Polscy urzędnicy wyższego szczebla w Bośni i Hercegowinie w latach 1878-1918. Studium prozopograficzne

Summary

Biurokracja stanowiła jeden z elementów, który w równie istotnym stopniu, jak wojsko, miał wpływ na rozwój nowożytnych państw w XIX w. Austria, która od czasów rządów Marii Teresy stała się narodem radców (Hofratsnation), wydaje się doskonałym przykładem takiego właśnie kraju. Biurokracja nie tylko była najważniejszym elementem zarządzania krajem, ale w okresie schyłkowym pełniła również funkcję spoiwa łączącego wielonarodową monarchię. „Pierwszym urzędnikiem cesarstwa” określano rządzącego monarchią przez kilkadziesiąt lat Franciszka Józefa I, który stanowił wzór dla rzeszy oficjeli z całej monarchii. Wstawał wcześnie rano i pracował cały dzień, osobiście podpisując dokumenty państwowe. Stąd też jego
przydomek. Administracja cywilna w Austro-Węgrzech stanowiła pomost łączący rząd z obywatelami. Bez względu na to, czy mowa o południowych rubieżach monarchii, czy też północnych, wszędzie tam urzędnik reprezentował dualistyczną monarchię. Nie zmieniło się to nawet wtedy, gdy poszczególne prowincje otrzymały autonomię, a w życiu publicznym język niemiecki był wypierany przez rodzime języki. Gdy w drugiej połowie XIX w. nastąpiły zmiany, które mocno antagonizowały narody zamieszkujące monarchię, administracja cywilna wciąż pozostawała gwarantem sprawnego zarządzania państwem.

Chapters

  • Spis treści
  • Wstęp .......... 10
  • Rozdział I Struktura demograficzna i administracyjna Bośni i Hercegowiny w okresie austro-węgierskim
  • 1.1. Struktura wyznaniowa w Bośni i Hercegowinie w okresie austro-węgierskim (1878-1910) .......... 33
  • 1.2. Ustrój administracyjny Bośni i Hercegowiny .......... 42
  • 1.3. Urzędnicy według rang i klas .......... 63
  • Rozdział II W służbie cywilnej austro-węgierskiej monarchii w Bośni i Hercegowinie
  • 2.1. Potrzeby administracyjne Bośni .......... 83
  • 2.2. Przyczyny podejmowania pracy jako urzędnik w Bośni i Hercegowinie .......... 103
  • 2.3. Droga do bośniackiego urzędu .......... 116
  • Rozdział III Służba na bośniacko-hercegowińskiej ziemi
  • 3.1. Regulacje prawne .......... 127
  • 3.2. Urzędnicza codzienność .......... 149
  • Rozdział IV Życie codzienne i aktywność społeczna polskich urzędników .......... 167
  • 4.1. Polacy w bośniacko-hercegowińskiej mozaice .......... 171
  • 4.2. Życie rodzinne .......... 196
  • Rozdział V Polacy na stanowiskach urzędniczych .......... 215
  • 5.1. Wymiar sprawiedliwości .......... 221
  • 5.2. Służba zdrowia .......... 239
  • 5.3. Urzędnicy administracji centralnej i lokalnej .......... 254
  • 5.4. Inne zawody .......... 265
  • Epilog .......... 271
  • Słownik .......... 295
  • Bibliografia .......... 384
  • Wykaz tabel, wykresów i rysunków .......... 407
  • Indeks osobowy .......... 411
  • Indeks geograficzny .......... 423
  • Summary .......... 429
Cover for Polscy urzędnicy wyższego szczebla w Bośni i Hercegowinie w latach 1878-1918. Studium prozopograficzne
Published
October 27, 2020

Details about the available publication format: PDF

PDF
ISBN-13 (15)
978-83-8138-186-4

Details about the available publication format: Paperback

Paperback
ISBN-13 (15)
978-83-8138-183-3