new meanings not only marked by Polish specificity, but also new added features and values that might not occur at all in other cultures. The key concept used in discussing Polish encounters with American popular culture is the concept of an “Imagined America,” a form of social images and notions concerning the United States and its culture, people, lifestyle, etc. – a construct which was established in the collective imagination of Polish people. The Polish “Imagined America” has been largely based on the texts of popular culture icons, symbols and values evoked by this culture, and played a significant role in organizing social emotions, behavior and aspirations in various periods of Polish history.</p> <p>Polish encounters with American culture in many areas differ from those in Western Europe. An experience that significantly contributed to this difference was the nearly fifty-year-long domination of the communist system, which partially excluded Poles from participation in the changes that occurred in post-war Western Europe, namely the dynamic spread of the American influence in various areas of life – both those associated with the presence of American popular culture, as well as changes in business, education and political life. This half-century of experience arising from operation in a different political and economic system not only determined the character of the presence of American culture in Poland, but also the attitude of Polish people to that culture.</p> Jolanta Szymkowska-Bartyzel Copyright (c) 2022 Jolanta Szymkowska-Bartyzel 2015-12-09 2015-12-09 Budowanie samorządu Krakowa https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/307 <p>Kraków się zmienił przez te 25 lat. Jest zupełnie inny niż był w 1990 roku. Jest też zupełnie inny niż wtedy marzyliśmy. W tekście publikacji przedstawiłem program Krakowskiego Komitetu Obywatelskiego z 1990 roku i każdy może sam porównać ówczesne wyobrażenia i dzisiejszą rzeczywistość. [...]<br>Nie ma sporu co do znaczenia i realnego dorobku reformy samorządowej, rozpoczętej w 1989 roku ustawami o samorządzie gminnym, przerwanej w 1991 roku i (prawie) dokończonej w 1998 roku wprowadzeniem samorządu powiatowego i wojewódzkiego. Samorząd stał się kluczowym elementem funkcjonowania naszego państwa. Natomiast ruchowi obywatelskiemu, działającemu już nie pod szyldem komitetów obywatelskich, a bardziej pod szyldem organizacji pozarządowych, nie udało się dotąd doprowadzić do wpisania inicjatyw obywatelskich w system ustrojowy państwa jako uzupełnienia działalności samorządu. Ten postulat odwołuje się do konstytucyjnej zasady pomocniczości. <br>Samorządy zmieniły obraz polskich miast, wsi i osad. Powoli osiąga się oczekiwany poziom infrastruktury komunalnej i stopniowo poprawia się stan środowiska. Te sprawy pozostają głównym obszarem aktywności samorządowców, co jest dostrzegane przez społeczności i objawia się wysokim – jak na nawyki Polaków – poziomem społecznego zaufania dla samorządowych liderów.<br>Odrodzenie samorządności lokalnej w roku 1990 miało i ma istotne znaczenie dla problematyki ekologicznej, powstały bowiem warunki do podejmowania decyzji dotyczących środowiska na szczeblu lokalnym. Ostatnie 25 lat to także niebywały wysiłek inwestycyjny w zakresie infrastruktury ochrony środowiska, w którym samorządy lokalne odegrały znaczącą rolę. W rozwoju samorządności istotne zasługi mają organizacje społeczne, które ją skutecznie wspierały, szkoliły działaczy samorządowych i pełniły funkcje doradcze.</p> <p><br>Janusz Baster</p> Janusz Baster Copyright (c) 2015 Janusz Baster 2015-12-09 2015-12-09 Krakowiak ludowy i literacki https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/386 <p>Krakowiaka jako postać literacką i rodzaj wiersza rozpropagowali poprzednicy poetów romantycznych. Przede wszystkim Kazimierz Brodziński w sielance krakowskiej Wiesław (1820) oraz Wojciech Bogusławski w utworze <em>Cud mniemany albo Krakowiaki i górale</em> (1794) grywanym także jako opera z muzyką Jana Stefaniego. Na scenach teatralnych krakowiaki rozbrzmiewały też w utworach Konstantego Majeranowskiego: <em>Pierwsza miłość Kościuszki</em>, <em>Kościuszko nad Sekwaną</em> (1821) oraz w <em>Weselu na Pocieszce</em> (1823). Krakowiaki najdoskonalsze pod względem formy i najciekawsze pod względem tematycznym wyszły spod pióra krakowskich poetów romantycznych: Edmunda Wasilewskiego, Anny Libery i Władysława Ludwika Anczyca. Ich popularność związana była z romantyczną apoteozą miasta jako dawnej stolicy Polski, miejsca pochówku polskich królów i bohaterów narodowych.</p> <p>Ze <em>Wstępu</em></p> Edyta Gracz-Chmura Copyright (c) 2015 Edyta Gracz-Chmura 2015-10-21 2015-10-21 Rywalizacja czy integracja? https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/431 <p>Ostatnie 25 lat, czyli okres od zakończenia zimnej wojny, to nieustanny wzrost znaczenia re­gionu Azji i Pacyfiku w świecie, jak również stopniowego budowania coraz ściślejszych po­wiązań instytucjonalnych, ale też rywalizacji między państwami narodowymi i poszczegól­nymi koncepcjami integracyjnymi w tym regionie. W monografii, opierając się na podejściu systemowym oraz teoriach integracji regionalnej, przedstawiono procesy i ugrupowania in­tegracyjne w regionie Azji i Pacyfiku. Uwzględniono modele biegunowości w tym systemie, biorąc pod uwagę rolę mocarstw regionalnych, pokazano ewolucję transnarodowego wymia­ru integracji oraz przedstawiono analizę czterech podstawowych wymiarów integracji go­spodarczej, a przede wszystkim zaprezentowano dwa modele integracji regionalnej. Z jednej strony jest to integracja w regionie Azji i Pacyfiku, egzemplifikowana przez Forum Współpra­cy Gospodarczej Azji i Pacyfiku (ale też faworyzowane przez USA Partnerstwo Transpacyficz­ne - TPP), z drugiej zaś integracja w regionie Azji Wschodniej, gdzie centralną organizacją pozostaje Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN), zamierzające do końca 2015 roku utworzyć Wspólnotę ASEAN i stanowiące podstawę do ugrupowań takich jak ASEAN Plus Trzy, Szczyt Azji Wschodniej czy Forum Regionalne ASEAN.</p> Marcin Grabowski Copyright (c) 2015 Marcin Grabowski 2015-09-30 2015-09-30 Tybet i Tunquim w pismach Fryderyka Szembeka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/427 <p>Przedstawiamy w tym opracowaniu dwa polskie siedemnastowieczne dzieła dotyczące dwóch różnych obszarów świata, jednak połączone kilkoma wspólnymi cechami. Obydwa są autorstwa jednego człowieka – krakowianina, ojca jezuity Fryderyka Szembeka (1575-1644), tłumacza i wydawcy pierwszych polskich publikacji o tematyce misyjnej. Obydwa powstały na podstawie relacji jezuickich misjonarzy poznających z autopsji nowe terytoria, ale zostały skomponowane przez autora, który miejsc w nich przedstawionych nigdy nie odwiedził. Obydwa stanowią pierwsze w języku polskim próby opisu odmiennych, nieznanych wzorców kulturowych metodą wyjaśniania nieznanego poprzez to, co znane i zrozumiałe (jednak często pojmowane nie przez wszystkich jednakowo, w zależności od poziomu wykształcenia czy sposobu podejścia, jak na przykład dogmaty wiary, symbole bądź zachowania symboliczne). Ponadto można także zwrócić uwagę na konstrukcyjną symetrię tytułów obu dzieł.</p> <p><em>(ze Wstępu)</em></p> Renata Czekalska Agnieszka Kuczkiewicz-Fraś Copyright (c) 2015 Renata Czekalska, Agnieszka Kuczkiewicz-Fraś 2015-09-17 2015-09-17 Nieludzie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/428 <p>Określenie „sztuczne natury" to przecież nie tylko demaskatorski w intencji paradoks. Dwuznaczność przymiotnika „sztuczny" (przywołującego tyleż „sztukę", co „sztuczność") sprawia bowiem, że to określenie łączy w sobie i to, co technologiczne, i to, co organiczne, i to, co kulturowe. Dlatego też moje donosy ze sztucznych natur to również wyprawy w przeszłość (aż do rewolucji naukowej i czasem dalej) i w przyszłość (projektowaną tak przez artystów, jak przez naukowców), zwykle rozpoczynane od jakiegoś aktualnego wydarzenia i prowadzone metodą jeża i lisa.</p> <p><em>Fragment * * *</em></p> Małgorzata Sugiera Copyright (c) 2015 Małgorzata Sugiera 2015-09-16 2015-09-16 Community, the State and Development Assistance https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/243 <p>For centuries, the mahalla as a quarter within cities and villages, regulated the life of sedentary communities maintaining relative autonomy at the grass-root level. During the Soviet period, the mahalla underwent transformation, nevertheless, its practices and traditions still shaped local relationships. The rapid changes after the collapse of the USSR also affected the mahalla, which has been included into the legislative framework of Tajikistan, and since 2008 has become the smallest administrative unit, partly losing its traditional functions. In the meantime, the mahalla have also become popular as an indigenous form of communal organisation among the Western aid agencies operating in the region.<br><br>The book<em> Community, the State and Development Assistance: Transforming the Mahalla in Tajikistan</em> by Anna Cieślewska, is a critical analysis of the various interactions between state administration, international organizations and the mahalla in the context of the social and economic changes in contemporary Tajikistan. The author provides examples from field research and development projects conducted between 2010 and 2014.</p> Anna Cieślewska Copyright (c) 2015 Anna Cieślewska 2015-09-16 2015-09-16 Peryferie liberalizmu https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/376 <p>Dogmaty liberalne prowokują do buntu. Ortodoksja rodzi heterodoksję. Centrum generuje heretyków i skazuje na doktrynalny margines. Liberalizm sensu largo, rozumiany jako filozofia polityczna oparta na założeniach indywidualistycznych, pozwala zaliczyć do liberalnej szkoły myślenia bohatera niniejszej pracy – autora, którego ideowa tożsamość przy stosowaniu bardziej restrykcyjnych klasyfikacji byłaby trudna do określenia.</p> <p>Henry David Thoreau miał problem z samoograniczeniem, pohamowaniem indywidualnych roszczeń i uznaniem praw innych. Postulował równość, niemniej jednak odnosił ją jedynie do sfery materialnej, w której czuł się ofiarą nierówności. W dziedzinie wartości idealnych, które dawały mu poczucie przewagi nad otoczeniem, głosił hasła elitarystyczne. Cenił wolność, ale lekceważył jej prawne zabezpieczenia. Zajmował się głównie wymiarem duchowym ludzkiej autonomii, zależnym od pracy wewnętrznej jednostki. Kłopoty z subordynacją, arystokratyzm kulturowy i skupienie na sobie wypchnęły pisarza poza główny nurt – na peryferie liberalizmu.</p> <p>(<em>Ze Wstępu</em>)</p> Katarzyna Haremska Copyright (c) 2015 Katarzyna Haremska 2015-09-14 2015-09-14 Tajwan https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/266 <p>TAIWAN: DILEMMAS OF DEVELOPMENT</p> <p>The primary research objective of the book is a comprehensive analysis of the evolution of Taiwan’s position in the international system. The specific objectives are related to the recognition of the potential of the island in the political, military, economic and social sectors; the dynamics of the relationship between them, as well as their evolution since 1949, so from the time when the ROC authorities were established on the island for a period of authoritarian regime in this country, to the present, already with the democratic government. The turning point summarizing the analysis is year 2013, the period of the second term of President Ma Ying-jeou (2012–2016) of the Nationalist Party (Kuomintang – the KMT) and the government of this party. The key to the problem is also the determination of the international environment of Taiwan, entering with its system in important interactions, and therefore identification of the area which integrates multi-level activity in Taiwan. The analysis will also concern the evaluation of the use of the potentials owned by Taiwan in shaping and implementation of strategic interests. Particular attention will be paid to Taiwan’s activity in the area of its natural neighborhood. Description and explanation of the position of Taiwan in the international system is accompanied by a research question about the type and nature of the interactions conditioning the achievement of a defined status.</p> Ewa Trojnar Copyright (c) 2015 Ewa Trojnar 2015-09-02 2015-09-02 Wolałabym nie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/263 <p>Punktem wyjścia tych rozważań było dostrzeżenie praktyk artystycznych, które z różnych obrazów kompilują, dekomponują i negują dotychczasowe teorie performatywności (głównie te zajmujące się działalnością artystyczną). Badania nad performatywnością oscylują wokół dwóch osi, które zdają się odnawiać paradygmaty sztuki awangardowej - esencjalistyczny i pragmatyczny. Istotą teorii performatywności okazuje się bowiem albo "obecność", albo "zmiana" (społeczna). Jeden z najbardziej żywych nurtów praktyki performansu zdaje się jednak iść w kierunku odmiennym, którego nie da się opisać za pomocą dotychczas stosowanych kategorii.</p> <p><em>Praktyka porażki: próby performatywności negatywnej</em></p> Joanna Jopek Copyright (c) 2015 Joanna Jopek 2015-09-01 2015-09-01 Twórcze pisanie w teorii i praktyce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/264 <p>Twórczość, w tym literacka, rozgrywa się w sferze tajemnicy. To przestrzeń niepoznawalna, a proces twórczy jest nieprzenikniony i nieprzewidywalny, przebiega w przestrzeniach, do których intelekt ma wgląd ograniczony. Twórczości nie można więc „nauczyć". Czemu zatem służą kursy twórczego pisania? Niniejszy tom jest pierwszym polskim zbiorem studiów, szkiców i wykładów z zakresu teorii, dydaktyki i praktyki twórczego pisania. Reprezentujący różnorodne perspektywy badawcze i odmienność doświadczeń autorzy tekstów, wśród których znajdują się literaturoznawcy, wykładowcy <em>creative writing</em> w Polsce i na świecie, krytycy literaccy, poeci oraz nauczyciele języka polskiego, śmiało poruszają zagadnienia odsłaniające wewnętrzną anatomię pisania. Czytelnik znajdzie tu teksty dotykające różnych etapów procesu pisania, odpowiedzi na pytania, jakie reguły tworzą wyjątkowość medialną dzieła, na co zwrócić uwagę, przymierzając się do napisania popularnej powieści, w jaki sposób czerpać inspirację od literackich Mistrzów i jak trenować wyobraźnię w praktyce szkolnej, itp. Autorzy dzielą się osobistymi doświadczeniami wyniesionymi z prowadzonych warsztatów pisarskich, podejmują się krytycznej analizy porad i podręczników dedykowanych adeptom literatury, przyglądają się możliwościom rozwoju kreatywności na wczesnych etapach edukacji. Tom otwiera ważny tekst Gabrieli Matuszek przedstawiający rys historyczny pierwszej w Polsce szkoły twórczego pisania - działającego od 1994 roku podyplomowego Studium Literacko-Artystycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego na podstawie jej autorskiego projektu, zawierający informacje o jego programie, najwybitniejszych nauczycielach i absolwentach. Zwieńczenie książki stanowią wykłady mistrzowskie Joanny Bator, Piotra Sommera i Jacka Dąbały, ukazujące przede wszystkim praktyczny wymiar twórczego pisania, wygłoszone podczas jubileuszu dwudziestolecia istnienia krakowskiej Szkoły Pisarzy.</p> Gabriela Matuszek Hanna Sieja-Skrzypulec Rafał Maciąg Jacek Dąbała Marek Piechota Ewa Chruściel Karol Maliszewski Hanna Sieja-Skrzypulec Brygida Helbig-Mischewski Kinga Kasperek Katarzyna Krzan Anna Kazimiera Folta-Rusin Marta Chrabąszcz Klaudia Jasińska Anna Grochowska Jacek Dąbała Piotr Sommer Joanna Bator Copyright (c) 2015 Gabriela Matuszek, Hanny Sieja-Skrzypulec + et al. 2015-09-01 2015-09-01 Oddziaływanie współczesnych konstytucji na stosunki między podmiotami prywatnymi https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/262 <p>THE INFLUENCE OF CONTEMPORARY CONSTITUTIONS ON RELATIONS BETWEEN INDIVIDUALS</p> <p>The influence of a constitution on the relations between pńvate parties must be seen in a broad perspective. The wide application of constitutional norms, principles and values, and their penetration into the private law system so that they set standards for the behavior of an individual, significantly broaden the constitutional space in which the State, society, and the individual function. Accepting an opinion on the horizontal application of constitutional rights changes our mode of perception of the constitution, its role, and its functions, as well as the possibility thai il will apply in practice. In this way the constitution ceases to be only a collection of principles describing the organization and functioning of the state apparatus and becomes an instrument for the creation of a democratic society and an axiological point of reference for the valuation of the processes thai take place in this society. The main purpose of our research was the presentation of the range of different solutions adopted on the basis of current constitutions and applied in practice under the heading of the horizontal application of constitutional rights. We wanted to achieve this purpose not only by the careful choice of States, but also by the engagement of researchers from different countries and universities in the realization of the project. Therefore our international research team consists of researchers from Albania, Greece, Ukraine, and Poland, and this leads to the bilingual character of our publication.</p> <p><em>From the lntroduction</em></p> Monika Florczak-Wątor Iwona Wróblewska Charilaos Nikolaidis Jarosław Szymanek Jarosław Sułkowski Anna Rataj Piotr Czarny Sebastian Kubas Anna Chmielarz-Grochal Migena Leskoviku Tatyana A. Antsupova Copyright (c) 2015 Monika Florczak-Wątor + et al. 2015-09-01 2015-09-01 Civis Romanus sum. Rzymskie prawo publiczne https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/260 <p>CIVIS ROMANUS SUM. THE ROMAN PUBLIC LAW – SELECTED ISSUES</p> <p>The present book <em>Civis Romanus sum. The Roman public law</em> – <em>selected issues</em> has been planned as a scientific support for students of Administration at the Faculty of Law and Administration of Jagiellonian University, for auditors of lectures: <em>The Roman administrative practice</em> and <em>The Roman system and administration in a comparative context</em>. The book is a set of essays concerning issues of Roman public law. Some aspects of the Roman public law and subject matters to which a Roman citizenship (<em>civitas Romana</em>) is a common denominator, have been raised herein. The concept of citizenship itself and its importance to Romans and strangers and also the content of rights included in it are extraordinarily interesting and very complex issues. They have been a subject of many scientific works: monographs, articles and handbooks of the Roman public law. This publication is not a handbook in principle and therefore, having freedom (to some extent) of choosing issues to be analysed, I decided to select these which concern the purchase and loss of Roman citizenship, rights entitled to citizens pursuant to the private and public law and a way of realisation of one of these rights – the right to stand for office (<em>ius honorum</em>). Discussing the latter issue required a presentation of process of creating the structure of Roman offices in a period of Republic and either the basis of rules concerning holding offices and indication of competences of particular <em>magistratu</em>s. Thus, as Cicero wrote “the office is the power” (Cic. <em>de leg. 3.1.2: For as the law is set over the magistrate, even so are the magistrates set over the people</em>) – holding an office was incredibly prestigious in Rome. It is worth paying the attention to pre-election campaign, looking at a candidate’s profile, discussing the challenges which a candidate had to rise to and indicating which pre- -electoral candidate’s activity was considered to be advantageous or condemnable at the end of the Republic.</p> Karolina Wyrwińska Copyright (c) 2015 Karolina Wyrwińska 2015-09-01 2015-09-01 In God We Trust https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/265 <p>Stany Zjednoczone Ameryki to państwo o zróżnicowanym wielokulturowym obliczu, hołdujące zasadom pluralizmu religijnego i rozdziału państwa od Kościoła. Tymczasem amerykańska sfera publiczna przepojona jest motywami religijnymi, a odniesienia do Boga widnieją nawet na amerykańskich banknotach. Hasło <em>In God We Trust </em>(<em>W Bogu pokładamy ufność</em>) stało się narodowym mottem Stanów Zjednoczonych. Frazy takie jak: <em>God Bless America</em> czy <em>One Nation Under God </em>występują powszechnie w przemówieniach liderów społecznych i przywódców politycznych, a badania społeczne wskazują na wysokie wskaźniki religijności wśród Amerykanów oraz ich akceptację dla obecności religii w sferze publicznej.</p> <p>Aby zrozumieć przyczyny takiego stanu rzeczy, a także rolę, jaką w amerykańskiej sferze publicznej odgrywają zarówno Kościoły, jak i tak zwana "religia obywatelska", której manifestacją jest przytoczona w tytule fraza, niezbędne jest przeanalizowanie historii rozwoju instytucji religijnych na terenach obecnych Stanów Zjednoczonych oraz prześledzenie udziału różnych grup religijnych w przemianach społecznych, politycznych i kulturowych zachodzących w społeczeństwie amerykańskim na przestrzeni wieków. Dlatego w niniejszej publikacji zaprezentowano obszerną analizę historyczną.</p> <p>W literaturze polskojęzycznej odczuwany jest niedosyt analiz naukowych na temat roli religii w kształtowaniu społeczeństwa amerykańskiego, zwłaszcza całościowych opracowań, w których systematycznie omówiona byłaby rola religii w sferze publicznej USA. Niniejsze opracowanie jest próbą uzupełnienia tej luki.</p> Paulina Napierała Copyright (c) 2015 Paulina Napierała 2015-09-01 2015-09-01 Kulturemy podhalańskie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/259 <p>PODHALE CULTUREMES</p> <p>Dialectologists interested in lexis gathered their resources in the form of dictionaries, subdialect texts and atlases, while ethnolinguists dealt with linguistic picture of the world as present in subdialect material. And in such a way was the Podhale subdialect described. However, these works fail to answer the following question – which words are particularly important for Podhale Gorals (highlanders)? It is a question of ethnolinguistics (to be exact – of ethnosemantics), and the answer is contained in the present monography. The concept of a cultureme has been used in translation studies, stylistics, and ethnolinguistics. In the last conceptualization (represented by Alicja Nagórko) a cultureme is closest to Anna Wierzbicka’s key words. Culturemes might be identified as key words important for a community’s self-awareness. Surveys, analyses of printed texts and Gorals’ utterances were used to identify Podhale culturemes. The researcher’s intuition played an important role. As a result, 34 culturemes were determined. Understanding these units is a key to understanding Podhale culture.</p> Maciej Rak Copyright (c) 2015 Maciej Rak 2015-08-25 2015-08-25 Monarchia, lud, religia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/253 <p>Prezentowana rozprawa ma wartość szczególną, zawiera bowiem istotne ustalenia dotyczące jednego z najbardziej kontrowersyjnych w dotychczasowej literaturze zagadnień, wiążącego się z istotą i pozycją, kwestią jednorodności lub niejednorodności, wreszcie konserwatywnego lub liberalnego waloru środowiska zwanego popularnie Hotel Lambert, skupionego wokół księcia Adama Jerzego Czartoryskiego w dobie tzw. Wielkiej Emigracji po upadku powstania listopadowego. Autor wybornie wykorzystał teksty odnalezione w zasobach Biblioteki XX. Czartoryskich w Krakowie, wziął pod uwagę teksty łatwiej dostępne i opracowania, by ukazać nie tylko wielonurtowość właściwą temu środowisku, ale także wyjątkowość położenia, w jakim znalazł się polski naród po trzecim rozbiorze i utracie samodzielnego bytu politycznego, i na tym tle próby budowania koncepcji „monarchii narodowej” z władzą i „królem de facto” (z czym nie godzili się publicyści także do Hotelu Lambert niekiedy zaliczani, a związani z „Dziennikiem Narodowym”); omówił również kluczowy problem relacji insurekcji do ładu, władzy i katolicyzmu, jakże często uznawanego za kluczowy element polskiej „tożsamości zbiorowej”. Jeśli dzisiaj jeszcze zastanawiamy się nad kierunkami polskiej myśli politycznej pierwszej połowy XIX w., to wysoce erudycyjna praca Mikołaja Rysiewicza namysł ten nam ułatwi, gdyż prezentuje je w sposób przystępny, ale bez zbędnych uproszczeń; być może jednak skomplikuje go, gdyż przedstawia część z tych kierunków w nowy sposób, pobudzający nie tylko do refleksji, ale i do rzetelnych polemik, także w związku z aktualnymi dla nas problemami. <br><em>Z recenzji prof. dr. hab. Bogdana Szlachty</em></p> <p>Rozprawa stoi na bardzo wysokim poziomie merytorycznym. Autor doskonale panuje nad tokiem wywodu (…). Bardzo starannie przemyślał badane problemy. Omówił je w sposób kompetentny, wykazując przy tym nie tylko znakomitą znajomość przedmiotu badań, ale także szeroką wiedzę ogólną, w tym na temat doktryn politycznych i prawnych. Nie ograniczył się do referowania poglądów monarchistów: poddał je krytycznej analizie, wyjaśniając ich genezę, wykazując niespójności. Praca świadczy o dojrzałości badawczej Autora. Poziomem nie odbiega od dobrych prac habilitacyjnych. <br><em>Z recenzji prof. dr. hab. Włodzimierza Micha</em></p> <p>Pan mgr Mikołaj Rysiewicz przedstawił wyróżniającą się poziomem rozprawę doktorską. Zaprezentował się jako bardzo pracowity, skrupulatny i w pełni kompetentny badacz polskiej dziewiętnastowiecznej konserwatywnej myśli politycznej. Jest on – bez najmniejszej wątpliwości – uprawniony do wyrażania na jej temat interesujących i wiążących opinii.</p> <p><em>Z recenzji dr. hab. Anny Citkowskiej-Kimli, prof. UJ</em></p> Mikołaj Rysiewicz Copyright (c) 2015 Mikołaj Rysiewicz 2015-08-24 2015-08-24 Przewodnik po Krakowie dla medyków czyli Kraków medyczny w aspekcie historycznym https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/256 <p>Kraków, choć okres powojenny miał negatywny wpływ na jego oblicze, nie przestał być ośrodkiem nauki i kultury. Stąd lata pobytu w tym mieście to wyborna sposobność do zbliżenia się do różnych środowisk intelektualnych, od środowiska naukowego własnej uczelni poczynając. Uczestnictwo w wykładach (oby wróciły w pełni) i szukanie okazji do zbliżenia się ze społecznością akademicką poza oficjalnymi spotkaniami, jakimi są wykłady i egzaminy, daje możność poznania tylu nowych ludzi i w takim zakresie, o jakim dotąd nie mogło być mowy. Poza tym istnieje możliwość zbliżenia się do środowiska naukowego innych wydziałów Uniwersytetu Jagiellońskiego (profesorzy, koledzy), jak i innych uczelni. Okazję do tego dają wykłady publiczne, odczyty w różnych towarzystwach naukowych. Nie tylko problem na nich poruszany, czasem daleki od naszych zawodowych zainteresowań, staje się nam bliższy, ale przede wszystkim sama osoba wykładowcy przestaje być nazwiskiem, znanym jedynie z prasy czy telewizji. To zbliżenie warte jest trudu, a sposobność – przemijająca. Czasem na zawsze.</p> <p>Ze Wstępu</p> Zdzisław Gajda Copyright (c) 2015 Zdzisław Gajda 2015-08-24 2015-08-24 Niemcy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/255 <p>„Rodzimy się jako istoty cielesne i dzięki ciału dane nam jest pierwotne otwarcie na świat” – pisze Marcel Merleau-Ponty. Ów definiujący cielesność jako nieredukowalny fakt, a zarazem podstawową kategorię orientacji jednostki w świecie teoremat francuskiego filozofa stanowi wielokrotnie ewokowany punkt wyjścia dla badań kulturoznawczych, które poprzez refleksję nad historycznymi przemianami stosunku człowieka do cielesności dążą do zrozumienia praktyk społecznych, politycznych czy kulturowych na przestrzeni dziejów. Badania te nie tylko potwierdzają słuszność tezy francuskiego fenomenologa. Dowodzą ponadto, że zarówno cielesność człowieka jak i jej percepcja nie są determinowane wyłącznie biologicznie, lecz podlegają formowaniu społecznemu, a zatem stanowią medium, w którym przenikają się doświadczenia jednostki i zbiorowości. Kierując się przekonaniem, iż indywidualne fizyczne doświadczanie ciała modyfikowane jest przez kategorie społeczne antropolodzy kultury i socjologowie ukazują dobitnie, iż naukowa refleksja nad społecznymi normami i praktykami związanymi z formowaniem i dyscyplinowaniem ciała pozwala na odkrycie i zrozumienie istotnych zapoznanych dotąd aspektów procesów społecznych i kulturowych. Rozpoznania te okazały się inspirujące także dla najnowszych prac nad procesami formowaniem tożsamości narodowych, które w latach 80-tych XX w. pod wpływem „zwrotu kulturowego” otwarły się nie tylko na kulturowy, ale i antropologiczny wymiar nacjonalizmu.<br><br><em>Ze Wstępu</em></p> Katarzyna Jaśtal Copyright (c) 2015 Katarzyna Jaśtal 2015-08-24 2015-08-24 Antyczna tradycja epicka u Dantego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/254 <p><em>Antyczna tradycja epicka u Dantego </em>jest ukoronowaniem dotychczasowych badań i przemyśleń Marii Maślanki-Soro, których ewolucję i rozwój można było śledzić w poprzednich jej publikacjach […]. Autorka proponuje bardzo subtelną analizę najbardziej istotnych fragmentów poematu Dantego: są to rozważania oparte na gruntownej znajomości tekstu i bogatej literatury przedmiotu oraz na własnej, pogłębionej i dojrzałej lekturze tego wyjątkowego arcydzieła. Najbardziej istotne cechy tej interpretacji to […] zwrócenie uwagi na zaznaczenie przez samego Poetę ewolucji jego stosunku do podziwianych przezeń – bardziej lub mniej – rzymskich autorów oraz ciekawe rozwinięcie koncepcji realizmu figuralnego, przedstawionej niegdyś przez Ericha Auerbacha […]. Studium Marii Maślanki-Soro <em>Antyczna tradycja epicka u Dantego</em> oceniam bardzo wysoko. To bez wątpienia jedna z najlepszych polskich monografii italianistycznych ostatnich lat. <br><br><em>Z recenzji prof. dra hab. Piotra Salwy</em></p> <p>To bardzo cenna pozycja w dorobku naukowym prof. dr hab. Marii Maślanki-Soro. Jej wydanie stworzy nową jakość w badaniach nad <em>Boską Komedią</em> Dantego w głównym nurcie współczesnej intertekstualnej hermeneutyki […]. Naukowa osobowość Marii Maślanki-Soro niejako predystynowała ją do napisania takiej książki: filolog klasyczny i italianistka – te właśnie kompetencje, połączone ze świetnym warsztatem literaturoznawczym i historyczno-kulturowym sprawiły, iż otrzymaliśmy prawdziwe <em>opus magnum</em>, zaskakujące swym rozmachem, doskonale i harmonijnie osadzone zarówno w dawnych, jak i współczesnych nurtach egzegetycznych metodologii, bardzo nowatorskie w swoim koncepcyjnym ujęciu, w sposób niezwykle przejrzysty i kompetentny wyjaśniające tajemnice Dantejskiej <em>lectio auctorum antiquorum</em>.</p> <p><em>Z recenzji prof. dra hab. Jerzego Styki</em></p> Maria Maślanka-Soro Copyright (c) 2015 Maria Maślanka-Soro 2015-08-23 2015-08-23 OUN, UPA i zagłada Żydów https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/414 <p>Kilkadziesiąt artykułów zebranych w tomie <em>OUN, UPA i zagłada Żydów</em> nie jest dziełem wspólnym, lecz indywidualnymi, autorskimi pracami dwudziestu czterech specjalistów z zakresu problematyki nacjonalizmu ukraińskiego i Holokaustu. Reprezentują one różne ujęcia, metodologie i punkty widzenia, gdyż zostały napisane przez autorów pochodzących z Izraela, Ukrainy, Polski, Rosji, Kanady, Niemiec, Szwecji, Francji, Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych, którzy mają rozmaite doświadczenia kulturowe, przynależą do różnych szkół historycznych, posiadają odmienne upodobania stylistyczne. Wielogłos był naszym zamiarem i staraliśmy się w trakcie prac redakcyjnych nie uronić nic z tej polifonii. Jedynym kryterium doboru była erudycja i kompetencja autorów oraz ich oddanie prawdzie i sztuce pisarstwa historycznego. Unikaliśmy tekstów jawnie propagandowych, stąd czytelnik nie znajdzie tu publikacji współczesnych obrońców nacjonalizmu ukraińskiego. Nie ma też tekstów napastliwych, o charakterze antyukraińskim. Naczelnym kryterium była bowiem starożytna zasada Tacyta: <em>sine ira et studio</em> (...).</p> <p><em>(Od wydawcy)</em></p> Andrzej A. Zięba John‑Paul Himka Per Anders Rudling Marko Carynnyk Ołeksandr Zajcew Lucyna Kulińska Frank Golczewski Kai Struve Grzegorz Rossoliński‑Liebe Aleksander Diukow Delphine Bechtel Gabriel N. Finder Alexander V. Prusin Ivan Katchanovski Ewa Siemaszko Władysław Siemaszko Jurij Radczenko Grzegorz Motyka Witold Mędykowski Christoph Mick Omer Bartov Per Anders Rudling Sofia Graczowa Delphine Bechtel Taras Kuryło Andrzej Zapałowski Copyright (c) 2015 Andrzej A. Zięba + et al. 2015-08-17 2015-08-17 Orientalia w „Zbiorze potrzebniejszych wiadomości porządkiem alfabetu ułożonych” Ignacego Krasickiego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/407 <p><em>Zbiór potrzebniejszych wiadomości porządkiem alfabetu ułożonych</em> pióra Ignacego Krasickiego ukazał się w latach 1781-1783 nakładem oficyny Michała Grölla w Warszawie i Lwowie. Ta dwutomowa księga, w porównaniu z wydanymi niespełna pół wieku wcześniej <em>Nowymi Atenami</em> ks. Benedykta Chmielowskiego, znanymi z określenia: „Koń, jaki jest każdy widzi”, była pierwszą nowoczesną polską encyklopedią. Wbrew nieco szorstkiej opinii Józefa Ignacego Kraszewskiego, biografa Krasickiego, który prawie sto lat później pisał: „Encyklopedya ta, owoc pracy długiej i żmudnej, mieści w sobie moc rzeczy, a jak wszystkie encyklopedye, ledwie się na co przydała. Notatki są krótkie, niedostateczne, niewyczerpujące, niedokładne, polskich w niej rzeczy wiele z różnych źródeł, obcych też dosyć. Bądź co bądź, myśl sama takiej encyklopedyi była coś warta, ale Krasicki nie zadał sobie pracy jej rozwinąć”.</p> <p>Dzieło to nawiązywało do wzorców wypracowanych przez encyklopedystów francuskich zarówno pod względem formy, jak i zawartości. Niektóre z zebranych w nim informacji to wręcz tłumaczenia haseł słynnej <em>Encyclopédie, ou Dictionnaire raisonné des sciences, des arts et des métiers</em>. W przypadku zaś terminów orientalnych widać wyraźny wpływ siedemnastowiecznego leksykonu <em>Bibliothèque orientale, ou dictionnaire universel</em> autorstwa Barthélemy’ego d’Herbelota.</p> <p>(fragment <em>Słowa wstępnego</em>)</p> Paweł Siwiec Copyright (c) 2015 Paweł Siwiec 2015-08-17 2015-08-17 Teorie zmiany na przykładzie włoskiej polityki wschodniej https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/385 <p>Poszukiwanie sposobów na możliwie pełne i wiarygodne ujęcie naszych wyobrażeń na temat otaczającej nas rzeczywistości będzie zawsze zadaniem zbyt złożonym, by zamknąć je w jakimkolwiek schemacie badawczym. Niemniej jednak bez podejmowania prób analizy bardziej abstrakcyjnej niż obserwacja zwykłego toku wydarzeń niewiele potrafilibyśmy zrozumieć z otaczającego nas świata.</p> <p>Wybór określonej koncepcji teoretycznej w bardzo dużym stopniu determinuje sposób odczytania i rozumienia przeszłości, teraźniejszości czy naszych wyobrażeń na przyszłość. Na te same pytania dostajemy różne odpowiedzi, nasza uwaga koncentruje się na innych zagadnieniach, świadomie pomijamy to wszystko, co według założeń danej koncepcji dla opisu rzeczywistości jest mniej istotne. (...) Analiza polityki włoskiej według najważniejszych szkół teoretycznych miała przede wszystkim pokazać ich możliwości eksplanacyjne, ale też ograniczenia. Dobrze, gdyby przekonała, że warto korzystać, o ile to możliwe, z różnych modeli teoretycznych. Jeden schemat relacyjny nigdy nie pomieści złożoności i różnorodności zjawisk społeczno-politycznych.</p> <p>fragment <em>Podsumowania</em></p> Iwona Krzyżanowska-Skowronek Copyright (c) 2015 Iwona Krzyżanowska-Skowronek 2015-08-06 2015-08-06 Kłopot z wartościami https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/411 <p><strong>THE TROUBLE WITH VALUES: ESSAYS IN THE ETHICS OF SOCIAL LIFE</strong></p> <p>The book consists of ten articles which include:<em> Karl Jaspers about the disease of democrac</em>y; <em>The freedom of the individual and his or her membership in political and social organisations</em>; <em>The role of falsehood in the election campaign</em>; <em>The concept of quotas and the concept of equality and justice (an attempt at justification of the quota system); Goodness as an object of conflict</em>; <em>The ethical aspects of the ecological policy</em>; <em>The vision of the university (on the basis of the statements made by the representatives of the Lviv-Warsaw school) an the modern realia</em>; <em>About the educational falsehood</em>; <em>About the role of justice in the educational process</em>; <em>Honourable or worthy citizens</em>?</p> <p>The publication familiarises the reader with the problems of ethics in the practical context, for the ethical theories which are presented therein are referred to reality and not only to the mutual relations between these theories. Inspiration for the articles is furnished both by the literature of the subject as well as the statements of the classics (Aristotle, Locke) and the diagnoses of scholars of such stature as Jaspers, Fromm, Arendt and Kołakowski. The book includes the opinions of writers, researchers, especially of the historians of ideas, statements of journalists and the representatives of local governments. However, special emphasis is put on the in-depth scrutiny from the perspective which is furnished by living in the province and by the engagement in social activities. After Karl Jaspers’s manner the policy that is presented is treated within the framework of the ethics of responsibility and vocation, and not only of efficiency, which is prone to accept falsehood and private interests.</p> Antonina Sebesta Copyright (c) 2015 Antonina Sebesta 2015-08-05 2015-08-05 August Antoni Jakubowski – poeta rozpaczy https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/249 <p>This book is the first monograph on the works of August Antoni Jakubowski, the son born out of wedlock of Antoni Malczewski. It was based on source materials, that include the copy of the manuscript of <em>Posthumous Letters</em> of the poet, in drawing Marcin Rosienkiewicz up, imported by the author of this book from Polish Library in Paris. This work is an effect of conducted examinations both in Poland, as well as in the USA, where Jakubowski spent final years of his tragic life, ended with the suicide at the age of twenty-one. Reaching to many unknown until now information concerning the life and the works of the author of the first published in the USA book about Polish history, literature and the culture, written in English, was possible thanks to the help of lawyer Przemysław Jan Bloch, the founder of the Blochs Foundation dealing with the restitution of objects associated with the Polish national legacy, lost after the first partition of Poland. <br>As a result of conducted researches the unknown so far facts from the life of Jakubowski, as well as unpublished works of the writer, as<em> Major Alexander</em> were brought to light. Th is work begins with discussing the state of the current research on the artistic work and the biography of Jakubowski what constitutes the attempt to put together both Polish and foreign sources about the son of Malczewski. The author of this book systematized the poetic oeuvre of the writer, discussed not-analysed earlier poems by Jakubowski: <em>It is weary</em> and <em>The Exile’s Song</em>. <br>Malczewski’s son’s poetry was collected in 1839 and prepared to publish by Marcin Rosienkiewicz, who was also an exile and August’s companion. However, the poetry was stored in the archives of the Polish Library in Paris for 132 years. In 1971 Julian Maślanka found it and, in 1973, published it. It has not also lived to see its monograph. It’s about time that Jakubowski returned from exile and took place due to him in the history of literature.</p> Ewa Modzelewska Copyright (c) 2015 Ewa Modzelewska 2015-08-01 2015-08-01 Ormianie w przedautonomicznej Galicji https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/241 <p>The dissertation is devoted to the Armenian diaspora which inhabited this part of the Polish Republic, and which entered the dominion of the Habsburg Empire as a result of the partition of Poland in 1772. Galicia, a region which is going to be discussed below, constituted the province of a country which included considerable parts of Central Europe. This area was inhabited by people of many nations, ethnicities, religions and creeds. The present work is devoted to the demographical and historical problems associated with a relatively small minority but one which exerted a remarkable cultural influence. The representatives of this minority inhabited the south-eastern border areas of Galicia. The chronological framework of this book ranges from the first partition of Poland (1772) to the period when the already-Austrian province assumed an autonomous status (the 1860s). The work consists of six chapters and a supplement which indicates the sources. The latter contains sixteen censuses of the Armenian Catholic people from the years 1782-1822. These documents not only enhance the narration but they also document the Armenian families. They may be the basis for further research and genealogical pursuits. Therefore it seemed that the inclusion of these documents was legitimate because in this way the access to unpublished documents and data which is scattered in various periodicals was facilitated. The particular people may be easily located in the index of names which is printed at end of the book.</p> Franciszek Wasyl Copyright (c) 2015 Franciszek Wasyl 2015-07-26 2015-07-26 Eastern Chessboard https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/396 <p>What is going on east of the West becomes more and more important in today’s world. This book gives very good insight into the issue, especially what concerns Ukraine, Moldova and Armenia. Different countries, with different problems but one in common – Russian influence and tensions that it generates. […] Good book conceived by good team of authors from several countries, working together within a framework of well organized international research project.</p> <p><em>Ph. D. Marek Czajkowski</em></p> Piotr Bajor Kamila Schöll-Mazurek Joanna Fomina Olena Bordilovska Tomasz Stępniewski Mykola Doroshko Roman Kryvonos Vahe Khumaryan Song Lilei Ren Sang Jeffrey Ellison Brown Małgorzata Sikora-Gaca Michèle Knodt Sigita Urdze Moritz Esken Narek S. Galstyan Abraham Gasparyan Hayrapetyan Grigor Aram Terzyan Natalia Adamczyk Hayrapetyan Viktoriya Copyright (c) 2015 Piotr Bajor; Kamila Schöll-Mazurek + et al. 2015-07-25 2015-07-25 North Africa in the Process of Change https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/394 <p>Le présent ouvrage est le produit de travaux universitaires développés dans le cadre du programme européen IRSES « SpringArab/Social Movements and Mobilisation Typologies in the Arab Spring » portant sur les contestations dans le monde arabe. Sont réunies ici les communications présentées lors d’un colloque organisé par l’Université Jagellonne de Cracovie, principal partenaire du réseau de recherches euro-méditerranéen portant sur la question des transformations dans le monde arabe. <br>A l’opposé d’une sociologie spontanée et d’une profusion de discours médiatiques, découvrant, dans les évènements qui ont suivi la mort de « Bouazizi », dans l’élargissement des contestations aux sociétés de l’aire culturelle, et subséquemment dans la chute des dictateurs tunisien et égyptien, la sortie d’un exceptionnalisme arabe et l’entrée en démocratie hic et nunc de sociétés exclues jusque là des bienfaits de celle-ci, validés partout ailleurs, les analyses que le programme a mis au centre de ses travaux ont souhaité s’inscrire dans une triple dimension : celle d’une part de la prise en compte de l’inscription de ces évènements dans une perspective historique de longue durée, d’autre part de la prise en compte de travaux sociologiques et anthropologiques au plus prés des terrains, tout en privilégiant l’approche comparatiste à partir d’autres situations, contextes, et pays.</p> <p><em>Extrait de l'introduction</em></p> Ewa Szczepankiewicz-Rudzka Aïssa Kadri Sonia Dayan-Herzbrun Gérard Prévost Aleksander Głogowski Fernando Oliván López Alessandra Fani Houaida Benkhater Ouelhadj Ferdiou Mohammed Dahiri Khalid Mouna Łukasz Jakubiak Belkacem Iratni Noureddine Harrami Asmae El Arfaoui Smail Debeche Rachid Tlemçani Lala Muradova Huseynova Giovanna Campani Afef Hagi Noureddine Kridis Djamel Zaaboub Khaled Haddadi Alya El-Gueyed Kridis Bernard Gangloff Donia Remili Copyright (c) 2015 Ewa Szczepankiewicz-Rudzka, Aïssa Kadri + et al. 2015-07-25 2015-07-25 Doświadczenie (syn)estetyczne https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/392 <p>Niezwykła różnorodność interesujących mnie zjawisk artystycznych, obejmu­jących działania z pogranicza teatru, sztuk wizualnych i instalacji artystycznych, prowokuje ( ... ) do sformułowania zupełnie nowej metody ich badania. Bez wątpienia metoda ta powinna wyjść poza tradycyjny model analiz teatrologicznych, zakładają­cych ścisły podział na scenę i widownię. Po­staram się zatem przedstawić nowy sposób badań przedstawień <em>site-specifc</em> czy - sze­rzej rzecz ujmując - nowy język opisu tego typu działań. Powinien on objąć wzajem­ne oddziaływania, jakie zachodzą między wszystkimi ich uczestnikami - przestrze­nią, obiektami i strategiami artystyczny­mi, wprowadzanymi do niej przez twórców, a także tymi, którzy w niej przebywają.&nbsp;</p> <p>Fragment <em>Wstępu</em></p> Mateusz Chaberski Copyright (c) 2015 Mateusz Chaberski 2015-07-25 2015-07-25 Im Nebel https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/393 <p>Die Erzahlungen 'Im Nebel' bewegen sich zwischen Realitat und Fantasie, zwischen Alltaglichem und Unglaublichem. Jede Geschichte hat einen realen Rahmen aus dem der Held in eine andere Welt entflieht. Die literarische Kreativitat des Autors ist eine Art von Komprimierung des Lebens und Befreiung aus zufalligen Situationen und gibt der Existenz einen metaphysischen Sinn. Die Texte des Autors sind weder rein surrealistisch noch dem Traum entstiegen, aber beides findet sich in den Erzahlungen. Dem Autor geht es nicht nur urn literarische Kreation, sondem er mochte den Leser iiberraschen. Wichtig ist fiir ihn das Konzept hinterhaltiger Ideen, das Spiel mit der Wirklichkeit, die aber auch zeigt wie merkwiirdig die Welt ist.</p> Stefan Gajda Copyright (c) 2015 Stefan Gajda 2015-07-25 2015-07-25 Szkoła Nauk Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego 1920-1949 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/238 <p>The Jagiellonian University School of Political Sciences 1920-1949 describes an educational institute established as part of the Jagiellonian University Faculty of Law offering its students two-year supplementary courses in political sciences. The School constituted an essential stage in the history of research and teaching of political sciences at the Jagiellonian University; its academic staff and students created a scientific community of great importance for Cracow and Polish political sciences. The other chapters of the dissertation deal with the history of political sciences at the Jagiellonian University describing professor Michał Rostworowski, the founder and the head of the School of Political Sciences for many years, funding acts, legal system, academic staff, students and their association – the Society of Students and Graduates, syllabus: the system of lectures on international law, policy, economy, and, in detail, lectures on totalitarian ideologies – nazism, fascism and communism in interwar Europe. The last chapter is a summary of the political thought of the main lecturers teaching in the School of Political Sciences. A short period of the School’s activity after the Second World War in the years 1946-1949 is also mentioned there.</p> Bartosz Włodarski Copyright (c) 2015 Bartosz Włodarski 2015-07-14 2015-07-14 Szacunek i wsparcie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/384 <p>Truizmem jest stwierdzenie, że udział w walce zbrojnej jest jednym z najbar­dziej traumatycznych doświadczeń, jakie stać się mogą udziałem człowieka. Znacznie rzadziej spotkać jednak można konstatację, że żadna wojna nie kończy się w momencie przerwania działań orężnych, czy też podpisania for­malnych dokumentów wygaszających konfrontację zbrojną. Bez popełnienia błędu założyć można, że w ludzkich umysłach toczy się ona tak długo, jak długo przy życiu pozostaje ostatni z jej uczestników. Zdemobilizowani kom­batanci dźwigają więc cały szereg ciężarów, od ekonomicznych poczynając, a na psychologicznych i egzystencjalnych kończąc. Część z nich nie jest w stanie podołać im bez wsparcia, którego zgodnie z normami prawnymi oraz etycznymi zobowiązany jest dostarczyć im gestor zorganizowanej pomocy, czyli państwo. Oczywiście skala i zakres owej pomocy są nader zróżnicowane, co zjednej strony wynika z ilości możliwych do przeznaczenia na ten cel środków budżetowych, ale nader często również ze splotu rozlicz­nych czynników, materialnych i niematerialnych, które zbiorczo określić można jako „kultura władzy". W czasie gdy z zagadnieniem wsparcia dla we­teranów dwóch wielkich „wypraw ekspedycyjnych" boryka się również Polska, podjęcie tej problematyki w odniesieniu do Kanady, państwa nieaspi­rującego do roli mocarstwa, ale wielokrotnie zaangażowanego w rozmaite konflikty zbrojne, uznać należy za zamierzenie nader zasadne. Rezultaty wy­siłku poznawczego Autorki nie ograniczają się bowiem tylko do warstwy hi­storyczno-deskryptywnej, ale mają bardzo wyraźnie nakreślony wymiar utyli­tarny- stanowić mogą znakomity materiał pomocniczy przy budowie nowo­czesnego, narodowego systemu wsparcia weteranów.</p> <p><em>Z recenzji prof. dr. hab. Krzysztofa Kubiaka</em></p> Magdalena Paluszkiewicz-Misiaczek Copyright (c) 2022 Magdalena Paluszkiewicz-Misiaczek 2015-07-12 2015-07-12 Anonymus Italian-Turkish dictionary https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/239 <p>In the collection of oriental manuscripts preserved in the Marsigli Collection of the Biblioteca Universitaria di Bologna in Italy, one may find an anonymous and dateless dictionary prepared in the Italian language with a translation into Turkish. Judging by the watermark of the paper and certain features of the Turkish language, this manuscript is probably one of the earliest Italian-Turkish dictionaries. Moreover, the character of this work is quite unconventional since both Italian words and the transcribed forms of the Turkish vocabulary are written from right to left. The aim of the present book is to render accessible the Turkish vocabulary included in the dictionary and to present it together with the description of the manuscript.</p> Ewa Siemieniec-Gołaś Copyright (c) 2015 Ewa Siemieniec-Gołaś 2015-07-07 2015-07-07 Miasto jako przestrzeń twórców https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/379 <p>Książka zbiorowa<em> Ścieżkami pisarzy</em> stanowi interesujący przykład rozwijających się dzisiaj badań z zakresu geopoetyki, a ściślej geo-bio-poetyki, bowiem zamieszczone w niej studia dotyczą związków pisarzy z miastami. Wśród zamieszczonych szkiców wyróżnić można takie, w których autorzy rekonstruują „miejskie” doświadczenia pisarzy, oraz inne, podejmujące temat literackiego performowania wizerunku miasta, jako przestrzeni realnej, uchwytnej intersubiektywnie, ale też symbolicznej, odbijającej subiektywne nastawienie poszczególnych autorów. [… ] Jednym z fascynujących motywów nowoczesności jest swoista heterotopia naszych miast – w ujęciu różnych artystów te same miasta okazują się niepodobne do siebie, jakby autokreacja pisarza stanowiła równoległy proces konstytuowania na nowo miasta od dawna istniejącego i – pozornie! – świetnie znanego. Szkice zawarte w książce <em>Ścieżkami pisarzy</em> są również dobrą ilustracją tego zjawiska.</p> <p>dr hab. Jarosław Fazan</p> Anna Grochowska Malwina Mus Agnieszka Dauksza Paulina Potasińska Elżbieta Binczycka Katarzyna Olczak Joanna Woźnicka Karolina Kołodziej Izabella Adamczewska Barbara Weżgowiec Mateusz Antoniuk Daria Murlikiewicz Szymon Piotr Kukulak Magdalena Piotrowska-Grot Elżbieta Pietluch Maria Pawełczak Magdalena Fabiś Katarzyna Szkaradnik Anna Pekaniec Copyright (c) 2015 Anna Grochowska, Malwina Mus + et al. 2015-06-24 2015-06-24 Symbols of Contemporary Culture https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/413 <p>A discourse on symbol constituting the content of this book has been presented in various cultural and temporal contexts. In particular articles we find different axionormative dimensions, where objects, actions, pictrues, buildings, material and non-material artefacts get symbolic meanings. All the essays addressing different cultural traditions and historical backgrounds stress the immanent, everlasting feature of symbol, namely, "pointing beyond itself" to something that is unquantifable and mysterious.</p> <p>By this transcendent process we may get closer or even touch spaces, times, thoughts and feelings of previous generations, which makes us conscious actors and agents of the human past, present and even future. This extraordinary competence, however, cannot be practiced when one remains ignorant to symbolic phenomena.</p> <p>Reading these collected essays, we are provided with a relevant general notion that the postmodern human, depending so much on technology and science, still remains in need of symbols.</p> Monika Banaś Elżbieta Wiącek Piotr Winskowski Ryszard M. Czarny Filiz Sulejman Olena Berezovska Picciocchi Rita Cavallotti Renata Czekalska Agnieszka Kuczkiewicz-Fraś Desislava Damyanova Anna Slatinská Jana Pecníková Monika Lichowska-Płonka Marta Hoffmann Copyright (c) 2015 Monika Banaś, Elżbieta Wiącek + et al. 2015-06-16 2015-06-16 Epopeja w literaturze polskiego oświecenia https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/374 <p><strong>EPIC POEM IN POLISH LITERATURE OF THE ENLIGHTENMENT</strong></p> <p>The book presents ten pieces of varying length and different merit, which are attempts to use the rules of classical epic poem in the period of Polish Enlightenment. The introductory part of the study is devoted to the meaning, properties and history of the genre, its place in the literature of the Enlightenment (with special attention to Voltaire’s Henriade). The most important European works belonging to this genre have been mentioned in the article as is the history of epic poetry in the Old Polish period. The study also presents statements on aesthetics and literature formulated during the Enlightenment by both foreign and Polish authors as regards understanding the nature and function of the epic and its main aspects, such as the unity of action, legitimacy and types of miraculousness, its characters, narrative and style.</p> Roman Dąbrowski Copyright (c) 2015 Roman Dąbrowski 2015-06-14 2015-06-14 Przybyszewski https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/412 <p>Książka <em>Przybyszewski. Re-wizje i filiacje</em> jest ważnym wydarzeniem zarówno w zakresie badań nad twórczością autora <em>Śniegu</em>, jak i nad wczesnym etapem polskiego modernizmu. Można ją czytać jako wielką polifoniczną dyskusję o wartości dzieła Przybyszewskiego dla literatury polskiej i europejskiej. Zdecydowana większość badaczy, idąc za nowatorskimi badaniami Gabrieli Matuszek, dostrzega w Przybyszewskim pisarza nowoczesnego, ściślej mówiąc: twórcę inicjującego światoobraz nowoczesnego człowieka i formy jego artystycznego wyrazu. W tej grupie pojawiają się studia wyznaczające nowe perspektywy i obszary badań, np.: wyrażanie uczuć i treści duchowych przez „mowę ciała" oraz ekspresję płci (Gabriela Matuszek); biseksualność podmiotu (Adrian Mrówka); freudowski „przymus powtarzania" w planie fabularnym i obrazowo-poetyckim (Anna Czabanowska-Wróbel); podporządkowanie wizji człowieka archetypowi błądzenia i upadku (Katarzyna Badowska); możliwość odczytania twórczości autora <em>Confiteoru</em> w bogatym kontekście, znamiennym dla początków nowoczesności: w strefie przenikania się świadomości scjentycznej i mistycznej (Anna Dziedzic); twórcza recepcja dzieła Przybyszewskiego w pokoleniu „wizjonerystów" - lata 30. XX wieku (Ewa Kołodziejczyk).</p> <p>Na przeciwnym biegunie sytuują się stanowiska rewizjonistyczne, których autorzy albo wracają do dawnego image'u autora<em> Dzieci szatana</em> - artysty zmarnowanego talentu, błędnie interpretującego nowe zjawiska w sztuce (Paweł Dybel), albo zarzucają mu nierozumienie kluczowego filozofa epoki, Artura Schopenhauera (Iwona Rusek), albo wreszcie pomniejszają znaczenie pisarza w kręgu berlińskiej bohemy (Katarzyna Orlińska).</p> <p>Niekiedy autorzy wskazują na motywy, które dotąd nie znajdowały się w centrum zainteresowania badaczy, np. motywy lustra i odbicia (Adam Jarosz), albo przewartościowują wiedzę o motywach wielokrotnie już omawianych (Agnieszka Grzelak). Warto zauważyć obecność szkiców opisujących relację Przybyszewski - inni artyści, np. Chopin (Małgorzata Sokalska) czy Alfred Mombert (Hanna Ratuszna). [ ... ] W sumie otrzymujemy książkę bardzo bogatą, tematycznie zróżnicowaną, ukazującą nieprzemijającą żywotność dzieła Przybyszewskiego, które może inspirować, budzić spory lub zastrzeżenia, ale na pewno nie spocznie w muzeum literatury.</p> <p><em> Z recenzji prof dr. hab. Wojciecha Gutowskiego</em></p> Gabriela Matuszek Iwona E. Rusek Adrian Mrówka Dariusz Dziurzyński Paulina Urbańczyk Anna Czabanowska-Wróbel Katarzyna Badowska Anna Dziedzic Adam Jarosz Agnieszka Grzelak Małgorzata Sokalska Paweł Dybel Hanna Ratuszna Katarzyna Orlińska Rüdiger Bernhardt Marek Grajek Grzegorz P. Bąbiak Mateusz Bourkane Jan Ciechowicz Elżbieta Stoch Jolanta Dragańska Ewa Kołodziejczyk Adam Grzybowski Copyright (c) 2015 Gabriela Matuszek + et al. 2015-06-09 2015-06-09 Przestrzeń i społeczeństwo Chrzanowa średniowiecznego i nowożytnego https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/388 <p><strong>SPACE AND SOCIETY IN THE MEDIEVAL AND EARLY MODERN CHRZANÓW</strong></p> <p>The thesis concentrates on the sociotopography of the city of Chrzanów. During the period under consideration it was a small city situated in the Kraków Land on the border of Lesser Poland and Silesia. The choice of this city was dictated mainly by the existence of a considerably rich source material. The main part of the source material used for the research consists of the municipal records preserved and stored in the National Archive in Kraków. The collection is comprised of twenty three municipal record books, thirteen of which were thoroughly analysed. One of the records is referred to as the counciltribunal record, two are labelled as the record of the municipal council, and the remaining ten are the records of the municipal tribunal. Apart from the municipal records other sources were used for the research, mainly fragments of the guild records and the guild privileges, records of the episcopal visitations, tax registers, and – essential for the sociotopographical research – city maps from the nineteenth century, including the cadastral map form 1848. The year 1655 marks the end point of the period under consideration, while the starting point is not precisely indicated. The analysis of the spatial and social structures covers a period from the first half of the fifteenth century, but it was also necessary to outline the earlier history of the town, especially the period prior to the location act, and settle the question of the date and circumstances of the location itself. Unfortunately it was impossible to decisively solve the last mentioned problem.</p> Dorota Żurek Copyright (c) 2015 Dorota Żurek 2015-04-21 2015-04-21 Pasiaste serce https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/375 <p>Cud nad Wisłą, a w zasadzie przy Kałuży…<br>Po wielu miesiącach starań ukazał się drukiem pamiętnik mojego dziadka, Zygmunta Chruścińskiego ‒ <em>Pasiaste Serce. Wspomnienia starego piłkarza</em>.<br>To uczta dla koneserów ‒ wspomnienia mojego dziadka okraszone mnóstwem pięknych, archiwalnych zdjęć, wycinków i cytatów. Piękny język, unikalne fotografie i wspomnienia oraz wiele innych niespodzianek. Zamiast wstępu i zakończenia dwa moje krótkie opowiadania dotyczące Zygmunta Chruścińskiego, piłkarza Cracovii i reprezentanta Polski, kapitana reprezentacji narodowej, a po wojnie dziennikarza „Echa Krakowa", założyciela i pierwszego redaktora naczelnego „Piłkarza", prekursora „Tempa".</p> <p>Polecam gorąco to wydawnictwo!<br>Jacek Chruściński</p> Zygmunt Chruściński Copyright (c) 2015 Zygmunt Chruściński 2015-04-14 2015-04-14 Policja Państwowa i inne instytucje bezpieczeństwa na Wileńszczyźnie w latach 1918-1939 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/244 <p>An analysis of the formation of police institutions in Vilnius and in the Vilnius region in the inter-war period should commence with a brief presentation of the political history events which exerted an influence upon the formation of the state borders in that area. The establishment of formations whose aim was the protection of internal security was a very important element, which, however, was frequently omitted in the historical considerations. This is a direct consequence of the premise which was presented already by Plato, that the ensuring of the internal security of the citizens is one of the basic functions of the state. The police as the state institution whose task is to ensure internal security is therefore an element of eff ective control, exercised by the political authority over a given state territory. This effective control is therefore an attribute which is characterised by the existence of state authority which has dominion over a given territory and the people who inhabit it. Thus one could say that the possession of efficiently operating police formations, apart from the armed forces, is necessary for the state as an instrument which ensures its existence as such. Moreover, the case of Iceland, which does not have military formations, indicates that it is the police which becomes the condicio sine qua non of the existence of the state within the framework of international law. This association may also be visible in the etymology: the word “police” is derived from the Greek word “politeia” i.e. state. This word is also the title of the most famous work of the Greek philosopher Plato.</p> Aleksander Głogowski Copyright (c) 2015 Aleksander Głogowski 2015-04-06 2015-04-06 Szkice i studia o Krakowie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/179 <p>Książka zbiorowa <em>Ścieżkami pisarzy</em> stanowi interesujący przykład rozwijających się dzisiaj badań z zakresu geopoetyki, a ściślej geo-bio-poetyki, bowiem zamieszczone w niej studia dotyczą związków pisarzy z miastami. Wśród zamieszczonych szkiców wyróżnić można takie, w których autorzy rekonstruują „miejskie” doświadczenia pisarzy, oraz inne, podejmujące temat literackiego performowania wizerunku miasta, jako przestrzeni realnej, uchwytnej intersubiektywnie, ale też symbolicznej, odbijającej subiektywne nastawienie poszczególnych autorów. [… ] Jednym z fascynujących motywów nowoczesności jest swoista heterotopia naszych miast – w ujęciu różnych artystów te same miasta okazują się niepodobne do siebie, jakby autokreacja pisarza stanowiła równoległy proces konstytuowania na nowo miasta od dawna istniejącego i – pozornie! – świetnie znanego. Szkice zawarte w książce Ścieżkami pisarzy są również dobrą ilustracją tego zjawiska.</p> Agata Magiera Iwona Boruszkowska Urszula Pieczek Joanna Skolik Katarzyna Grzybowska Urszula Orlińska-Frymus Maksymilian Wroniszewski Anna Grochowska Izabela Suchojad Aneta Kozyra Malwina Mus Marta Kowalska Piotr Żołądź Agnieszka Pudełko Bogusława Bodzioch-Bryła Copyright (c) 2015 individual authors 2015-03-31 2015-03-31 Moja Solidarność https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/508 <p><em>Moja Solidarność</em> to pierwsza część wspomnień Edwarda E. Nowaka obejmująca okres jego pracy w HiL - od strajków w sierpniu 1980 r. do brutalnej pacyfikacji strajku podjętego po wprowadzeniu stanu wojennego do częściowo wolnych wyborów do kontraktowego sejmu w 1898 r. oraz służbę publiczną pełnioną już w III Rzeczypospolitej.</p> Edward E. Nowak Copyright (c) 2015 Edward E. Nowak 2015-03-16 2015-03-16 Znaczenie i wartość w filozofii Johna McDowella i Barry’ego Strouda https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/377 <p>The present book discusses John McDowell’s and Barry Stroud’s approaches to two questions: the question of the nature of linguistic meaning and the question of the nature of values. The author of this work juxtaposes these issues, as McDowell’s and Stroud’s analyses of both questions lead them to the same conclusion: that both linguistic meaning and values are not reducible to any more fundamental phenomena.</p> Jan Wawrzyniak Copyright (c) 2015 Jan Wawrzyniak 2015-02-03 2015-02-03 Głosy z szuflady https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/158 <p>Dwa scenariusze Hejduka zawarte w tej książce tylko w niewielkim stopniu oddadzą sprawiedliwość drodze twórczej ich autora. Oba powstały w pierwszych redakcjach jeszcze w latach 80., po stanie wojennym. Realizację w Teatrze 77 tekstu <em>In memoriam </em>wstrzymała cenzura. Napisany został on w poetyce właściwej scenariuszom teatru studenckiego, zwanego też alternatywnym, charakteryzuje go nakładanie się obrazów, przenikanie rzeczywistości aktualnej i retrospekcji.</p> <p>Oba teksty – <em>In memoriam </em>i <em>Wypadek </em>– są jak awers i rewers pewnego stanu rzeczywistości, rzeczywistości podmienionych pojęć, odzwierciedlają tak charakterystyczną dla tamtych lat atmosferę podejrzliwości, spisku. Ale także rzeczywistości, która – wbrew wszystkiemu, wbrew fałszywym Ikarom – niosła w sobie i nadzieję.</p> <p style="text-align: right;"><em>ze Wstępu Elżbiety Morawiec</em></p> <p>&nbsp;</p> Zdzisław Hejduk Copyright (c) 2014 Zdzisław Hejduk; Elżbieta Morawiec 2014-12-31 2014-12-31 Miejsca (nie)pamięci https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/152 <p><strong>(UN)PLACES Of MEMORY: ON COMMEMORATING UKRAINIAN HOLODOMOR OF 1932-1933</strong></p> <p>The recent decades have been witnessing the creation of a historic event both on the part of historiographers and in the public discourse. Holodomor of 1932-1933 evolved from a marginal event in the history of the USSR agriculture to a breakthrough in the process of formation of modern Ukrainian nation. The symbolic image of the Great Famine was created by the Ukrainian diaspora, in the times when the topic of the Stalinist genocide was one of the greatest taboos of the Soviet collective memory. It became a legacy recreated with the intention of seeking the historical truth and greater understanding of the nation’s identity.</p> Wiktoria Kudela-Świątek Copyright (c) 2014 Wiktoria Kudela-Świątek 2014-12-21 2014-12-21 Gramatyka ormiańska (grabar – aszcharabar) https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/66 <p>Książka zawiera opis struktury gramatycznej języka staroormiańskiego (grabaru) oraz równoległą prezentację dwóch współczesnych języków literackich: wschodnioormiańskiego (używanego w Republice Armenii i Iranie) i zachodnioormiańskiego (używanego przez Ormian w diasporze).</p> Andrzej Pisowicz Copyright (c) 2020 Andrzej Pisowicz 2014-12-17 2014-12-17 Niedźwiedź w cieniu smoka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/73 <p><strong>THE BEAR OVERSHADOWED BY THE DRAGON: RUSSIA-CHINA RELATIONS 1991-2014</strong></p> <p>The Russian-Sino relations went a long way since the clashes on Damanskyi/Zhenbao in 1969. The two states were able to normalize their relations in 1989 and fulfill an unprecedented rapprochement, called ‘the strategic partnership, within the 1990’s. The relations were successfully re-established despite cultural and ideological differences, a painful history and political misunderstandings. It must be considered a great achievement.<br>The modernizing paths chosen by Russia and China after the demise of communism determined the first period of relations: Moscow and Beijing looked at each other with reservations, if not dislike. This has changed due to geopolitical realities – Russia’s failed hopes to deliver equal relations with the West and thanks to Chinese pragmatism. Both countries understood benefits of mutually friendly relations: strengthening their positions vis-à-vis the West being the most important one. It was “ideological-axiological” opposition against the West that became the engine of their relations in 1990s. Moscow and Beijing shared a similar perception of global affairs: both opposed the American unilateralism and disliked Western values. NATO’s intervention in Kosovo, in particular, had farfetched consequences. It strengthened their belief of the US’ hegemonistic attitude. Their opposition against the West united them and made their rapprochement in the 90s possible. It was not, however, an alliance or bloc – Russia and China simply strengthened their own positions against the West.</p> Michał Lubina Copyright (c) 2014 Michał Lubina 2014-11-30 2014-11-30 Poetyckie prowincje i peryferie https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/426 <p>W omawianej publikacji powraca w nurt dyskursu literaturoznawczego, nieco już dziś zapomniana, twórczość Jerzego Harasymowicza. Zamieszczone w tomie artykuły trafnie eksponują wyjątkowość tego zjawiska nie tylko na mapie literatury polskiej ostatnich dekad XX wieku. Poetą podobnie dziś zapoznanym pozostaje Mieczysław Jastrun, o którym odkrywczo i błyskotliwie pisze jedna z autorek. Znaczący wymiar poznawczy mają teksty o świecie poetyckim Zdzisława Antolskiego i o twórczości poetów Zaolzia. Przybliżenie tych zjawisk kulturowych dzisiejszemu humaniście odświeża dyskurs kulturowy i wprowadza weń akcenty potrzebnego balansu. <br>Znaczącą zaletą omawianej publikacji jest nieoczywistość tematów i wątków podejmowanych przez poszczególnych autorów - począwszy od szkicu na temat ,,ikoniczności" (w dosłownym tego słowa znaczeniu) wymiaru niektórych wierszy Jerzego Harasymowicza, skończywszy zaś na analizie literackich inspiracji w muzyce Henryka Mikołaja Góreckiego. Nieoczywistość oznacza tu - między innymi - transdyscyplinarność oglądu materii poetyckiej i sfery dźwięków, która ujawnia się choćby w wykorzystaniu rozmaitych trybów lektury, narzędzi odbioru dzieła. Mamy więc tu spojrzenie na poezję z punktu widzenia historii sztuki, antropologii kulturowej, filozofii, teorii języka czy - wedle słów jednej z autorek - ,geokrytyki i mitopoetyki". Zebranie tak różnych odczytań utworów poetyckich uważam za dużą wartość omawianego tomu.</p> <p>Z recenzji dr. hab. Witolda Bobińskiego</p> Joanna Kulczyńska Wojciech Ligęza Włodzimierz Próchnicki Katarzyna Grucka Damian Lechwar Łukasz Szeliga Piotr Zając Joanna Kuczaty Joanna Kosturek Karolina Górniak Katarzyna Szkaradnik Anna Stec-Jasik Grażyna Darłak Copyright (c) 2014 Joanny Kulczyńskiej, Wojciech Ligęza, Włodzimierz Próchnicki 2014-09-23 2014-09-23 Polska dramatyczna 2 https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/439 <p>Gest autorów jest rodzajem działania, które zrywa z mechanicznym ciągiem przyczynowo-skutkowym rekonstruowania i opisywania historii, a zatem stanowi obietnicę nowego spojrzenia na wspólną nam przeszłość przedstawioną i wytwarzaną przez polski dramat i polskie dramatyzacje życia społeczno-politycznego. Konsekwencję tego zerwania stanowi nie tyle badanie ugruntowanych już, historycznych ustaleń na temat przeszłości polskiego dramatu i polskich dramatyzacji, ile przyglądanie się organizacji tych ustaleń, a zatem badanie strategii i procedur zastępujących i odgrywających minioną rzeczywistość wspólnotową Polaków.</p> <p><em>Fragment rozdziału „Polskość in effige”</em></p> Małgorzata Sugiera Łucja Iwanczewska Dariusz Kosiński Mateusz Borowski Wojciech Baluch Lena Magnone Ewa Bal Michał Kuziak Anna Pekaniec Wanda Świątkowska Agnieszka Marszałek Copyright (c) 2014 Małgorzata Sugiera + et al. 2014-09-18 2014-09-18 Partnerstwo czy członkostwo? https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/258 <p>Oddawana w ręce Czytelników książka przedstawia politykę integracji euroatlantyckiej Ukrainy realizowaną przez to państwo po 1991 r. Celem autora było szersze przedstawienie współpracy Ukrainy z NATO na przestrzeni ostatnich lat jako jednego z ważniejszych kierunków polityki zagranicznej tego państwa. Takie ujęcie tematu badawczego naturalnie określiło zakres chronologiczny prowadzonych badań, które obejmują lata 1991-2014. Cezurę początkową bezspornie wyznacza w tym przypadku uzyskanie niepodległości przez państwo ukraińskie. Pełna analiza procesów dotyczących polityki bezpieczeństwa i stosunków z NATO mogła zostać przedstawiona jedynie w odniesieniu do najbardziej aktualnych wydarzeń w tym zakresie, szczególnie wobec zmian, jakie dla wyników badań przyniosła prezydentura Wiktora Janukowycza. Założenie i podstawy programowe dotyczące polityki zagranicznej posłużyły autorowi za punkt wyjścia do właściwych rozważań na temat roli i miejsca NATO w polityce bezpieczeństwa Ukrainy oraz uwarunkowań wewnętrznych i międzynarodowych integracji euroatlantyckiej tego państwa. W kolejnej części książki omówiona została polityka NATO wobec zmian zachodzących na wschodzie Europy i decyzje podjęte przez Sojusz, skierowane na zinstytucjonalizowanie współpracy z nowymi partnerami. W dalszych rozdziałach przedstawiono przyczyny zmiany stanowiska Ukrainy wobec NATO, które w ostatnich dwóch dekadach przeszło ewolucję od „akceptacji” (lata 1991-1997), poprzez partnerstwo (1997-2002), wolę członkostwa (2002-2010), „pragmatycznej współpracy” (2010-2014), do ponownego uznania członkostwa w Sojuszu za jeden z priorytetowych kierunków polityki zagranicznej i bezpieczeństwa państwa ukraińskiego.</p> Piotr Bajor Copyright (c) 2014 Piotr Bajor 2014-08-25 2014-08-25 Poetycka wyspa pokoju https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/257 <p><strong>THE POETIC ISLAND OF PEACE. THE FORMATION, ACTIVITY AND WORD-WIDE ASPIRATIONS OF THE ARABIC APOLLO SOCIETY</strong></p> <p>The object of the book is the presentation of the genesis and activity of the Apollo Society, acting in Egypt within the years 1932-1934 for the benefit of the rebirth of Arabic poetry. Particular attention in this book was paid to the peaceful mission that the society itself selected, and the ideas of brotherhood, cooperation, and international literary exchange – on which it was based. The leading representatives of this group understood the rebirth of Arabic poetry as such an increase of its artistic level that would enable its creators to join the Parnassus of the world poetry, become equal partners alongside the English, French or German poets. They dreamed their poetic works would become the great pride of the Arabs in the international forum. The book presents the various stages of the rebirth of Arabic poetry in Egypt during the second half of the 19th century to the first four decades of the 20th century. Factors that enabled the development of poetry were characterized, the role of the Apollo Society and the monthly review published by it was shown in the history of Arabic literature. The 20s of the 20th</p> Ida Balwierz Copyright (c) 2014 Ida Balwierz 2014-08-25 2014-08-25 Słownictwo w dydaktyce języka https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/252 <p>Proces kształcenia językowego to podróż w krainę słów. Nie można wyruszać w nią bez mapy i kompasu. By świadomie wspomagać wysiłki uczących się i kierunkować ich działania, trzeba wiedzieć, jak opanowują słowa, dlaczego je zapominają, jak przechowują je w pamięci. Im większa będzie więc wiedza nauczyciela na temat procesu opanowania leksyki, tym efektywniej będzie mógł wspomagać uczących się w pokonywaniu trudności pojawiających się w trakcie nauki, dobierając odpowiednie metody, materiały i techniki pracy, tworząc odpowiednią atmosferę czy właściwie rozkładając akcenty w czasie zajęć.</p> <p><em>Fragment rozdziału III<br></em></p> <p>Parafrazując słowa Autorki, taką mapą i kompasem dla wszystkich nauczycieli języka polskiego jako obcego, a także innych języków obcych oraz dla osób uczących się samodzielnie języka może być książka <em>Słownictwo w dydaktyce języka. Świat słów na przykładzie języka polskiego jako obcego</em>. Jest ona jednak, według mnie, czymś więcej niż przewodnikiem, jest monografią, poświęconą kształceniu kompetencji leksykalnej uczących się języka polskiego. Książka ma spójną kompozycję, przejrzystą i jednolitą metodologię, logiczne i dobrze udokumentowane wywody. Odbiorca cały czas może śledzić proces twórczy Autorki, która na początku każdego rozdziału pokazuje problem, stawia tezę, następnie problem analizuje i wreszcie ukazuje jego rozwiązanie. Na rynku wydawniczym brakuje prac, w których refleksja naukowa i wiedza teoretyczna tak umiejętnie łączyłaby się z rozwiązaniami praktycznymi.</p> <p><em>Z recenzji prof. dr hab. Bożeny Ostromęckiej-Frączak</em></p> Anna Seretny Copyright (c) 2014 Anna Seretny 2014-08-24 2014-08-24 Wczesna interwencja psychologiczna w chorobie niedokrwiennej serca i jej terapeutyczne znaczeni