Pomiędzy klasycznością a romantycznością : młodzi autorzy Wilna, Krzemieńca i Lwowa wobec przemian w literaturze polskiej lat 1817-1828

Authors

Monika Stankiewicz-Kopeć
Akademia Ignatianum w Krakowie
https://orcid.org/0000-0003-1650-3887

Keywords:

literary awareness, early Romanticism, romantic breakthrough

Synopsis

”The task which I set before myself is to show the picture of the so-called Polish romantic breakthrough, not from the perspective of great actors of the then literary stage, as it has been presented until now […], but from the standpoint of less important authors […] stemming from the literary environments of pre-uprising Vilnius, Krzemieniec, Lviv and Warsaw. Basically, such a picture has not existed in the history of literature to date […] a view on the romantic breakthrough and pre-uprising literature exactly from the perspective of minor authors sets the situation of transition from the Enlightenment to Romanticism in completely different light, unknown until now.” (from Introduction)
This attitude allows, most of all, to emphasise many currents of the above-- mentioned period, and to depart thereby from viewing pre-November literature only as a series of advances of the dominant current, i.e. Romanticism – such viewing ignores everything outside of this current; everything that is “unromantic” (for example classicism, sentimentalism, proto-realism, late rococo), and considers it anachronistic, thereby not worthy of closer attention. However, most of these ”unromantic” aspirations were not anachronistic at all, as some of the current aesthetics (mainly classicistic and sentimental) underwent renewal. The legitimacy of discussing these issues results from both vagueness in the presentation of phenomena of the Enlightenment and Romanticism breakthrough in the syntheses of Polish literature, and from selectivity or anachronistic nature of source literature in this respect.

Chapters

  • TABLE OF CONTENTS
  • WPROWADZENIE .......... 9
  • ROZDZIAŁ I. WILNO .......... 35
  • I. Filomaci wileńscy .......... 35
  • II. Świadomość literacka .......... 52
  • ROZDZIAŁ II. KRZEMIENIEC .......... 115
  • I. Stan badań, formy organizacyjne .......... 115
  • II. Krzemieniec literacki – uwagi ogólne .......... 119
  • III. Przejawy świadomości literackiej .......... 131
  • ROZDZIAŁ III. LWÓW .......... 175
  • I. Towarzystwo Ćwiczącej się Młodzieży w Literaturze Ojczystej w świetle dokumentów Archiwum (1817-1819) .......... 175
  • II. Świadomość literacka autorów lwowskich po 1819 r. ........... 205
  • ROZDZIAŁ IV. ROMANTYCZNY OBRAZ ŚWIATA I JEGO ALTERNATYWY. PODSUMOWANIE .......... 231
  • I. Wszystkie drogi prowadzą do… Warszawy .......... 231
  • III. Ku cezurze 1828 r. .......... 279
  • Nota od redakcji .......... 285
  • Bibliografia .......... 291
  • Indeks osobowy .......... 313
  • Indeks geograficzny .......... 325

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

Monika Stankiewicz-Kopeć, Akademia Ignatianum w Krakowie

Absolwentka polonistyki na Uniwersytecie Jagiellońskim, profesor Akademii Ignatianum w Krakowie (prorektor ds. studenckich, kierownik Katedry Dziedzictwa Kulturowego), zastępczyni redaktora czasopisma naukowego „Rocznik Filozoficzny Ignatianum”, członkini redakcji „Perspektyw Kultury”. Zainteresowania badawcze Autorki to m.in.: konteksty i recepcja literatury i kultury XIX wieku (zwłaszcza jego pierwszej połowy); problematyka urbanistyczna i cywilizacyjna oraz spory modernizacyjne w piśmiennictwie polskim pierwszej połowy XIX wieku; rola i znaczenie jezuitów w kulturze polskiej. Oprócz niniejszej monografii Autorka wydała jeszcze dwie inne: Pominięte, niedocenione, niedokończone. Studia i rozprawy o kulturze literackiej XIX wieku (2013) oraz Miasto i cywilizacja w kontekście sporów modernizacyjnych w piśmiennictwie polskim lat 1800–1830. Studia (2018). Pod jej redakcją ukazało się pięć monografii naukowych, m.in.: Rzecz o dziele Piotra Skargi SJ (2013); Narodziny Rzeczpospolitej Krakowskiej (2016); Ślady Szekspira. Jego dzieło w literaturze i teatrze (2018). W jej opracowaniu wyszły Obrazy litewskie Ignacego Chodźki (2010), jest również autorką ponad 50 artykułów naukowych.

Published

December 20, 2021

Details about the available publication format: PDF

PDF

ISBN-13 (15)

978-83-8138-548-0

Details about the available publication format: Paperback

Paperback

ISBN-13 (15)

978-83-8138-547-3